چرا از اسكار فرهادي خوشحال نباشم؟

محمدرضا زائری

کد خبر: ۶۷۲۲۷۸

تاریخ: ۱۰ اسفند ۱۳۹۵ - ۰۸:۵۸

اصغر فرهادي به عنوان يك كارگردان ايراني جايزه سينمايي آكادمي "اسكار" را براي دومين بار دريافت كرده است. هر اندازه با ديدگاههاي اين كارگردان موافق يا مخالف باشيم، اصل اين اتفاق يك موفقيت براي ايران است و برگ برنده اي در فضاي بين المللي كه آكنده از تبليغات منفي بر عليه ايران بوده و هست و چنين اتفاقي مي تواند موج ايران هراسي و اسلام هراسي را قدري كندتر سازد.

هنرمند شناخته شده و مطرح ايراني جايزه اسكار را گرفته، براي نشان دادن اعتراضش به سياست هاي ترامپ شخصا به آمريكا نرفته ، دو ايراني مطرح و موفق را با شهرت كار و تجربه در حوزه فضانوردي به جاي خود فرستاده، قرائت پيامش را به يك زن ايراني داده، متن پيام به هوشمندي ادبيات و منطق ذهني مخاطب غربي را رعايت كرده و حتى پوشش و لباس نماينده او كنار رفتن مرزها را نشان مي دهد (چنان كه در پيام او نيز هست)، خوب، چرا بايد با چنين رويدادي مخالفت كرد يا از آن ناخشنود بود و چهره در هم كشيد؟

آيا قرار بوده اصغر فرهادي در پيام خود هنرمندان سينماي هاليوود را به اسلام دعوت كند يا مثلا انتظار داشته ايم او يكي از مادران شهدا را به نمايندگي خود براي دريافت جايزه اسكار بفرستد؟

چرا متوجه نيستيم كه وقتي قرار است در فضاي بين المللي قرار بگيريم و با مخاطب جهاني سخن بگوييم ماجرا خيلي فرق مي كند؟

چرا انتظاري كه از از يك هنرمند فيلمساز يا چهره برجسته موسيقي يا نقاش و بازيگر داريم همان توقعي است كه مثلا از يك امام جماعت يا امام جمعه داريم؟

مشكل به نظرم اين جاست كه اولا ما در جبهه انقلاب و فضاي متدينين سطح توقعات و انتظاراتمان از قشرهاي مختلف و صنوف گوناگون متناسب با شرايط آنان و اقتضائات كارشان نيست و ثانيا درك دقيقي از فهم عمومي مخاطب بين المللي از برخي واژه ها و مفاهيم نداريم و از همين رو گاهي در برابر مفاهيم و واژه هاي خاصي مثل تساهل، مدارا، اسلام رحماني، آشتي، محبت و همزيستي، حقوق بانوان، ليبراليسم، سكولاريسم، دموكراسي و... ناخواسته بازي مي خوريم.

مثلا وقتي طرف مقابل از دموكراسي مفاهيمي ارزشمند و متعالي و انساني در ذهن دارد، اگر من بگويم كه دموكراسي را نمي خواهم وبا دموكراسي مخالفت كنم او از من تصوري ديكتاتوري و استكباري در ذهن خواهد داشت.

طبيعتا ممكن است منظور و مقصود من با تصوري كه از دموكراسي غربي در نظر دارم در واقع مخالفت با توطئه هاي آمريكا و نقشه هاي شيطاني استكبار در لفافه و پوشش دموكراسي باشد اما مخاطب من چنين چيزي را درك نخواهد كرد.