آیا پرداخت تسهیلات باعث ایجاد شغل می‌شود؟

در اواخر ماه گذشته بود که رئیس سازمان برنامه و بودجه کشور، از اختصاص 30 هزار میلیارد تومان تسهیلات برای طرح های اشتغال سال جاری خبر داد و گفت: این مبلغ برای دو طرح اشتغال فراگیر و اشتغال روستایی عشایری تخصیص خواهد یافت؛ پرسش مطرح در این میان این است که آیا برای ایجاد شغل تنها پرداخت تسهیلات کافی است؟

کد خبر: ۷۳۵۶۳۶

تاریخ: ۱۳ مهر ۱۳۹۶ - ۱۲:۱۳

به گزارش تابناک اقتصادی، نتایج طرح آمارگیری نیروی کار در بهار 96 نشان می دهد که اوضاع اشتغال در فصل بهار، بر خلاف آنچه مسئولین عنوان می کنند مساعد نبوده است. آمارها نشان می دهند که نرخ بیکاری در فصل بهار امسال با 0.1 درصد افزایش نسبت به فصل قبل و همچنین 0.4 درصد افزایش نسبت به فصل مشابه سال قبل به 12.6 درصد رسیده است.

همچنین نکته حائز اهمیت در این بین، شکستن رکورد نرخ بیکاری جوانان 15 تا 24 ساله بعد از 16 سال بوده است. مطابق با همین نتایج نرخ بیکاری جوانان 15 تا 24 ساله به 28.8 درصد رسیده است؛ حال آنکه این نرخ در زمستان سال گذشته 28.1 درصد بوده است. این نتایج در حالی به دست آمد که محمدباقر نوبخت، سخنگوی دولت و رئیس سازمان برنامه و بودجه طی مصاحبه ای از ایجاد 703 هزار شغل در فصل بهار سال جاری خبر داده بود.

البته دولت دوازدهم برای مقابله با معضل بیکاری راهکارهایی را ارائه نموده است که از آن جمله می توان به پرداخت تسهیلات اشاره نمود. 26 شهریور ماه امسال بود که محمدباقر نوبخت طی مصاحبه ای عنوان نمود که نظام بانکی، 30 هزار میلیارد تومان برای طرح های اشتغال پرداخت می کند.

وی با اشاره به اینکه آخرین هماهنگی ها برای دو طرح عام و خاص در زمینه اشتغال یعنی طرح های اشتغال فراگیر و روستایی عشایری انجام شده است، گفت: برای طرح اشتغال فراگیر 20 هزار میلیارد تومان در نظام بانکی تامین مالی می شود، که بخشی را نیز سازمان برنامه و بودجه به صورت یارانه متعهد پرداخت شده است.

نوبخت خاطرنشان کرد: برای اشتغال روستایی و عشایری معادل 1.5 میلیارد دلار برابر 5 هزار میلیارد تومان و نیز 5 هزار میلیارد تومان دیگر توسط بانک ها اختصاص خواهد یافت و در کل نظام بانکی 30 هزار میلیارد تومان برای طرح های اشتغال پرداخت می کند.

پرسشی که در این بین مطرح می شود اینکه آیا تنها پرداخت تسهیلات برای ایجاد اشتغال کافی است یا اینکه باید برای ایجاد اشتغال موارد دیگری را نیز مد نظر داشت؟

برای پاسخ به این پرسش، باید به نتایج طرح های گذشته که به نوعی پرداخت تسهیلات برای ایجاد اشتغال بودند، رجوع کنیم. از جمله این طرح ها، طرح بنگاه های زودبازده بود که در دوره دولت نهم اجرایی شد. از زمان شروع این برنامه در آذرماه ١٣٨٥ تا پایان ١٣٨٩ مانده مبلغ طرح ‌های معرفی شده به بانک ‌ها حدود 672.4 هزار میلیارد ریال و ارزش طرح‌ های تایید شده در بانک ‌ها 312.1 هزار میلیارد ریال گزارش شد که در نهایت از این مبلغ تا پایان اسفند ١٣٨٩ معادل 250.8 هزار میلیارد ریال پرداخت شد.

گزارش ‌های رسمی نشان می ‌دهد که تا پایان اسفند ١٣٨٩ معادل 22.3 هزار میلیارد ریال افزایش تسهیلات سررسید گذشته و معوق شد. در مقابل منابع پرداخت شده، بررسی عملکرد این طرح ‌ها نشان داد که نسبت اشتغال ایجاد شده به اشتغال پیش ‌بینی شده در قراردادهای منعقد شده در پایان سال ١٣٨٩ به 39.43 درصد رسید که این امر نشان ‌دهنده ناموفق بودن سیاست اشتغالی دولت در قالب طرح ‌های زودبازده و انحراف بیش از ٦٠ درصدی برنامه از اهداف اشتغالزایی بود.

بنابراین می توان گفت که تنها پرداخت تسهیلات نمی تواند راه گشا برای حل معضل بیکاری باشد بلکه موارد دیگری نیز باید در این بین در نظر گرفته شود که از آن جمله می توان به تسهیل شرایط برای سرمایه گذاری، کارآفرینی و گردش آزاد اطلاعات را نام برد .امروز بنا به اعلام سامانه ایران مجوز 1582 مجوز در حوزه های مختلف کسب و کار صادر می گردد که البته این تعداد تا به امروز احصا شده است و قطعا این عدد به مراتب بیشتر از اینهاست. به این دیوانسالاری پیچ در پیچ اضافه کنید فساد اقتصادی را که  در دنیا رکورد زده ایم. اگر نتوانیم در عین سالم سازی و تسهیل شرایط و برطرف کردن بی عدالتی در دسترسی به اطلاعات  فضای غبارآلود کسب و کار را سامان بخشیم صرفا با وام دادن به افراد بیکاری مواجه خواهد شد که حالا مقروض به بانک ها نیز هستند