کسب‌و‌کارهای نوپا نگاه ویژه دولت را می‌طلبد

کد خبر: ۷۲۸۹۱۲

تاریخ: ۱۹ شهريور ۱۳۹۶ - ۱۵:۲۶

مساله خروج نخبگان و حمایت نشدن برخی کسب و کارهای نوپا و شعار ماندن برخی صحبت‌ها باعث شده است که اقتصاد مقاومتی؛ تولید و اشتغال در حوزه آی‌سی‌تی آن گونه که باید و شاید نمودی نداشته باشد.

به گزارش تجارت نیوز از مهم‌ترین مزیت‌های حمایت از تولید داخلی رونق چرخه‌های اقتصادی و صنعت کشور است. ارجحیت تولید داخلی با خود رونق کسب‌وکار را به همراه می‌آورد و رفع بیکاری هم درمانی بهتر از تقویت توان داخلی و تولید ملی ندارد و تجربه کشورهای مختلف گویای آن است که اشتغال‌زایی با باور به تولید داخلی و توجه به ظرفیت‌های ملی محقق شده است.

به نظر می‌رسد حضور فعالانه نخبگان اقتصادی، برنامه‌ریزی منسجم و ایجاد فضای سرمایه‌گذاری مطمئن در عرصه تولید داخلی در کنار حمایت‌های همه‌جانبه از تولیدکنندگان می‌تواند تحقق بخش اهداف اقتصادی دولت باشد.

از طرفی دیگر باید مشوق‌هایی برای تولیدکنندگان ایجاد شود تا با انگیزه بیشتری در عرصه تولید داخلی فعالیت کنند. باید اجازه ورود  فرهیختگان و نخبگان را به  اقتصاد کشور بدهیم و با ایجاد کسب و کارهای نوپا ضمن افرایش اشتغال‌زایی فرصت‌هایی را ایجاد کنیم تا از دانش و  نیروی جوان کشور استفاده بهینه شود. مساله ای که هنوز دولت توجه خاصی به آن نکرده است.

در حالی که در بسیاری از صنعت‌ها اقتصاد مقاومتی سرلوحه کار و برنامه قرار گرفته است تا از ورای آن به تولید و اشتغال برسیم اما به نظر می‌رسد هنوز فاصله زیادی تا رسیدن به این مهم داریم.

در حالیکه معاونت علمی و فناوری رییس جمهور طی چهار سال گذشته خبر از حمایت نخبگان و بازگشت نخبگان به کشور می‌دهد، در اصل مشخص می‌شود نه تنها نخبه‌ای به کشور بازنمی‌گردد بلکه اندک نخبه‌ای هم که در کشور هستند یا قصد رفتن کرده‌اند و یا در انتظار فرصت مناسبی هستند تا کشور مقصد را  مشخص کنند و برای همیشه از ایران بروند.

مساله خروج نخبگان و حمایت نشدن برخی کسب و کارهای نوپا و شعار ماندن برخی صحبت‌ها باعث شده است که اقتصاد مقاومتی؛ تولید و اشتغال در حوزه آی‌سی‌تی آن گونه که باید و شاید نمودی نداشته باشد به طوری که عضو هیات مدیره سازمان نظام صنفی رایانه‌ای کشور در گفتگو با تجارت‌نیوز، معتقد است دولت برای اجرایی شدن کسب‌وکارهای نوپا آن‌طور که باید حمایت نمی‌کند و در اصل جسارت لازم را ندارد.

باقر بحری با اشاره به اینکه حدود ۶ ماه از نامگذاری سال ۹۶ در خصوص «اقتصاد مقاومتی، تولید و اشتغال » می‌گذرد و هنوز حوزه آی‌سی‌تی کشور در این خصوص هدف و برنامه مشخصی ندارد، افزود: یکی از مهم‌ترین دغدغه‌ها در حوزه ICT اشتغال است، حوزه‌ای که در آن تحصیل‌کرده‌های فراوانی وجود دارد ولی به دلیل نبود سرمایه و فرصت‌های شغلی مناسب  دارای افراد بیکار زیادی است.

وی گفت: باید بتوان با برنامه‌های مشخص و هدف‌گذاری‌های کوتاه و سرمایه اندک بهترین استفاده را برای اشتغال‌زایی این افراد ایجاد کرد. با رویکرد به شعار امسال می‌توان اقدام به راه‌اندازی کسب و کارهای نوپا در حوزه ICT کرد و اشتغال‌زایی ایجاد کرد، مساله ای که دولت باید به آن بپردازد.

وی خاطرنشان کرد: کسب و کارهای نوپا و استارت‌آپ‌ها، چند سالی است که در کشور رونق گرفته است، کسب‌وکارهایی که نیاز به سرمایه هنگفت ندارد، به عنوان مثال وقتی دولت پهنای باند اینترنت را تغییر داد، با این رویکرد بسیار کوچک چه شغل‌ها و کسب‌وکارهایی که راه‌اندازی نشد، بسیاری از شغل‌ها بر بستر اینترنت شکل گرفت، شغل‌هایی که توانست افراد تحصیل‌کرده و با دانش را در این عرصه وارد بازار کار کند.

وی گفت: در حال حاضر در رشته ICT و فناوری شاهد کسب‌وکارهایی هستیم که نه تنها سرمایه چندانی نیاز ندارد بلکه با تخصص این افراد بسیاری از مسایل و مشکلات حل شده است. افرادی که با دانش و نوآوری و خلاقیت اقدام به تولید شغل و ایجاد ارزش افزوده در کشور کرده‌اند.

وی در پاسخ به این سوال که چرا برای کسب و کارهای نوپا در حوزه ICT نیاز به سرمایه هنگفت نیست؟ گفت: یک سرمایه‌گذار برای ایجاد اشتغال و رسیدن به هدف خود باید اقدام به سرمایه‌گذاری کلان کند، سرمایه‌هایی که در بخش‌های مختلف بسته به نوع فعالیتی که صورت می‌گیرد متفاوت است.

به عنوان مثال در بخش صنعت و یا کشاورزی برای ایجاد اشتغال و رسیدن به سود باید سرمایه اولیه که سرمایه‌گذاری انجام می‌دهد به قدری باشد که بعد از طی شدن مسیر درست پس از چند سال به سودآوری برسد، حال اینکه در عرصه ICT این سرمایه‌گذاری بسیار کمتر و بازگشت سود بسیار سریع‌تر است.

وی گفت: به عنوان مثال یک گروه استارت‌آپی اقدام به تولید و یا خدمت ارزش افزوده می‌کند،خدمتی که نیاز به سرمایه هنگفت ندارد، چرا که دانش خلاقیت باعث ایجاد این کار شده است به همین دلیل است که می‌گوییم در حوزه آی‌سی‌تی  نیاز به سرمایه هنگفت مانند سایر بخش‌ها نیاز نیست.

بحری با شاره به اینکه متاسفانه  یکی از مشکلات پیش رو با کسب و کارهای نوپا برخوردهای غیر مسئولانه و اشتباه است، تصریح کرد: بسیاری از این کسب‌وکارها که می‌توانند خدمت‌های خوبی را به افراد جامعه ارائه بدهند  به دلیل همین برخوردهای غیر مسوولانه و اشتباه از بین رفته است. بسیاری از این افراد کسب‌وکار راه‌اندازی کرده‌اند و با اشتغال‌زایی بالا در این عرصه گام‌های خوبی برداشته‌اند ولی رفتارهای  اشتباه باعث به هدر رفتن این سرمایه‌ها شده است.

عضو هیات مدیره سازمان نظام صنفی رایانه‌ای کشور تصریح کرد: بسیاری از مواقع مسئولان، راه‌اندازی این کسب‌وکارها را نه تنها فرصت نمی‌دانند بلکه آن را تهدیدی جدی تلقی می‌کنند و با قدرتی که دارند باعث از بین رفتن فرصت‌های شغلی ایجاد شده می‌شوند.

وی گفت: جوانی که با دست خالی و با کمترین هزینه شغل ایجاد کرده و چند نفر دیگر را سرکار آورده است نه تنها تشویق نمی‌شود بلکه به دلیل نداشتن مجوز و… از آن شکایت می‌شود. انگیزه و شور و شوق فرد از بین می‌رود. و این مسایل تنها نمونه کوچکی از مشکلات کسب و کارهای نوپا است.

وی در پاسخ به این سوال که آیا مسئولان دولتی در راستای حمایت از کسب‌وکارهای نوپا تا کنون فعالیتی انجام داده‌اند،گفت: مسئولان دولتی حرف‌های قشنگی در این خصوص می‌زنند، حرف‌هایی که فقط زده می‌شود و هیچ جدیتی برای عملی شدن آن وجود ندارد.

هر روز یک مسوول از کسب و کارهای نوپا صحبت می‌کند و آن را در راستای اجرایی شدن شعار سال ۹۶ مهم  می‌داند ولی این صحبت‌ها فقط در حد حرف باقی می‌ماند. به واقع می‌توان گفت که دولت باید جسارت بیشتری را برای اجرایی شدن کسب و کارهای نوپا به خرج دهد.

وی در ادامه به تعلل در خصوص تدوین یک قانون مدون در خصوص کسب و کارهای نوپا اشاره کرد و گفت: تدوین این قانون چندین بار از سوی مسوولان عنوان شده است ولی تاکنون دستورالعمل و یا قانون مصوبی  در این خصوص از سوی دولت ارائه نشده است.

در هر حال به نظر می‌رسد بخش خصوصی همچنان معتقد است که دولت آن طور که باید در راستای حمایت از کسب و کارهای نوپا طی این چندین سال قدم برنداشته است.

برخی قوانین دست و پاگیر و برخی محدودیت‌ها باعث از بین رفتن فرصت‌های شغلی و حتی فرار نخبگان شده است و این در حالی است که طبق گفته کارشناسان در حوزه آی سی تی بسیار راحت‌تر از حوزه‌های دیگر می‌توان شغل ایجاد کرد به شرط آنکه دولت با این افراد خلاق همسو باشد. از سویی دیگر دولت باید بسترهای لازم را به گونه‌ای فراهم کند تا نخبگان بر سر دوراهی ماندن یا رفتن قرار نگیرند.