بن‌بست سياسي يك برنامه ورزشي؛

پاييز 90

90 آمد و فشار افكار عمومي از دوش مديران صداوسيما برداشته شد اما از همان زمان زمزمه‌هايي در خصوص حذف تدريجي شاخ و برگ اين برنامه جريان‌ساز به گوش مي‌رسيد. طوري كه پس از تعطيلي دوباره ديگر كسي سراغ 90 را نگيرد و بودن يا نبودن اين برنامه همانند برنامه‌هايي مثل ورزش از نگاه دو يا ورزش و مردم پرسشي در ذهن توده مردم ايجاد نكند.

کد خبر: ۷۹۲۲۹

تاریخ: ۰۹ دی ۱۳۸۸ - ۱۱:۱۶

نزديكي‌هاي ساعت يك بامداد مجري برنامه90 در حالي كه نشاني از انگيزه و شادابي هميشگي در چهره‌اش ديده نمي‌شد كاغذهايش را از روي ميز جمع و جور كرد و با يك خداحافظي مختصر به كم‌رمق‌ترين‌«90» سال‌هاي اخير پايان داد.

به نوشته تهران امروز؛ نگاه‌هاي مكرر عادل فردوسي‌پور به عوامل و اتفاقات پشت صحنه به اندازه‌اي ذهن او را تحت تاثير قرار داده بود كه در دقايق پاياني برنامه به جاي جمله‌«دروازه‌بان بايد اخراج مي‌شد» از جمله‌«دروازه‌بان بايد از كار بركنار مي‌شد» استفاده كرد.‌مجري از اواسط برنامه تلاش ملموسي را براي تسريع روند حركت به سمت نقطه پايان و لحظه خداحافظي آغاز كرد و شخصا طوري رفتار كرد كه مخاطب محدوديت‌هاي اعمال شده در 90 را درك كند.

برنامه 90 كه در فضاي خاص پس از انتخابات با تاخير چند هفته‌اي روي آنتن رفت و احتمال تعطيلي كامل آن مي‌رفت، باز هم در اتمسفري مشابه ماهيت واقعي‌اش را از دست داد و به سوي يك برنامه خنثي و عاري از هرگونه چالش‌هاي مخاطب‌پسند حركت كرد.

عادل فردوسي‌پور علاقه‌اي به واكاوي اتفاقاتي كه دوشنبه شب پشت دوربين‌هاي استوديوي «90» رخ داد، ندارد و سكوت را ترجيح مي‌دهد. همه چيز از زماني آغاز شد كه دقايقي قبل از آغاز برنامه از آقاي تهيه‌كننده خواستند مسابقه sms را براي اين هفته تعطيل كند اما او مقاومت كرد و سرانجام چون فقط دقايقي به روي آنتن رفتن برنامه باقي مانده بود چاره‌اي غير از تمكين نيافت.

قرار بود در برنامه دوشنبه شب احتمال موفقيت يا ناكامي علي دايي به نظرسنجي گذاشته شود، آنچه به وضوح رنگ و بوي سياسي نداشت اما اين‌طور دستور داده شده بود كه مسابقه sms با هر مضموني برگزار نشود و دليل خاصي را هم براي آن ذكر نمي‌كردند.

فردوسي‌پور كه تعصب خاصي به آيتم‌هاي مردمي «90» دارد در اولين سكانس برنامه درباره تعطيلي مسابقه sms گفت: «به دليل اينكه ارسال sms در شبكه مخابراتي كشور با اختلال و مشكلاتي مواجه شده امشب مسابقه sms نداريم.» اشاره به اختلال در شبكه پيامك واكنش برخي از مسئولان را برانگيخت و پس از اين اظهارنظر بود كه تلفن داخلي استوديوي برنامه بارها به صدا درآمد و محدوديت‌هاي جديدي اعمال شد.

فردوسي‌پور تلاش كرد در فاصله پخش آيتم‌هاي مختلف فضاي پشت صحنه را آرام كند اما اوضاع كاملا از دست او خارج شده بود. اواسط برنامه دستور داده شد آيتم «دوربين 90» كه به پخش تصاوير ارسالي توسط مردم اختصاص دارد هم نبايد پخش شود. اين تصميم براي تنبيه آقاي مجري اتخاذ شد و از اين لحظه به بعد بود كه فردوسي‌پور برنامه را كاملا بي‌تفاوت و با چهره‌اي درهم كشيده اجرا كرد.

جدال پنهان مجري – تهيه‌كننده برنامه 90 رفته‌رفته به يك مقابله به مثل و لجبازي آشكار تبديل شد. فردوسي‌پور در ميانه برنامه با استفاده از دو جمله خبري كوتاه و البته معنادار خبر حذف آيتم «دوربين 90» را به اطلاع مخاطبان رساند: «امشب دوربين 90 هم نداريم چون طي هفته گذشته به سختي امكان ارسال ايميل وجود داشت.»

فردوسي‌پور به همين اكتفا نكرد و بلافاصله يك آيتم ورزشي – سياسي ديگر را روي آنتن فرستاد. او مصاحبه‌اي از محمد علي‌آبادي – رئيس سابق سازمان تربيت‌بدني – را پخش كرد كه در آن آقاي رئيس در تيرماه سال 1387 قول افتتاح ورزشگاه نيمه‌كاره شيراز تا بهمن ماه همان سال را مي‌داد اما تصاوير جديد حاكي از آن بود كه از آن تاريخ تا امروز در ورزشگاه شيراز حتي يك آجر هم روي آجر گذاشته نشده است.

در اين آيتم علي سعيدلو، رئيس فعلي سازمان تربيت‌بدني مدعي شد از 3500 پروژه عمراني ورزش كشور 1500 پروژه به صورت نيمه‌كاره رها شده و ازقول يكي ديگر از مسئولان شنيديم كه براي تكميل ورزشگاه نيمه‌كاره شيراز حتي به مصوبات بودجه‌اي رئيس‌جمهور و دستور اكيد او درباره تكميل ورزشگاه بي‌اعتنايي شده است.

عادل فردوسي‌پور از ابتدا قصد بازگشت به صندلي اجراي برنامه 90 را نداشت و معتقد بود توليد برنامه‌هاي انتقادي و چالش‌برانگيز به فعاليتي دشوار تبديل شده است. پس از تعطيلي 90، فشار زيادي از سوي فوتبالدوستان و رسانه‌ها به مديران صدا و سيما وارد شد تا اينكه سرانجام رئيس شبكه سوم سيما اعلام كرد اين برنامه به زودي از نو روي آنتن مي‌رود.

در آن روزها جلسات متعددي بين تهيه‌كننده و مسئولان مربوطه برگزار شد و اخباري كه از اين نشست‌ها به بيرون درز مي‌كرد از اصرار مديران بر حذف برخي آيتم‌ها و مقاومت تهيه‌كننده حكايت داشت. او حتي به مسئولان شبكه پيشنهاد داده بود توليد 90 را به گروه جديدي بسپارند تا تمام خواسته‌هاي آنها بدون كم و كاست اجرا شود.

در آن مقطع اما از سرگيري پخش مجدد 90 بدون اجرا و هدايت عادل فردوسي‌پور مي‌توانست تبعات منفي سنگين‌تري را در پي داشته باشد. به اين ترتيب تمام خواسته‌هاي او مو به مو اجرا شد و عادل فردوسي‌پور سري جديد را با اين جمله آغاز كرد: «قدرتمندانه‌تر و ريزبينانه‌تر از گذشته در خدمت فوتبال كشور خواهيم بود.»

اكنون پخش مجدد برنامه 90 با عادل فردوسي‌پور دوباره در هاله‌اي از ابهام فرو رفته است. او دوشنبه شب گذشته با ژست يك مجري معترض كه از هر سو در منگنه قرار گرفته بود روي صندلي اجرا نشست و حاضر به مماشات و گردن گذاشتن به دستوراتي كه در پس يكديگر از راه مي‌رسيدند،‌نشد.

‌90 مورخ 7 دي 1388 يك برنامه متوسط و نزديك به ضعيف بود كه ارزش تا پاسي از شب بيدار ماندن را نداشت. مجري پس از حذف آيتم‌هاي مسابقه sms و دوربين 90 كاملا عامدانه ساير بخش‌هاي جذاب برنامه را هم از فهرست پخش خارج كرد. زمان برنامه از دو ساعت و نيم به يك ساعت و پنجاه دقيقه كاهش پيدا كرد،‌خبري از مهمان ويژه نبود و قسمت گفت‌وگوي ويژه هم ناديده گرفته شد.

مخاطبان برنامه انتظار داشتند حداقل در خصوص سوژه داغ بركناري كرانچار و انتخاب علي دايي به عنوان سرمربي جديد پرسپوليس حساسيت بيشتري به خرج داده شود اما 90 به پخش چند مصاحبه كليشه‌اي از مراسم معارفه و توديع اكتفا كرد و نه تنها به حواشي و نقاط مبهم اين اتفاق نپرداخت كه حتي از برقراري يك تماس ساده تلفني در اين خصوص هم امتناع كرد.

مجري و تهيه‌كننده برنامه 90 ديگر تواني براي پريدن از روي موانع ندارد و به نظر مي‌رسد شخصا مايل است از ادامه توليد اين برنامه انصراف بدهد. از سويي مسئولان هم تصوير مطمئني از او در ذهن ندارند و از طعنه‌هاي نيش‌دارش در امان نيستند. دلايل براي قطع همكاري مسالمت‌آميز طرفين كافي به نظر مي‌رسد.