مجلس دهم و لزوم دانش افزایی نمایندگان

*حجت الله هاشم بیگی

کد خبر: ۵۸۶۳۴۳

تاریخ: ۱۶ ارديبهشت ۱۳۹۵ - ۱۷:۰۸

به زودی دوره نهم مجلس شورای اسلامی به پایان می رسد و منتخبان جدید مردم، فعالیت خود را در خانه ملت آغاز می کنند. ماهها قبل از آغاز ثبت نام کاندیداهای مجلس و در بحبوحه گمانه زنی ها، دو قطبی عارف- لاریجانی برای ریاست مجلس شکل گرفت و این مباحث، بعد از ثبت نام و رای گیری نیز ادامه داشت.

بعد از تعیین تکلیف تمامی حوزه های انتخابیه در دهم اردبهشت ماه، مباحث متعددی درباره مجلس فعلی و مجلس بعدی مطرح می شود که مهمترین آن، گمانه زنی جهت انتخاب رییس مجلس آینده است. تحلیلگران مختلف، هر از گاهی سهم طیف های مختلف سیاسی را مشخص می کنند و احتمال ریاست هر کدام از گزینه های عارف یا لاریجانی را بررسی می نمایند.

اما، در بین مباحث مطرح شده، یک موضوع مهم مغفول مانده است؛ موضوعی که شاید در هیچ دوره ای بدان توجه نشده است و اکنون نیز کمتر کسی به آن می پردازد و اصولاً پرداختن به آن برایش اهمیت دارد. آنچه که واضح است، ترکیب مجلس کاملاً دگرگون شده و اکثر افراد منتخب، برای اولین بار پای به خانه ملت می گذارند و قرار است برای چهارسال نمایندگی ملت ایران را در ابعاد مختلف به عهده داشته باشند. خیلی از منتخبین نیز به لحاظ بسیار جوان و کم تجربه هستند؛ این موضوع در عین حال که می تواند شادابی و انرژی را به مجلس تزریق کند، می تواند موجب آسیب و چالشی جدی برای مجلس آینده باشد.

لذا، بهتر است نمایندگان منتخب مردم، در زمان باقی مانده تا شروع مجلس، به فراگیری برخی از موضوعات مهم بپردازند تا با دانش و اطلاعات بیشتری وارد مجلس شوند و حتی به نظر می رسد باید نهاد یا ارگان خاصی مسئولیت برگزاری دوره های دانش افزایی منتخبین مردم را بر عهده بگیرد. دانش افزایی حتی برای نمایندگان باتجربه نیز لازم است و قطعاً آنان نیز باید برخی مباحث روز را با دقت و وسواس بیشتری یاد بگیرند.

از جمله موضوعات مهم کشور، سیاست های کلی اقتصاد مقاومتی است که نقشه راه اقتصاد کشور را مشخص نموده است. از آنجایی که اکثر منتخبین مردم، در دوران تبلیغات شعارهایی مبنی بر بهبود وضعیت اقتصادی و معیشتی مردم سر داده اند، لازم است ابعاد مختلف اقتصاد مقاومتی را به درستی بشناسند تا در مجلس آینده، با ارایه طرح های مفید و تصویب قوانین کارآمد، برای پیاده سازی و اجرای این سیاست ها تدابیر مناسبی را بکار گیرند.

به اعتقاد نگارنده، در شرایط فعلی و قبل از آغاز به کار مجلس جدید، چند سئوال را باید منتخبین مردم جواب دهند؟

- منتخبین فعلی مردم تا چه حد قانون اساسی کشور و ابعاد آن را می شناسند؟

- آیا با سند چشم انداز بیست ساله کشور و سیاست های کلی نظام آشنایی کامل دارند؟

- با تاریخ و تمدن ایران اسلامی به چه میزان آشنا هستند؟ تاریخ انقلاب و جنگ تحمیلی را به چه میزان می شناسند؟

- آیا حقوق عمومی و شهروندی را بصورت کامل می شناسند؟

- تا چه حدی ساختار حکومت و نهادهای مختلف و ارتباط بین آنها را می دانند؟

- آیا تاکنون آیین نامه داخلی مجلس را  بصورت کامل خوانده اند؟ تفاوت طرح های یک فوریتی، دو فوریتی و سه فوریتی را بصورت کامل می دانند؟ کمیسیون های مختلف مجلس و شرح وظایف آنها را چطور؟

- میزان آشنایی آنان با سیاست های کلی و لایحه برنامه ششم که از سال آینده شروع می شود، چقدر است؟

- برداشت آنان از اقتصاد مقاومتی چیست و چگونه می خواهند در راستای پیاده سازی آن فعالیت کنند؟

- روابط خارجی کشور را تا چه میزان می شناسند و دیدگاه آنان نسبت به کشورهای مختلف چیست؟

- به چه میزان با تولید ناخالص داخلی استانی که از آن انتخاب شده اند و ارزش افزوده فعالیت ها و مزیت نسبی حوزه انتخابیه خود آشنایی دارند؟

- مهمترین مشکلات فرهنگی، اقتصادی، سیاسی و اجتماعی کشور را چه می دانند و چه راهکارهایی برای برطرف کردن آنها دارند؟

- با قوانین بودجه تا چه حد آشنا هستند؟ آیا در این مدت که لایحه  بودجه سال 95 در حال بررسی بود، مباحث را پیگیری می کردند و اطلاع دارند که دیدگاه دولت و مجلس نسبت به یارانه، انرژی و... چه بود؟

- در دوران عمر خویش، چه تعداد از قوانین بودجه یا برنامه های پنج ساله را ولو کلی  مطالعه کرده اند؟

- دیدگاه آنان نسبت به صندوق توسعه ملی و حفظ ثروت نسل های آتی چیست؟

- آشنایی آنان با جغرافیای کشور به چه میزان است؟

و دهها سئوال دیگر که در این مقال نمی گنجد و چه بسا سئوالات فوق، جزو بدیهی ترین مواردی است که هر فردی باید قبل از ورود به صحنه انتخابات آنها را بداند. اما به راستی اگر نماینده ای همین مطالب ساده فوق را نداند، چگونه می تواند در جهت پیشرفت و توسعه کشور تلاش نماید؟

بهتر از به جای برگزاری جلسات حزبی و تهیه نقشه برای چگونگی تعیین رئیس مجلس آینده، به فکر فراگیری مواردی باشیم که آینده ملت را می سازد نه آینده اشخاص خاص را...بهتر است بعد از ورود به مجلس، وقتی که ملت به عنوان امانت در اختیارمان گذاشته اند را با عدم آگاهی تباه نکنیم....

*  استاد دانشگاه