مروری بر روزنامه‌های امروز 27 مهر ماه؛

پاسخ لاریجانی به منتقدان تصویب طرح برجام/ تفسیر جدید کیهان «بزرگترین امحای هسته ای جهان»!/ بابك زنجاني از د‌يد‌ شهرام جزايري/ نُنُر بازی صالحی یا جِر زنی بازندگان؟!

سرانجام جنجال های دو ساله روزنامه های مخالف و موافق توافق هسته ای به ثمر نشست و دیروز برجام رنگ و بوی اجرا به خود گرفت. در همین حال، روزنامه های امروز نیز به مثابه گذشته، کانون توجه خود را به این موضوع جلب کرده بودند. اجرای برجام در روزنامه های مخالف و موافق با بارقه هایی از بیم و امید همراه بود.

کد خبر: ۵۴۰۵۰۲

تاریخ: ۲۷ مهر ۱۳۹۴ - ۱۰:۰۰

در ادامه می‌توانید روایت تابناک از مهم‌ترین مطالب روزنامه‌هایی دوشنبه 27 مهر ماه را مرور کنید.

«روزنامه تابناک» در گزارشی با تیتر «بسته‌ای برای فصل سرمای اقتصاد» به انتقادات کارشناسان به بسته جدید اقتصادی دولت پرداخته و می نویسد: «روز گذشته سه رأس مثلث اقتصادی دولت در نشستی جزئیاتی از بسته سیاست‌های اقتصادی جدید دولت را رونمایی کردند. بسته‌ای که اگر در یک کلام آن را خلاصه کنیم عبارت بود از تلاش برای تحرک بخشیدن به اقتصاد از طریق تحریک تقاضا در بازار. اولین نکته‌ای که در خصوص این بسته اقتصادی جدید دولت باید مورد توجه قرار بگیرد، موضوع کوتاه مدت بودن آن است. به عبارت دیگر این بسته اقتصادی نه مبتنی بر یک سیاست اقتصادی بلند مدت و منسجم بلکه مبنی بر یک راهکار سریع و آنگونه که نوبخت گفته یک دوره شش ماهه تا پایان سال برای تزریق سرمایه به بخش تولید و تحریک تقاضا است. بسته‌ای که تنها برای دو فصل طراحی شده تا اقتصاد ایران را از فصل سرمای آن خارج کند.اما با تشریح جزئیات این بسته، کارشناسان اقتصادی نیز نظرات خود را در ارتباط با آن بیان کرده‌اند. نظراتی که گویا همگی حول و حوش یک محور بیان شده: مسکن بودن این بسته و دیده نشدن الزامات اصلی برای خروج اقتصاد ایران از مشکلات ریشه‌ای که سالیان سال است گریبان اقتصاد را گرفته. آنچه مشخص است اینکه بسته سیاست‌های اقتصادی جدید دولت یک بسته کوتاه‌مدت با اهداف مشخص است. این بسته به هیچ وجه مشکلات اقتصادی ایران را به شکل ریشه‌ای مورد توجه قرار نداده است و تنها در پی آن است که در پاییز و زمستان امسال، اقتصادی را که از فصل بهار در سرما فرورفته است، نجات دهد. مسکنی که باید منتظر ماند و دید با اجرایی شدن برجام و رفع تحریم‌ها دولت چه فکری برای بعد از آن دارد.»

«روزنامه جوان» در گفت‌وگویي با سعدالله زارعي درباره تحركات نظامي مسكو در سوريه با عنوان «روسيه پوتين» قابل اعتماد است» به نقل از وی می نویسد: « به نظر من درباره روسيه در ايران تبليغات منفي بسيار زيادي صورت مي‌گيرد و اين يك خط مشكوك هم است كه هر جا بحث همكاري ايران و روسيه پيش مي‌آيد بلافاصله اين مسئله مطرح مي‌شود كه روس‌ها قابل اعتماد نيستند.

اولين سؤال ما اين است كه مگر انگليسي‌ها، روس‌ها فرانسوي‌ها و امريكايي‌ها قابل اعتمادند، مگر غير از اين است كه رآكتور بوشهر را كه شركت زينس آلمان قبل از انقلاب متعهد شده بود انجام دهد، انجام نداد؟ مگر غير از اين است كه قبل از انقلاب ما با فرانسوي‌ها يك پروژه مشترك توليد اورانيوم داشتيم و دنبال مي‌كرديم و الان سؤال ما اين است آيا فرانسوي‌ها حاضر شدند پس از انقلاب در چارچوب اين كاري كه ايران سال‌ها سرمايه‌گذاري كرده بود به اندازه يك گرم اورانيوم غني شده به ما بدهد؟

درباره امريكايي‌ها كه اين مثال‌ها زياد است ما در يك مقطعي به درخواست دولت ريگان كمك كرديم و گروگان‌هاي امريكايي در لبنان آزاد شدند. قرار بود كه امريكايي‌ها هم متقابلاً در حوزه صنعت تسهيلاتي را براي جمهوري اسلامي در نظر بگيرند آيا امريكايي‌ها در آن مقطع به اين تعهداتشان عمل كردند؟ نه تنها زير اين تعهدات زدند بلكه شاهد بوديم كه در دولت بعد از ريگان (دولت كلينتون)، ايران در رديف كشورهايي قرار گرفت كه از نظر امريكايي‌ها مستحق تحريم‌هاي شديد بود. قانون داماتو كه ايران و ليبي را هدف تحريم‌ها قرار مي‌داد و هنوز هم اين تحريم‌ها باقي است. اينها موضوعاتي است كه به ما مي‌گويد امريكايي‌ها قابل اعتماد هستند يا نيستند.

به نظر مي‌آيد كه اصلاً اين يك خط مشكوك باشد كه تا صحبت از همكاري ايران و روسيه پيش مي‌آيد بلافاصله يك عده‌اي از پيمان‌شكني روس‌ها صحبت مي‌كنند. خيلي سند ارائه نمي‌دهند افرادي ما را به تركمنچاي ارجاع مي‌دهند اين قرارداد مربوط به زمان فتحعلي‌شاه قاجار است آيا اين روسيه همان روسيه است؟ مگر ايران همان ايران است كه روسيه هم همان روسيه باشد؟ روسيه پوتين در كجا به ما تعهدي داده و خلاف تعهدش عمل كرده است؟ اين بايد به نوعي مورد سؤال قرار بگيرد.

آنهايي كه مخالفند بايد سند ارائه دهند و بگويند در اين موارد قرارداد بستند و عمل نكردند تا ما بگوييم روس‌ها قابل اعتماد هستند يا نيستند. من فكر مي‌كنم كه غير از اين موضوعات دلايل واضحي وجود دارد كه نشان مي‌دهد روس‌ها به توافقاتشان پايبند خواهند بود.

اولاً در حوزه مديترانه روس‌ها براي خودشان بر اساس يك نگرش تاريخي يك حوزه امنيتي قائلند و معتقدند اگر حوزه مديترانه را مخالفان روسيه در دست بگيرند. مرزهاي روسيه ناامن مي‌شود و لذا حفظ امنيت در مديترانه براي روس‌ها بسيار مهم است. موضوع ديگر اين است كه حفظ مديترانه يا حفظ نفوذ در مديترانه بستگي تام و تمامي دارد به حفظ يك دولت دوست در دمشق و روس‌ها به خوبي مي‌دانند كه اگر بشار از حاكميت خلع شود، برادر بشار يا كسي از جنس بشار به قدرت نمي‌رسد. مسلماً يك عنصري به قدرت مي‌رسد كه تأمين‌كننده نظرات امريكايي‌ها خواهد بود. آيا چنين دولتي كماكان به روس‌ها اجازه مي‌دهد كه در طوس پايگاه‌هاي دريايي قوي داشته باشند؟ آيا دولت همگرا با غرب در دمشق اجازه مي‌دهد روس‌ها كماكان در سواحل لازقيه رفت‌و‌آمد كنند؟ قطعاً اجازه نمي‌دهد اگر اجازه ندهد روس‌ها هيچ جاي پايي در مديترانه نخواهند داشت و بايد به زودي شاهد يك وضعيت ناامني در مرزهاي خودشان باشند. روس‌ها به خوبي مي‌دانند كه غربي‌ها از بازخيزي قدرت روسيه به شدت ناراحتند و در تلاشند كه اين مسائل را مهار كنند.

روس‌ها مي‌دانند كه در پرونده اوكراين غربي‌ها چه ركبي زدند و با روي كار آمدن يك دولت غربگرا در واقع عملاً معادله منطقه را به ضرر روس‌ها تغيير دادند. گر‌چه روس‌ها از ابزارهاي خودشان استفاده كردند ولي به هر حال شرايط فعلي براي روسيه هم هزينه‌هاي نظامي دارد چراكه مجبور است نيروهايش را حالت آماده‌باش در‌بياورد، نيرو گسيل كند به منطقه غرب و عملاً اين مسئله براي روس‌ها هزينه‌بر است. روس‌ها نمي‌خواهند با سهل‌انگاري در پرونده سوريه هزينه‌هاي سنگيني در اطراف مرزهاي غربي خودشان در منطقه درياي سياه بپردازند. به اين خاطر برداشتم اين است كه مي‌شود به همراهي روس‌ها و تداوم همراهي روس‌ها با ايران در پرونده سوريه اعتماد كرد.»

«روزنامه آفتاب یزد» در گزارشی با تیتر «نُنُر بازی صالحی یا جِر زنی بازندگان؟!» به مطلب دیروز یکی از روزنامه های اصولگرا واکنش نشان داده که با انتقاد از آقای صالحی، وی را به ننر بازی متهم کرده بود. آفتاب در این گزارش می نویسد: « حکایت گندیدن نمک است و واماندگی. زمانی رسم بود که می‌گفتند مراکز فرهنگی، اشاعه‌دهنده آداب هستند! ولی حالا در بازار مکاره سیاست کشور که محل گذر چند روزه خیلیهاست... رفت و آمد نااهلان و برو بیاهای کج مداران دشمن جو، آن قدر زیاد شده که رسم

و رسومات گذشته را هم دستخوش تغییرکرده است. تا جایی که دیگر کسی برای به خاک مالیدن پشت رقیب از هیچ ابزار و وسیله ای ابا ندارد. اگر روزی بیان خردمندانه شخصیت‌های سیاسی بود که با هوشمندی به رقیب ضربه می‌زد، این روزها علنی شدن توهین‌ها مُد است و تهدید کردن‌ها در بورس!

از این محفل و آن محفل، از این رسانه و آن رسانه، از این دلواپس و آن دلواپس، هر واژه غیر قابل پیش بینی و به دور از عرفی را باید انتظار داشت. دیگر کسی کلام خشن خود را در پشت هیبت مقام پنهان نمی‌کند و ذات هجومی اش را در پشت قلم مخفی .

یک نفر در صحن مجلس خطاب به وزیر خارجه کشور می‌گوید که " غلط زیادی کرده " و قصه خروس را وسط می‌کشد! آن یکی رودررو "صالحی" را تهدید به مرگ می‌کند، دیگری در فلان دانشگاه ، خط و نشان قلدر مابانه برای تیم مذاکره کننده می‌کشد و حالا هم در جدیدترین اتفاق، یکی در نوشته‌اش در روزنامه‌ای اصولگرا از لفظ "پدر سوخته بازی" برای رفتار صالحی در مجلس استفاده کرده .

جالب است که امروز حتی بعد از تصویب و اجرایی شدن برجام، دیواری کوتاهتر از تیم مذاکره کننده هسته ای ، یافت نمی‌شود و آماج حملات و تیغ تیزهتاکی، بر گردن باریک تر از موی ظریف و صالحی جا خوش کرده .

پدرسوخته بازی؟!

مدتهاست از برخی نمایندگان مردم که زمانی می‌پنداشتیم، منتخبین جامعه و کشور هستند، پس از آن همه اهانت کردن‌ها و هتاکی‌هایشان، ناامید شده‌ایم، انگار بعد از مایوس شدنمان از الگوهای وطن! حالا نوبت به دلسرد شدن از برخی مراکز و محیط هایی که به نشر فرهنگ و هنر و ادب شهره اند، رسیده، چرا که توهین تندروها از صحن مجلس به رسانه‌های این جریان ختم شده است. آن هم از نوع ناسزاهایی که به خانواده مردم هم رحم نمی‌کنند !چه ساده بودیم که می‌پنداشتیم بی ادبی علنی ، تنها ازبرخی تماشاچی" نما"های استادیوم فوتبال برمی آید ولی گویا باید دایره لغوی این واژه" نما" را به برخی نماینده نماهای مجلس و روزنامه‌نگارنماها! هم تعمیم داد.

حال در آخرین حمله دلواپسان به تیم مذاکره کننده، رسانه متبوع آنان (تندروها) در بخشی از نوشته خود آورده است:" جناب صالحی رگ گردن کلفت می‌کند! که چی؟ که نماینده مجلس مرا تهدید کرده! عجب! سربازان خط مقدم دیپلماسی این همه نازک‌نارنجی بودند و ما نمی‌دانستیم؟! ...به تهدید خودشان که می‌رسد، این همه حساس می‌شوند و احساسی؟! ...باورم هست اگر یک‌صدم این غیرتی که روی خودشان داشتند، روی مملکت هم می‌داشتند، دیگر توافق هسته‌ای این همه دل‌بخواه دشمن از آب درنمی‌آمد. همچین قپی در می‌کنند که نماینده مجلس مرا تهدید کرده کانّه نماینده مذکور با کارد سلاخی بالای سرش ایستاده! خجالت هم چیز خوبی است! ما را باش فکر می‌کردیم بعضی از این دیپلمات‌ها اگر انقلابی نیستند لااقل با الفبای مردی و مردانگی حداقلی از موانست را دارند." (!)

هر چند تا اینجای کار، متن نوشته تند است و کمی غریب اما تنها بخشی که بتوان آن را هتاکی توصیف کرد قسمتی است که در باره انقلابی نبودن و البته دور بودن ظریف و صالحی از مردانگی! سخن گفته می‌شود،ولی ادبیات ناسالم توهین در ادامه این نوشته است جایی که آمده :" یادم آمد روزگار کودکی را، و نه حتی دبستان که آمادگی و مهدکودک! آنجا و آن روزها اگر پسربچه‌ای در مواجهه با یک تهدید همکلاسی خود، قیصریه را می‌خواست به آتش بکشد، همه به آن همکلاسی نازک‌نارنجی می‌گفتند: «بچه ننر!» ...صدالبته در عالم سیاست نام چنین مواجهه‌ای دیگر «بچه‌ننر‌ بازی» نیست، بلکه بی‌تعارف ذیل عنوان «پدرسوخته بازی»!!! تعریف می‌شود!"

آری ! اکنون در ادبیات بزرگسالانه!! تندروها گویا بعداز در فشانی هایی ! چون " غلط اضافی کرده "،"قدر یک خروس غیرت داشته باش"،"زیر سیمان دفنت می‌کنیم" و ... "پدر سوخته بازی" را هم باید اضافه کنیم . کلمات و تهدیدهایی که یا نثار ظریف شده اند یا هدیه به صالحی .آن هم پس از این همه سال پیگیری برای حل بحران هسته ای !»

«روزنامه شرق» در یادداشتی به قلم علی خرم با عنوان «روز برجام: بیم‌ها و امیدها» می نویسد: «برنامه جامع اقدام مشترک» از امروز پتانسیل عملیاتی‌شدن پیدا می‌کند. تمام پیش‌بینی‌های انجام‌شده به اجرا گذاشته شده تا روز گذشته یعنی ٢٦ مهرماه همه طرف‌های پرونده هسته‌ای وارد مرحله اجرائی شوند. مسئولیت اصلی در پاسخ‌گویی، برعهده آمریکا و ایران بود که آمریکا با عبور از معابر پیچیده و تودرتو بالاخره موافقت سیاسی خود را اعلام کرد. در ایران هم به‌طور مشابه، بحث‌های جدی صورت گرفت و باوجود اظهارنظرهای سیاسی مخالف و موافق، این بحث‌ها سرانجام به پاسخ مثبت سیاسی ایران منتهی شد. قبل از این اظهارنظرها، خوشبختانه شورای امنیت سازمان ملل متحد، موضوع را از نظر حقوقی در قالب صدور قطع‌نامه ٢٢٣١ به پایان رساند و علاوه بر تأیید توافق هسته‌ای ایران و گروه ١+٥، کلیه قطع‌نامه‌های گذشته علیه ایران را به کار گرفت تا در یک «کانال واحد»، راه را برای اجرای توافق هسته‌ای، تعلیق و سپس لغو تحریم‌ها باز کند.

بازرسان آژانس بین‌المللی انرژی اتمی نیز همزمان با چند سفر به ایران، مقدمات بازرسی و تطبیق تغییرات صنعت هسته‌ای ایران را براساس توافق هسته‌ای وین فراهم کردند. اکنون که در روز اجرای برجام قرار داریم، همه نگاه‌ها در جهان به سوی ایران است که مرحله‌به‌مرحله آمادگی خود را برای انجام تغییراتی در سایت‌های هسته‌ای نطنز، فردو و رآکتور آب سنگین اراک اعلام کند. پس از چنین اعلام آمادگی‌ای، آژانس با اعزام کارشناسان خود، مراتب تطبیق تغییرات انجام‌شده با توافق هسته‌ای وین را اعلام خواهد کرد. در هر مرحله که آژانس اجراشدن توافق ایران را با گروه ١+٥ اعلام کند، آمریکا نیز به لغو تحریم‌های ریاست‌جمهوری و تعلیق مرحله‌ای تحریم‌های مجلسین آمریکا می‌پردازد. اتحادیه اروپا نیز در یک اقدام، تمام تحریم‌های خود را به حالت تعلیق در می‌آورد. درصورتی‌که در این ایام، اختلاف‌نظری بین ایران و گروه ١+٥ به وجود آید، کمیسیون مشورتی و نظارتی گروه ١+٥ وارد شور شده و درباره اختلاف پیش‌آمده اظهارنظر می‌کند. با پایان‌یافتن اعمال تمام تغییرات پیش‌بینی‌شده در صنعت هسته‌ای ایران و تعلیق همه تحریم‌ها، دوران اعتمادسازی شروع می‌شود. این دوران ١٠ تا ١٥ سال طول می‌کشد و ایران می‌پذیرد که پروتکل الحاقی به اجرا درآید. آژانس در این ایام قادر خواهد بود از همه تأسیسات هسته‌ای ایران و هر نقطه ظن و تردید‌برانگیز، بازرسی کرده و به جامعه جهانی گزارش دهد که هیچ‌گونه انحرافی به سوی تسلیحاتی‌شدن در ایران وجود ندارد. حین دوران اعتمادسازی، تحریم‌های موشکی در عرض هفت تا هشت سال به حالت تعلیق درمی‌آید و در پایان ١٥ سال، آمریکا اقدام به لغو همه تحریم‌ها خواهد کرد که می‌تواند در قالب تصویب یک قطع‌نامه از سوی شورای امنیت سازمان ملل متحد صورت گیرد و همه تحریم‌های غرب را شامل شود. به‌این‌ترتیب در پایان دوران اعتمادسازی، ایران می‌تواند از آزادی‌ها و امتیازهای عهدنامه منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای به طور کامل برخوردار شود و هرگونه مایل است صنعت هسته‌ای خود را پیش ببرد. دراین‌میان، سیاست‌های کلان جهانی و به‌ویژه سیاست‌های کلان آمریکا و ایران در موفقیت یا عدم موفقیت پروسه اتخاذشده، دخیل خواهند بود. ایران و آمریکا نسبت به هم بی‌اعتماد هستند؛ بنابراین در هر بزنگاهی قصد دارند یکدیگر را متهم کنند که در پی نقض توافقات هسته‌ای قرار دارند. از سوی دیگر در یک فضای تقابلی هیچ‌گاه نمی‌توان یک توافق بین‌‌المللی را پیش برد.»

همچنین این روزنامه در گزارش دیگری با تیتر «اين پرونده پرونده من نيست» به پاسخ لاریجانی به منتقدان تصویب طرح برجام می پردازد و می نویسد: «علی لاریجانی، رئیس مجلس روز گذشته در همایش نکوداشت فعالان عرصه امربه‌معروف و نهی‌ازمنکر، درحالی‌که سخنرانی‌اش راجع به امربه‌معروف پایان یافته بود، در پاسخ به سؤال یکی از بانوان حاضر در این همایش که با طرح سؤالی گفت که مجلس در تصویب برجام فرمایشی عمل کرده، با اشاره به روند طی‌شده در تصویب طرح برجام در مجلس، به برخی انتقادات مطرح‌شده از سوی مخالفان برجام پاسخ داد. رئیس مجلس ابتدا در پاسخ به این منتقد گفت: «اگر این واژه فرمایشی را آن هم در همایش امربه‌معروف و نهی‌ازمنکر نمی‌گفتید بهتر بود؛ زیرا در امربه‌معروف و نهی‌ازمنکر اگر تیز حرف نزنیم اثرش بیشتر است». لاریجانی در ادامه گفت: «طرح‌های هسته‌ای همیشه در کلان کشور هماهنگ می‌شد». او همچنین در بخش دیگری از سخنان خود درباره برجام با اشاره به این مطلب که هماهنگی‌ها درخصوص طرح مجلس در مورد برجام دو وجه داشت، تأکید کرد: «فراکسیون‌ها و کمیسیون‌های مختلفی در مجلس وجود دارند که درخصوص این مسئله کلان باید نظر آنها جلب شود؛ از این‌ روی، هماهنگی‌هایی در خارج از مجلس وجود داشت که این هماهنگی‌ها به معنای دستور نیست و مثل مشورت پدرانه است تا مجلس بتواند به‌خوبی در این قضیه تصمیم‌گیری کند، لذا هماهنگی تام در سطح کلان انجام شد». لاریجانی افزود: «به‌عنوان رئیس مجلس وظیفه‌ای داشتم که اختلافی در کشور دراین‌باره ایجاد نشود و وفاقی حاصل شود که به وظیفه خود عمل کردم، اما برخی وظیفه‌ای داشتند و جور دیگری عمل کردند». رئیس مجلس همچنین با تأکید بر اینکه نفع شخصی در موضوع برجام ندارد، گفت: «من در این پرونده دخالتی ندارم. این پرونده، پرونده من نیست، بلکه پرونده رهبری است».

«روزنامه اعتماد» امروز تیتر یک خود را به موضوع لغو تحریم ها اختصاص داده است. اعتماد در این گزارش با تیتر «با اعلام لغو و توقف تحريم هاي اروپا و امريكا عليه ايران، برجام اجرا شد» می نویسد: « روز قبول توافق هسته‌اي موسوم به روز تصويب از راه رسيد. اگر تا ١٧ اكتبر ايران و ١+٥ در حال گذران ٩٠ روز پس از روز نهايي شدن و جمع‌بندي مذاكرات بودند از امروز برنامه جامع اقدام مشترك و تعهدات مندرج در آن عينيت خواهند يافت. از صبح ١٩ اكتبر برابر با ٢٧ مهر، اعضاي امضاكننده برجام كه شامل ايران و كشورهاي امريكا، روسيه، چين، فرانسه، انگليس و آلمان به اضافه اتحاديه اروپا مي‌شود، فراهم آوردن ترتيبات و تمهيدات لازم براي اجراي تعهدات خود وفق برجام را آغاز خواهند كرد. با عبور از دو روز طلايي «جمع‌بندي مذاكرات» و روز «قبول توافق» از امروز ايران و شش قدرت مقابل آن بايد خود را براي «روز اجرا» مهيا كنند. بر اساس آنچه در متن برجام آمده است در روز اجرا، همزمان با گزارش آژانس بين‌المللي انرژي اتمي مبني بر راستي‌آزمايي از اجراي اقدام‌هاي ايران در زمينه هسته‌اي، اتحاديه اروپايي و ايالات متحده اقدام‌هاي محوله به خود كه اجرايي شدن لغو تحريم‌ها است را انجام خواهند داد.

بر اين اساس از روز گذشته ايران و شش كشور مقابل آن ساعت‌هاي خود را براي محدود كردن برنامه هسته‌اي ايران به مدت حداكثر ١٠ سال و برداشته شدن دايمي تحريم‌هاي هسته‌اي ايران كوك كردند. ايران در سايه اين توافق هسته‌اي به بازارهاي مالي و نفتي جامعه جهاني بازمي‌گردد. معناي رسمي روز قبول توافق يا همان روز تصويب اين است كه تمام ٧ كشور درگير در اين مذاكرات بايد انجام تعهدهايي را كه سه ماه پيش اعلام كردند حاضر به عمل به آن هستند، بدون هيچ گونه كم و كاستي از متن برجام آغاز كنند. بر اين اساس ايران از تعداد سانتريفيوژهاي خود خواهد كاست و همچنين محدوديت‌هايي را بر ميزان توليد اورانيوم غني‌سازي شده اعمال خواهد كرد و البته كه رآكتور اراك هم به گونه‌اي بازطراحي مي‌شود كه ماهيت آب سنگين خود را حفظ كرده اما در توليد پلوتونيوم آن تجديدنظر خواهد شد. ايالات متحده و اتحاديه اروپا هم مهياي برداشته شدن تحريم‌ها مي‌شوند و اين لغو تحريم‌ها زماني عملا صورت خواهد گرفت كه ايران به تعهدات خود عمل كند و در حقيقت به روز اجرا برسد.

فيليپ هاموند، وزير امور خارجه انگليس در اين خصوص مي‌گويد: «روز اجراي توافق روز بسيار مهمي در اين توافق تاريخي است. در سايه اين توافق ما مطمئن خواهيم شد كه تسليحات هسته‌اي خارج از دسترس ايران باقي مي‌ماند و علاوه بر اين منطقه امن‌تري ايجاد خواهد شد كه در آن فرصت‌هاي جديدي براي مشاركت دوباره با ايران به وجود خواهد آمد.» اين ادعا در حالي از سوي وزير امور خارجه انگليس مطرح مي‌شود كه ايران هيچگاه به دنبال سلاح هسته‌اي نبوده و در هيچ كدام از گزارش‌هاي آژانس بين‌المللي انرژي اتمي هم به صراحت اشاره‌اي به اين نيت ايران كه مورد ادعاي غرب است، نشده بود.»

«روزنامه کیهان» نیز در گزارشی متفاوت به موضوع اجرای برجام می پردازد. کیهان در این گزارش با تیتر «حال و هوای اردوگاه حریف در آستانه اجرای برجام» می نویسد: «پس از آنکه برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) پس از حدود 2 ماه رایزنی در 23 تیر ماه در شهر وین مورد تأیید وزرای خارجه ایران و 6 کشور (آمریکا، فرانسه، روسیه، چین، آلمان و انگلیس) قرار گرفت در 29 تیر ماه قطعنامه 2231 در شورای امنیت به تصویب رسید و برجام تأیید شد. از آن زمان قرار شد تا برجام در کنگره آمریکا، مجلس شورای اسلامی و شورای اروپا مورد بررسی قرار گیرد.

در همین راستا، اوایل هفته جاری «حسن روحانی» رئیس جمهور کشورمان «قانون اقدام متناسب و متقابل دولت جمهوری اسلامی ایران در اجرای برجام» که در جلسه علنی مجلس شورای اسلامی تصویب و به تأیید شورای نگهبان رسیده بود را جهت اجرا به وزارت خارجه و سازمان انرژی اتمی ابلاغ کرد.

آن‌گونه که عراقچی پیش از این گفته بود: با توجه به اینکه روال قانونی در ایران طی شده و روال قانونی در کشورهای 1+5 هم پیش از این طی شده بود، روز یکشنبه(دیروز) رأس موعد 90 روز، روز تصویب یا - Adoption Day - اعلام شد.

آمادگی آمریکا و اروپا

روز گذشته رئیس‌جمهور آمریکا دستور آمادگی دولت این کشور را برای برداشته شدن تحریم های ایران در راستای اجرای برجام صادر کرد.

به گزارش خبرگزاری فرانسه و همچنین خبرنگار سی بی‌اس نیوز، باراک اوباما فرمانی را صادر کرده که براساس آن با آمادگی برای برداشتن تحریمها «روز پذیرش» برجام اعلام می‌شود.در فرمان اوباما البته اجرای رفع تحریمهای مربوط به هسته‌ای ایران منوط به تایید اجرای تعهدات ایران از سوی وزیر خارجه آمریکا شده است.

اتحادیه اروپا نیز با صدور بیانیه‌ای همه تحریمهای اقتصادی و مالی مرتبط با برنامه هسته‌ای ایران را لغو کرد اما اجرای آن را منوط به گزارش آژانس و اجرای تعهدات کرد.

آژانس بین‌المللی انرژی اتمی هم بیانیه‌ای را در «روز پذیرش» برجام صادر کرد. در این بیانیه آمده است: «روز 18 اکتبر 2015، جمهوری اسلامی ایران به مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی اطلاع داد که بطور موثر از روز اجرای برنامه جامع اقدام مشترک، موقتاً پروتکل الحاقی را در توافقات پادمانی اجرا خواهد کرد و تصویب آن را به مجلس موکول می‌کند و بطور کامل کد اصلاحی 3.1 توافقات جانبی در توافقات پادمانی را اجرا می‌کند.»

بزرگ‌ترین عملیات امحای هسته‌ای در تاریخ جهان

نیویورک تایمز با اشاره به آغاز برجام در گزارشی نوشت: انتظار می‌رود مهندسان ایرانی یکی از بزرگترین عملیات امحاء هسته‌ای در تاریخ جهان را اجرا ‌کنند.

در ادامه گزارش آمده است: آنها باید 12هزار سانتریفیوژ را از دور خارج کنند، 12 تن سوخت غنی شده با درصد کم را به خارج از کشور بفرستند و هسته غول‌پیکر رآکتور پلوتونیوم (اراک) را نابود کنند.

به گزارش جام نیوز، نیویورک تایمز افزود: دولتمردان ایران برای پیروز شدن برجام در داخل بطور علنی اعلام نکردند که چه اقداماتی را باید انجام دهند تا تحریم‌ها برداشته شوند، از جمله این برچینش هسته‌ای که بسیار کم درموردش سخن گفتند.

این روزنامه آمریکایی ادامه داد: آنها برای حفظ آبروی خود، خروج 12 تن سوخت غنی شده از کشور را «تبادل سوخت» عنوان کردند! حتی مجلس نیز درباره اینکه این برچینش هسته‌ای در چه درجه‌ای انجام می‌گیرد تا تحریم‌ها برداشته شوند، در ابهام به سر می‌برد!

در ادامه گزارش آمده است: «حسن روحانی» رئیس جمهور و محمدجواد ظریف وزیر امور خارجه ایران می‌دانند که ایرانیان خواهان مشاهده مزایای رفع تحریم‌ها تا انتخابات ماه مارس آینده هستند، بنابر این ضرورت دارد روند کند آزاد‌سازی پول‌های ایران به فوریت صورت گیرد.

نیویورک تایمز تصریح کرد: طرفین از اینکه هفته‌ها و ماه‌های بعدی همراه با احتمالات فریبکاری و اختلاف نظر باشد، هراس دارند.»

«روزنامه قانون» در گزارشی با تیتر «توصيف بابك از زبان شهرام» می نویسد: « پروند‌ه هاي فساد‌ اقتصاد‌ي هميشه موضوع جذابي براي افكار عمومي بود‌ه اند‌ و اخبار و حواشي برگزاري اين گونه د‌اد‌گاه‌ها زماني طولاني د‌ر ذهن‌ها مي ماند‌. به مد‌ت يك د‌هه شهرام جزايري جنجالي ترين مفسد‌ اقتصاد‌ي ايران بود‌ تا اينكه با افشاي پروند‌ه هاي فساد‌ بزرگ مالي طي چند‌ سال اخير مبلغ پروند‌ه شهرام جزايري به پول خرد‌ي د‌ر برابر پروند‌ه هاي بزرگ فساد‌ مالي تبد‌يل شد‌. مه آفريد‌ خسروي با پروند‌ه فساد‌ اقتصاد‌ي سه هزار ميليارد‌ي بزرگ‌ترين مجرم اقتصاد‌ي ايران لقب گرفت و د‌ر نهايت اعد‌ام شد‌.معاون اول رئيس‌جمهور قبل براي پروند‌ه اختلاس از بيمه ايران به زند‌ان رفت و امروز هم بابك زنجاني ركورد‌ بزرگترين پروند‌ه فساد‌ اقتصاد‌ي را با مبلغي بيش از 8 هزار ميليارد‌ تومان د‌ر د‌ست د‌ارد‌. بعد‌ از برگزاري سه جلسه د‌اد‌گاه بابك زنجاني و قرائت كيفرخواست ابعاد‌ پيچيد‌ه‌اي از پروند‌ه بابك زنجاني د‌ر حال رمز گشايي است و اظهار نظرهاي متعد‌د‌ و متفاوتي نيز د‌ر رابطه با پروند‌ه وي، تخلفاتش و حتي پيش بيني مجازات زنجاني همچنان اد‌امه د‌ارد‌.بسياري با نگاه به گذشته به بررسي پروند‌ه بابك زنجاني پرد‌اخته اند‌ از جمله شهرام جزايري.

بابك زنجاني از د‌يد‌ شهرام جزايري

او كه قريب يك سال است از زند‌ان 13 ساله خود‌ آزاد‌ شد‌ه د‌ر اظهار نظري د‌ر رابطه با پروند‌ه بابك زنجاني به تسنيم گفته است: متاسفانه امروز بابک زنجانی فرد‌ی است که مورد‌ شماتت قرار گرفته است. باید‌ د‌ید‌ آن روز که این رفقا و عزیزانی که د‌ر مسئولیت‌ها مستقر بود‌ند‌، چرا تشخیص د‌اد‌ند‌ مهم‌ترین عرصه زند‌گی مرد‌م را که نفت بود‌، د‌ر اختیارش بگذارند‌؟ اینکه کشور د‌ر چه شرایطی قرار گرفته بود‌؟ تصمیم‌گیران کشور چرا و به چه د‌لیل نفت را خارج از کانال رسمی به د‌ست افراد‌ی چون ایشان قرار د‌اد‌ند‌، من اطلاعی ند‌ارم. ما اقتصاد‌ی‌ها خیلی از مواقع پیش می‌آید‌ که د‌ر شرایط خاص برای کالاهای شرکت تصمیمات خاص می‌گیریم. ممکن است شما هم اگر د‌ر یک بنگاه اقتصاد‌ی ، کالایی د‌اشته باشید‌ که به خاطر تحریم نتوانید‌ آن را بفروشید‌، مجبور بشوید‌ آن را به افراد‌ خاصی بد‌هید‌ و ممکن است د‌ر حساب کتاب کرد‌ن، همه پول‌تان هم از بین برود‌. د‌رباره این فرد‌ هم شنید‌م که 10 د‌رصد‌ پول فروش نفت را برنگرد‌اند‌ه است. تأیید‌ یا تکذیب نمی‌کنم چون صلاحیت اظهارنظر د‌رباره این مطلب را ند‌ارم و اطلاعاتم هم کافی نیست. همه باید‌ به رسید‌گی‌های مقام قضایی اعتماد‌ کنیم تا نتیجه مشخص شود‌. اما چون خود‌م قربانی بود‌ه‌ام همیشه همه را توصیه کرد‌م تا قبل از قطعیت رسید‌گی‌ها و صد‌ور احکام ، به مرجع قضایی اعتماد‌ کنید‌ و اظهارنظر نکنید‌.

مشاوره تلفني شهرام به بابك

وي د‌ر پاسخ به اين سوال كه شما از قبل بابک زنجانی را می‌شناختید‌، گفته است:او د‌ر مقطعی یک فعال اقتصاد‌ی بزرگ بود‌ه و افراد‌ی که اقتصاد‌ را د‌ر سطح کلان کار می‌کرد‌ند‌ گویا، با وی د‌ر ارتباط بود‌ند‌ .مثل همه بنگاه های اقتصاد‌ی که ایشان را می‌شناختند‌، من هم او را از د‌ور می شناختم و صرف‌نظر از صحت وسقم عملکرد‌ اقتصاد‌ی‌اش شنید‌ه‌ام که آد‌م بسیار مهربان و رئوفی است. جزايري د‌ر واكنش به اين سوال كه آيا به او مشورت می‌د‌اد‌ید‌، نيز گفته است: من د‌ر د‌اخل زند‌ان به افراد‌ بیرون، گاهی از طریق تماس تلفن، مشورت می‌د‌اد‌م و خیلی‌ها نظرات من را استماع و استفاد‌ه می‌کرد‌ند‌ و گاهی هم نه».