ساعت‌ها را به وقت جوانی کوک کنید

جوانی کردن به روایت خارجی‌ها

کد خبر: ۸۲۱۰۲۹

تاریخ: ۰۸ مرداد ۱۳۹۷ - ۱۵:۵۵

هرسه در گوشه‌ای از لابی هتل منتظر اعلام برنامه از سوی مسئولان اجرایی المپیاد هستند. روی کارت‌های شناسایی که به گردن آویخته‌اند نوشته شده «آفریقای جنوبی». محمد زید و جیمز سفید پوستند و فارغ التحصیل مدرسه دولتی و لویی که دختری سیاهپوست است از یک مدرسه غیرانتفاعی فارغ التحصیل شده. اهل شهرهای مختلف آفریقای جنوبی هستند اما هر سه در بندر دوربان درس می‌خوانند. به تازگی 19 سالگی را تجربه می‌کنند و می‌گویند این روزها که در تهران به نیمه‌های تابستان داغ نزدیک می‌شوید در آفریقای جنوبی زمستان است و یک هفته‌ای مدارس تعطیل هستند و این برای‌شان تجربه جالبی است.

تفریح در مزارع ژوهانسبورگ

لویی می‌گوید: «مدارس و دانشگاه‌ها که تعطیل می‌شوند مکان‌های تفریحی زیادی هست که جوانان می‌توانند ساعت‌های زیادی را آنجا سپری کنند. البته نسل جوان و میانسال کشور ما تقریباً مساوی است و برخلاف ایران در آفریقای جنوبی جمعیت جوان زیاد نیست. سال‌ها قبل خانواده‌ها خیلی پرجمعیت بودند و معمولاً هر خانواده 12 بچه داشت اما حالا میانگین تعداد بچه‌ها به 3 یا 4 نفر رسیده. بعد از برچیده شدن قانون نژادپرستانه آپارتاید سال هاست که سیاهپوست‌ها و سفید پوست‌ها کنار هم بخوبی زندگی می‌کنند و این موضوع در میان نسل جوان به خوبی حل شده است.»

هفته گذشته 510 نخبه جوان از 70 کشور دنیا برای شرکت در بیست و نهمین المپیاد جهانی زیست‌شناسی در تهران جمع شدند که در حاشیه این جشن بزرگ علمی با خیلی‌ها حرف زدم تا به شباهت‌ها و تفاوت‌های جوانی در ایران و کشورهای دیگر پی ببرم. نخستین گروهی که نظرم را جلب کرد گروه آفریقای جنوبی بود. جیمز برای من از تفاوت مدارس دولتی و غیرانتفاعی در این کشور حرف زد و اینکه در مدارس دولتی باید ماهی 500 دلار و در مدارس غیرانتفاعی 3 هزار دلار هزینه تحصیل پرداخت.

جیمز می‌گوید: «جوانان آفریقای جنوبی دل خوشی از زندگی ندارند اما با وجود این سعی می‌کنند خوشحال باشند. ورود به دانشگاه در این کشور سخت است و هزینه‌های آن بالاست و از طرف دیگر پیدا کردن شغل مناسب هم دشوار است. فقر یکی از مشکلات اساسی و مهم این کشور است و بسیاری از جوانان از سن کم کار می‌کنند تا در آینده بتوانند شغل و درآمد خوبی داشته باشند. جوانان در روزهای تعطیل برای تفریح به مزارع یا باشگاه‌های ورزشی می‌روند و سعی می‌کنند تفریح جمعی داشته باشند. فضای مجازی بویژه فیس بوک از دیگر تفریحات آنهاست و معمولاً در روز چند ساعتی را برای آن صرف می‌کنند.»

تب دانشگاه در سرزمین یخ

فنلاند کشوری با امکانات پیشرفته در زمینه آموزشی است. تحصیل رایگان در کنار فراهم بودن شغل برای فارغ التحصیل‌ها از مهم ترین چیزهایی است که باعث می‌شود یک جوان فنلاندی دغدغه‌ای برای آینده نداشته باشد. لووی اسکار، آنی ماتیلدا و جوسو میکائیل سه جوان 19 ساله فنلاندی هستند که برای اولین بار در یک المپیاد بین‌المللی شرکت می‌کنند درحالی که به گفته خودشان برای حضور در این مسابقه نقشی نداشته‌اند و صرفاً آنها را انتخاب کرده‌اند.در فنلاند بیشتر جوان‌ها ترجیح می‌دهند به دانشگاه بروند و به همین دلیل از شهرهای کوچک به هلسینکی می‌آیند تا بتوانند در دانشگاه مورد علاقه‌شان درس بخوانند. البته خانواده‌ها هیچ اجباری برای ادامه تحصیل فرزندشان ندارند اما سیستم به گونه‌ای است که هر چقدر در تحصیل موفق باشی شغل بهتری پیدا خواهی کرد که مشوق بزرگی است. در فنلاند معمولاً بسیاری از خانواده‌ها دو فرزند دارند و هزینه تحصیل در مدرسه و دانشگاه رایگان است و همه هزینه‌ها را دولت پرداخت می‌کند. ورود به دانشگاه و رشته تحصیلی هم براساس امتحان آخرین پایه در مدرسه و میانگین نمرات آخرین سال تحصیلی تعیین می‌شود.آنی ماتیلدا از تفریحات جالب جوانان فنلاندی و علاقه زیاد آنها به موسیقی می‌گوید و اشاره‌ای هم به این موضوع می‌کند که بسیاری از جوان‌ها ترجیح می‌دهند در خانه بمانند و کتاب بخوانند: «خیلی از بچه‌ها در کلاس‌های موسیقی شرکت می‌کنند و بعضی‌ها هم ساعت‌های بیکاری را با دوستان شان می‌گذرانند و به سینما می‌روند. اما مطالعه کتاب جزو یکی از برنامه‌های اصلی جوانان فنلاندی است. در مدرسه هم هر سال باید یک کتاب در زمینه ادبیات فنلاندی و همچنین یک کتاب از ادبیات خارجی مطالعه کنند.

در فنلاند بعد از فارغ التحصیلی از دبیرستان معمولاً جوان‌ها دچار یک سردرگمی می‌شوند و نمی‌دانند چکار می‌خواهند بکنند و به همین دلیل یک سال زمان می‌برد تا به دانشگاه بروند یا شغلی پیدا کنند و از آنجایی که دولت همه هزینه‌های آنها را پرداخت می‌کند از بابت بیکار ماندن یک جوان هم نگران است و با تشویق جوان‌ها و حتی پرداخت وام سعی می‌کند ادامه تحصیل بدهند تا با کسب مدرک علمی در شغل مورد علاقه‌شان مشغول کار شوند. من و بسیاری از جوانان فنلاندی سعی می‌کنیم در زندگی برنامه‌ریزی داشته باشیم و اخبار روز دنیا و همچنین مطالب خواندنی و علمی را در اینترنت پیگیری کنیم.

جوانی کردن در سرزمین کافکا

علاقه به مطالعه کتاب‌های کافکا در بین جوانان اهل چک یک فرهنگ است. کشور چک بالاترین شاخص توسعه انسانی را در اروپای مرکزی و اروپای شرقی دارد. لوکاس فیلدز یکی از همین جوانان است که با شادابی خاصی از هم نسل‌هایش می‌گوید و اینکه کشور چک با کمبود جوان مواجه است و میانگین سنی آن به میانسالی رسیده است. لوکاس از دیدن این همه جوان در ایران بسیار شگفت زده شده: «دولت ما از نسل جوان حمایت زیادی می‌کند چون دولتمردان ما معتقدند که سرمایه‌گذاری روی نسل جوان سرمایه‌گذاری برای آینده کشور است و باید بهترین سرمایه‌گذاری انجام شود. علاوه بر تحصیل رایگان در مدارس و دانشگاه‌های دولتی، شغل مناسب با حقوق بالا هم برای جوانان فراهم است. البته بعد از پایان دبیرستان تعداد زیادی از جوانان وارد دانشگاه می‌شوند تا با تحصیل بتوانند در شغل مورد علاقه‌شان به شکل تخصصی فعالیت کنند. در کل یک جوان برای دولت چک از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است و به همین دلیل بیشترین برنامه‌ریزی و سرمایه‌گذاری در نهادهایی صورت می‌گیرد که با جوانان ارتباط دارند. از طرف دیگر وضعیت و آینده کشور چک برای نسل جوان از اهمیت بالایی برخوردار است و ما سعی می‌کنیم بتوانیم فرد مفیدی برای کشور باشیم.»

جوانان عراق و آینده‌ای مبهم

محمد احمد اهل کرکوک عراق است. با استحکامی که در صدای مردم کردنشین این منطقه موج می‌زند، می‌گوید: «با شرکت در این المپیاد می‌خواهد نشان دهد که جوانان عراقی با پشت سرگذاشتن روزهای تلخ جنگ، برای آینده کشورشان تلاش می‌کنند. شباهت زیادی بین جوانان عراقی و ایرانی وجود دارد و شاید به همین دلیل است که از بودن در کنار جوانان ایران احساس خوبی دارم. می‌خواهم در آینده پزشکی بخوانم و با توجه به اینکه امکان ادامه تحصیل در یک دانشگاه معتبر در عراق وجود ندارد من هم مثل خیلی از جوان‌های عراقی به فکر مهاجرت به اروپا هستم.» محمد می‌گوید که وضعیت آموزش و پرورش درعراق مطلوب نیست و نهادها و مؤسسات دیگر به کمک آموزش و پرورش آمده‌اند چون همه می‌دانند که دولت به تنهایی نمی‌تواند در زمنیه تعلیم و تربیت موفق عمل کند: «جوانان عراقی بسیار باهوش هستند و دوست دارند ادامه تحصیل بدهند اما امکانات زیاد نیست. نگاه کردن به مسابقات ورزشی و تعاملات اجتماعی از برنامه‌های اصلی یک جوان در عراق است و معمولاً در کنار هم به تفریح یا گردش می‌روند. قبول دارم که مردم کشورم افسرده هستند اما همین موضوع به من انگیزه می‌دهد که با افسردگی مبارزه کنم و در کنار دیگر جوانان عراقی تلاش کنم تا آینده بهتری بسازیم.»

ترک‌های جوان آناتولی

بیرنور صنم دختری از حوالی آنکارا در مدرسه «علم ترکیه» یکی از مدارس دولتی و معتبر این کشور درس می‌خواند. به گفته او در ترکیه تحصیل برای جوانان ترکیه‌ای رایگان است اما جوانان دیگر کشورها باید هزینه بپردازند: «شاید در ایران تصور کنید که کنکور ورود به دانشگاه خیلی سخت است اما باید بگویم کنکور در ترکیه به مراتب سخت‌تر است و من با وجود اینکه یک المپیادی هستم، برای ورود به دانشگاه باید حتماً در کنکور شرکت کنم. در ترکیه جوان ها خیلی اهل فیس بوک و اینستاگرام هستند اما کسانی که در زندگی هدف دارند و می‌خواهند با تحصیل در رشته‌های پزشکی و مهندسی به موفقیت برسند، از فضای مجازی به شکل کنترل شده‌ای استفاده می‌کنند. من از موبایل به عنوان یک سخت افزار استفاده‌های زیادی می‌کنم و هر روز روزنامه‌ها را در سایت اینترنتی آنها می‌خوانم. جوانان ترکیه‌ای زیاد اهل روزنامه خواندن نیستند و معمولاً افراد میانسال یا کهنسال روزنامه مطالعه می‌کنند. در ترکیه اگر خوب درس بخوانید می‌توانید در یک شغل خوب مشغول کار شوید و به هیچ عنوان چیزی به نام پارتی بازی نداریم.»

جوانی به وقت قطر

در جزیره گرم و کوچک قطر جوانی کردن عالم خودش را دارد. بهترین و گران ترین خودروهای جهان سال هاست زیر پای جوانان قطری است و شاید بتوان گفت بیشترین تفریح آنها دور دور کردن با این ماشین‌هاست. آمنه دختر 19 ساله قطری از تفاوت‌های تفریح دختران و پسران جوان قطری و شرایط سخت ورود به دانشگاه این کشور می‌گوید: «جوانان برای دولت قطر از اهمیت زیادی برخوردارند و به همین دلیل تحصیلات از ابتدا تا فارغ التحصیلی از دانشگاه رایگان است. اما ورود به دانشگاه قطر بسیار سخت است و علاوه بر آزمون ورودی باید بالاترین نمره را در IELTS کسب کنیم. الآن چند سالی است که جوانان قطری به سمت رشته‌های تجارت گرایش پیدا کرده اند.

زندگی دخترها و پسرها هم در قطر متفاوت است. دخترها بیشتر در خانه هستند و اغلب به منزل فامیل و بستگان می‌روند و تحت حمایت پدر قرار دارند اما پسرها در زمستان به تپه‌های شنی و تابستان‌ها به دریا و ساحل می‌روند یا با ماشین‌های لوکس تفریح می‌کنند. جوانان قطری حضور زیادی در شبکه‌های اجتماعی دارند و علاقه زیادی به مطالعه روزنامه ندارند.

گزارش از: یوسف حیدری

این گزارش نخستین بار در روزنامه ایران منتشر شده است.