پس از اظهارات اخیر آمریکایی‌ها برای فعال کردن جبهه جنوب

جنوب سوریه چه خبر است؟/ کودتا علیه «اتاق عملیات موک»؟

عربستان و ترکیه و قطر قصد دارند که گروههای تروریستی موسوم به «اسلامگرا» را در جنوب سوریه تقویت کرده و آنان را از فرماندهی مستقیم اتاق عملیات «الموک» خارج کنند تا بدین ترتیب بتوانند از جنوب به سوی دمشق عملیات کنند.

کد خبر: ۶۱۱۷۰۲

تاریخ: ۱۴ مرداد ۱۳۹۵ - ۱۳:۲۶

به گزارش فارس، اخیرا اظهارات جدیدی درباره جبهه جنوب سوریه مطرح شده است.

این جبهه پس از آرامش یک ساله بار دیگر در آستانه تنش قرار گرفته است. آمریکا تلویحا اعلام کرد که قصد دارد از جبهه جنوب عملیاتی را البته به بهانه مبارزه با داعش آغاز کند.

«بشار الجعفری» نماینده دائم سوریه در سازمان ملل نیز به همه گروههای تروریستی که تحت هدایت اتاق عملیات «موک» هستند، هشدار داد.

اتاق عملیات موک را که آمریکا در اردن تشکیل داده، شامل فرانسه، انگلیس، اردن و رژیم صهیونیستی برای اداره درگیری‌ها در جنوب سوریه است.

روزنامه «السفیر» در تحلیل رخدادهای جنوب سوریه گزارش داد که الجعفری در ادامه اظهارات خود تأکید کرد که در اتاق عملیات موک سرویسهای جاسوسی عربی، غربی و اسرائیلی حضور دارند و حدود 7 تا 9 هزار تروریست در خاک اردن و در مرز مشترک این کشور با سوریه مستقر شده‌اند تا عملیاتی را در جنوب سوریه انجام دهند و این کشور و مردمش را از بین ببرند.

چند روز پیش «اشتون کارتر» وزیر دفاع آمریکا گفت که واشنگتن قصد دارد عملیاتی را در جنوب سوریه علیه داعش انجام دهد.

این اظهارات واکنشهای متفاوتی را در پی داشت. برخی آن را تلاش آمریکا برای جبران شکست تروریستها در جبهه حلب عنوان کردند و برخی دیگر اعلام کردند که اظهارات این مسئول آمریکایی هیچ ارتباطی به جنوب سوریه و استان درعا ندارد، بلکه عملیات احتمالی منطقه ای را هدف قرار خواهد داد که از مرزهای سوریه تا اردن امتداد دارد و از گذرگاه «التنف» با عراق عبور کرده و به استان دیرالزور به ویژه شهر «بوکمال» می‌رسد.

هشدار الجعفری به وضوح نشان میدهد که دولت سوریه از تحرکات آمریکا مطلع است و رضایت ندارد و عوامل بسیاری برای نگرانی دمشق وجود دارد؛ زیرا هر طرح واشنگتن احتمال دارد که به عنوان سرپوشی برای اجرای طرحهایی باشد که «تجزیه» مهمترین رکن آن است.

با توجه به آنچه گفته شد، تحلیل وضعیت جنوب سوریه کار آسانی نیست؛ خصوصا بعد از رخدادهایی که در گروه تروریستی «فرقة شباب السنة» به وجود آمد. این گروه بازوی راست و مورد اعتماد اتاق عملیات موک است. سرکرده آن «أحمد العودة» از جمله سرکرده هایی است که در کنفرانس ریاض شرکت کرده بود.

انتظار می‌رفت که برخی از کشورهایی که در اتاق عملیات موک شرکت دارند قصد داشتند اختیارات گسترده‌ای به العوده تخصیص دهند؛ خاصه اینکه قرار بود چند گروه تروریستی دیگر نیز در فرقة شباب السنة ادغام شود. ولی روز گذشته اتفاقی رخ داد که سبب شد العوده از سرکردگی این گروه کنار گذاشته شود.

درباره جزئیات این مسئله باید گفت که گروه شباب السنه دچار اختلافاتی در میان خود شده بود و چند گروه وابسته به این گروه به دفتر فرماندهی و انبار مهمات این گروه در شهر «بصری الشام» واقع در ریف درعا حمله کردند و به سرکردگان این گروه اجازه ورود به آن را ندادند. «شورای نظامی وابسته به فرقة شباب السنة» نیز با انتشار بیانیه ای «محمد الطعمة» را به عنوان جانشین العوده معرفی کرد. هر چند که گفته میشود عوده به همراه شماری از سرکرده های گروه شباب السنه به خارج از این شهر گریخته‌اند.

این مسئله مظهر کامل یک کودتای نظامی تمام عیار است و عناصر سرکرده سابق یعنی العوده حاضر نشدند سلاح خود را به سرکرده جدید تحویل دهند. برخی این کودتا را نخستین کودتای گروههای تروریستی در درعا میدانند؛ مسئله ای که در پی شکایتهای عناصر این گروه و ساکنان بصری الشام به خاطر فساد العوده مطرح شد. العوده همیشه اصرار داشت که جبهه جنوب سوریه تحت اوامر اتاق عملیات موک باشد و درخواست سایر گروههای تروریستی در شمال سوریه مبنی بر لزوم مشتعل کردن این جبهه برای کاهش فشار از جبهه شمال را نادیده گرفت.

ولی این توجیه برای درک تحولات استان درعا ضعیف است؛ تحولاتی که به سود مسئله گسترش نفوذ گروههای تروریستی موسوم به اسلامگراست و کم کم به افزایش هژمونی آنان منجر خواهد شد و گروههای وابسته به موک نیز نخواهند توانست در برابر آن مقاومت کنند.

بسیاری از فعالان درعا بر این باورند که چنین رخدادهایی خود به خود شکل نگرفته است، بلکه کشورهایی در پس آن قرار دارند که خواستار تقویت گروههای موسوم به اسلامگرا هستند تا از این طریق اتخاذ تصمیم اقدامات نظامی در استان درعا از دست موک خارج شده و این کشورها بتوانند طرح خاص خود را که با طرحشان در شمال سوریه به ویژه استان ادلب یکی است، اجرا کنند؛ چرا که این گروهها در این استان همه اختیارات را دارند و گروههای وابسته به ارتش آزاد هیچ تأثیری در آن ندارند.

در همین راستا، خبری که چند روز پیش درباره اعلام بیعت 500 تروریست با گروه «أحرار الشام» منتشر شد، غافلگیر کننده به نظر نمی رسد. کمی قبل از این مسئله نیز، چند گروه تروریستی از جمله «لواء العقید أحمد العمر»، «لواء مشروع بناء أمة»، «مجد الإسلام» و«صقور حوران» اعلام کردند که در پی شکست عملیات موسوم به  «طوفان جنوب» به احرار الشام و «جیش الاسلام» پیوسته اند.

البته ناگفته نماند که کشورهایی در پس این دو گروه تروریستی حضور دارند، هزینه‌های هنگفتی برای گسترش نفوذ این گروهها می‌کنند. در واقع عربستان در پس جیش الاسلام قرار داردو قصد دارد نفوذ این گروه تروریستی را در جنوب سوریه به گونه ای افزایش دهد که بتواند بر دمشق اعمال فشار کند. مسئله ای که عربستان از آغاز بحران سوریه در پی آن بود و لحظه ای تمایل خود برای سرنگونی دمشق را مخفی نکرد. اما قطر با حمایت ترکیه نیز از احرار الشام حمایت میکند.

3 میلیون دلار برای جذب دیگر گروهکها

حساب «ویکلیکس درعا» در توئیتر که مختص افشای پشت پرده مسائل مربوط به گروههای تروریستی در درعاست، اعلام کرد که احرار الشام سه میلیون دلار دریافت کرده است تا گروههای تروریستی را جذب و در راستای ایجاد روزنه ای به سوی غوطه غرب دمشق فعالیت کند.

به گفته ویکلیکس درعا، هدف از حمایت جدید «قطر که خارج از اتاق [عملیات] موک است، به دست گیری کنترل نوار مرزی [سوریه] با اسرائیل است... و حمایت فعلی در جنوب از احرار الشام و جیش الاسلام توسط عربستان و قطر صورت می‌گیرد.

از این روی «لبیب نحاس» ملقب به «أبو عز الدین» که مدیر روابط خارجی احرار الشام است ضمن تهدید مستقیم گروههای تروریستی حاضر در جنوب سوریه اعلام کرد که این گروهها مستحق قیام علیه خودشان هستند. وی چند ساعت پیش از کودتا در گروه شباب السنه در صفحه توئیتر خود نوشت که «اگر آزادی حوران از قید بندهای تحمیلی بر آن مستلزم انقلاب دیگری باشد، باید این مسئله صورت گیرد؛ زیرا نظام [سوریه] توانایی انجام حملات هماهنگ از درعا تا حلب را ندارد» که در واقع منظور از قید و بندها، شرطهای اتاق عملیات موک است.

در پایان این سوالها مطرح می‌شود که آیا گروههای تروریستی در درعا علیه اتاق عملیات موک کودتا خواهند کرد؟ امکان موفقیت این کودتا چه میزان است؟ موضع کشورهای شرکت کننده در اتاق عملیات موک در قبال این مسئله چیست؟ آیا این کشورها پس از اینکه حسابهایی که بر روی گروههای تروریستی جنوب سوریه باز کرده بودند شکست خورد، آیا عمدا از این کودتا چشم پوشی خواهند کرد؟