اوج‌گیری غیرمنطقی سلول‌درمانی در کشور

رئیس پژوهشگاه رویان اصفهان نسبت به اوج‌گیری غیرمنطقی و بی‌رویه سلول‌درمانی در کشور و انجام آن در هر مطب و آزمایشگاهی، هشدار داد و خواستار تدوین استانداردهایی برای انجام آن شد.

کد خبر: ۵۰۲۲۴۱

تاریخ: ۰۱ خرداد ۱۳۹۴ - ۰۶:۵۷

به گزارش ایسنا، دکتر محمدرضا نصر اصفهانی در میزگرد «تجاری‌سازی دستاوردهای طرح‌های تحقیقاتی سلولی مولکولی در ایران» که در دانشگاه فردوسی مشهد برگزار شد افزود: در کشورهای موفق شرکت‌های واسطه‌ بین دانشگاه و شرکت اصلی سازنده، ایده‌ها را خریداری کرده و آنها را توسعه می‌دهند؛ اما در کشور ما شرایط چنین است که فاصله تولید ایده تا شرکت سازنده آنقدر زیاد است که در پایان موفقیتی حاصل نمی‌شود؛ بنابراین شرکت‌های دانش‌بنیان می‌توانند در این مسیر راهگشا باشند.

وی تصریح کرد: متاسفانه برخی از موارد سلول درمانی در هر مطب و آزمایشگاهی انجام می‌شود؛ پیشنهاد ما به وزارت بهداشت آن است که برای ساماندهی این وضعیت چاره‌اندیشی کند.

رئیس پژوهشگاه رویان اصفهان تاکید کرد: وظیفه پژوهشگران است که از اوج‌گیری غیرمنطقی و آسیب‌زننده سلول‌درمانی در کشور جلوگیری کنند؛ چراکه با روند امروزی به جای رشد سریع، سلول درمانی متوقف خواهد شد.

کیوان مجیدزاده، رییس پژوهشکده سرطان پستان نیز در خصوص وضعیت کشور از نظر تجاری‌سازی نتایج تحقیقات تصریح کرد: موانع و محدودیت‌های تجاری‎سازی، وضعیت محصولات و روش‌های موجود در سلول درمانی از نظر کارآزمایی‌های مورد نیاز جهت بررسی امنیت و تاثیرگذاری نقش رسانه‌ها در رونق تجاری‌سازی نتایج تحقیقات، از مواردی است که باید مورد برررسی قرار گیرند.

وی ادامه داد: فرایند بهره‌برداری و جذب نوآوری در ارتباط با بازار و فرایند تحقیق و توسعه از جمله مواردی است که در چارچوب کلی نوآوری مطرح می‌شود.

مجیدزاده با اشاره به سطوح طبقه‌بندی فناوری تصریح کرد: این سطوح در 9 طبقه دسته‌بندی می‌شوند؛ میزان توسعه یا رشد یک فناوری در مراحل نظریه تا محصول را سطح آمادگی فناوری می‌نامند.

سرپرست پژوهشکده سرطان پستان تاکید کرد: اگر مراحل تجاری‌سازی محصولات را با استانداردهای مربوطه انجام ندهیم، این موضوع آثار فرهنگی نامطلوبی را بر تحقیقات بر جای می‌گذارد.

علی قاسمی، عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد نیز اظهار کرد: در کشور در حوزه بالینی تنها به منافع کوتاه مدت آن اندیشیده و در مواردی کمی به سرمایه‌گذاری‌های بلندمدت توجه می‌شود؛ به عنوان مثال سلول‌های بنیادی از جمله زمینه‌هایی است که به دلیل زمان کوتاه رسیدن به محصول، سرمایه‌گذاری در آن سودآور است.

وی با بیان اینکه «بیماران مخاطب سلول درمانی افرادی دارای امراض صعب‌العلاج و خاص هستند» اضافه کرد: درمان‌های عادی در مورد این افراد پاسخگو نیست و در این موارد باید به صورت علمی وارد عمل شد و کار را با سرعت پیش برد و واقعیات را نیز به بیمار متذکر شد.

قاسمی ادامه داد: زمینه سلول‌های بنیادی فعالیتی تجاری نیست و معاونت درمان وزارت بهداشت باید در این زمینه مراکز نامطلوب را غیرفعال کند؛ همچنین با توجه به اینکه هزینه‌های درمانی یک بیمار با سلول‌های بنیادی‌ بسیار زیاد است لزومی ندارد که تمامی هزینه‌ها بر دوش آزمایشگاه‌ها و مراکز تحقیقاتی باشد.

پوران لایق، متخصص پوست و مو و عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد نیز در این میزگرد، یکی از مشکلات مهم کشور را طرح‌های نامنتاسب پژوهشی عنوان کرد و گفت: در کشور طرح‌های ما سفارشی بوده و مبتنی بر نیازها و حل مشکلات جامعه نیست.

عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی مشهد اضافه کرد: بنابراین در پایان از طرح‌ها و ایده‌ها تنها آثاری روی کاغذ باقی می‌ماند و این تحقیقات به عرصه فناوری ورود پیدا نمی‌کند؛ همچنین نتایج طرح‌های دانشگاهی خیلی زود در سطح جامعه توزیع می‌شود.

وی گفت: در خیلی از منابع علمی بسته‌های قوی نداریم؛ همچنین ما نیازمند متولیانی هستیم که طرح‌ها را براساس مشکلات جامعه تنظیم کرده و نتایج را ارگانیزه کنند تا نتیجه مطلوب به جامعه تزریق شود.