علت لشکرکشی ترکیه به مرزهای سوریه

تحلیلگر مسایل راهبردی منطقه در گفتگویی به تشریح تازه ترین تحولات منطقه از جمله لشکرکشی ترکیه به مرزهای سوریه و ساز و کار امضای توافق احتمالی هسته ای ایران با غرب پرداخت.

کد خبر: ۵۱۴۳۴۳

تاریخ: ۱۳ تير ۱۳۹۴ - ۱۴:۲۷

به گزارش «تابناک»، «انیس نقاش» تحلیلگر مسائل راهبردی منطقه در گفت‌وگو با خبرگزاری تسنیم از تازه‌ ترین تحولات سوریه و منطقه سخن گفت. وی مداخله نظامی ترکیه در سوریه را بعید دانست و استقرار نیروهای نظامی این کشور در مرزها را مقدمه سازی برای آغاز گفت‌وگوها از سوی آنکارا و ورود در ائتلاف جدید روسیه برشمرد.

*** مداخله نظامی ترکیه در سوریه بعید است

نقاش در زمینه حضور نیروهای نظامی و خودروهای زرهی ترکیه در مرزهای سوریه و اینکه آیا اقدامات این چنینی مقدمه ‌ای برای مداخله نظامی در سوریه است، تصریح کرد: من به صراحت این گزینه را بعید می‌ دانم و معتقدم که این اقدامات در جهت آماده‌ سازی برای آغاز گفت‌وگوها بعد از طرح پیشنهادی ولادیمیر پوتین رئیس‌ جمهور روسیه برای امکان ایجاد ائتلاف منطقه ‌ای جهت مبارزه با تروریسم است. این اقدام همچنین پس از آن صورت گرفته که ترکیه تحولات موجود در مرزها را به نفع خود نمی ‌بیند، چرا که نسبت به وجود گروه‌ های کُرد بین خود و سوریه و کاهش نفوذ گروه‌ های مسلح خطراتی را احساس می‌ کند و معتقد است که در نهایت مجبور به ایستادگی در برابر گروه‌ های تروریستی مسلح خواهد شد.

*** تلاش ترکیه برای کم رنگ کردن نقش کردها

وی ادامه داد: به اعتقاد من این موضوع مقدمه ‌ای برای طرح عضویت ترکیه در ائتلافی است که باید با تروریسم مبارزه کند. ترکیه معتقد است که با توقف حمایت خود از داعش و دیگر گروه‌ های تروریستی در محیط سوریه می ‌تواند نقش کُردها در شمال سوریه را کم‌ رنگ تر نماید.

این کارشناس مسائل استراتژیک در مورد طرح مطرح شده از سوی ولادیمیر پوتین مبنی بر تشکیل ائتلافی شامل سوریه و عربستان برای مبارزه با تروریسم در شرایطی که ریاض در طول بیش از چهار سال گذشته از تروریسم در سوریه حمایت کرده است، گفت: طرح پوتین مبنی بر آغاز گفتگوهای سعودی- روسی است و من اعتقاد دارم که روسیه این موضوع را از عربستان سعودی شنیده‌ که باید سیاست ‌های خود در قبال سوریه را تغییر دهد به شرط اینکه همکاری منطقه‌ ای برای مبارزه با تروریسم به وجود آید، چرا که تروریسم کم کم شروع به تهدید همه می ‌کند. اگر این تحلیل درست باشد به اعتقاد من ترکیه نیز بعد از حمایت ‌های طولانی از گروه‌ های تروریستی همان موقعیت عربستان سعودی را دارد.

نقاش ابراز داشت که سؤال اصلی در سیاست این است که کسانی که از تروریسم حمایت کردند، هیچ کدام به دنبال این ایده یا ائتلاف نبودند که باید در منطقه پیروز شوند، بلکه همگی سعی داشتند از آن به‌ عنوان ابزاری برای تضعیف دولت سوریه و براندازی آن استفاده کنند. آنها امیدوار بودند که بتوانند به این ترتیب عرصه درگیری‌ ها را بر اساس خواست خود مدیریت کنند. اما تروریسم به نحوی گسترش پیدا کرد که دیگر هیچ کس نمی ‌تواند جز با مبارزه و جنگ، آن را مهار نماید. در این شرایط  مبارزه با تروریسم به خواسته ‌ای برای بسیاری از کشورها از جمله مصر و لیبی و الجزایر و عربستان سعودی و کویت و دیگر کشورهای منطقه‌ ای و بین ‌المللی تبدیل شده که از تروریسم رنج می ‌برند. طبیعی است که در این میان ترکیه و عربستان سعودی نیز مواضع خود را تغییر دهند.

*** روسیه نقش بیشتری به سوریه در منطقه می‌دهد

وی در مورد تاکید پوتین بر ادامه حمایت ‌های اقتصادی و نظامی از سوریه در جریان سفر ولید معلم به مسکو و طرح این شائبه از سوی برخی که ادامه این حمایت‌ ها منوط به موافقت دمشق با طرح پوتین است،‌ گفت: نه، این یک شرط نیست، بلکه برعکس تأکید برای حمایت و افزایش آن برای اطمینان بخشیدن به سوریه و دادن نقش بیشتر به این کشور است. وقتی که صحبت از چنین ائتلاف و همکاری می ‌شود، به این معنا نیست که سوریه را در موقعیت ضعف قرار دهد، بلکه می ‌خواهد آن را در موضع قدرت قرار داده و متحدانی برای آن ایجاد کند. در نتیجه ائتلاف ایران، عراق و سوریه در نشست آینده بین وزرای سه کشور که در بغداد برگزار خواهد شد، تمرکز بیشتری برای مبارزه با تروریسم خواهد داشت. این ائتلاف تنها امنیتی نیست ، بلکه ائتلاف سیاسی را به دنبال خواهد داشت و بر این اساس اعضای جدیدی در خلال هم‌ گرایی با تفاهم بین ایران و عراق و سوریه برای مبارزه با تروریسم، به آن خواهند پیوست.

*** سیگنال مثبت کشورهای عربی به اتحادیه عرب برای عادی سازی روابط با دمشق

انیش نقاش در مورد موضع سوریه در قبال طرح ویژه روسیه بعد از توصیف عبارت "معجزه" از سوی ولید معلم برای این ائتلاف گفت: باید مواضع دیگران را ببینیم و در طول دو یا سه هفته آینده ببینیم عربستان سیگنالی در مورد تغییر مواضع خود در قبال سوریه خواهد داد یا نه؟ دبیر کل اتحادیه عرب اخیرا تصریح کرد که برای بررسی مسائل و همچنین شرکت در کنفرانسی با موضوع فلسطین به مسکو سفر می کند، ‌وی در ادامه گفت که بلافاصله حاضر به سفر به سوریه است، چرا که دولت سوریه همچنان عضو اتحادیه عرب است و موقعیت و نقش آن محفوظ است. توجه به این نکته لازم است که اتحادیه عرب نمی ‌تواند بدون سیگنال‌ های مثبت عربی در بازگرداندن مناسبات خود با سوریه به حالت عادی تلاش کند.

*** ایران از خطوط قرمز خود عقب نشینی نمی‌کند

وی در زمینه مذاکرات هسته ‌ای بین ایران و غرب و امتیازاتی که غرب در مذاکرات به جمهوری اسلامی ایران می‌ دهد، گفت:‌ این امتیازات بزرگ در نتیجه فشارهایی است که مذاکره ‌کنندگان ایرانی در پرونده هسته‌ ای وارد می ‌کنند و عامل آن تحولات منطقه نیست. چرا که بحث تحولات منطقه در مذاکرات هنوز باز نشده است، از سویی غرب به دنبال رسیدن به امتیازاتی از ایران در موضوع بازرسی مراکز و سایت‌ های هسته ‌ای است و من اعتقاد دارم که ایران خطوط قرمزی در این رابطه تعیین کرده و از آن عقب ‌نشینی نخواهد کرد.

*** اسرائیل از نقش منطقه ای ایران واهمه دارد

این تحلیلگر مسائل راهبردی منطقه به موضوع نگرانی اسرائیل از مذاکرات هسته ‌ای و اینکه دولت‌ های غربی آیا منافع اسرائیل را در این مذاکرات مد نظر قرار خواهند داد یا نه، اشاره کرد و گفت: بله،‌ دولت‌ های بزرگ منافع اسرائیل را مد نظر قرار می ‌دهند. فرانسه و آمریکا این موضوع را به صورت علنی مطرح کردند،‌ اما نگاه آنها به منافع اسرائیل با نگاه اسرائیل به این منافع متفاوت است. من اعتقاد دارم که اسرائیل از توسعه مناسبات ایران با غرب و رسیدن این کشور به نقش منطقه‌ ای خود می‌ ترسد‌، چرا که می ‌داند این نقش در آینده بسیار پر رنگ ‌تر خواهد شد و به ضرر اسرائیل تمام می‌ شود. به این ترتیب اسرائیل معتقد است ایجاد چالش در منطقه یا محاصره ایران به نفع این رژیم است و به پرونده‌ های دیگر و منافع درونی خود اهمیتی نمی ‌دهد، ‌این در حالی است که آمریکا نقشه خاورمیانه را به صورت یک نقشه نگاه می ‌کند و تنها از دید اسرائیلی ‌ها به آن نمی‌ پردازد.

نقاش در پاسخ به سؤالی در مورد تأثیر امضای تمامی توافق هسته ‌ای ایران با کشورهای غربی بر سیاست باز در قبال سایر دولت ‌های منطقه گفت: به اعتقاد من این توافق به صورت دو مرحله ‌ای امضا خواهد شد، به این معنا که در ابتدا اعلام می ‌شود که توافق به دست آمده و سپس این توافق برای بررسی و رأی ‌گیری به کنگره آمریکا و مجلس شورای اسلامی ایران ارسال خواهد شد تا در طول یک ماه بررسی‌ ها در این زمینه انجام شود. ایران در این مدت می ‌تواند اقدامات زیادی را با همراهی آژانس بین ‌المللی انجام دهد تا ثابت کند که مرحله عملیاتی توافق را آغاز کرده است. در این مرحله امضای توافقنامه به صورت علنی و نهایی در مراسمی مشخص صورت خواهد گرفت.