چرا طالبان حملات خود را در افغانستان تشدید کرده است؟

در حالی که طی هفته‌های اخیر، دور جدیدی از تلاش‌های بین‌المللی برای استقرار صلح و ثبات در افغانستان آغاز شده، روز گذشته وقوع دو حمله تروریستی در این کشور، نشان داد که اوضاع همچنان تا رسیدن به شرایط عادی فاصله زیادی دارد. در حملاتی که طالبان مسئولیت آن‌ها را بر عهده گرفته، ده‌ها تن کشته و زخمی شده‌اند.

کد خبر: ۶۵۵۸۹۸

تاریخ: ۲۲ دی ۱۳۹۵ - ۰۹:۰۰

به گزارش «تابناک»، روز گذشته در جریان یک عملیات تروریستی گروه طالبان در کابل که به صورت حمله انتحاری انجام گرفت، بیش از سی تن جان خود را از دست دادند. ساعاتی بعد نیز در قندهار، انفجار یک بمب در مهمانخانه والی این شهر، سبب کشته شدن پنج تن و زخمی شدن 12 تن دیگر شد؛ هرچند مسئولیت انفجار دوم را هنوز کسی بر عهده نگرفته، این دو حمله تروریستی جدی، از تشدید اقدامات و عملیات‌های طالبان حکایت دارد.

پرده نخست: انفجارها در کابل

دو بمب‌گذار انتحاری روز گذشته در برابر مجلس افغانستان در شهر کابل خود را منفجر کردند و جان دست کم سی تن را گرفتند. صدیق صدیقی، سخنگوی وزارت کشور افغانستان گفته است که ۲۲ تن از قربانیان، شهروندان عادی و پلیس بوده‌اند. ۴۳ نفر دیگر نیز مجروح شده‌اند. مقام‌های وزارت بهداشت افغانستان، شمار کشته‌ها را ۳۰ و مجروحان را ۶۳ تا ۷۸ نفر اعلام کرده‌اند. مسئولیت این حمله انتحاری را طالبان به عهده گرفته است.

به گفته عبدالرحمان رحیمی، رئیس پلیس کابل بمب‌گذار انتحاری اول پیاده خود را به در مجلس رسانده و منفجر کرده است. اندکی نیز بعد یک خودرو حاوی بمب در سمت دیگر خیابان منفجر شد. انفجار بیش از همه از مسافران مینی‌بوسی قربانی گرفته که در حال ترک مجلس بوده و سرنشینان آن را کارمندان مجلس تشکیل می‌داده‌اند.

ذبیح‌الله مجاهد، سخنگوی گروه طالبان که مسئولیت این حمله را به عهده گرفته، در پیامی گفته است که هدف حمله، خودرو حامل کارمندان ریاست پنج اداره امنیت ملی افغانستان بوده است. وی مدعی شده که این افراد، بر همان مینی‌بوسی سوار بوده‌اند که حامل کارمندان مجلس بوده است.

پرده دوم: حمله در قندهار

تنها ساعاتی از حمله تروریستی کابل گذشته بود که خبر رسید والی قندهار نیز هدف حمله تروریستی قرار گرفته است. بر اساس گزارش «بی بی سی»، صمیم خپلواک، سخنگوی والی قندهار گفت، دو انفجار در مهمانخانه والی قندهار، باعث مرگ پنج نفر شده و دوازده تن زخمی به جای گذاشته است.

سخنگوی والی قندهار گفته، همایون عزیزی، والی قندهار و جمعه محمد عبدالله الکعبی، سفیر امارات در افغانستان در میان زخمیان این انفجار‌ها هستند. خپلواک همچنین افزود که هر دو زخم‌های خفیفی دارند، ولی به گفته او عبدالعلی شمسی، معاون والی قندهار به‌ شدت زخمی شده است. بعضی گزارش‌ها آمار کشته‌ها را تا ۱۴ نفر ذکر می‌کند.

مقامات محلی می‌گویند که انفجار‌ها در مهمانخانه والی قندهار حوالی ساعت ۷ شامگاه به وقت محلی زمانی اتفاق افتاد که سفیر امارات همراه با والی قندهار و دیگر مقامات بلندرتبه این ولایت، مشغول صرف شام بودند. به گفته خپلواک در این مهمانی فرمانده پلیس قندهار و رئیس امنیت این ولایت نیز حضور داشتند. هنوز کسی مسئولیت این انفجار را به عهده نگرفته است.

وخیم‌تر شدن اوضاع امنیتی

«دویچه وله» در گزارشی اشاره می‌کند، طالبان به رغم فرارسیدن زمستان به عملیات خود شدت بیشتری بخشیده است. آخرین عملیات تروریستی طالبان علیه نمایندگان مجلس در کابل به ماه دسامبر ۲۰۱۶ برمی‌گردد که در جریان آن دو نماینده مجلس هدف حمله قرار گرفتند. اندکی بعد، خانه یک سیاستمدار اهل استان ناآرام هلمند هدف حمله قرار گرفت که در جریان آن هشت تن، از جمله دو کودک، کشته شدند.

گفتنی است، صبح روز سه‌شنبه، یعنی ساعاتی پیش از انفجار‌ها در برابر مجلس، نیز لشکرگاه، مرکز هلمند صحنه یک عملیات انتحاری بود که به کشته شدن هفت تن انجامید.

تهاجمات مکرر طالبان، نگرانی‌ها را درباره وضعیت امنیتی رو به وخامت افغانستان تشدید کرده است. پیمان ناتو نیروهای رزمی خود را در پایان سال ۲۰۱۴ از این کشور خارج کرد، ولی تن هزار نفر از نیروهای آمریکایی در افغانستان باقی مانده‌اند تا به گفته خود، نیروهای افغان را در عملیات علیه تروریست‌ها یاری دهند.

در عین حال، دویچه وله اشاره می‌کند که هنوز معلوم نیست که امنیت افغانستان در استراتژی امنیتی دولت جدید آمریکا به رهبری دونالد ترامپ چه اهمیتی دارد. این موضوع در کارزارهای انتخاباتی نقش چندانی بازی نمی‌کرد. ترامپ نیز تا کنون مواضع روشنی در این باره نگرفته است. تنها اوایل دسامبر او در یک گفت‌وگوی تلفنی با اشرف غنی، رئیس جمهور افغانستان قول کمک‌های بیشتر برای امنیت افغانستان داده است.

چشم‌انداز مبهم مذاکرات صلح

این حملات در شرایطی رخ می‌دهد که چشم‌انداز موفقیت مذاکرات بین‌المللی صلح افغانستان نیز در هاله‌ای از ابهام قرار گرفته است. در همین راستا، دو روز پیش، یک مقام امنیتی پاکستان اعلام کردند دولت اوباما با ادعای مذاکره مستقیم با طالبان عملاً نشست‌های چهارجانبه صلح را فلج کرد.

این مقام ارشد به روزنامه پاکستانی «تریبیون» گفته است: «در نشست‌های چهارجانبه، اختلافاتی در نگرش‌ها وجود داشت، زیرا چین و پاکستان در یک طرف و افغانستان و آمریکا نیز در مقابل آن‌ها قرار داشتند». مقام پاکستانی مدعی شده: «با توجه به ترکیب افغانستان، پاکستان، چین و آمریکا در این نشست‌ها، انتظار نتایج مثبت داشتیم؛ اما افغانستان هر خواسته‌ای که آمریکایی‌ها داشتند را در این نشست‌ها مطرح می‌کرد».

سال گذشته میلادی، کشورهای افغانستان، پاکستان، چین و آمریکا پنج دور نشست چهارجانبه درباره صلح افغانستان برگزار کردند. در حالی که به نظر می‌رسید که این نشست‌ها به نتیجه برسد، ملا اختر منصور رهبر سابق طالبان در حمله طیاره‌های بی‌سرنشین امریکایی در پاکستان هدف قرار گرفت. مقامات آمریکایی نقش پاکستان را در این روند مشکوک اعلام کردند و پس از کشته شدن رهبر سابق طالبان، این نشست‌ها متوقف شد.

گفتنی است، دور جدید تلاش‌ها برای برگزاری مذاکرات صلح افغانستان نیز که این بار به ابتکار روسیه آغاز شده، هنوز نتوانسته به نتیجه‌ای ملموس و مشخص منتهی شود، به ویژه اینکه عدم حضور نمایندگانی از دولت افغانستان در مذاکرات، با اعتراض کابل مواجه شده است.