زنگ خطر نابودي تالاب ميانکاله

کد خبر: ۶۴۴۲

تاریخ: ۲۴ بهمن ۱۳۸۶ - ۰۹:۱۱

جاده دريايي بهشهر که قرار است از ميان تالاب ارزشمند «ميانکاله» بگذرد، زنگ خطر نابودي اين شبه جزيره را به صدا درآورده، اما با اين حال، برخي مسئولان درباره احداث اين جاده اصرار دارند و آن را خطري جدي براي نابودي تالاب نمي‌دانند.

به گزارش مهر، تالاب‌ها داراي ويژگي‌هاي منحصر به فردي هستند که با توجه به گمان نادرست بشر از آنها به عنوان اراضي غير قابل استفاده، بيشترين تخريب را به خود ديده‌اند‌ و انسان با تبديل آن به اراضي زراعي و شهرک‌هاي صنعتي در نابودي آن کوشيده است.

به رغم همه اين اقدامات ويرانگر، تالاب‌ها با اشکال گوناگون حياتي خود با توجه به شرايط و موقعيت جغرافيايي در مناطق مختلف همچنان پايدار مانده و با ايفاي نقش اکولوژي خود در طبيعت و ارايه ارزش‌ها و کارکردهاي متنوع، پناهگاهي حايز اهميت براي آخرين بازمانده‌هاي گونه‌هاي گياهي و جانوري در حال انقراض تالابي و حفظ تنوع زيستي به شمار مي‌روند.

شبه جزيره ميانکاله بهشهر، بخشي از آبسکون بزرگي است که روزگاري يکي از مهمترين مراکز تجاري جاده ابريشم به شمار مي‌رفت و شاهد تحرکات اقتصادي فراوان در دروره‌هاي گوناگون بود.

در سراسر ساحل جنوبي درياي خزر، تنها يک شبه جزيره به نام ميانکاله هست که در منتهي اليه جنوب شرقي درياي خزر واقع شده و نام خود را از دو «کاله» (شکستگي ساحلي يا رودخانه) واقع در طرفين شمالي و جنوبي گرفته است.

شبه جزيره ميانکاله به عنوان منطقه‌اي حفاظت شده در فهرست تالاب‌هاي جهان در کنوانسيون رامسر در سال ‪ ۱۳۵۵‬به ثبت رسيد و به عنوان يکي از ذخاير بيوسفري جهان که داراي ارزش‌هاي اکولوژي و زيستي است، شناخته مي‌شود.

در شرق شبه جزيره ميانکاله، مجمع الجزاير آشوراده قرار دارد که از سه جزيره کوچک و بزرگ تشکيل شده و با پيشروي و عقب‌نشيني آب دريا، بزرگ و کوچک مي‌شوند.

علاوه بر جزاير نامبرده، به جزيره «اسمال ساي» نيز بايد اشاره کرد که در مرداب پلنگان قرار گرفته است و يکي از بي‌نظيرترين اکو سيستم‌هاي جهاني را دارد.

مجموعه شبه جزيره ميانکاله، جزاير آشوراده و اسمال ساي داراي جاذبه‌هاي شگفت‌انگيز طبيعي و زيست محيطي کم‌نظيري هستند که عمده‌ترين آنها پوشش گياهي ويژه و حيات وحش منحصر به فرد آن است و چشم‌اندازهاي ساحلي، بيشه‌اي و خليج گرگان، اين بخش از استان مازندران و سواحل خزر را به يکي از جالبترين نقاط گردشگري تبديل کرده است.

فضاي شبه جزيره، مرغزار نيمه شرجي است که عمده‌ترين درختچه‌هاي آن بوته‌هاي انار و تمشک وحشي است و همه ساله صدها هزار پرنده مهاجر از انواع فلامينگو، پليکان، قو، غاز خاکستري، اردک فرود مي‌آيند و توليد مثل و زمستان گذراني مي‌کنند. قرقاول، سار، کبوتر و حيواناتي مانند خرس، خوک، شغال و جوجه تيغي نيز در اين منطقه وجود دارند.

با وجود تمام ويژگي‌هاي منحصر به فرد اين منطقه، تلاش مسئولان بهشهر براي احداث جاده دريا که از ميان اين تالاب و در نقطه‌اي که شاهد فرود بيشترين فلامينگوها و پليکان‌هاست، زنگ خطر نابودي اين ميراث با ارزش را به صدا درآورده است.

مدير کل سازمان حفاظت محيط زيست مازندران درباره احداث اين جاده به خبرنگار مهر گفت: تا کنون استعلام رسمي بابت احداث جاده دريا که در صورت احداث آن، ميانکاله به دو بخش تقسيم خواهد شد، صورت نگرفته است و تنها برخي اقدامات خارج از ضوابط انجام شده که ما به دليل اهميت اين پناهگاه با آن مخالفت کرديم.

رسول علي اشرفي پور فزود: اين جاده از نظر فني، اقتصادي و اجتماعي هيچ‌گونه توجيهي ندارد و در صورت احداث آن علاوه بر سلب آرامش و امنيت پرندگان، راه شکار گونه‌هاي نادر و در خطر انقراض براي شکارچيان غير مجاز هموار خواهد شد.

وي تأکيد کرد: ميانکاله سرمايه بزرگ طبيعي و ميراث ارزشمندي است و هر اتفاقي در آن بخواهد رخ دهد، بايد بر پايه مفاد علمي و قانوني طرح تفضيلي ميانکاله باشد و به دليل اهميت بين‌المللي آن در اجراي هر طرحي بايد نکات مثبت و منفي آن در نظر گرفته شود.

علي اشرفي پور افزود: اين تالاب شهرتي بين‌المللي و جهاني دارد و تنها متعلق به نسل ما نيست و براي حفظ و نگهداري اين سرمايه ملي، بايد فرهنگ نگهداري عمومي از آن در بين مسئولان و مردم ترويج شود.

وي خاطرنشان کرد: از نظر سازمان محيط زيست، تنها مکاني که در بهشهر داراي ارزيابي زيست محيطي است، کارخانه در حال احداث کمپوست زباله است و ديگر صنايع موجود در اين شهر آلاينده محيط زيست به شمار مي‌روند.

در سال‌هاي اخير احداث کارخانه‌ها و صنايع بزرگ در مجاورت اين تالاب ارزشمند و سرريز شدن فاضلاب‌هاي صنعتي و سموم نباتي که با عدم کنترل سازمان محيط زيست همراه شده، اين منطقه را که به عنوان مرکز ماهيان خاوياري درياي خزر و پناهگاه گونه‌هاي نادر جانوري شناحته مي‌شود با تهديد جدي روبه‌رو کرده است.