شروع بازی جدید عوامل عربستان و ترکیه با طرح جدایی النصره از القاعده

در شرایطی که تعیین فهرست گروه‌های تروریستی موجود در سوریه، یکی از مهم‌ترین مسائل در مذاکرات بر سر آینده سوریه مطرح است، توطئه جدیدی برای افزایش حمایت از تروریست‌های سوری در راه است؛ اعلام جدایی النصره از القاعده و پنهان کردن ریشه‌های گروه‌های تروریستی مستقر در سوریه.

کد خبر: ۵۶۵۷۳۲

تاریخ: ۱۵ بهمن ۱۳۹۴ - ۲۲:۵۱

عبدالله المحیسنی تبعه سعودی، نخستین بار در پایان سال 2013 نقش میانجی میان گروه‌های تروریستی مخالف دولت سوریه در استان حمص سوریه و مدتی بعد نقش مهمی در ایجاد جیش الفتح بازی کرد؛ گروهی که از ائتلاف جبهه النصره شاخه القاعده در سوریه، احرارالشام گروه نزدیک به اخوان‌المسلیمن در سوریه و چند گروه کوچکتر دیگر تشکیل شده است. اکنون و در شرایطی که تعیین فهرست گروه‌های تروریستی موجود در سوریه، یکی از مهم‌ترین مسائل در مذاکرات بر سر آینده سوریه مطرح است، توطئه جدیدی برای افزایش حمایت از تروریست‌های سوری در راه است؛ اعلام جدایی النصره از القاعده و پنهان کردن ریشه‌های گروه‌های تروریستی مستقر در سوریه.

به گزارش «تابناک» به نقل از لانگ وار ژورنال، جبهه‌النصره شاخه رسمی القاعده در سوریه، در حال مذاکره با برخی از گروه‌های نزدیک به خود در سوریه است تا کامل در یکدیگر ادغام شوند.

این خبر اولین بار در حساب توئیتر فردی با عنوان «مزمجر الشام» منتشر شد که پاسخ‌های افراد دیگری و از جمله ابوعمار الشامی را در پی داشت که از اعضای پرسابقه القاعده در سوریه است. طبق نوشته‌های ابوعمار در یک هفته اخیر، از ابتدای سال جاری میلادی، النصره دیگر گروه‌های تشکیل‌دهنده جیش الفتح را که در سال گذشته با همکاری یکدیگر، استان ادلب سوریه را به اشغال خود درآوردند، برای مذاکره برای ادغام کامل در یکدیگر فراخوانده است. این بدان معنا خواهد بود که این گروه‌ها در قالب یک گروه واحد و با فرماندهی واحد در درگیری‌های آینده سوریه نقش‌آفرینی کنند.

دو چهره مذهبی به عنوان شاهد و ناظر بر این گفت و گوها حضور داشته‌اند و بعد از سخنان آنها، فرمانده هر یک از شاخه‌های جیش‌الفتح نظر خود را درباره ادغام شرح داده‌اند. آخرین فردی که در این مذاکرات، نظریات خود را بیان کرده، ابومحمد الجولانی امیر النصره بوده است. جولانی پیشنهاد کرده که یک سازمان جدید تشکیل شود و فردی به غیر از خودش نیز فرماندهی آن را بر عهده بگیرد.

البته پیشنهاد جولانی پیش شرط‌هایی هم داشته است. جولانی خواستار این شده که سازمان جدید، حاکمیت اعلای شریعت اسلامی را تضمین و از جنگجویان خارجی محافظت کند. جولانی تعهد داده که در ازای پذیرش این پیش‌شرط‌ها، النصره نیز به تصمیمات شورای سازمان جدید گردن خواهد نهاد. بنا به نوشته ابوعمار، همه شرکت‌کنندگان غیر از نماینده احرارالشام، پیشنهاد جولانی برای یکپارچه شدن در قالب یک سازمان را پذیرفته‌اند.

احرارالشام خواسته خود درباره جدا شدن النصره از القاعده را مطرح و در پاسخ جولانی تلاش کرده است که پیچیدگی‌های ارتباط گروه تحت امر خود با القاعده را توضیح دهد. ابو یحیی المصری، رهبر احرارالشام که از توضیحات جولانی قانع نشده بود، همچنان بر درخواست خود مبنی بر اعلام جدایی النصره از القاعده اصرار داشته است؛ هرچند دیگر گروه‌ها توضیحات جولانی را پذیرفته‌اند. بنا به نوشته ابوعمار بعد از حل شدن مسائل مورد توجه احرارالشام، ادغام گروه‌های مخالف در یکدیگر نهایی خواهد شد.

البته سال گذشته نیز برخی مخالفان سوری از جدایی قریب‌الوقوع النصره از القاعده و انحلال آن به نفع دیگر گروه‌ها خبر داده بودند تا راه برای دریافت کمک بیشتر از کشورهایی مانند قطر باز شود، ولی نه تنها این اتفاق نیفتاد بلکه با پیوستن برخی گروه‌های کوچک‌تر و از جمله جیش المهاجرین و الانصار، النصره تقویت هم شد.

نکته مهم این است که دو منبع خبری در میان مخالفان در استان ادلب ـ که سال گذشته در موضوع جدایی النصره از القاعده یکدیگر را به بی‌اطلاعی و دروغگویی متهم می‌کردند ـ اکنون بر سر خبر جدایی النصره از القاعده توافق دارند.

احرارالشام و النصره در موضوع ضرورت سرنگون کردن حکومت سوریه و ایجاد دولتی بر اساس تفسیر خشن خود از اسلام توافق دارند. با وجود اینکه این گروه‌ها، حکومت داعش را غیرمشروع می‌دانند، خودشان هم بر سر روش ایجاد حکومت مورد نظر خود اختلاف دارند.

در سال‌های گذشته، القاعده در ابتدا تلاش داشت فعالیت‌های خود در سوریه را علنی نکند و برای مثال، النصره را به عنوان شاخه رسمی خود در سوریه معرفی نمی‌کرد، ولی بعد از بروز اختلاف میان ابوبکر البغدادی و ابومحمد جولانی در سال 2013، جولانی بیعت خود با ایمن الظواهری رهبر القاعده را علنی کرد. الظواهری با وجود اعلام حمایت از جولانی، از علنی شدن ارتباط القاعده و النصره خشمگین بود و انتظار نداشت جولانی بدون مشورت با وی این ارتباط را علنی کند.

بر خلاف داعش، القاعده و شاخه‌های منطقه‌ای آن، نام‌ها و سازمان‌های متفاوتی را مورد استفاده قرار می‌دهند تا تأثیر خود بر مسائل را مخفی کنند. در خارج از سوریه، چندین سازمان با نام انصارالشریعه در مصر، لیبی، تونس و یمن مشغول به فعالیت بوده‌اند. سازمان‌هایی با نام انصارالیدن در مالی و مغرب مشغول فعالیت هستند. اسامه بن لادن، رهبر سابق القاعده نیز به الشباب در سومالی دستور داده بود که ارتباط خود با القاعده را سری نگاه دارند. بن لادن معتقد بود، چنین کاری، شانس الشباب برای کسب حمایت را افزایش خواهد داد.

الظواهری و مشاوران وی نیز معتقد هستند که استفاده از نام القاعده، حساسیت کشورهای غربی را برخواهد انگیخت و کشورهای عربی را از کمک کردن به آنها خواهد ترساند. این موضوع در مباحثات اخیر درباره اعلام جدایی النصره از القاعده تأثیر جدی دارد. سال گذشته نیز، خبر جدایی النصره از القاعده با این توضیح همراه شده بود که این گروه قصد دریافت کمک بیشتر از قطر را دارد.

علاوه بر اطلاعات موجود درباره ارتباط مالی النصره با حامیان مالی خود در قطر و میانجی‌گری قطر برای چندین مورد مبادله پرمنفعت گروگان برای النصره، برخی رهبران القاعده، مراوده با کشورهایی مانند قطر و ترکیه را مطلوب دانسته‌اند.

گروه‌هایی مانند احرارالشام، ارتباط النصره با القاعده را مانعی در راه دریافت کمک از کشورهای عربی می‌دانند و اگر روزی النصره از القاعده جدا شود، کشورهای حاشیه خلیج فارس آماده کمک‌های بیشتر به مخالفان دولت سوریه خواهند بود.

جولانی خواستار این شده که گروه جدیدی که تشکیل می‌شود، بیانیه‌ای کلی صادر و ارتباط خود با هر طرف خارجی را انکار کند، ولی از نظر احرارالشام این اقدام کافی نیست.