روند بررسی صلاحیت وزرای پیشنهادی در مجلس؛

دو یا سه وزیر ممکن است از مجلس رأی اعتماد نگیرند

حسن روحانی نیز باید به عنوان نخستین اقدام خود در دولت گزینه‌های پیشنهادی را برای ۱۸ وزارت‌خانه تقدیم مجلس کند تا نمایندگان مجلس شورای اسلامی به بررسی صلاحیت وزاری پیشنهادی وی برای تصدی وزارت خانه های دولت برای تعیین و تکلیف کابینه دوازدهم اقدام کنند.

کد خبر: ۷۱۹۱۰۷

تاریخ: ۱۵ مرداد ۱۳۹۶ - ۱۹:۱۹

با انجام مراسم سوگند در مجلس شورای اسلامی، امروز دومین روز آغاز به کار دولت است و رئیس جمهور نیز از روز گذشته، رسما دوازدهمین رئیس دولت کشور به شمار می آید.

به گزارش «تابناک»؛ حسن روحانی باید در نخستین اقدام خود در دولت، گزینه‌های پیشنهادی را برای هجده وزارت‌خانه تقدیم مجلس کند تا نمایندگان مجلس شورای اسلامی به بررسی صلاحیت وزرای پیشنهادی وی برای تصدی وزارت خانه های دولت جهت تعیین و تکلیف کابینه دوازدهم اقدام نمایند.

بنابراین، بر پایه گفته معاون اول رئیس جمهور، قرار است، حسن روحانی، سه شنبه و در اولین جلسه علنی مجلس شورای اسلامی، اسامی وزرای پیشنهادی کابینه دوازدهم را تقدیم هیأت رئیسه محترم کند؛ هر چند رئیس جمهور فرصت دو هفته ای برای انتخاب اعضای کابینه دارد، گویا ترکیب کابینه برای روحانی مسجل شده و وی تصمیم دارد، هر چه زودتر کار دولت دوازدهم را آغاز کند.

رئیس جمهور دو هفته برای انتخاب اعضای کابینه فرصت دارد

طبق ماده ۲۰۴ آیین نامه داخلی مجلس، رئیس جمهور ظرف دو هفته پس از انجام مراسم تحلیف اسامی هیأت وزیران را به کتباً  همراه شرح حال هر یک از وزیران و برنامه دولت تسلیم مجلس می‏‌کند و رئیس مجلس مکلف است در اولین فرصت در جلسه علنی، وصول معرفی‏ نامه وزیران را اعلام و پس از قرائت دستور تکثیر آن را صادر کند.

فرصت یک هفته ای مجلس برای بررسی افراد کابینه

پس از آنکه رئیس دولت اسامی را تقدیم هیأت رئیسه کرد، بنا بر ماده ۲۰۵، آیین نامه داخلی مجلس، نمایندگان یک هفته فرصت دارند تا به بحث و بررسی خط مشی و اصول کلی برنامه دولت بپردازند. پس از آن باید صلاحیت افراد در جلسه علنی مجلس مورد بررسی موافقان و مخالفان قرار گیرد، أخذ رأی اعتماد برای هیأت وزیران جلسات مجلس به‏ طور متوالی خواهد بود و طبق این ماده با پیشنهاد رئیس و تصویب مجلس، جلسات صبح و بعدازظهر برگزار می شود.

در ماده ۲۰۶ آیین‌نامه هم آمده که قبل از تشکیل اولین جلسه بررسی برنامه‌های دولت و أخذ رأی اعتماد هیأت وزیران، نمایندگان مخالف و موافق برنامه، خط مشی و اصول کلی و ترکیب هیأت وزیران و نیز نمایندگان مخالف و موافق هر یک از وزیران به تفکیک برنامه و هر وزیر در برگه‏ های جداگانه یا دستگاه الکترونیک ثبت نام می‌کنند.

همچنین هر یک از نمایندگان حق دارند تمام یا قسمتی از وقت خود را در اختیار نماینده دیگر قرار دهند. در شروع بحث در مورد هیأت وزیران، رئیس جمهور برنامه دولت را تشریح و ضمن معرفی وزیران از ترکیب هیأت وزیران دفاع خواهد کرد. پس از آن، مجلس بررسی برنامه دولت و ترکیب هیأت وزیران را با اظهارات پنج تن از نمایندگان مخالف و پنج نماینده موافق با حفظ ترتیب یک نفر مخالف و یک نفر موافق و هر کدام برای ۱۵ دقیقه انجام خواهد داد.

رئیس جمهور یا کسانی که او تعیین خواهد نمود به سؤالات و اظهارات مخالفان پاسخ می‌دهند. مجموع مدت نطق اولیه رئیس‌جمهور و دفاعیات اخیر، دو ساعت و نیم خواهد بود. در پی اظهارات و دفاعیات رئیس جمهور، مجلس شور در مورد برنامه‏‌ها و صلاحیت هر یک از وزیران را جداگانه آغاز خواهد کرد.

در مورد هر وزیر دو نماینده مخالف و دو نماینده موافق با حفظ ترتیب یک نفر مخالف و موافق که قبلا از طریق قرعه کشی انتخاب شده اند، هر یک برای پانزده دقیقه فرصت خواهند داشت تا نظرات خود را بیان کنند. پس از آن، وزیر و در صورت صلاحدید رئیس جمهور سی دقیقه برای دفاع از برنامه و صلاحیت وزیر مطروحه وقت خواهند داشت.

بررسی صلاحیت بر پایه حروف الفبای خواهد بود

بحث و بررسی برای تک تک وزیران به ترتیب حروف الفبای وزارتخانه انجام می‏ گیرد. رئیس جمهور می‏ تواند در پایان و یکجا با استفاده از وقت

جعفرزاده ایمن آبادی، پیش از این خطاب به رحمانی فضلی گفته بود: اگر او (رحمانی فضلی) به عنوان وزیر کشور معرفی شد بهتر است خودش انصراف دهد چرا که مجلس به او "بابت قصور و عدم امضای حکم خانم مینو خالقی و ناتوانی در اخذ حدود پنج میلیون رای آقای دکتر روحانی و انتصاب فرمانداران و استانداران ضعیف" رای اعتماد نخواهد داد.

وزیران از آنان دفاع کند. پس از آن رأی‏ گیری می شود و شمارش و اعلام نتیجه آرا. سؤالات کتبی نمایندگان در طول مدتی که برنامه دولت مطرح است، از طریق رئیس مجلس به رئیس جمهور یا وزیر مربوطه داده خواهد شد.

در صورتی که مجلس به یک یا چند وزیر اعتماد نکرد و یا وزیری برای وزارتخانه‌ای به هر دلیل انتخاب نشد، رئیس جمهور موظف است، بنا بر اصل ۱۳۵ قانون اساسی، ظرف سه ماه فرد دیگری را برای أخذ رأی به مجلس معرفی کند. پس از آن نیز روال مانند گذشته خواهد بود و تمام مراحل باید بار دیگر تکرار و در نهایت یک تن به عنوان وزیر انتخاب شود.

بنابراین، تا هنگامی که برای وزارت خانه ای وزیر تعیین نشده باشد، این وزارت خانه توسط یک سرپرست که از سوی رئیس جمهور انتخاب می شود، مسئولیت وزارت خانه مربوطه را بر عهده خواهد گرفت.

اما و اگرهای کابینه دولت دوازدهم

هرچند روز گذشته رئیس جمهور در سخنان خود تلویحا از خواسته مردم در ترکیب کابینه جدید دفاع کرد و این اطمینان را داد که باید رنگ کابینه

الیاس حضرتی امروز در توییتی گفته است: برآیند نظرات همکارانم در مراسم تحلیف نشان می‌دهد که دو، سه وزیر رای اعتماد نمی‌گیرند. وزیر پیشنهادی آموزش و پرورش کمترین شانس را دارد. برخی نمایندگان مجلس نیز نسبت به عدم حضور زن درکابینه انتقاد دارند و بر این اعتقاد هستند با توجه به اینکه زنان 50 درصد از جمعیت کشور را تشکیل می دهند باید حضور پر رنگی در کابینه داشته باشند.

جدید از جنس خواسته مردم باشد، برخی نمایندگان مجلس بر این باورند که شاید ترکیب جدید، خواسته اکثریت را تأمین نکند.

در روزهای گذشته برخی نمایندگان ت مجلس شورای اسلامی در صفحات مجازی و برخی از مصاحبه های خود در برخی از رسانه ها به این موضوع پرداخته اند و نگرانی خود را از ترکیب کابینه بیان داشته اند به طوری که برخی از آنها تأکید کرده اند، در صورتی که روحانی در انتخاب افراد خواسته اکثریت رأی دهنگان را تأمین نکند، امکان دارد، به برخی از اعضای کابینه در روز رأی اعتماد، رأی منفیدهند.

الیاس حضرتی، فاطمه سعیدی، غلامعلی جعفر زاده از جمله نمایندگانی ودند که به این مساله پرداخته اند، جعفر زاده به صورت علنی در اینیستاگرام خود از حضور رحمانی فضلی در کابینه انتقاد کرده و گفته است: اگر او (رحمانی فضلی) به عنوان وزیر کشور معرفی شد بهتر است خودش انصراف دهد چرا که مجلس به او "بابت قصور و عدم امضای حکم خانم مینو خالقی و ناتوانی در اخذ حدود پنج میلیون رای آقای دکتر روحانی و انتصاب فرمانداران و استانداران ضعیف" رای اعتماد نخواهد داد.

همچنین الیاس حضرتی امروز در توییتی گفته است: برآیند نظرات همکارانم در مراسم تحلیف نشان می‌دهد که دو، سه وزیر رای اعتماد نمی‌گیرند. وزیر پیشنهادی آموزش و پرورش کمترین شانس را دارد. برخی نمایندگان مجلس نیز نسبت به عدم حضور زن درکابینه انتقاد دارند و بر این اعتقاد هستند با توجه به اینکه زنان 50 درصد از جمعیت کشور را تشکیل می دهند باید حضور پر رنگی در کابینه داشته باشند.

برهمین اساس فاطمه سعیدی، از فراکسیون امید مجلس، در یکی از مصاحبه های خود با پرداختن به این موضوع و ضمن انتقاد از احتمال عدم معرفی وزیر زن از طرف آقای روحانی، گفته است: "امروز می شنویم کسانی در آستانه حضور در دولت هستند که خود و نزدیکانشان مسیر مقابل خواست ملت را طی می کردند."

با این حال، باید منتظر ماند و دید، آیا رئیس جمهور روز سه شنبه اسامی افراد را به بهارستان خواهد برد و یا اینکه افراد منتخب روحانی، می توانند نظر اکثریت نمایندگان در مجلس را تأمین کند یا خیر؟!