بازرس ویژه رئیس جمهور در گفت و گوی مشروح با تابناک:

کابینه خط قرمز روحانی نیست/ تخلفات قوای قضائیه و مقننه را به رئیس جمهور گزارش می کنم/ گزارشی درباره نزدیکان رئیس جمهور برسد، بررسی می شود

برخورد با مدیران متخلف باید شدیدتر از افراد عادی باشد، مردم تخلف هر مسئولی را به پای نظام می نویسند، تاکید بر همکاری با بازرسی کل کشور و بازرسی ویژه قوه قضائیه، مساله حقوق های نامتعارف را بررسی می کنم، تقسیم بندی خیالی بین قوای سه گانه از بزرگ نبودن آدم هاست، موضوع فیش های حقوقی نامتعارف امر مبارکی بود، هیچ منطقی موافق جلوگیری از برخورد با مدیر متخلف بواسطه جایگاه آن فرد نیست، رئیس جمهور هیچ خطر قرمزی برای برخورد با مدیران متخلف ندارد، اگر برای برخورد با متخلفان در موضع تعارف قرار بگیرم از بازرسی ویژه می روم و ... مهمترین بخش های گفت و گوی آوایی با تابناک است.

کد خبر: ۶۱۳۴۸۲

تاریخ: ۲۰ مرداد ۱۳۹۵ - ۱۳:۲۷

23 تیرماه سال جاری بود که رئیس جمهور تصمیم به انجام تغییراتی در بدنه دولت گرفت و بر این اساس سید علیرضا آوایی را به عنوان بازرس ویژه خود معرفی کرد. او پیش از تصدی این عنوان، معاون وزیر کشور و رئیس سازمان ثبت احوال کشور بود و از سال 1384 تا 1393 نیز ریاست دادگستری استان تهران را بر عهده داشت.

آوایی که از سال 1356 به استخدام دادگستری در آمده است و در حقیقت یک حقوقدان محسوب می شود که البته عضو موسس و رئیس هیات امنای انجمن حقوق شناسی ایران به عنوان اولین نهاد مدنی فراصنفی در نظام حقوقی کشورمان شناخته می شود نیز است.

در سوابق بازرس ویژه رئیس جمهور که کمتر از یک ماه است این سمت را عهده دار شده، دادستانی عمومی و انقلاب دزفول، دادستانی عمومی و انقلاب اهواز، ریاست دادگستری استان های لرستان، مرکزی و اصفهان نیز به چشم می خورد. او همچنین قاضی دیوان عالی کشور نیز بوده است.

آنچه در ادامه می خوانید، مشروح گفت و گوی سید علیرضا آوایی، بازرس ویژه رئیس جمهور با خبرنگار تابناک است:

تاکید بر همکاری با بازرسی کل کشور و بازرسی ویژه قوه قضائیه

* پرسش: برنامه شما برای فراگیر کردن این اقدامات پیشگیرانه چیست و چه اقدامی برای جلوگیری از موازی کاری و هم افزایی با سایر مجموعه های بازرسی انجام خواهید داد؟

- آوایی: یکی از برنامه هایی که بنده برای ادامه فعالیت در بازرسی ویژه ریاست جمهوری دارم، هم افزایی با مجموعه های بازرسی نظیر بازرسی کل کشور و بازرسی ویژه قوه قضائیه و ... است تا از همه این ظرفیت ها کمک بگیریم و اگر آسیبی وجود دارد که ما در مجموعه بازرسی ویژه ریاست جمهوری از آن غافل هستیم و دوستان در سایر مجموعه ها از آن مطلعند، بررسی و رسیدگی های لازم را در خصوص آن انجام بدهیم.

تقسیم بندی خیالی بین قوای سه گانه از بزرگ نبودن آدم هاست

اگر عمیق نگاه کنیم همه ما سرنشینان یک کشتی هستیم و راهی نداریم جز اینکه به کشور، ملت و دین فکر کنیم. این تقسیم بندی های خیالی، بخشی و جزیی که بگوییم ما دولت هستیم ما قوه مقننه هستیم و یا قوه قضائیه، ناشی از بزرگ نبودن آدم ها است. اگر آدم ها قدری توجه کنند حتما می فهمند که خیر صلاح همه ما این است که کمک کنیم برای جلوگیری از مفاسد از طریق کنار هم بودن، تبادل اطلاعات و گرفتن دست یکدیگر.

مسائل جناحی و نفسانی نباید جای عقلانیت را بگیرد

* پرسش: اما برخلاف آنچه به آن اشاره کردید در برخی موارد شاهد جدی بودن این تقسیم بندی ها هستیم و حتی در گذشته شاهد تقابل علنی بین رؤسای قوا بودیم که با تذکر رهبر معظم انقلاب مبنی بر اینکه "این دعواها نباید در رسانه ها و جمع های عمومی مطرح بشود" مواجه شدیم. به نظر می رسد برخی افراد از اینکه در یک قوه انحراف یا تخلفی ببینند، خوشحال می شوند و از آن برای مقاصد سیاسی خود بهره می گیرند؟

- آوایی: خدایی ناکرده اگر مثلا در قوه قضائیه یک انحراف یا اعوجاجی پیش بیاید فکر می کنید که دولت یا مجلس باید خوشحال باشند یا غم زده؟ یا برعکس اگر در دولت کسی خطایی کرد، دیگران باید خیلی شادی کنند؟ این دولت، دولت اسلامی است که با رأی مردم سر کار آمده است و آبروی کشور محسوب می شود. در همه بخش ها باید نگاه ها به این شکل باشد، منتهی گاهی اوقات ما حواسمان نیست و متاسفانه مسائل جناحی، نفسانی و یا حزبی باعث می شود که عصبانیت جای عقلانیت را بگیرد و آن هدف اصلی گم شود که امیدوارم این اتفاقات در کشور نیافتد.

تخلف در هر سطحی از نظر مردم پای نظام نوشته می شود

در موضوع تخلفات اصلا مردم تفکیک نمی کنند که این قوه دچار خطا شده یا آن قوه، این فرد وزیر است یا فرمانده، امام جمعه است یا فرماندار. اگر توجه داشته باشید در فرهنگ عامه مردم، همه را دولت می نامند، یعنی این دولت شامل سازمان تبلیغات، وزارت اطلاعات، دفتر رهبری، قوه قضائیه و ... می شود. دولتی که می گویند یعنی این مجموعه ای که به اسم نظام اسلامی بر مردم حکومت می کند. حق هم دارند چون ما را یکپارچه می بینند، خوب ماهم یکپارچه هستیم و قرار است به همین شکل باشیم، یعنی ضعف هر کدام از ما ضعف همه و قوت هر کدام از ما در نظام اسلامی قوت همه است. آبرومند شدن هر بخشی از این حکومت آبرومند شدن همه بخش های آن است و بی آبرو کردن هر کدام از ما به معنای بی آبرو کردن همه است؛ چون بخش اعظمی از مردم در این قضایا تفکیکی قائل نمی شوند.

موضوع فیش های حقوقی نامتعارف امر مبارکی بود

* پرسش: یکی از وظایفی که رئیس جمهور برای بازرسی ویژه در نظر گرفته، ارائه گزارش درباره بخشنامه، مصوبه ها و قوانینی است که باعث بروز مشکلات و نارسایی ها می شود، در بحث دریافت حقوق های نامتعارف یکی از مواردی که باعث تخلف شد، همین بحث قوانین و مصوبه های مشکل دار بود، آیا شما به این موضوع برای اصلاح قوانین ورود خواهید کرد؟

- آوایی: ظاهرا درباره این موضوع کارهای مشترکی و جدی در مجموعه دولت و مجلس انجام شده که بتوانند جلوی منشاها را بگیرند. به نظرم این داستان گرچه تجربه تلخی بود، ولی عبرت مهمی هم محسوب می شود. اگر به درستی از آن استفاده شود و برای آینده بتوانیم جبران کرده و پیشگیری های لازم را به عمل بیاوریم، مساله فیش های حقوقی می تواند امر مبارکی هم باشد. یعنی بروز این مساله باعث شد که از یکسری تخلفات بعدی جلوگیری شود.

بازرسی ویژه مساله دریافت های نامتعارف را بررسی می کند

حتما ما به لطف خدا در مجموعه بازرسی ویژه ریاست جمهوری با بهره گیری از توان مجموعه ای از کارشناسان و دوستانی که مشرف به این موضوعات هستند آنچه را که به ما اطلاع داده می شود و آنچه به عنوان نقاط آسیب مطرح است را بررسی و پیشنهادات لازم را در این خصوص ارائه خواهیم کرد. تلقی من این است که کار این دفتر انجام یکسری اقدامات پیشگیرانه است و امیدواریم در مساله دریافت های نامتعارف بتوانیم کمک کنیم. نمی گویم به رئیس جمهور یا دولت، می خواهم قدری فراتر بروم، امیدوارم به دین، به اسلام، عزت مسلمانان، کشور و نظام بتوانیم کمک کنیم.

تخلفات در قوای مقننه و قضائیه را به رئیس جمهور گزارش می کنیم

* پرسش: تفسیری که اصل 121 قانون اساسی در ارتباط با وظایف رئیس جمهور وجود دارد و  به نظر می رسد طبق آن بازرسی ویژه ریاست جمهوری شکل گرفته باشد، مبتنی بر وظایف رئیس جمهور جهت اجرای قانون اساسی و شرع مقدس است که برای این کار باید بر دستگاه های اجرایی و قوای دیگر هم نظارت صورت گیرد، شما به عنوان بازرسی ویژه رئیس جمهور چه ساز و کاری را در ارتباط با گزارش های تخلفی که از سایر قوا به دستتان برسد، در نظر گرفته اید؟

- آوایی: اگر گزارش هایی در حین بازرسی هایی که انجام می شود، به ما رسید و یا گزارش هایی که از طرف مردم به ما ارائه می شود در ارتباط با مسائل خارج از دولت و درباره قوای دیگر باشد، بر اساس نظر رئیس جمهور در خصوص آن عمل می کنیم. اینها را رئیس جمهور به بنده فرموده اند که به ایشان منتقل کنم تا به نحو مقتضی از سوی ایشان پیگیری شود. رئیس جمهور این موارد را چه در جلسات مشترک با سران قوا و یا به هر کیفیت دیگری که به مصلحت باشد به مراجع ذیربط مطرح، منعکس و ارجاع خواهد کرد. این باعث می شود ما هم بتوانیم به انتقال مسائل سایر قوا برای رفع نقص ها کمک کنیم؛ یعنی مغایرتی ندارد که اگر ما در حین انجام وظایف به موضوعات و مسائلی رسیدیم که خارج از دایره و اختیارات دولت و مربوط به سایر قوا باشد، آن ها را منتقل و منعکس نکنیم.

مسائلی که بازرسی ویژه در ارتباط با سایر قوا به آن می رسد باید به رئیس جمهور و طبق قانون اساسی نفر دوم کشور ارجاع شود که از سوی ایشان برای جلوگیری از آسیب و اشکال به بخش های دیگر منتقل شود.

هیچ منطقی موافق جلوگیری از برخورد با مدیر متخلف بواسطه جایگاه آن فرد نیست

* پرسش: آقای آوایی، اگر گزارشی از تخلف یک وزیر، معاون رئیس جمهور و یا یک مدیر ارشد به دست شما برسد، سطح برخورد با این افراد به چه شکل خواهد بود؟ ممکن است به دلیل جایگاه این افراد یا حضور وی در دولت اغماض کنید؟

- آوایی: باور من به عنوان یک قاضی این است که اگر درباره عملکرد یک مدیری که به اعتبار مردم به او جایگاه و پستی داده اند، سوگندی یاد کرده که وظایفش را به بهترین شکل ممکن و بدون تخطی قانونی انجام دهد و امانتدار نظام است، نه بر اساس یک اشتباه و یک سهو، بلکه به طور مستند و واقعی احراز تخلف بشود و او نسبت به این اعتماد نقض عهد کند و امانتداری نکند، با کدام منطق انسانی ما می توانیم بگوییم که چون این فرد در حکومت موقعیت و مسئولیتی دارد، نباید با او برخورد قانونی صورت بگیرد؟

برخورد با مدیر متخلف باید شدیدتر از سایر افراد باشد

معتقدم که برخورد در این موارد با فرد متخلف باید شدیدتر از مردم عادی باشد، برای اینکه تاثیر تخلف یک مدیر در جامعه به مراتب بیشتر از تخلفی است که از سوی مردم عادی انجام می شود. قرار این نیست که چنین تخلفاتی از سوی یک مدیر انجام بشود؛ چون این موضوع بی اعتمادی ایجاد می کند و به باورهای مردم آسیب می زند.

رئیس جمهور هیچ خطر قرمزی برای برخورد با مدیران متخلف ندارد

* پرسش: آیا نظر آقای رئیس جمهور هم درباره سطح برخورد با مدیران متخلف همین است؟ شما نظر ایشان درباره سطح این نوع برخوردها را جویا شده اید؟

- آوایی: آقای رئیس جمهور در جلسه ای که قبل از انتصاب خدمت ایشان رسیده بودم، به بنده گفت من به شما عرض می کنم " من در رسیدگی به موضوعاتی که به شما به عنوان بازرسی ویژه ارجاع می شود، هیچ خط قرمزی نخواهم داشت" اگر من غیر از این می شنیدم تعجب می کردم، در حقیقت چیزی را شنیدم که متوقع بودم؛ چون این موضوع هم با دین، هم با عقل، هم با وجدان بشری و هم با انصاف سازگار است؛ بنابراین ما اگر به موردی در ارتباط با تخلف یک مدیر ارشد در دولت رسیدیم، حتما اقدامات و پیگیری های لازم را انجام خواهیم داد.

اگر برای برخورد با متخلفان در موضع تعارف قرار بگیرم از بازرسی ویژه می روم

* پرسش: اگر شرایط به نحوی پیش برود که شرایط مهیای برخورد مورد نظر شما با مدیر یا مدیران متخلف نباشد یا شما در موضعی قرار بگیرید که نتوانید چنین برخوردی صورت دهید، چه خواهید کرد؟

- آوایی: بنده اگر ببینم درباره برخورد با یک فرد می خواهم در موضع تعارف قرار بگیرم و یا رودربایستی کنم ( اگرچه طی 37 -38 سال فعالیتم در دستگاه قضایی چنین اتفاقی برایم نیافتاده است) اما اگر دیدم چنین اتفاقی قرار است بیافتاد، من دیگر در بازرسی ویژه ریاست جمهوری نخواهم بود و آن را به کسی واگذار می کنم که بتواند امانتداری کند و رودربایستی، مسائل شخصی و عاطفی بر او مسلط نشود. از خداوند متعال می خواهم کمکم کند که در این امتحانات مردود نشوم و در چنین مواضعی قرار نگیرم، اما چون بشر هستم، اگر دیدم دچار چنین حالتی شده ام، حتما نباید دیگر اینجا بمانم.

کابینه خط قرمز روحانی نیست

* پرسش: در دولت قبل رئیس جمهور وقت برخورد دستگاه های نظارتی و قضایی با اعضای کابینه را خط قرمز خود خواند، یعنی آقای روحانی در گفت و گویی که با ایشان داشتید، هیچکس را به خط قرمز قلمداد نکردند؟

- آوایی: هیچکس، هیچکس. رئیس جمهور برای اینکه دل من را برای انجام صحیح ماموریتم در بازرسی ویژه ریاست جمهوری محکم و خیال من را راحت کند، مثال ویژه ای زد و اعلام کرد در برخورد با هیچکس نباید خط قرمزی وجود داشته باشد.

* پرسش: این مسائلی که می فرمائید بعد از مسائلی بود که در ارتباط با یکی از نزدیکان رئیس جمهور مطرح شد؟

- آوایی: حدود 10 روز یا دو هفته قبل مسائل بین آقای رئیس جمهور مطرح شد و آقای روحانی زمانی این حرف را به بنده زد که مسائلی مطرح شده بود.

اگر گزارشی درباره نزدیکان رئیس جمهور یا هر مقام دیگری به دستم برسد، بررسی می کنم

* پرسش: پس اگر گزارشی درباره افراد نزدیک به رئیس جمهور یا مقامات هم به دست شما برسد، حاضر به رسیدگی آن هستید؟

- آوایی: گزارشی که از ناحیه مقامات ذی صلاح به بازرسی ویژه ارجاع شود، در مورد هر فرد یا مجموعه ای باشد، انشاالله با بی طرفی، انصاف و عدالت مورد بررسی قرار خواهیم داد و در این رابطه اعلام نظر خواهد شد؛ چراکه آقای رئیس جمهور تاکید کردند که هیچ خط قرمزی در انجام بازرسی ها نباید وجود داشته باشد. بالاخره ما هم قرارمان این است که هیچکس را بیشتر از دین و کشورمان دوست نداشته باشیم و حداقل قراری که با خدا گذاشته ایم، این است.