فراهانی:عملکرد ورزشی دولت نهم، پوپولیستی و مخملی بود

کد خبر: ۵۰۲۲۹

تاریخ: ۱۱ خرداد ۱۳۸۸ - ۰۸:۵۷

محسن صفایی فراهانی بی گمان محبوب ترین مدیر ورزشی ایران در سال های اخیر بوده است.

به نوشته سرمایه، صفایی فراهانی که هیچ گاه ادعای «ورزشی» بودن نداشت با شیوه های صحیح مدیریتی فوتبال ایران را متحول کرد و در نهایت هم براساس فشارهایی بیشتر سیاسی و کمتر ورزشی برکنار شد اما همیشه نقش موثرش در فوتبال و ورزش ایران را حفظ کرد.

حالا او به عنوان یک کارشناس متبحر به نقد عملکرد ورزشی دولت نهم پرداخته و در مورد نامزد اصلح برای ورزش ایران صحبت کرده است.

¦عملکرد سازمان تربیت بدنی را در چهار سال دولت آقای احمدی نژاد چگونه ارزیابی می کنید؟
مشکل ورزش ما متاسفانه فقط به دوره آقای احمدی نژاد برنمی گردد. شاید در 50 سال گذشته هیچ وقت نتوانستیم یک توجه عمقی به مشکلات ورزش مان نشان بدهیم و مسائل آن را ریشه ای حل کنیم.

در دنیا دو روش بیشتر برای ورزش وجود ندارد: یک روش اتکا به بخش خصوصی است. همان چیزی که امروزه تقریباً 98 درصد دنیا به این شکل اداره می شود.

یک روش هم روشی است که تا قبل از 1990 کشورهای بلوک شرق داشتند که کودکان را از همان دوران بچگی تحت نظر مربیان خاص قرار می دادند و ورزشکاران حرفه ای تربیت می کردند و اتفاقات ویژه ای هم می افتاد. مثلاً «نادیا کومانچی» که در سن 14 سالگی هفت مدال طلای المپیک را کسب کرد. اینها به صورت ویژه روی این بچه ها کار می کردند. همان یک نفر شاید به اندازه سه دوره ما در المپیک مدال طلا کسب کرد. ما هیچ کدام از این دو راه را نرفتیم.

نه تمرکزی عمل کردیم و دولت فعال شد و نه از بخش خصوصی حمایت کردیم. منتها اگر به دولت آقای احمدی نژاد برگردیم این شرایط در این مقطع بسیار حادتر شد. این آقایان به چند دلیل در ورزش دخالت کردند. یکی اینکه دولت شیوه پوپولیستی دارد. سعی کردند حداکثر بهره برداری را به شکل پوپولیستی از پایگاه مردمی ورزشی ببرند. حضورهای مختلف در مکان های ورزشی مثل اینکه بیایند سر تمرین و پنالتی بزنند و از این قبیل کارها.

این یک مشکل برای ورزش به وجود آورد. دوم به دلیل اینکه گروهی و محفلی برخورد می کردند و فقط با یک گروه خاص کار می کردند این مساله فقط در حد اصلاح طلب ها نیست. خود آقایان اصولگرایان هم به ایشان اعتراض کردند که شما در بین اصولگرایان هم تنها یک عده خاص را رشد می دهید و کار داده اید و چون ایشان به صورت محدود برخورد کرد در نتیجه ورزش از این ناحیه بسیار لطمه دید.

تغییر و تبدیلی که در فدراسیون هاست و تغییر و تبدیلی که در باشگاه هایی مثل استقلال و پرسپولیس هست نشان می دهد که ما از نظر مدیریتی با مشکلات بیشتری مواجه شدیم و در عمل ناتوانی های آقایان همان اندک کاری را هم که می شد انجام داد به حداقل رساند و عدم نتیجه گیری ما در رشته های مختلف به خصوص رشته ای مثل کشتی که سابقه طولانی هم در ایران دارد یا وزنه برداری و... در همین المپیک گذشته خود نشان دهنده این است که به هر حال آقایان چقدر در این مدت توانستند کار موثر انجام دهند.

¦بودجه شما وقتی که رئیس فدراسیون فوتبال بودید چقدر بود؟
بودجه فدراسیون فوتبال از ابتدا شروع کار من در آن فدراسیون تا روزی که کارم در آنجا تمام شد سالی 200 میلیون تومان بیشتر نبود در حالی که هزینه فدراسیون معمولاً نزدیک به سه تا 5/3 میلیارد تومان بود و خوشبختانه خیلی ها فکر می کردند که دولت اصلاحات در خفا این پول ها رابه فدراسیون می دهد و به همین دلیل هم بعد از اینکه من از فدراسیون رفتم نزدیک به یک سال بازرسی کل کشور در فدراسیون مستقر شد ولی همه حسابرسی ها و کنترل ها نشان داد که من هیچ کمکی از دولت نگرفته بودم و هیچ وقت سربار دولت نشده بودم.

¦پس بودجه فدراسیون را چگونه تامین می کردید؟
اعتقاد دارم که ورزش فوتبال یک ورزش پولساز است که هر کسی که بتواند مدیریت بکند می تواند درآمد بسیار خوبی به وجود بیاورد.

در آن زمان اولین فدراسیونی بود که خودش توانست مستقلاً برای خودش ساختمان بخرد و یک ساختمان با زیربنایی قابل توجه که فکر کنم بالای 1500 متر زیربنا بود برای فدراسیون گرفتم که فدراسیون بتواند مستقل باشد. کمپ تیم ملی را در همان زمان ساختم که هنوز هم برای تیم ملی یک آبرو است و می بینید که بعد از آن دیگر هیچ توسعه ای پیدا نکرد.

همین کمپی که الان تیم ملی در آنجا تمرین می کند اصلاً وجود نداشت. زمانی که من رئیس فدراسیون شدم تیم ملی در یک زیرزمین اسکان داده شده بود و هر جلسه هم زمین تمرین مختلفی بهش می دادند که تمرین کند. گاهی اوقات هم در زمین گلف تمرین می کردند.

گاهی اوقات در زمین باشگاه انقلاب تمرین می کردند. گاهی روی زمین آسفالت تمرین می کردند. من دیدم که این طوری نمی شود و نهایتاً از سازمان زمین محل کمپ تیم ملی را 30 ساله اجاره کردم و این کمپ را ساختم و هیچ پولی هم از هیچ کس و هیچ کجا نگرفتم غیر از درآمدهایی که از خود فوتبال برای فدراسیون کسب کردم.

در خود فوتبال برنامه ریزی کردیم و توانستیم درآمدزایی بکنیم. روزی هم که من از فدراسیون فوتبال خارج می شدم اعلام کردم که فدراسیون فوتبال در حسابش امروز که من دارم می روم سه میلیارد تومان موجودی پول نقد دارد. یعنی نه تنها بدهی نداشت و همه آن کارها هم انجام داده شده بود سه میلیارد تومان پول نقد هم در حسابش داشت.

¦پس با این شرایط فدراسیون را تحویل دادید. در این دوره بودجه فدراسیون به چه مبلغی رسید؟
فکر می کنم حالا فدراسیون از دولت حدوداً سالانه سه تا چهار میلیارد تومان می گیرد. البته امروز هزینه ها نسبت به آن روز بسیار بالا رفته است. آن سه میلیارد تومان شاید با نرخ ها و قیمت های امروز تفاوت کرده است.

¦ خود فدراسیون الان درآمدی ندارد؟
بسیار محدود است و باز کمک دولت است و نهایتاً آقایان شرکت سایپا را مجبور کردند که بیاید به عنوان حامی تیم ملی قرار بگیرد و بخشی از هزینه های فدراسیون را بپردازد

¦به نظر شما الان آیا سایپا به علت حمایت هایی که از تیم ملی می کند دخالتی هم در تصمیم گیری های تیم ملی دارد؟
نمی دانم. اینها را چون من در جزییات کار آقایان نیستم قضاوتی نمی کنم. ولی این را می دانم که مثلاً در انتخاب سرمربی تیم ملی می توان گفت که دخالت دیگران بیشتر از دخالت فدراسیون است.

¦چه ضعف هایی باعث می شود که فدراسیون فوتبال اینقدر ضعیف عمل کند؟
یکی از دلایلی که در آن مقطع توانستم استقلال فدراسیون را حفظ کنم از طریق درآمدزایی فدراسیون بود.

در همان زمان خود سازمان تربیت بدنی هم همین را می گفت. می گفت وقتی ما پولی به فدراسیون نمی دهیم کمتر از هشت درصد بودجه فدراسیون را ما می پردازیم عملاً اتوریته ای به روی فدراسیون نداریم.

بی نیازی مالی باعث می شد که به طور طبیعی من هیچ وقت درخواستی از سازمان تربیت بدنی برای مسائل مالی نداشته باشم. درخواست دیگری هم نداشتم. همه مشکلات برون مرزی ام را خودم حل می کردم. رفتن تیم به خارج، آمدن تیم از خارج، آوردن یک تیم و ... همه مشکلات اینچنینی را خود فدراسیون حل می کرد.

مستقیماً برای تیم درخواست ویزا می کردم و برای اعزام تیمم ویزا می گرفتم. برای خروج بچه هایی که سرباز بودند خودم مستقیماً از فدراسیون اقدام می کردم. هیچ باری بر دوش سازمان تربیت بدنی آن موقع نبودم تا آنها بتوانند به دلیل آن نیاز بگویند حالا باید اجازه فلان دخالت را به ما بدهید.

¦یعنی ضعف های فدراسیون در حال حاضر به خاطر این است که از نظر درآمد وابسته است؟
به نظر من دو بعد دارد یک بعد آن در چیدمان نیروهاست که به هر حال در این فدراسیون سازمان تربیت بدنی در چیدمان نیروهایش دخالت مستقیم داشت.

بعد دوم هم این است که به هر حال این شرایط چیدمان خودش به مشکلات مدیریتی فدراسیون کمک کرده است و عملاً به کم درآمدی اش کمک می کند و در نتیجه مجبور هستند که با این نوع چیدمان از یک جای دیگری حرف شنوی داشته باشند.