دولتی که الکترونیک نیست ولی ادعای خدمت رسانی اینترنتی دارد

هرچند دولت الکترونیک و خدمات رسانی اینترنتی معنایی جز استفاده آسان از فناوری اطلاعات آن هم با هدف افزایش کیفیت و کاهش هزینه ندارد، گویا در ایران دولت الکترونیک را نه اقدامی در جهت افزایش رفاه شهروندان بلکه باید اقدامی در نظر گرفت که به دلیل مشکلات زیرساختی فراوان هم هزینه ها را افزایش می دهد و هم وقت و انرژی مردم را تلف می کند.

کد خبر: ۶۲۵۹۹۲

تاریخ: ۰۵ مهر ۱۳۹۵ - ۱۲:۰۰

به گزارش «تابناک»، همزمان با آغاز فرایند سرشماری نفوس و مسکنِ سال 95، مسئولان امر به منظور کاهش هزینه و بالا بردن کیفیت، سرعت و دقت برای اولین بار اقدام به راه اندازی سرشماری اینترنتی کردند؛ طرح جدیدی که در راستای توسعه دولت الکترونیک و محاسن آن تعریف می شود، ولی در ساعات ابتدایی شروع به کار به مشکل خورده و نتوانسته رضایت عمومی کسب کند؛ اتفاقی که پیشتر در ارائه خدمات دیگر به مردم بر بستر دنیای مجازی نیر رخ داده و تجربه شده است.

در شرایطی که دومین روز آغاز سرشماری نفوس و مسکن از مسیر اینترنت می گذرد، شهروندانی که تمایل دارند با این شیوه اطلاعات خود را در سامانه سرشماری ثبت کرده و دیگر دغدغه انتظار برای مراجعه مأمور سرشماری نداشته باشند، پس از ورود به آدرس اینترنتی داده شده با پیام "در این لحظه ظرفیت مراجعه به سایت تکمیل است، در زمان دیگری مراجعه نمایید" مواجه می‌شوند و هر چه بیشتر تلاش می‌کنند، کمتر نتیجه می‌گیرند.

اتفاقی که البته شهروندان با آن بیگانه نیستند و هر باری که مسئولان دولتی تصمیم به برداشتن یک گام جدید در بخش خدمات رسانی اینترنتی و توسعه دولت الکترونیک گرفته‌اند، وضعیتی شبیه آن رخ داد و نتیجه جز زیان مادی و روحی برای مردم نبود.

مثل فرایند ثبت نام و اعلام نتایج آزمون های سراسری، که سال ها پیش دولت در جهت آسان کردن خدمات رسانی به مردم، ساز و کار آن را به فضای مجازی منتقل کرد. یا تصمیم دولتمردان به ارائه خدماتی نظیر ثبت نام وام ازدواج، ثبت نام یارانه ها، ثبت نام کارت سوخت وسایل نقلیه، ثبت و نقل و انتقال اسناد رسمی و بسیاری از خدمات کوچک دیگر به فضای مجازی منتقل کرد.

همه موارد ذکر شده در ابتدای آغاز فعالیت با مشکلات فراوان در بحث ثبت نام، تحلیل اطلاعات، ظرفیت پذیرش کاربر مواجه بودند و البته مشکلات دیگری مانند نبود زیرساخت های کافی ـ حتی در مناطق برخوردار کشور ـ ناآگاهی شهروندان با نحوه استفاده از این خدمات و نیز هزینه های بالای استفاده از اینترنت، را هم باید بر مصائب شهروندان اضافه کرد.

یک حقیقت انکارناشدنی این است که توسعه دولت الکترونیک اگر با لوازم و شرایط جانبی اش همراه باشد، در نهایت به افزایش کیفیت خدمات رسانی منجر خواهد شد، ولی سؤال و نکته مبهم اینکه وقتی هنوز بخش عمده ای از مردم جامعه با فضای مجازی و اینترنت بیگانه هستند، دسترسی به فضای مجازی رایگان و یا حداقل ارزان قیمت برای همگان فراهم نیست و برخی اپراتورها نیز در این آشفته بازار با بهره گیری از فرصت به دست آمده به بهره برداری مالی از شهروندان می پردازند، مشخص نیست چه کسی مسئول برطرف کردن مشکلات موجود در این بخش است.

مشکلاتی که دسترسی محدود کاربران به امکانات فضاهای اینترنتی و نبود مرجع مشخص پاسخگو که بتواند به کاستی های موجود رسیدگی کند، بر مصائب مردمی افزوده است و از آن سو نیز مشخص نیست، هزینه های مالی صرفه جویی شده در این بخش صرف چه اقدامات و برنامه های دیگری می شود.

برابر مطالب آمده، به نظر می رسد، بهتر است مسئولان دولتی پیش از آنکه هر تصمیمی برای توسعه خدمات رسانی اینترنتی بگیرند، به امکانات ملی و زیرساخت های فراهم شده برای مردم نیز توجه کنند. ایرادی که به صورت مشخص در مورد سرشماری نفوس و مسکن آن هم از طریق اینترنت وارد است. مسئولان مرجع باید پاسخ بدهند که آیا پیش از آغاز سرشماری سال جاری این سامانه آزمون عملیاتی شده بود یا از ابتدا نیز بنا این بود که مردم دست مایه آزمون و خطای آنها باشند؟