نگاه شما: تفكرات يك تحصيلكرده اقتصاد

بخش «نگاه شما» برای ارائه و معرفی «نگاه» مخاطبان «تابناک» به همه موضوعات است. هر مخاطب «تابناک» می‌تواند با مد نظر قرار دادن شرایط همکاری با این بخش، «نگاه» خود را ارسال کند تا در معرض دید و داوری دیگر مخاطبان قرار گیرد.

کد خبر: ۴۸۷۴۱۸

تاریخ: ۱۵ فروردين ۱۳۹۴ - ۱۱:۰۶

سیامک داودی: جواني تحصيلكرده اقتصاد از قشر متوسط به پايين جامعه بود كه تازه مدرك كارشناسي اقتصاد را گرفته بود  آنهم با هزار زحمت توانسته بودبا كمك مالي  پدر و درآمد كار در مغازه فاميلش، شهريه دانشگاهش را پرداخت نمايد و بعد از اتمام  خدمت سربازيش اكنون دنبال كار مي گشت.

مانند هزاران جوان ديگربا آرزوهاي دور و درازي كه در سر داشت در خيابان راه مي رفت و انسانهاي مختلف را نظاره مي كرد مي ديد كه يكي سوار ماشين آخرين سيستم است و ديگري يك پرايد مدل پايين يا موتور سيكلت دارد و مسافر كشي مي كند.

مي بيند  كساني را كه كه صاحب بهترين مغازه در يك نقطه شهر مي باشند  و كساني كه  در پياده رو بعضي از خيابانها دستفروشي مي كنند كساني را مي بيند كه مالك بهترين منازل مسكوني در بالاي شهر با بهترين امكانات هستند و كساني را نيز به ياد مي آورد كه بعد از ساليان هنوز مستاجرند.

سوار مترو مي شود تعجب مي كند خدايا چقدر دستفروش؟ با خودش مي گويد خدايا چرا اينقدر تفاوت در سطح مادي و رفاهي زندگي افراد جامعه؟ آيااكثريت ثروتمندان ثروتشان را همه از راه مشروع به دست آورده اندو اگر راه كسب ثروت براي همه وجود دارد چرا بين اقشار مختلف تا اين اندازه اختلاف؟

سخن يكي از دوستانش در دانشگاه را به ياد مي آورد كه ازيكي از نزديكانش مي گفت كه پزشك متخصص است و اكنون فرزندش را به يكي از بهترين دانشگاه هاي خارج از كشور فرستاده تا او نيز متخصص شود ولي فاميلشان كه پرستار كارشناس ارشد در همان بيمارستان است اين امكان را نتوانسته براي فرزندش فراهم كند لذا فرزندش كه نتوانسته است در دانشگاه سراسري قيول شود و امكان رفتن به خارج از كشور را نداشته در اثر مقايسه خود با پسر فاميلش دچار افسردگي شده است يا يكي از دوستانش از يك دلال مسكن و زمين صحبت مي كرد كه چه سطح زندگيي دارد و همه در فك و فاميل حسرت زندگيش را مي خورند مي گفت كه حتي پزشكان متخصص را نيز از لحاظ درآمد هيچ به حساب نمي آورد فقط براي بيني دخترش چقدربه جراح دستمزد داده تا دخترش زيباتر به نظر برسد از طرف ديگر يكي از همان آشنايانش چون هزينه درمان عروق گرفته شده قلبش را نداشت منتظر زمان مناسب بود تا پول لازم را فراهم كند و موقتا با دارو علاج دردش را مي كرد و اينقدر در درمانش اين دست و آن دست كردتا متاسفانه جانش را از دست داد.
وارد مترو مي شود دختر كوچك و شيرين زباني  را مي بيند كه با قيافه معصومانه اش مي گويد آقايان، خانمها خدا به تنتون سلامتي بده، بياييد يك جوراب از من بخريد به خدا از مغازه بيرون ارزانتر مي فروشم   خيلي ها از روي ترحم خريد مي كنند و بعضيها نيز بي تفاوت هستند و بعضي هم ناراحت مگر مترو جاي دستفروشي است چرا مسئولين اينها را جمع نمي كنند؟

در همان مترو با خودش مي گويد ولي اينها هم مگر بچه هاي مردم نيستند مگر پدر و مادر ندارند چرا بايد در مترو دستفروشي كنند .

شور جواني دارد و چون تحصيلاتش هم اقتصاد است  در ذهن خود اظهار نظر مي كند و دنبال علتها و تحليل براي چاره كار اين تفاوتها است با خود مي گويد كه كاش در آينده من مسئول مي شدم و اين اختلاف سطحها را به حداقل مي رساندم درست است كه بعضيها باهوشتر و زحمتكش تر هستند و بايد زندگي بهتري داشته باشند ولي چرا اينقدر تفاوت سطح زندگي اين نابرابري نامعقول به نظرش عقلايي نمي آمد بارها استادش در درس توسعه اقتصادي گفته بود كه به علت تفاوت استعدادها نمي توان اختلاف سطح زندگي مردم را از ميان بر داشت ولي مي توان اين اختلاف سطح را به حداقل رسانيد استادش گفته بود كه سالها كمونيستها با اين بهانه بر مردم حكومت كردند كه اختلاف سطح را از بين ببرند ولي چون انسانها متفاوتند و افرادي در جامعه وجود دارند كه باهوش تر يا نخبه ترند اصلا امكان زندگي متساوي وجود ندارد و اساسا سرشت بشر به گونه اي است كه نمي توان تفاوتها را از ميان برداشت لذا كمونيستها عملا نظرشان شكست خورد از نظرش استادش درست مي گفت چون در ميان دانشجويان مي ديد كه يكسري در شرايط مساوي اقتصادي بهتر درس مي خواندند و تعدادي ديگر در درس خواندن اهمال مي كردند پس بايد تفاوت باشد ولي سوالي ذهنش را مشغول كرد كه فرزند فلان كس كه پدرش دلال ،طلا فروش، بساز بفروش، قاچاقچي يا بازاري ثروتمندي است چه فرقي با اين دختر بچه در مترو دارند گناه اين دختر بچه چيست كه همچين پدري دارد تازه به نظر نمي رسد كه از نظر هوش هم تفاوت چنداني با فرزندان آنها داشته باشد براي اين امر چه بايد كرد؟

دوباره به مغزش فشار آورد و حرفهاي اساتيدش را در ذهنش مرور كرد آري همانگونه كه براي يكي از درسهايش تحقيق كرده بود بهينه ترين روش براي به حداقل رسانيدن شكاف طبقاتي اخذ ماليات به نسبت درآمد مي دانست، سازمان امور مالياتي  بهتر است كاري كند كه فقط افرادي كه نخبه، نوآور يا مخترع مي باشند يا چنان تفكر اقتصادي و عملي را  دارند كه باعث ايجاد اشتغال براي جوانان مي شوند بتوانند  در جامعه به گونه اي درآمد داشته باشند كه سطح درآمد زندگيشان با ديگران حداكثر تا ده برابر ميانگين درآمد همسطح هايشان باشد نه صدها يا هزاران برابر الباقي مردم نيز بسته به استعدادشان با هم تفاوت حداكثر دو يا سه برابري داشته باشند سيستم اخذ ماليات بايد به گونه اي باشد كه چنان تعديل درآمد نمايد كه كسي با درآمد دلالي ، قاچاق، يا مشاغل كاذب به ثروت آنچناني نرسد يا بعضي از پزشكان متخصص همانگونه كه به تازگي در بعضي از روزنامه ها خوانده بود صد برابر يك پرستاريا معلم درآمد نداشته باشند از محل اخذ صحيح اين درآمدهاي مالياتي براي جامعه كارگاه هاي مختلف يا كارخانه و … ساخته شود تا جوانان بي كار ناچار به دستفروشي نشوند يا مكاني باشد كه آن دختر معصوم دستفروش را از محل همان مالياتهاي اخذ شده به آنجا برده و بسته به ضريب هوشيش با نظر متخصصان او را تربيت و راهنمايي نمايند و امكان ادامه تحصيل را برايش فراهم سازند.و يا براي متكديان بي سرپناهان و گرسنگان يا معتادان مكان ، غذا و … تهيه نمايند تا جامعه شاهد به حداقل رسيدن اين موارد باشد.مي دانست امكان به صفر رسيدن اين موارد  فقط در شعار ممكن است و عملا غير ممكن مي باشد و هر كس كه همچنين ادعايي داشته باشد مسلما ادعاي فريبكارانه اي خواهد بود.
پيش خود فكر مي كرد عجب ايده جالبي اگر در كشور ازثروت باد آورده ناشي از دلالي و بساز بفروشي يا قاچاق اجناس…. ماليات كلاني گرفته شود يا اگر از درآمد بعضي از پزشكان كه درآمد يك روز آنان برابر درآمد يك ماه يك معلم يا پرستار است ماليات خوبي كسر شود و يا هزاران مثال ديگر كه در ذهنش بود اگر ماليات مناسب براي راه اندازي كسب و كار مناسب اخذ شود، خود بخود شكاف طبقاتي به حداقل خواهد رسيد و از فخر فروشي بعضيها و به رخ كشيدن ثروتشان در ميان فك و فاميل و دوست و آشنا كم خواهد شد و جلوي چشم و هم چشميها تا حد زيادي گرفته مي شود بنابر اين كساني نمونه جامعه و الگو خواهند شد كه نخبه يا كارآفرين ويا …. باشند و افراد ديگر به اين نتيجه خواهند رسيد كه محال است كه تا نخبه نباشند حالا يا از لحاظ درسي و يا از لحاظ تجاري يا امور فني و بيشترين سعي را در بروز كردن دانش خود ننمايند امكان ندارد تفاوت درآمدشان حداكثر تا ده برابر همسطحان خود برسد لذا اينقدر تفاوت درآمد ميان همسطحان علمي مانند بعضي از متخصان پزشكي با دكترهاي فني يا پرستاران ، قاچاقچيان با كسبه عادي ، دلالان  در حرفه هاي مختلف با ساير اقشار جامعه، فرهنگيان با بعضي از كارمندان هم مدرك نخواهد بود و در جامعه جلو صدها راه درآمد نامشروع يا درآمد ناشي از رانت كاري يا به قولي شانس خدمتي سد خواهد شد زيرا كساني پرقدرت كه نماينده دولت هستند از افراد ثروتمندخواهند پرسيد كه اين ثروت كلان را از چه راهي كسب كرده ايد و بايد با مستندات قانوني ثابت كنند كه چگونه به اين ثروت دست پيدا كرده اند و گر نه بايد اكثر اين ثروت را ماليات بپردازند چون سيستم مالياتي به گونه اي است كه راه هاي فرار از ماليات در حداقل مي باشد.

در صورت پاسخگويي و اثبات كارآفريني يا نخبگي و يا …… هر فرد، به مسئولان مالياتي ديگرميزان اختلاف درآمد باعث ناراحتي كسي نخواهد شد اختلاف طبقاتي غير معقول كم خواهد شد نتيجتا افراد معترض  به فرد يا افراد موفق افتخار نيز خواهند كرد زيرا به اين نتيجه رسيده اند كه هر فرد يا جماعتي با هر كاري مانند رانتخواري، قاچاق،شانس خدمتي و يا جلوگيري صنفي خاص از افزايش تربيت متخصص در آن رشته نمي تواند سطح زندگيش اينقدر با او تفاوت داشته باشد و اين را درك مي كند كه مشكل از خودش است كه تن به كاريا تحصيل در رشته مناسب و مورد علاقه اش نداده است .

فرد معترض خواهد دانست كه اگر كارآفرين، نخبه يا متخصص ماهري در هر رشته اي بود او نيز مي توانست زندگي بهتري داشته باشد لذا سعي مي كرد كه خودش را اصلاح نمايد. در ضمن در فك و فاميل و دوست و آشنا ديگر فرد دلال يا قاچاقچي يا مختلس، رانتخوار يا ….را زرنگ خطاب نمي كردند بلكه اين فرهنگ در جامعه مقبول  و عقلايي مي شد كه تعريف مردم از زرنگي شامل افراد كارآفرين يا نخبه يا تحصيلكرده عالي يا زحمتكش باشد.

خوشحال از مترو بيرون آمد فكر مي كرد كه چاره كار را يافته است اما چرا هنوز اين امر هنوز به خوبي قابل اجراء نبوده است  نمي دانست كه چه بگويد با خود گفت من كه نظرم را گفتم و نوشتم و به ديگران نيز خواهم گفت و اين مثال استاددرس علوم اسلاميش را به ياد آورد كه روزي از پرنده كوچكي كه به امر خداوند متعال قطره آبي را در نوك دندانش گرفته بود تا آتش را بر تن پيامبر خدا اسماعيل سرد كند پرسيدند با اين قطره آب كه كاري نمي توان كرد در جواب گفت كه من همين مقدار از دستم بر مي آيد و انجام مي دهم.

انشاءلله مسئولين سازمان امور مالياتي هر يك به سهم خود با ارائه راهكارهاي عملي در جهت اجراي عدالت درآمدي و به حداقل رسانيدن شكاف طبقاتي ميان اقشار مختلف جامعه كه مطمئنا مد نظر مسئولين محترم نظام نيز مي باشد، كوشا باشند .