مواد نیروزا؛ چالش جدید پیش روی نسل جوان

مواد و داروهای نیروزا و مکمل های پروتیینی از جمله موادی است که استفاده آن در بین جوانان و نوجوانان به ویژه ورزشکاران رواج دارد تا به وسیله آن بتوانند قدرت جسمی خود را بیش از حد افزایش داده و توانمندی فوق العاده پیدا کنند.

کد خبر: ۴۸۰۹۴۴

تاریخ: ۱۳ اسفند ۱۳۹۳ - ۲۲:۴۷

به گزارش ایرنا، برخی ورزشکاران نیز برای دست یافتن به مقام و کسب رتبه به عمل دوپینگ روی آورده و از مواد نیروزا استفاده می کنند.

برخی از جوانان و نوجوانان نیز با تب افزایش زیبایی شکل ظاهری بدن و در نتیجه جلب، توجه از مواد نیروزا استفاده می کنند تا خود را فردی قدرتمند و جذاب نشان دهند.

اما مصرف این داروها و مکمل ها می تواند با عوارض و خطرات جبران ناپذیری همراه باشد که گروه مصرف کننده این مواد یا اطلاعات کافی را ندارند و یا توجه چندانی به آن نمی کنند.

تشخیص نیاز استفاده به این داروها و میزان مصرف آنها فقط به نظر کارشناس و پزشک متخصص بستگی دارد.

**تبلیغات فریبنده زمینه گسترش داروهای نیروزا را بین نوجوانان و جوانان فراهم کرده است

مسوول واحد سلامت روانی، اجتماعی و اعتیاد مرکز بهداشت خوزستان دراین باره اظهار کرد: متاسفانه معضل سوء مصرف مواد غیر قانونی در بین جوانان و برخی ورزشکاران گستردگی فراوانی دارد و رویکردها و راهکار علمی و عملی چندان در پیشگیری از این مشکل موفق نبوده است.

رضا دواساز ایرانی افزود: امید به مهار این معضل بدون دخالت فعالانه مردم و توانمندسازی آنها برای اطلاع رسانی و آموزش همتایان خود امکان پذیر نیست.

وی ادامه داد: تبلیغات فریبنده و روش های موجه، زمینه گسترش داروهای نیروزا را بین نوجوانان و جوانان به ویژه ورزشکاران فراهم می کند.

وی گفت: با توجه به عرضه داروهای بدنسازی در باشگاه های ورزشی از طریق مراجع غیر قانونی که خطر بروز مصرف مواد محرک را به همراه دارد توجه ویژه به این اماکن ضروری است، و مربیان ورزشی نیز برای پیشگیری از هرگونه سوء استفاده و در راستای آگاه سازی مراجعان به سالن های خود باید در کنترل باشند.

مسوول واحد سلامت روانی، اجتماعی و اعتیاد مرکز بهداشت خوزستان اضافه کرد: استروئیدهای آنابولیک که به عنوان استروئیدها شناخته می شوند، شامل هورمون مردانه، تستسترون و مشتقات صنعتی آن هستند.

وی ادامه داد: وزنه برداران و بدنسازان، پیشگامان مصرف نابجای استروئیدهای آنابولیک هستند که امروزه مصرف این مواد از یک معضل ورزشی به یک مساله حاد بهداشتی و پزشکی تبدیل شده است.

دواساز ایرانی گفت: مصرف این داروها با عوارض شدیدی از جمله قلبی، عروقی، کلیوی و آثار روانی شامل تغییرات خلقی به صورت شیدایی، افسردگی، بدبینی، خشونت بیش از اندازه و هیجان بیش از حد، بی ثباتی عاطفی، بی خوابی، اضطراب و اختلالات شخصیتی همراه است.

وی افزود:مکمل های غذایی بطور معمول با هدف بهبود عملکرد یا جبران کمبود برخی از مواد مغذی توسط متخصص تغذیه ورزشی تجویز می شود.

وی گفت: ورزشکاران با توجه به اطلاعات کمی که در مورد غذاهای مصرفی خود دارند ، بیشتر، مکمل های غذایی را جایگزین عادات غذایی نامناسب در نظرمی گیرند که این باور نادرستی است.

دواساز ایرانی با اشاره به اینکه از دلایل گرایش ورزشکاران و جوانان به مکمل های غذایی و مواد نیروزا ، نبود آگاهی از تغذیه سالم است، افزود: مکمل های دارای فایده برای ورزشکاران انگشت شمار هستند که باید در شرایط خاص به درستی مصرف شوند.

مسوول واحد سلامت روانی، اجتماعی و اعتیاد مرکز بهداشت خوزستان گفت: عوارض مکمل های غذایی، افزایش وزن ناخواسته، کاهش اعتماد به نفس و مشکلات ارتباطی را در فرد به همراه دارد.

**داروهای نیروزا با عوارض زیادی همراه هستند

استادیار گروه تغذیه دانشکده پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپوراهواز نیز در این باره به خبرنگار ایرنا گفت: داروها یا مکمل های نیروزا ترکیباتی هستند که محتوای انرژی بالایی دارند که این محتوا می تواند از طریق کربوهیدرات ها تامین، و یا ترکیباتی باشد که سیستم متابولیسم بدن را فعال می کند.

دکتر سیما جعفری راد افزود: این ترکیبات از طریق فعال کردن متابولیسم بدن می توانند یکسری از آنزیم ها را فعال کرده و با افزایش متابولیسم بدن، باعث افزایش تولید انرژی می شوند.

وی با اشاره به اینکه ترکیبات نیروزا شامل دو نوع پایه ای کربوهیدراتی و پروتیینی هستند ادامه داد: ترکیبات نیروزا با پایه کربوهیدراتی، پیش از ورزش یا هنگام آن ، مصرف شده و ترکیبات با پایه پروتیینی برای عضله سازی مورد استفاده قرار می گیرند.

جعفری راد اظهارکرد: استفاده از مکمل های پروتیینی نیز در بین افراد ورزشکار و باشگاه های ورزشی برای افزایش نیروزایی و قدرت ماهیچه ها بسیار معمول است.

استادیار گروه تغذیه دانشکده پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز اضافه کرد: این گونه مواد در برخی باشگاه های ورزشی بدون هیچ نظارتی مورد استفاده قرارمی گیرند و مربی با نظر خود این مکمل ها را برای افراد ورزشکار یا بدنساز توصیه می کند در صورتی که فرد بر اساس وزن یا ورزش به مقدار مشخصی پروتیین نیاز دارد.

وی گفت: در صورتی که فرد ورزش های قدرتی یا مقاومتی انجام می دهد حدود 1.6 تا 1.7 گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن نیاز به پروتیین دارد.

جعفری راد در خصوص عوارض این داروهای نیروزا و مکمل های پروتیینی تافزود: از دست دادن آب بدن از طریق ادرار از جمله عوارض مصرف این گونه مواد است چون با جذب پروتیین بیشتر، نیاز به دفع ادرار افزایش می یابد.

استادیار گروه تغذیه دانشکده پیراپزشکی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپوراهواز ادامه داد: دفع ادرار زیاد، باعث تخلیه آب بدن می شود و در صورت مصرف نکردن آب کافی، کلیه ها به مرور دچار آسیب می شوند.

وی افزود: بنابراین یک فرد ورزشکار با یک رژیم غذایی خوب می تواند نیازهای پروتیینی خود را تامین کند و در صورت که دچار کمبود دریافت باشد از طریق مشورت با کارشناس تغذیه باید نیازها را برطرف کند.

جعفری راد گفت: همچنین داروهای نیروزا با داشتن کربوهیدرات و یا کافیین می توانند ضربان قلب را بالا برده و مشکلات قلبی را بوجود آورند.

وی خاطرنشان کرد: مکمل های نیروزا به صورت عادی توصیه نمی شود مگر در هنگام ورزش، یا پیش از ورزش، بسته به میزان کربوهیدرات و نوع مکمل نیروزا، و به شرط اینکه ترکیبات تحریک کننده ای مانند کافیین یا افدرا نداشته باشد و حتما باید با نظر کارشناس تغذیه و یا پزشک متخصص استفاده شود.

رییس مرکز تحقیقات تغذیه و بیماری های متابولیک دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز نیز در خصوص داروهای نیروزا اظهار کرد: پروتیین ترکیب ضروری تغذیه انسان و ورزشکاران است و میزان مصرف آن باید به طور دقیق و بر حسب ویژگی هر فرد محاسبه شود.

دکتر مجید کاراندیش افزود: باید پروتیین ها و اسیدهای آمینه مورد نیاز فرد توسط پزشک یا متخصص تغذیه با توجه به وضعیت فردی ورزشکارمحاسبه شده و بر این اساس پروتیین مورد نیاز تجویز شود.

وی ادامه داد: در صورتی که این اقدام توسط غیر متخصص انجام شود ، میزان مصرف از حد لازم بالاتر رفته و عوارضی را به همراه دارد.

کاراندیش با اشاره به اینکه عوارض کلیوی از جمله مهمترین عارضه ها محسوب می شود گفت: با بالا رفتن بار پروتیینی، کلیه دچار آسیب شده و باعث آسیب کلیوی می شود که پس از گذشت مدت طولانی خود را نشان می دهد.

این متخصص تغذیه اظهار کرد: در برخی موارد برخی افراد سودجو، هورمون های غیرمجاز را به صورت غیر قانونی با مکمل های پروتیینی ترکیب می کنند که آن هورمون باعث تاثیر بر عضله می شود.

وی افزود: متاسفانه برخی نوجوانان و جوانان به توصیه های پدر و مادر خود در زمینه استفاده نکردن از این مواد گوش نمی دهند و با هدف سریع و موقت، به سمت استفاده از این گونه مواد و ترکیبات می روند.

** باشگاه های بدنسازی مورد بازدید مستمر قرار می گیرند

معاون غذا و داروی دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپوراهواز نیز گفت: بازرسان از پنج دستگاه اجرایی شامل معاونت غذا و دارو، تربیت بدنی، تعزیرات حکومتی، شهرداری، نیروی انتظامی، و صنعت، معدن و تجارت ، با تشکیل یک تیم، باشگاه های ورزشی از جمله بدنسازی را مورد بازدید قرار می دهند.

بهزاد شریف مخمل زاده ادامه داد: بازدید از باشگاه های بدنسازی، امسال در کمیته قاچاق خوزستان تصویب شد؛ البته در سال های گذشته هم نظارت وجود داشته است.

وی اضافه کرد: بازدیدها به صورت مستمر و همچنین در صورت اعلام موارد مشکوک انجام می شود.