جزئیات جدید از مذاکرات هسته ای تبریز

بر اساس اطلاعات منتشر شده از سوی منابع دیپلماتیک ترکیه در دیدار احمدی نژاد با وزیر خارجه ترکیه که منوچهر متکی نیز حضور داشته، پیشنهاد اخیر محمد البرادعی، رئیس آژانس بین المللی انرژی اتمی در زمینه ارسال اورانیوم غنی سازی شده ایران به خارج از این کشور مورد گفتگو قرار گرفته است.»

کد خبر: ۷۴۰۳۷

تاریخ: ۰۱ آذر ۱۳۸۸ - ۰۹:۴۱

منابع خبری رسمی در ترکیه دیدار و گفتگوی روز گذشته احمد داوود اغلو با محمود احمدی نژاد در تبریز را که خبری از جزئیات آن منتشر نشد، "ورود رسمی این کشور به مسئله هسته ای ایران" توصیف کردند.

به گزارش پایگاه تحلیلی – خبری ایران بالکان (ایربا) رادیو و تلویزیون دولتی ترکیه با اشاره به دیدار روز گذشته وزیر خارجه ترکیه با احمدی نژاد، اعلام کرد: « در حالی که تلاش جامعه جهانی برای حل مسئله هسته ای ایران وارد مرحله حساسی شده، ترکیه جهت حل دیپلماتیک این موضوع رسما وارد عمل شد.»

منابع ترک همچنین ادعا کردند که رئیس دستگاه دیپلماسی ترکیه در این دیدار لزوم اعلام موضع نهایی ایران و نتیجه بررسی های تهران درباره این طرح را به مقامات ایرانی یادآور شده است!

این گزارش افزوده است: در حالی که البرادعی اعلام کرده بود "دیگر توپ در زمین ایران است و امیدواریم از این فرصت بخوبی استفاده شود"، منوچهر متکی در گفتگویی کوتاه با رادیو و تلویزیون دولتی ترکیه سخن رئیس آژانس بین المللی انرژی اتمی را به این شکل پاسخ داده است: « ما مایل نیستیم که توپ همواره در زمین ما باشد؛ ما باید به یکدیگر کمک کنیم تا بتوانیم نتیجه بگیریم.»

اما در حالی که وزیر خارجه ایران پیش از این در گفتگویی هر گونه برنامه ایران برای ارسال سوخت غنی شده اش به خارج کشور را رد کرده بود، وزیر خارجه ترکیه در دیدارش با احمدی نژاد مجددا بر نقش آفرینی کشورش در این زمینه تاکید کرد و گفت: « حل مسئله هسته ای ایران از طریق دیپلماتیک امکان پذیر است.»

ایربا پیش از این در گزارشی تحلیلی نوشته بود که هر چند تلاش ترکیه برای ورود به مسائل حساس سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران از جمله موضوع روابط با آمریکا یا مسئله هسته ای بر مبنای مواضع رسمی و نیمه رسمی مسئولان این کشور در چارچوب تقویت ثبات و امنیت بیشتر در منطقه با هدف دستیابی به اهداف طولانی مدت قابل تحلیل است اما به نظر می رسد با توجه به فضای کنونی حاکم بر مسائل دیپلماتیک ایران و نوع نگاه دولت احمدی نژاد به مقولات سیاست خارجی، ترکیه با تمام توان در حال برداشتن گام های دشوار و بعضا پیچیده برای پشت سر گذاشتن ایران در "ماراتن تثبیت جایگاه" خود به عنوان یک "قدرت منطقه ای" است.

از سوی دیگر هر چند که به گفته البرادعی به واسطه اعتماد ایران به ترکیه از سویی و روابط خوب واشنگتن با آنکارا از دیگر سو، این طرح قابلیت اجرایی شدن را داراست اما به نظر می رسد انتخاب ترکیه به عنوان طرف ثالث این معادله، ایران را با برخی "محدودیت های نانوشته"مواجه کرده است؛ سکوت معنادار ایران در مواجهه با طرح مذکور را نیز می توان از جهاتی به این مسئله مرتبط دانست.

محدودیت هایی که نتیجه وضعی و بدیهی رقابت تنگاتنگ ایران و ترکیه برای کسب جایگاه نخست در خاورمیانه است، ای بسا پذیرش کامل طرح مذکور از سوی تهران، کفه ترازوی آنکارا در این شرایط حساس را سنگین تر ساخته و با عنایت به اعتماد نسبی غرب، ترکیه به عنوان کشوری که امروز ورود به اتحادیه اروپا را نیز ولو در طولانی مدت در دستور کار خود دارد، در این رقابت تنگاتنگ منطقه ای گوی سبقت را از تهران برباید.