نگاه شما: راه‌های صرفه جویی در مصرف آب

بخش «نگاه شما» برای ارائه و معرفی «نگاه» مخاطبان «تابناک» به همه موضوعات است. هر مخاطب «تابناک» می‌تواند با مد نظر قرار دادن شرایط همکاری با این بخش، «نگاه» خود را ارسال کند تا در معرض دید و داوری دیگر مخاطبان قرار گیرد.

کد خبر: ۵۱۵۰۷۲

تاریخ: ۲۰ تير ۱۳۹۴ - ۰۹:۰۹

حمید خرمی: همانگونه که مطلع هستیم،کشور ما با مشکل کم آبی مواجه می‌باشد و با توجه به شرایط کره‌ی زمین، گرم شدن آن و عوامل دیگر، بارش‌ها و نزولات آسمانی در هر سال دچار تغییراتی اساسی گردیده که معمولاً کم‌تر و کم‌تر می‌گردند و معضل کمبود آب روز به روز در سراسر کشور آشکارتر می‌شود.

برای مقابله با کمبود آب همواره می‌شنویم که باید در مصرف آب صرفه جویی کرد! اما آیا به طور اصولی فکر و برنامه ریزی درستی برای این کار کرده‌ایم که راه‌های صرفه جویی کدامند و اصلاً صرفه جویی یعنی چه؟ آیا صرفه جویی کم مصرف کردن است؟

به نظر بعضی از افراد صرفه جویی مساوی کم مصرف کردن است در صورتی که صرفه جویی درست مصرف کردن و به مقدار لازم مصرف کردن می‌باشد.

با توجه به معنای صرفه جویی، صرفه جویی در مصرف آب را می‌توان به دو دسته تقسیم کرد:

الف- صرفه جویی توسط سازمان‌های مربوطه مثل اداره آب، شهرداری و ...
ب- صرفه جویی توسط مردم
در مورد اول، صرفه جویی یعنی جلوگیری از هدر رفتن آب توسط این سازمان‌ها است که می‌تواند شامل تعمیرات و بازسازی سیستم‌های لوله کشی‌ انتقال آب،عدم استفاده از آب شرب برای مصارف کشاورزی،پارک‌ها،فضای سبز و غیرهبودهو آموزش‌های مستمر و توصیه‌های جدی راه‌های صرفه جویی از طریق صدا و سیما ، نشریات و ... نیز می‌تواند از کارهاو وظایف این سازمان‌ها باشند.
البته در پاره‌ای موارد، مردم نقش مهمی در یاری رسانی به این سازمان‌ها دارند. به عنوانمثال شیرهای آبی که در سطح شهر و پارک‌ها برای آب آشامیدنی نصب شده‌اند در مدت زمانی کوتاه، آن هم به دلیل استفاده‌ی مکرر عموم مردم خراب شده و آب زیادی به هدر می‌دهند که با یک تلفن ساده به شماره‌ی 137 که مربوط به شهرداری می‌باشد می‌توان آن را گزارش داد تا خرابی مورد نظر را برطرف نمایند که متأسفانه این امر مهم کم‌تر مورد توجه افراد جامعه قرار گرفته و آب زیادی هدر می‌رود.

اما در مورد دوم که صرفه جویی توسط مردم است باید گفت که گذشته از نقش و مسئولیت سازمان‌ها ، خود ما الحق و والانصاف چقدر برای حل مشکل کم آبی و صرفه جویی در مصرف آب تلاش می‌کنیم؟

در این جا به یک سری کارها که انجام آن‌ها می‌تواند تا بالای پنجاه درصد باعث صرفه جویی در مصرف آب شود اشاره می‌کنیم.انجام این کارها بسیار ساده می‌باشد و فقط چند شرط دارد:

اول این که به ضرب‌المثل " قطره قطره جمع گردد ..." اعتقاد و ایمان کامل داشته باشیم.

دوم این که نگوییم " بی‌خیال این حرفا و دلت خوشه‌ها و ... ".

سوم این که باور داشته باشیم رعایت این کارها باعث صرفه جویی حجم بسیار بسیار زیادی از آب می‌گردد که باورش شاید سخت باشد.

چهارم این که هر شخص، خود را موظف بداند که مواردی را که مربوط به او می‌شود انجام دهد و از جمله‌ی "من یک نفرم و اگرانجام ندهم چیزی نمی‌شود" استفاده نکند، چرا که اگر همه‌ی افراد جامعه این طرز تفکر را داشته باشند هیچ‌گاه صرفه جویی صورت نمی‌گیرد.
پنجم این که شاید تا کنون به این نکات توجهی نکرده باشیم و رعایت آن‌ها در ابتدا کمی سخت باشد، اما باید از یک جایی شروع کرد. با کمی همت بعد از مدتی رعایت این کارها جزئی از اصول مهم برایمان خواهد شد انشاءالله.

و اما کارهایی که می‌توان برای صرفه جویی در مصرف آب انجام دهیم:

1-ساده‌ترین و کلیدی‌ترین و راحت‌ترین کار این است که شیر آب را زمانی که از آب استفاده می‌کنیم و به آن احتیاج داریم و به مقدار کم باز نماییم.(موارد 2و3و4)

2-بعضی از افراد عادت دارند برای شستن دست‌ها ابتدا شیر آب را باز کرده (آن هم به مقدار زیاد) و سپس اقدام به برداشتن صابون یا مایع دستشویی نمایند و با خیس کردن دست‌هایشان شروع به شستن دست‌ها می‌کنند ودر همین مدت هم شیر آب باز است و آب به هدر می‌رود.
برای شستن دست‌ها ابتدا صابون را برداشته، شیر آب را کمی باز کرده و دست‌ها را خیس می‌کنیم.حال شیر آب را بسته و با خیال راحت و به طور صحیح دستمان را می‌شوییم و در نهایت شیر آب را باز کرده و شستشوی نهایی را انجام می‌دهیم.

3-به هنگام وضو گرفتن شیر آب را یکسره باز نگذاریم.بامقدار آبی که در یک لیوان معمولی وجود دارد می‌توان به راحتی وضو گرفت.در هر مرحله از شستن دست و صورت، شیر آب را ببندیم. (از نظر شرعی نیز علما بستن شیر را لازم دانسته و آن را باعث بطلان وضو نمی‌دانند)

4-هنگامی که با تری کف دست می‌خواهیم موهایمان را مرتب و صاف کنیم ، انصاف نیست که شیر آب یکسره و با شدت زیاد باز باشد.( اگر شیرهای آب به نظر آلوده هستند، می‌توان آن‌ها را ابتدا با مایع شست و با خیال راحت باز و بسته نمود.)

5-در زمان شستن ظروف غذا، هنگام آب‌کشی هر ظرف و قرار دادن آن در آب‌چکان(جاظرفی) شیر آب را ببندیم و برای آب‌کشی ظرف بعدی دوباره شیر آب را باز کنیم.اسراف و هدر رفتن آب موقعی بیشتر هم می‌شود که تعداد ظرف‌ها زیاد بوده و به هنگام قراردادن یک ظرف در جاظرفی، به دنبال جای مناسب برای آن می‌گردیم.

6-استفاده از فشارشکن‌های ساده در سرِ شیرها به خصوص شیر آشپزخانه، در صرفه جویی آب و نحوه‌ی خروج آب بسیار بسیار موثر است.

7-قرار دادن یک بطری آب داخل یخچال به جای باز کردن شیر آب و منتظر شدن تا اینکه آب خنک شده و بعد بنوشیم.

8-برای باز کردن سریع‌تر مواد غذایی یخ زده آن‌ها را یکسره زیر شیر آب نگیریم بلکه مواد مورد نظر را داخل یک کیسه‌ی فریزر گذاشته  و داخل ظرف آب گرم قرار دهیم.

9-به هنگام شستن سبزی، ابتدا آن‌ها را داخل لگنی از آب ریخته تا چند دقیقه‌ای خیس بخورند و گل‌های چسبیده به آن‌ها جدا و ته‌نشین شوند.سپس آن‌ها را بیرون آورده و شستشوی بعدی و نهایی را انجام دهیم.

10-ظرفی در کنار سینک ظرفشویی قرار داده (مثل یک پارچ) و آب‌های تمیزی که زیاد می‌آیند را داخل آن ریخته و برای شستشوهای درجه دو و درجه سه استفاده کنیم. (چه آب تمیزی زیاد می‌آید؟لیوان آبی که پر می‌کنیم تا بخوریم اما زیادمان می‌آید و یا آب باقی‌مانده در ته کتری و... )

11-عده‌ای عادت دارند از ابتدای ورود به حمام تا آخر ، دوش آب به طور یکسره باز باشد در صورتی که در بسیاری از مواقع باز بودن شیر آب لازم نبوده و حتی برای این که ریزش آب از دوش مانع شستشوی ما نشود، خودمان را کنار می‌کشیم که آب روی بدن ما نریزد. چه خوب است که در زمان‌های مورد نیاز از دوش استفاده نماییم.

12-زمان استحمام را کوتاه‌تر و دفعات آن را در صورتی که می‌توانیم کم‌تر نماییم.

13-در زمستان معمولاً درجه حرارت آبگرمکن،شوفاژ،پکیج و ... را بیشتر می‌کنیم. اگر در تابستان آن را کم نکنیم ، هنگام استحمام و شستشوی ظروف مجبوریم برای بدست آوردن آب ولرم و مناسب ، آب سرد بیشتری باز نماییم.

14-در هنگام استفاده از آب گرم - به خصوص در حمام – مدت زمانی باید شیر آب گرم باز باشد تا آب گرم مورد نظر از شیر خارج شود.اگر بتوانیم با مدیریت صحیح و کمی حوصله ، آب اولیه را جمع آوری کرده و در جای مناسب استفاده نماییم، در صرفه جویی بسیار موثر واقع شده‌ایم.

15-با قرار دادن یک کیسه کوچک ماسه و یا یک آجر در محفظه‌ی فلش تانک دستشویی،باعث صرفه جویی بسیار زیادی از آب می‌گردیم.

16-" آب مایه‌ی حیات است نه جاروی حیاط ".این جمله به این معنا نیست که نباید از آب برای شستشوی حیاط استفاده کرد بلکه منظور این است که اولاً فواصل زمانی شستشوی حیاط را زیاد کنیم و دوم این که ابتدا حیاط را به کمک جارو کاملاً تمیز کرده و سپس گرد و خاک باقی‌مانده روی زمین را با مقدار کمی آب بشوییم. نه اینکه از همان ابتدا بخواهیم به کمک فشار آب هر چه آشغال ریز و درشت در محوطه هست را با آب جارو نماییم.

17-برای شستن فرش و موکت و ... شیر آب را به طور یکسره باز نگذاریم. پس از خیس کردن فرش و ... هنگامی که آن را با مواد شوینده می‌شوییم، شیر آب را ببندیم( تحمل چنین زحمت و رنجی  واقعاً سخته که بریم شیر را ببندیم و دوباره باز کنیم!!!!!) و هنگام آبکشی دوباره شیر آب را باز نماییم.

18-برای شستن ماشین ، ابتدا از یک سطل آب و کف و یک ابر استفاده نموده  و در آخر شیر آب را برای آبکشی باز نماییم، آن هم به مقدار لازم.(مشاهده شده بعضی از افراد با انصاف فقط از چند بطری آب برای شستن ماشین استفاده می‌کنند)

19-با کمی حوصله و دقت سرویس کاری کولر را انجام دهیم

الف: شناور کولر را تنظیم نماییم
ب: از سالم بودن شلنگ کولر مطمئن شویم(سوراخ نباشد)
ج: محل اتصال شلنگ کولر به شیرفلکه و شناور کاملاً آب‌بندی باشند.
د: باز بودن شیر آب کولر تا آخر و ضربِ زیاد لازم نبوده و اگر شیر آب نصفه و کمتر هم باز باشد آب کافی به داخل کولر می‌رود.در مواقعی باز بودن شیر آب کولر تا آخر باعث می‌شود فشار زیادی به محل اتصال شلنگ و شیر آمده و باعث درآمدن شلنگ از سرِ شیر شده و آب زیادی به هدر برود.

20-در صورتی که کولر زیر تابش مستقیم آفتاب می‌باشدبرای آن سایبانی قرار دهیم.

21-جلوگیری از چکه کردن شیر آب (اندک اندک جمع گردد ...)

22-به هنگام مسواک کردن لازم نیست شیر آب باز باشد.آن را ببندیم.

23-برای شستن دهان بعد از مسواک از یک لیوان آب استفاده نماییم و اگر این کار را نمی‌کنیم بعد از هر بار پر کردن دهان با آب و هنگامی که مشغول گرداندن آب داخل دهان هستیم شیر آب را ببندیم و در صورت نیاز دوباره باز کنیم.( ممکن است این زمان بسیار کوتاه باشد اما این زمان اگر در تعداد نفرات و دفعات و روزها ضرب شود ، عدد و رقم و حجم آب زیادی خواهد شد.صرفه جویی یعنی همین چیزا دیگه!)

24-به کودکان‌مان آموزش دهیم و فرهنگ صرفه جویی را از خودمان شروع کنیم.

*************************
انجام این کارها و موارد دیگری که خودتان از آن‌ها مطلع هستید می‌توانند باعث صرفه جویی در آب شوند. شاید در ابتدا کمی سخت باشند، اما در صورت رعایت آن‌ها، بعد از مدتی یکی از اصول و قواعدی می‌گردند که هر شخص خود را موظف به رعایت و انجام آن‌ها می‌داند که باعث ایجاد آرامش و رضایت‌مندی خاصی در هر شخص خواهد شد.

ممکن است معدود افرادی هم با خواندن و یا شنیدن این مطالب از جملات " برو بابا " ، " کی می‌ره این همه راه رو " ، " من یه نفر که چیزی نمی‌شه " ، " اونایی که استخر توی خونشون دارن رو نمی‌بینی؟ " ، "یعنی واقعاً مشکل کمبود آب با اینا حل میشه؟ " ، " یعنی خودش (نویسنده) رعایت می‌کنه؟ " ، " با این چیزا مشکل حل نمیشه!! " ، " مگه میشه این کارا رو کرد؟ سخته! " ، " یعنی میشه؟ " ، " واقعاً ؟؟!! " و عباراتی مثل این استفاده کرده و قضیه را جدی نگرفته و یک شوخی فرض کنند. اما اصل ماجرا این است که رعایت همین کارها مطمئناً باعث صرفه جویی در آب و ذخیره سازی حجم بسیار زیادی از آب خواهد گردید به علاوه‌ی این که مسئولین محترم هم باید وظایف و کارهایی را که به عهده‌ی آن‌ها بوده و موجبجلوگیری از هدر رفتن آب و استفاده‌ی ناصحیح از آن می‌گردد را به نحو احسن پیگیری و انجام دهند.

پس صرفه جویی کم مصرف کردن نیست، درست و به مقدار لازم مصرف کردن است