محمد جواد لاریجانی : كله شقي در همه جناح‌ها وجود دارد

امام احترام خاصي به مهندس بازرگان داشتند/نگه داشتن گروگان‌هاي آمريكايي به ضرر منافع ملي بود/هرگز سران اعتراضات را به ارتباط با بیگانگان متهم نمي‌كنم/دعوت مردم به حضور در خيابان‌ها كودتا بود.

کد خبر: ۸۵۰۵۳

تاریخ: ۱۸ بهمن ۱۳۸۸ - ۱۳:۵۴

اگر از برادران لاریجانی یک نفر بر صندلی قانونگذاری، دیگری پشت میز قضاوت و دو تن دیگر در فضاهای علمی و فرهنگی حضور دارند، قطعا از میان آنان یکی هم باید «تصمیم ساز» باشد و پشت صحنه سیاست و فارغ از مسئولیتهای رسمی مشورت دهد.

محمد جواد لاریجانی همین نقش را ایفا می کند و به همین دلیل همیشه به عنوان چهره ای رمز آلود که هر از چندی سخنی می‌گوید و دوباره به پرده‌نشینی باز می‌گردد، در جامعه شناخته شده است.

در یکی از روزهای بارانی بهمن ماه و با کوله‌باری از سوالات که متاسفانه بدلیل جلسه بعدی وی مجال طرح کامل آنان فراهم نشد، به دفتر کار وی در مرکز پژوهش‌های علوم بنیادی در میدان نیاوران رفتیم ، جایی که درباره آن می گوید: «در اینجا کار سیاسی انجام نمی دهیم و فقط فرمول حل می‌کنیم».

بخش اول گفت‌وگوي تفصيلي رئیس کمیسیون حقوق بشر قوه قضائیه با ايلنا كه بيشتر بر محور انقلاب اسلامي و مسائل روز است در پي مي‌آيد:

محمد جواد لاریجانی در ابتدای این گفت‌وگو در پاسخ به سوالي در مورد راهبرد اتخاذ شده امام خميني(ره) در مبارزه براي بسيج نيروهاي گوناگون سياسي واجتماعي آن زمان گفت: هنر حضرت امام را بايد به دوبخش تقسيم كنيم: بخش اول، مبارزه با رژيم طاغوت و پايان دادن به رژيم حكومتي غير عقلايي، كه بر پايه سلطنت بود و مشروعيتي براي آن وجود نداشت و بخش دوم، دوره تاسيسی بود که ايشان يك سازمان مدني را براساس فكر وعقلانيت اسلامي كه در ذهنشان بود پياده كردند.
وی افزود: اکنون ما با دموكراسي جديدي در دنيا روبه رو هستيم؛ بدین معنا که يك نظام دموكراسي نماينده‌اي براساس عقلانيت اسلامي، شکل گرفته است و هنر بزرگ امام هدايت دو بخش مبارزه و تاسیس بوده است، زيرا بعضي‌ها مبارز خوبي هستند اما در تاسيس هنرمندي ندارند و یا بالعكس.
لاریجانی با بیان اینکه بسيج نيروها در اين دو فاز متفاوت بود، یادآور شد: در زماني كه امام مبارزه را هدايت مي‌كردند جمع مختلفي از مردم كه تفكرات ماركسيستي و... داشتند،‏ ایشان را همراهي مي كردند، اما از وقتي كه امام تاسيس يك نظام مدني براساس اسلام را مطرح كردند ما شاهد ریزش‌هايي بوديم. ولي امام هدف بزرگ خود را به اين خاطر كه چند از نفر از جبهه ملي يا نهضت آزادي و... بمانند، معامله نكرد و به بدنه امت اسلامي نگاه كردند و كار را انجام دادند و البته آنها را هميشه توجيه مي‌كردند.
وی درباره اینکه امام در ابتدا افرادي از گروه‌هاي ملي را براي دولت موقت منصوب كردند و با سران بسياري گروه‌هاي ديدار كردند، تصریح کرد: اينگونه ديدارها ‏، براي رهبران بزرگ مبارز اشكالي ندارد، ‌البته ايشان هيچگاه سران منافقين را نپذيرفتند، در حالي كه آنها نيرو تشكيل داده بودند و مدعي بودند بايد بازوي نظامي كشور باشند و در مبارزه با شاه سابقه آنها از بسياري دیگر بيشتر بود، اما امام به دليل انحراف بزرگي كه در تفكر آنها بود، نپذيرفت.

امام احترام خاصي به مهندس بازرگان داشتند
لاریجانی ادامه داد: در مورد دولت موقت هم بايد گفت، امام احترام خاصي به شخص مهندس بازرگان داشتند و در حكم نخست وزيري ايشان گفتند كه شما را فارغ از وابستگي هاي گروهي مسوول چند كار مانند تدوين قانون اساسي و اجراي آن مي‌كنم و اين امر بدليل حسن نيت امام به بازرگان بوده، زيرا او فردي مبارز و داراي عرق مسلماني بود، اما وقتي بازرگان سركار آمد سخن امام مبني بر اينكه «شما را قطع نظر از وابستگي‌هاي گروهي انتخاب كردم» رعايت نكرد و نهضت آزادي خيال كرد امام اهل مملكت داري نيست و كار را بدست آنها داده است، لذا اشكال كار آقايان از آنجا آغازشد و امام نيز تحمل نكردند.
این نماینده اسبق مجلس در پاسخ به سوال دیگری مبنی بر اینکه اگر فضاي جنگ تحميلي و جنگ مسلحانه منافقين پيش نمي‌آمد تصفيه‌های سیاسی صورت نمي‌گرفت؟‌ پاسخ داد: اين گروه‌ها خيلي پيچيده نيستند؛ گروهي مانند منافقين و چريك هاي فدايي خلق به روي جمهوري اسلامي شمشير كشيدند و معتقد بودند مبارزه براساس شيوه‌هاي ماركسيستي انجام شود و طبيعتا حذف مي‌شدند، گروه ديگر مانند نهضت آزادي و جبهه ملي به خصوص گروه دوم با گروه‌هاي محارب اتحاد بر قرار كردند و نيز آشكارا عليه قانون اساسي و رعايت احكام اسلامي، مانند لايحه قصاص موضع گيري كرده و گفتند كه ما نظام را قبول نداريم. همین مساله باعث شد تا آنها کنار گذاشته شوند، در حالی که اگر اصول دموکراسی را رعایت می‌کردند و ضمن احترام به قانون اساسی اعلام می‌کردند که نظام را قبول داریم و ضمنا دست به اسلحه نمي‌بردند، مي‌توانستند در نظام بمانند، اما به دليل اين دو خبط بزرگ حذف شدند و بقيه گروه‌ها نیز با بدنه اجتماعي وسيع باقي ماندند.

فرهنگ دموكراسي‏؛ از الزامات جامعه مدني
رئیس کمیسیون حقوق بشر قوه قضائیه در پاسخ به سوال دیگری در مورد رفتار نظام در مقابل تكثر گروه‌هاي سياسي در دوره فعلي، با بیان اینکه پس از گذشت سه دهه نظامات مدني جمهوري اسلامي جا افتاده‌تر است و استحكام بيشتري نسبت به اوايل انقلاب دارد اما برخي موارد با آن زمان ممكن است مشابه باشد، اظهار داشت: از مواردي كه در جامعه مدني مهم است، آشنايي با فرهنگ دموكراسي واختلاف است. عادت كردن به اين فرهنگ ضوابطي دارد در حالي كه ما گاهي اوقات به آنچه می‌خواهیم آنقدر علاقه داريم كه مي‌خواهيم به هر قيمتي آن را بدست آوريم. در حاليكه اين رفتار مشكل زاست.
وی با اشاره به اینکه در اصولگرایان و اصلاح طلبان طیف‌های فكري وسيعي وجود دارد و با تاکید بر اینکه آنچه موجب تشويش است قانونمداری در پیشبرد اهداف و رعایت قواعد دموكراسي است، گریزی به حوادث اخیر در کشور زد و گفت: مشكلات انتخاب اخير عمدتا ناشي از اين است كه قواعد بازي را رعايت نمي‌كنيم، در حالی که اگر اینگونه بود، گروه‌هاي مختلف سرمايه‌هاي اجتماعي سنگيني را بدست آورده بودند تا در دوره‌هاي بعد توفيقات زيادي داشته باشند‏، البته نظام مدني ما سالي يك انتخاب دارد و براي عادت كردن در اين زمينه مفيد است.
لاریجانی با بیان اینکه بسیاری رفتارها نیازمند فرهنگ‌سازي است، یادآور شد: در غرب دموكراسي حدود 300 سال سابقه دارد و آرام آرام آن را آموخته‌اند؛ به طور مثال در دوره اول انتخاب بوش پسر نتيجه انتخابات مناقشه‌آميز شد و دو ماه نتيجه اعلام نشد و با توجه به اینکه در آمريكا شوراي نگهبان آنها قوه قضاييه است كه خود رئيس‌جمهور هم رئيس آن را تعيين مي‌كند، تمام گروه‌ها قبول كردند كه قضاوت را به آن نهاد بسپارند وهيچ كس نگفت به دليل اينكه او منصوب بوش است مورد قبول نيست، اما دركشور ما مي‌گويند به اين خاطر كه فلان فرد عضو شوراي نگهبان حامي احمدي‌نژاد است راي آنها درست نيست؛ اين امر نشان مي‌دهد كه ما از چيزي كه مي‌خواهيم، دست بر نمي‌داريم و لذا مي‌خواهم بگويم وجود تفكرات مختلف و حتي چرخه نرم در زندگي سياسي فقط در دولت و حكومت نسبت، بلكه يك فرهنگ عمومي است كه همه اجزاء بايد در آن وارد شوند و همانطور كه « رشد » در صنعت قابل لمس است در زندگي اجتماعي هم اينگونه است.

همراهي با شعار توسعه سياسي خاتمي
وی ادامه داد: در زندگی اجتماعی توسعه لازم است و بر همین اساس من با يكي از شعارهاي خاتمي كه معتقد بود توسعه سياسي برانواع مختلف توسعه مقدم است موافقم، البته در محتواي آن ممكن است اختلاف نظرهايي با يكديگر داشته باشيم اما كليت آن صحيح است، ولی ما به توسعه سياسي بهاي كمي داده ايم.

سيستم انتخاباتي ما اشكالاتي دارد
لاریجانی در پاسخ به سوال دیگري مبنی براینکه معترضان معتقدند صدای آنها بدرستی شنیده نشده است، تصریح کرد: طبيعتا در سيستم انتخاباتي ما اشكالاتي وجود دارد و كسي نمي‌گويد اين سيستم در عالي‌ترين وضعيت قرار دارد. ولي اين سيستم قابل اعتماد است، زيرا هاشمي رفسنجاني و خاتمي از دل آن درآمد در حالي كه همه ما طرفدار ناطق نوري بودیم و جالب است كه اين سيستم را با تركيه مقايسه كنيد؛ اربكان در آن كشور تقريبا همزمان با خاتمي راي آورد اما پس از دو سال ارتش به خيابانها ريخت و او را بركنار كرد ولي خاتمي حتي در دور دوم هم راي آورد و از دل تشكيلات او احمدي نژاد بيرون آمد که مجلس هم اينگونه چرخش داشته است. پس سيستم انتخاباتي ما اگر اشكال هم داشته باشد جلوي ميل مردم را نمي‌گيرد. يعني اگر مردم به امري توجه داشته باشند مي‌تواند آن را منعكس كند و اين بسيار ارزشمند است.

دعوت مردم به حضور در خيابان‌ها كودتا بود
وی درباره انتقادات شدید که به رفتار صدا و سیما وارد است، گفت: اما اشكالاتي كه به صداوسيما و... وارد مي‌شود مسائل حاشيه‌اي است و در حال به هيچ عنوان قابل قبول نيست که يك كانديدا در روز انتخابات اعلام كند كه من رئيس‌جمهور هستم و هر نتيجه ديگري كه اعلام شود باطل است و مردم را به حضور در خیابانها براي گرفتن حقشان دعوت كند؛ نام اين رفتار اعتراض نيست بلكه مقابله با نظام و نوعي كودتاست. يعني نيروهاي درون نظام ناگهان بر مي‌گردند ودر مقابل آن مي‌ايستند.
لاریجانی تصريح كرد:فرض كنيم همه هم بد هستند، اما اين كار غير قانوني، ‏‌غير شرعي و غير اخلاقي بود و مشكلات پس از انتخابات از همين رفتار آغاز شد. كانديدايي كه اعتراض دارد، اعتراضش محترم است اما نبايد هدفي را كه فكر مي‌كند صحيح است به هر قيمتي بدست آورد بلكه به سيستم بايد اعتماد كند و اگر آن را هم قبول ندارد اصلا چرا كانديداشد؟
وی نتیجه گیری کرد: این اشكال نه تنها يك خطا، بلكه يك خيانت بزرگ است و نياز به پيگيرد دارد. البته من فكر مي كنم اين آقايان اشتباه كردند و نمي‌دانستند اين كار خطاست، از همين جهت مي‌گويم ما فرهنگ دموكراسي را بلد نيستيم، ولی از سوی دیگر این خطا در سيستم حكومتي ما تاثير ندارد وچرخه قانوني پيش مي‌رود، ولي به بدنه نظام هم آسيب زد و از آن مهم‌تر كساني كه به اين سرزمين طمع دارند فرصتی براي سرمايه‌گذاري يافتند و باب را براي سوء استفاده دشمنان به نحو وسيعي باز كرد.
این نماینده اسبق مجلس در ادامه بررسی موضوع انتخابات اخیر با بیان اینکه سيستم‌هاي اطلاعاتی ما در حجم وسيع سرمايه‌گذاري غرب روي انتخابات غافلگير شدند، اظهار داشت: دخالت آمريكا، انگليس و آلمان در انتخابات ما بسيار مفتضح بود و از آن مفتضح‌تر اين بود كه برخي دوستان ما از حمايت ضد انقلاب‌ها، سلطنت طلبان و منافقين خوشحال شدند! در حالي كه اگر از نظر سياسي زرنگ بودند همان اول بايد خط كشي كردند و به آنان ميگفتند دعواي ما داخلی است و وقتی اين مرزبندي اتفاق نيفتاد، دشمن فكر كرد كار مهمي مي‌كند.
لاریجانی خاطرنشان كرد: در يكي از روزنامه‌هاي آمريكايي اخيرا مي‌خواندم كه اين بزرگنمايي‌ها فقط براي پمپاژ كردن به ذهن ايراني‌ها نبود بلكه ازاين طريق روي مغز اوباما هم كار مي‌كردند و مي گفتند حكومت ايران در طول 4-5 عوض مي‌شود، ولي الان جيغ عده‌اي در آمده است كه مي‌گويند نئوكان‌ها مي‌خواستند سرماكلاه بگذارند و اين نشان مي دهد كه پيچيدگي كار وسيع بوده است.

هرگز سران اعتراضات را به ارتباط با بیگانگان متهم نمي‌كنم
رئیس کمیسیون حقوق بشر قوه قضائیه همچنین درباره متهم کردن سران اعتراضات اخیر به ارتباط با بیگانگان تاکید کرد: اينكه ما سران اعتراضات را مرتبط با غربي‌ها بدانيم من هرگز چنين حرفي نمي‌زنم و باید عادت كنيم كه در عين اختلاف نظر به افراد احترام بگذاريم؛ مثلاً چهره‌هايي مانند هاشمي رفسنجاني در انقلاب كمياب هستند، اما من فكر مي‌كنم ايشان در برخي موارد اشتباه كرده‌اند، ولي اين مساله مانع از احترام به او نمي‌شود و اتفاقا اشتباهات انسانهاي بزرگ مي‌توانند خيلي بزرگ باشد.

هنرمندي احمدي‌نژاد در كشاندن مردم به خيابان‌ها كمتر از موسوي نيست
لاریجانی در ادامه تصریح کرد: فرض كنيم موسوي با كشاندن مردم به خيابان‌ها موفق مي‌شد تا دولت ومجلس را هم سرنگون كند و خودش رئیس شود‏، اما هنر كشاندن مردم به خيابانها را فقط ايشان نداشت و هنرمندي احمدي نژاد در اين زمينه كمتر از ايشان نيست.
وی ادامه داد: البته اين كار(کشاندن مردم به خیابانها) موفق نشد و اگر موفق مي‌شد، نه تنها از نظام اسلامي بلكه از تماميت ارضي ما هم چيزي باقي نمي‌ماند و اصلا من تعجب مي‌كنم كسي مانند مهندس موسوي كه 10 سال در سطوح بالاي سياسي كشور كار كرده بود اين مساله ساده را متوجه نشد و من خبطي به اين بزرگي در تاريخ سي ساله در ميان اصحاب انقلاب كمتر سراغ دارم.

انتقادات به پخش كردن پول در روستاها جزو رقابت‌هاي سياسي است
این فعال سیاسی اصولگرا در پاسخ به اینکه فارغ از موضوع سيستم برگزاري انتخابات، از مدتها پيش اصلاح‌طلبان هشدار مي‌دادند كه دولت با سوء استفاده از اختيارات قانوني مانند پخش كردن پول در روستاها راي جمع كنند و يا اينكه از برخي خلاء‌هاي قانوني سوء استفاده مي‌كند، با بیان اینکه ما مي‌توانيم بگوييم همه دولت‌ها اين كار را كرده‌اند گفت: اين انتقادات جزو رقابتهاي سياسي است، زیرا ممكن است يك دولت پروژه‌اي را به نیت جمع كردن راي در دوره بعدي افتتاح كنند، ولی نمي‌توان جلوي اين مساله را گرفت. همه اينها مجوز اين نيست كه كسي از سيستم قانوني خارج شود و مردم را به آشوب تشويق كند .
وی تاکید کرد: در عين حال رفع اشكالات قانوني انتخابات بايد جزو برنامه‌هاي توسعه سياسي باشد و از سوی دیگر در قالب رقابت سياسي هم مي‌توانيم به رقيب ايراد بگيريم كه پول پخش مي‌كند( هرچند که وعده تقسيم پول را كروبي راه انداخت) و حتي داد و بیداد هم را بيندازيم اما اين مسابقه قواعد خوددش را دارد.
لاریجانی افزود: مي‌توانيم هميشه معترض باشيم ولي مجوز نمي‌شود كه نيروي يك سيستم در مقابل آن بایستد؛ بنده در يكي ازشهرها، در یک انتخابات مجلس صدرصد آرا را كسب كردم اما طرف مقابل خرابكاري كرد و مردم هم به خيابان ريختند، ولي به آنها گفتم كه به خانه برويد و اتفاقا شوراي نگهبان نهایتا اعتراض من را نپذيرفت.
وی تصریح کرد: بين اينكه اشكالاتي در سيستم وجود دارد و اينكه مردم را به قيام دعوت كنيم تفاوت وجود دارد.

سياستمداران، ژست مصلحان الهي را نگيرند
در ادامه این گفت وگو خبرنگار ایلنا در خصوص ریشه‌های اجتماعی اعتراضات پس از انتخابات پرسید که لاریجانی پاسخ داد: ويژگي انتخابات اين است كه مقدار زيادي هيجان و احساسات دارد، به خصوص در اين انتخابات كه صداوسيما ابتكار زيبايي به خرج داد و وقت زيادي را به كانديداها داد و كمترين فايده آن این بود كه کاربرد پوستر و اقلام سنتي تبليغاتي از بين رفت و آنقدر وقت براي كانديداها بود كه حرف براي گفتن كم داشتند. در آن دوران مردم حتی در شهرستانها، در خيابان مباحثه مي‌كردند.
وی ادامه داد: اين هيجان طبيعي است و مهم آن است كه رهبري اين حركات چگونه هيجان را هدايت كند؛ مردم خالصانه راي دادند و موسوي در تهران بالاي 2 ميليون راي داشت و اگر او به مردم بگويد كه به خيابان‌ها بيايد آنها مي‌آيند و اگر بگويد نياييد آنها هم نمي‌آيند، سخن من اين است كه اگر اين روند پيش مي‌رفت چه اتفاقي مي‌افتاد؟
لاريجاني خاطرنشان كرد: سران اصلاحات اين هنر را نداشتند كه 13 ميليون راي را مديريت كنند و مردم را به خيابان نكشانند. اشكال در اين است كه از وقتي احمدي‌نژاد سركار آمد گفتند هر كس بهتر از احمدي نژاد است، سپس گفتند احمدي‌نژاد به هر وسيله بايد كنار رود؛ اينها شعارهاي دموكراتيكي نیست و به نظرم سران اصلاحات خبط‌هاي بسيار بزرگي كردند و در مقابل مردم هم خطا كردند زيرا ذهن آنان را آشفته كرده و به خيابان كشاندند.
اين فعال سياسي اصولگرا با بیان اینکه در آشوبها از پليس و مردم كساني كشته شدند و طبيعي است دولت هم برخورد مي‌كند ودر همه جاي جهان اينگونه است، اظهار داشت: اين مساله تجربه بزرگي براي آينده است؛ يعني سياستمداران قبل از ورود به عرصه، ژست مصلحان الهي را نگيرند بلكه به وظايف و ماموريتهاي خودشان عمل كنند. وقتي كسي مي‌خواهد مسووليتي را به عهده بگيرد، اگر احساس وظيفه كند كه بايد آنجا را به هم بريزد آدم مي‌ترسد! اميدواريم اين اشكالات در انتخابات بعدي جبران شود.

اشكالات فعلي در كشور؛ سيستم‌هاي حكومتي و القاء در باغ سبز دموكراسي ليبرال
رئیس اسبق مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی در پاسخ به این سوال که آیا آرمانهاي اساسي مردم مانند آزادي ودموكراسي هيچ اثري در اعتراضات نداشته است؟ تصریح کرد: من ريشه‌هاي سياسي بلافصل حوادث پس از انتخابات را بيان كردم؛ مي‌توان اين سوال را مطرح كرد كه چگونه اصلاح‌طلبان پيدا شدند؟ چرا به گرايش‌هاي سكولار رسيدند؟ چرا ادبيات آنها اينگونه است؟ مشكل اين نبوده كه دموكراسي و آزادي در كشور ما نيست؛ اتفاقا در كشوري كه سال‌ها سلطنت حاكم بوده براي اولين بار دموكراسي چرخشی داريم و افراد با نرده بام راي مردم به حكومت رسده و با همان نرده بام هم پايين مي‌آيند.
لاریجانی توضیح داد: ما در کشورمان دو مشكل داريم؛ يكي اشكالات سيستم‌هاي حكومتي و ديگري القاء در باغ سبز دموكراسي ليبرال. اين پديده فقط مربوط به كشور ما نيست، اما مي‌تواند ريشه فهم بسياري از پديده‌ها باشد. ما در امور بايد تا جايي ریشه یابی کنیم، به طور مثال وقتي دو نفر دعوا مي‌كنند بايد جلوي آن را بگيريم و حتي موضوع به دادگاه برود اما دعوا مي‌تواند سابقه عظيمي داشته باشد، اين ريشه يابي‌هاي اجتماعي خوب است اما در عین حال در چارچوب مقررات فعلي اشكالاتي كه گفتم وجود دارد.

مساله نشاط سياسي در كشور ما همواره با نوعي خشونت همراه بوده است
رئیس کمیسیون حقوق بشر قوه قضائیه در پاسخ به سوالی درباره وضعیت اخلاق سیاسی در کشور و نسبت آن با آرمانهای انقلاب و امام(ره) گفت: اخلاق سياسي فرعي از رشد سياسي است و قويا معتقدم توسعه سياسي امر مهمي است كه شاخصه‌هاي مهمي دارد و يكي از آنها اين است كه چگونه در انتخابات شركت كنيم و ديگري چگونگي رقابت است؛ مساله نشاط سياسي در كشور ما همواره با نوعي خشونت همراه بوده است و مربوط به 4 سال گذشته نيست.

در زمان نخست وزيري موسوي با پوشيدن آستین كوتاه مخالفت مي‌شد
وی خاطرنشان کرد: در چند سال گذشته صداي جناح اصلاحات بلند بوده است، ولي بايد به دوره نخست‌وزيري مهندس موسوي برگردیم؛ در زمان ايشان در خیابان اگر مردي پیراهن آستین كوتاه مي‌پوشيد به دست او رنگ مي‌پاشيدند و در همان دوره در چندين مورد دستگير شدگان به تلويزيون آمدند و اعتراف كردند كه عليه نظام كار كرده‌اند، ولي هيچ كس نگفت كه اعتراف در زندان غير قابل قبول است؛ تهمت اسلام آمريكايي هم يكي از آن موارد بود.

نگه داشتن گروگان‌هاي آمريكايي به ضرر منافع ملي بود
لاريجاني با اشاره به حادثه گروگانگيري در سال 58 گفت: من در يكي از روزنامه‌ها مقاله‌اي نوشته بودم و گفتم نگه داشتن گروگان‌هاي آمريكايي در 444 روز به ضرر منافع ملي ما بود و دولت نبايد در اين مساله درگير مي‌شد و به همين خاطر دولت تبديل به دولت گروگانگير شد؛ به محض انتشار اين مطلب در روزنامه سلام ده‌ها مقاله منتشر شد و مرا آمريكايي و... لقب دادند، در حالي كه مي‌توانستند با استدلال مخالفت كنند، لذا بد اخلاقی‌ها در دوجناح و بيرون آن وجود دارد.
وی افزود: دل من واقعا مي‌خواهد كه رقباي سياسي بگو و بخند داشته باشند، اما رقابت هم داشته باشند ومردم از وضع فعلی ناراحت هستند که اين مساله به دليل عقب افتادگي ماست، زیرا نظام مدني جوان است و فقط 30 سال دارد.

كله شقي ايرانی در همه جناح‌ها وجود دارد
لاریجانی تصریح کرد: هرکدام ما مي‌خواهيم حرف خودمان را به كرسي بنشانيم و اين كله شقي ايرانی در همه جناحها وجود دارد و وقتي وارد زندگي جمعي مي‌شود خيلي بد است؛ اینکه مي‌گوييم حرف مرد يكي است در حالي كه كار اين حرف اگر بدين معنا باشد كه حرفهمان را هر روز عوض نكنيم خوب است اما اگر متوجه غلط بودن حرفمان شويم و آن را تغییر ندهیم صحيح نیست؛ از هنرهاي زندگي مدني اين است كه با هم متفاوت باشيم ضمنا دوست هم باشيم. تعداد دعواها در كشورشان مي‌دهد كه چقدر رشد سياسي دارم.
وی در پایان تاكيد كرد: من نااميد نيستم و فكرمي كنم دستاوردي كه تا امروز داريم دركشوري كه تا قبل از آن شاهان حكومت مي‌كردند بي‌نظير است؛ ما در كل منطقه خارميانه بزرگ‌ترين دموكراسي هستيم نمونه‌اي هم نداريم و به آن افتخارمي كنيم، زیرا مردم حق دارند تا رهبراشان را انتخاب كنند.