آیا مردم ایران هم مانند مردم کانادا، حقوق و مزایای مدیران را می‌بینند؟

در صورت موافقت نمایندگان مجلس در صحن علنی با مصوبه کمیسیون تلفیق مبنی بر اعلام عمومی حقوق و مزایای مدیران در یک سامانه و تبدیل این مصوبه به بخشی از قانون برنامه ششم توسعه، این امید وجود دارد که رویای مردم مبنی بر اطلاع مستمر از حقوق و مزایای مدیران در آینده نزدیک محقق شود؛ رویایی که در بسیاری از کشورهای جهان مانند کانادا سالهاست به واقعیت تبدیل شده است.

کد خبر: ۶۴۹۱۴۱

تاریخ: ۲۸ آذر ۱۳۹۵ - ۲۳:۰۷

به گزارش تابناک اقتصادی، عضو کمیسیون تلفیق مجلس روز دوشنبه هفته گذشته در برنامه پیک بامدادی رادیو، خبر از مصوبه این کمیسیون مبنی بر الزام دولت به راه‌اندازی سامانه ثبت حقوق و مزایا به مدیران و ایجاد امکان دسترسی به این سامانه برای نهادهای نظارتی و عموم مردم داد. متن این مصوبه یک روز بعد توسط خبرگزاری نسیم منتشر شد که نشان می داد مشمولین این مصوبه، مدیران دستگاه‌های اجرایی موضوع ماده 5 قانون مدیریت خدمات کشوری و ماده 4 قانون محاسبات عمومی و کلیه اشخاص حقوقی و وابسته تابعه آنها است و متن آن بدین شرح بود: «دولت مکلف است ظرف چهار ماه نسبت به راه اندازی سامانه ثبت حقوق و مزایا و پرداخت های مشمولین این ماده اقدام نموده و امکان تجمیع کلیه پرداخت ها به مدیران دستگاه های مشمول این ماده را فراهم نماید به نحوی که میزان ناخالص پرداختی به هر یک از مدیران مذکور مشخص بوده و امکان دسترسی به آن برای نهادهای نظارتی و عموم مردم فراهم شود».

اعلام عمومی حقوق و مزایای مدیران از اواسط بهار امسال و بعد از افشای فیش های حقوقی نجومی برخی از مدیران ارشد بیمه مرکزی و تداوم این قضیه با رسانه ای شدن فیش های حقوقی برخی از مدیران بانکی و اعضای هیات عامل صندوق توسعه ملی به یکی از مطالبات مهم مردم و رسانه ها از مسئولین کشور تبدیل شد به گونه ای که یکی از سوالات اصلی   رسانه ها از مسئولین در ماه های اخیر، سوال درباره رقم دقیق حقوق آنها بود. حتی مرکز پژوهش های مجلس هم دست به کار شد و الگوی اولیه فرضی (پروتوتایپ) سامانه شفاف سازی دریافتی های مدیران را با عنوان «نور آفتاب دریافتی های بخش عمومی»، راه اندازی کرد. http://rc.majlis.ir/fa/iran_sunshine

در همین راستا هم حسن روحانی، رئیس جمهور در بخشی از بیانیه 14 تیرماه خود درباره اقدامات دولت درباره حقوق های نجومی، دستور اعلام عمومی تمام حقوق و مزایای دریافتی کلیه مقامات کشوری و لشکری در سایت وزارتخانه یا سازمان ذیربط، و همچنین در سایت سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور را داد. با این وجود، این فرمان رئیس جمهور تاکنون روی زمین مانده و اجرایی نشده است.

در صورت تصویب این مصوبه کمیسیون تلفیق مجلس در صحن علنی، مردم هم در کنار نهادهای نظارتی می توانند از وضعیت حقوق و مزایای مدیران به صورت مستمر و دقیق مطلع شوند و این بدین معناست که نظارت در این بخش از حالت متمرکز (محدود به نهادهای نظارتی) به حالت عمومی و مردمی تغییر یابد. امری که می تواند ضمانت اجرایی مناسبی برای رعایت حدود تعیین شده توسط شورای حقوق و دستمزد برای حقوق و مزایای مدیران را فراهم کند و ضربه سنگین وارد شده به اعتماد مردم به نظام در قضیه حقوق های نجومی جبران گردد. کاهش هزینه‌های نظارتی همزمان با افزایش کارآیی آن به دلیل استفاده از ظرفیت مردم در نظارت، افزایش امکان و سرعت کشف فساد و در نتیجه، بالا بردن هزینه انجام فساد برای مدیران و همچنین از بین رفتن امکان فساد و اهمال‌کاری نهادهای نظارتی، از دیگر دستاوردهای مهم اعلام عمومی وضعیت حقوق و مزایای مدیران است.

هرچند اعلام عمومی حقوق و مزایای مدیران برای مردم کشورمان تاکنون بیشتر به یک رویا شبیه بوده است و پیش بینی می شود حتی در صورت تصویب این موضوع به قانون (بخشی از قانون برنامه ششم توسعه) هم اجرای آن بدون تداوم مطالبه سنگین اجتماعی در قضیه حقوق های نجومی و هوشیاری رسانه ها امکانپذیر نباشد، این کار سالهاست که در بیش از 50 کشور توسعه یافته و در حال توسعه جهان مانند آمریکا، کانادا، مکزیک، برزیل، آرژانتین، فرانسه، ایتالیا، گرجستان، لیتوانی، کرواسی، هند، اندونزی، آفریقای جنوبی و حتی افغانستان در حال اجراست و توانسته است تا حد بسیار زیادی جلوی فساد در این بخش را بگیرد.

به عنوان مثال، در بسیاری از ایالت‌های کانادا، مطابق با قانون افشای پرداخت‌های بخش عمومی، دریافتی‌های تمام مدیران یا کارکنان شاغل در بخش عمومی که بالاتر از رقم خاصی دریافت می‌کنند (مثلا 100 هزار دلار در سال یا میانگین 8300 دلار در ماه برای ایالت اونتاریو و یا 7500 دلار در ماه برای ایالت بریتیش کلمبیا) به‌ تفکیک بخش و دستگاه با ذکر نام فرد و میزان دریافتی بر روی اینترنت منتشر می‌شود. این فهرست، از آن‌جایی که به مثابه‌ تاباندن نور شفافیت بر روی پرداختی‌ها است، فهرست نور آفتاب نامیده می‌شود. فهرست نورآفتاب ایالت اونتاریو در زیر آمده است:

https://www.ontario.ca/page/public-sector-salary-disclosure-2015-all-sectors-and-seconded-employees

بررسی گزارش کمیسیون تلفیق مجلس درباره لایحه برنامه ششم توسعه از امروز در صحن علنی خانه ملت، آغاز می شود و در نتیجه، تا چند روز آینده تکلیف موضوع اعلام عمومی حقوق و مزایای مدیران مشخص خواهد شد. باید منتظر ماند و دید که آیا اکثریت نمایندگان مجلس از مصوبه کمیسیون تلفیق در این زمینه حمایت می کنند و گام اول برای تکرار تجربه موفق بسیاری از کشورهای جهان در حوزه شفافیت سیاسی را برخواهند داشت یا اینکه همچنان مردم در زمینه حقوق و مزایای مدیران «نامحرم» درنظر گرفته می شوند و پرونده حقوق های نجومی در جامعه باز باقی خواهند ماند؟