عباس: بروید خر دیگری را پیدا کنید

هفته‌نامه تایم آمریکا در ادامه گزارش خود می‌نویسد که ابومازن 74 ساله که تلاش‌های صلح آمریکا در خاورمیانه به شدت به او بستگی دارد با اعلام این پیام از طریق تلویزیون در رام‌الله افزوده است که هیچ بازی و معامله سیاسی در کار نیست و امیدوار است برادران او در ساف منظور او را درک کنند.

کد خبر: ۷۱۶۹۶

تاریخ: ۱۶ آبان ۱۳۸۸ - ۰۹:۳۸

روزنامه خبر در شماره امروز خود نوشت:

«وقت آن است که خر دیگری را پیدا کنید». این جمله‌ای است که محمود عباس روز پنجشنبه خطاب به اعضای کمیته مرکزی سازمان آزادیبخش فلسطین موسوم به پی.ال‌او یا همان ساف بیان کرد و گفت دیگر حاضر نیست نامزد ریاست تشکیلات خودگردان فلسطینی شود.

در همین حال روزنامه دیلی تلگراف چاپ انگلیس نیز با انتشار این خبر، به نقل از رئیس کنونی تشکیلات خودگردان فلسطینی نوشت که او از تغییر پی درپی سیاست‌های کاخ سفید به شدت سرخورده و عصبانی است و از این بابت که واشنگتن بار دیگر و پس از ادعاهای زیادی که درباره صلح خاورمیانه مطرح کرده بود به نفع اسرائیل عقب‌نشینی کرده است امید خود به آینده را از دست داده است.

از نگاه این روزنامه همه چیز از سفر هیلاری کلینتون به خاورمیانه آغاز شد، جایی که وزیر خارجه اوباما برخلاف رئیسش لحنی مصالحه‌جویانه در برابر ادامه شهرک سازی‌های اسرائیل در سرزمین‌های اشغالی گرفت و با این کار خود نه تنها عباس و فلسطینی‌ها، بلکه کلیه کشورهای عربی مورد حمایت غرب را خشمگین کرد.

عباس عصر روز پنج‌شنبه بر لزوم تغییر روند کنونی و توقف شهرک‌سازی اسرائیل تأکید کرد. وی افزوده است، شهرک‌سازی اسرائیل در مناطق اشغالی کرانه باختری و قدس شرقی ادامه دارد و آمریکا نیز نتوانسته است در این خصوص کاری صورت دهد.

سرسختی و لجاجت نتانیاهو، نخست‌وزیر تندروی اسرائیل در پذیرش خواسته اوباما مبنی بر پایان دادن به شهرک‌سازی‌ها سبب شده است تا همگان به ضعف کاخ سفید در ایفای نقشی حیاتی و بنیادی در موضوع صلح خاورمیانه پی برده و لب به انتقاد از اوباما بگشایند. در این بین ناهماهنگی میان شخص رئیس‌جمهور آمریکا و وزیر خارجه او در برخورد با موانع موجود در راه صلح بسیار حائز اهمیت است.

اقدام عباس نمایشی است

اعلام انصراف ابومازن از نامزدی ریاست تشکیلات خودگردان فلسطینی در انتخابات آینده، با واکنش سریع و متفاوت شخصیت‌ها، احزاب، دولت‌ها و کشورهای مختلف مواجه شده است. در این میان واکنش‌های جنبش اسلامی حماس و آمریکا به این اقدام تأمل برانگیز‌تر بوده است.

حماسی‌ها ابتدا این اقدام عباس را نمایشی خوانده و ادعا کردند ابومازن که به شدت دچار فقدان مشروعیت و محبوبیت شده، در انتظار واکنش‌های داخلی و خارجی است تا با شکوه و جلالی دوباره برای این پست مطرح شود، حال آنکه همگان می‌دانند او به دلایل زیادی از جمله ناتوانی در برقراری آشتی ملی و دفاع از حقوق مردم فلسطین خصوصاً شهروندان غزه به بن‌بست اعتبار رسیده بود.

حماسی‌ها همچنین معتقدند که اگر کناره‌گیری عباس از قدرت صحت داشته باشد در این صورت نمایانگر شکست تلاش‌های سازشکارانه با اسرائیل و تحقق شعار مبارزه و جهاد از سوی آنهاست.

ازنگاه حماس، عباس به این باور و نتیجه رسیده که روند سازش شکست خورده است و حالا عباس به شدت از آمریکایی‌ها که مسبب اصلی او در این شکست هستند عصبانی است. ابومازن برای سازش، همه چیز ارائه کرد. به خاطر این سازش به همه مقتضیات آن از جمله ترور فعالان حماس در کرانه باختری، تعمیق دودستگی میان فلسطینی‌ها و خودداری از موافقت با آشتی ملی و شرطهای آن دست زد اما در مقابل همه این خودشیرینی‌ها، امتیازی نه از آمریکا و نه از اسرائیل و نه از هیچ کجای دیگر نگرفت. به همین دلیل است که عباس حتی از خود نیز عصبانی شده و به اعضای کمیته مرکزی ساف می‌گوید که خر دیگری را برای خود پیدا کنید.

با این همه در میان اعضای حماس اظهاراتی از سر همدردی نیز با عباس مطرح شده است. اگرچه عباس در اظهارات روز پنجشنبه خود از حماس نیز انتقاد کرده و گفت این جنبش باید در سیاست خود به خاطر مردم فلسطین تجدیدنظر کند و به دولت وحدت ملی ملحق شود، احمد یوسف سخنگوی این سازمان گفته است، سخنان عباس به آمریکا و اسرائیل نشان می‌دهد که او در چه موقعیت سخت و دشواری قرار گرفته است.

ناز عباس خریدار دارد

با این همه عباس تنها شانس همه کسانی است که به صلح خاورمیانه دلخوش کرده‌اند. در این بین آمریکایی‌ها بیش از همه نگران این موضوع هستند که اگر حقیقتاً عباس کنار رود ممکن است گزینه بعدی در انجام همین مقدار تلاش نیز ناتوان باشد. کشورهای عربی همسو با غرب نیز از پنجشنبه تاکنون به شدت از این موضع عباس یکه خورده‌اند و به نوبه خود می‌کوشند با رایزنی‌های تلفنی با شخصیت‌های تأثیر‌گذار مانع از کنار رفتن عباس از قدرت شوند.

هیلاری کلینتون وزیر خارجه آمریکا که برخی او را مقصر اصلی در ایجاد ناهماهنگی و بروز ناامیدی در میان اعراب می‌دانند، روز پنج‌‌شنبه از تلاش‌های محمود عباس برای برقراری صلح تقدیر کرد و گفت، آمریکا به همکاری عباس در آینده در هر پست و منصبی که باشد، چشم دوخته است.

عباس باز می‌گردد

جانشین‌های احتمالی عباس، سلام فیاض نخست‌وزیر تشکیلات خودگردان و مروان برغوثی هستند که این آخری هنوز پشت میله‌های زندان اسرائیل به سر می‌برد. با این همه بعید است کار به تعیین جانشین برای ابومازن بکشد.

با وجود اینکه عباس تأکید کرده که قصد نمایش و ناز کردن ندارد و حقیقتاً از نرسیدن به نتیجه‌ای مطلوب درباره صلح خاورمیانه ناامید گشته است. برخی از کارشناسان پییش‌بینی کرده‌اند که ابومازن سرانجام با وساطت اعراب و حتی مداخله آمریکایی‌ها در انتخابات ژانویه شرکت خواهد کرد.

موضع‌گیری جنبش فتح که گفته است محمود عباس تنها نامزد این جنبش در انتخابات آینده است نیز موید این موضوع است که عباس همچنان نیم نگاهی به بازگشت دارد و همه پل‌های پشت‌سرش را خراب نکرده است. برخی از کارشناسان نیز بر این باورند که عباس با این اقدام پیام روشنی برای اعراب و آمریکا ارسال کرده که حتی او که سازشکار‌ترین فلسطینی موجود در سرزمین مقدس است نیز از لجاجت و کینه‌توزی اسرائیلی‌ها به تنگ آمده و زمان آن است که فشار‌های جهانی به این رژیم بیشتر شود.