رئيس‌جمهور، رئيس جمهوري نمي‌كند!

محمود افتخاری

کد خبر: ۴۸۰۸۷

تاریخ: ۲۶ ارديبهشت ۱۳۸۸ - ۱۷:۰۶

در بين معيارها و شاخص هايي كه جامعه ما براي اصلح بودن كانديداي رياست جمهوري به آن تكيه دارد، و بر روي آنها تمركز مي‌كند، اصلي‌ترين شرط لازم براي كانديداي برتر شدن كه همانا، «وزن كارآمدي و كارنامه سوابق» افرادي كه رئيس‌جمهور به عنوان هيأت وزيران به طور مستقيم مسئول پاسخگويي به مطالبات مردم در نظر مي‌گيرد، كمتر به چشم مي‌آيد.

اگر هر نوع كاركرد اجرايي را به عنوان وظيفه براي رئيس جمهور در نظر بگيريم، در واقع «رئيس‌جمهور، رئيس‌جمهوري نمي‌كند» بلكه اين مجموعه تيم اجرايي رئيس جمهور است كه اجرا كننده نقش وي در دولت هستند.

با يادآوري اهميت بسزاي اين ويژگي كانديداها، چهار كانديداي مطرح را از اين دريچه ارزيابي كنيم:

ـ بر همگان روشن است كه رئيس جمهور ما فردي تلاشگر، مكتبي، وفادار به انقلاب در خط ولايت و داراي شهرت جهاني استكبار ستيزي و ضدصهيونيستي است، تركيب اوليه كابينه پيشنهادي دكتر احمدي نژاد كه قاعدتا بهترين گزينه‌هاي وي از ميان افراد موجود بوده‌اند، به دليل عدم توان جلب راي اعتماد نمايندگان مردم، براي اولين بار بعد از پيروزي انقلاب، با چهار عنوان ريزش مواجه شد! و طبيعتا نفرات جايگزين به ناچار، اولويت دوم و حتي سوم حوزه مربوطه بوده اند، چنانچه در طول اين چهار سال نيز تركيب دولت به هر دليلي دستخوش تغييرات گسترده اي شد، تجربه ثابت كرده است كه هزينه هاي پيش بيني نشده ناشي از تغييرات مديران در اين سطح در ابعاد مختلف از جمله كاهش انگيزه مديران، اسباب اعمال سلايق افراد جديد، عزل و نصب هاي پيوستي و از همه مهمتر اينكه حذف شده ها از سرمايه هاي كشور بودند كه با اعتماد رئيس جمهور به كابينه وارد شدند هزینه های قابل توجه ای بوده است و جامعه ما در چهار سال اخير به دليل وزن پايين كارآمدي برخي از اعضاي كابينه در حوزه هاي مهم و حياتي مبتلابه مردم، فشار غير متعارف و بي سابقه اي را متحمل شد.

ـ مهندس موسوي در زمان مسئوليت خود در پست نخست وزيري در حالي كه جنگ خانمان سوز و فرسايشي دامن كشور را فرا گرفته بود با تلاش مضاعف، ثبات قابل توجهي را در فضاي اقتصادي جامعه ايجاد كرد و عملكرد قابل قبولي را از خود برجاي نهاد.

20سال از آن روزهاي ماندگار مي گذرد، در اين مدت وي نقشي در حاكميت نداشت و ارتباط خود را با بخشهاي مديريتي و اجرايي كشور قطع كرد، بر فرض اينكه اتهام برخي از گروهها در فاصله گرفتن وي از نظام حاكميت را به دليل اعتقاد به حق انسانها در تعيين سرنوشت خود، تفكری افراطي بدانيم، اما مهندس در صورت پيروزي در انتخابات به دليل وجود خلاء طولاني در ارتباط با لايه هاي مديريتي كشور و پيش بيني عدم اقبال از سوي چهره هاي شاخص و توانمند در اداره كشور، براي تشكيل كابينه دلخواه و توانمند در اختيار، موانع بسياري در پيش دارد.

حمايت مادي و معنوي از مهندس موسوي را گروهها و چهره هاي سياسي مشخصي بر عهده دارند كه به باور اهل نظر آنها نيز برنامه ريزي مفصلي براي پيروزي وي كرده اند و سيطره بر بخشي از ظرفيت دولت را براي خود محفوظ مي دانند و مردم ما خاطره خوبي از اين معادلات سياسي درگذشته را ندارند.

ـ مهدي كروبي را بايد از وفاداران ثابت قدم به نظام دانست. او در سالهاي حضورش در صحنه هاي نظام همواره در خط ولايت فقيه بوده و شجاعت و صراحت لهجه وي از جمله ويژگيهاي قابل ذكر اوست.

وي در آرشيو سوابق مديريت كلانش عنوان نماينده حضرت امام(ره) و سرپرست بنياد شهيد انقلاب اسلامي و سابقه نشستن بر كرسي رياست قوه مقننه را دارد. با وجود سوابق ارزنده ايشان، اما نمونه آشكاري از ارتباط و تعامل هدفمند با چهره هاي كارآمد و توانمند در اداره كشور و يا فعاليت برنامه دار كادر سازي در سوابق وي مشهود نيست.

ضمن اينكه وي نيز مشخصا از حمايتهاي مادي و معنوي برنامه دار گروهها و چهره هاي سياسي معلومي برخوردار است كه پيداست، خيز بلندي براي جبران فرصت هاي از دست رفته و بازيافت شخصيت سياسي آسيب ديده جريان همسوي خود برداشته اند. در واقع، گذشته قابل تقدير مهدي كروبي نيز نمي تواند نسخه اثربخش و ياري رسان براي وي در يارگيري موفق او باشد.

ـ محسن رضايي به طور شاخص سابقه طولاني هدايت يكي از حساس ترين صحنه هاي تاريخ بعد از انقلاب يعني سپاه پاسداران انقلاب اسلامي و 8 سال جنگ تمام عيار ايران و عراق را در كارنامه خود دارد، وي با وجود كمبودهاي آن موقع كشور و سن جوانش، به كمك فرماندهان و هم رزمانش ضمن اداره موفق جنگ، سپاه كه ابتدا گستره و توان محدودي داشت را تبديل به يك مجموعه قدرتمند نظامي و فرهنگي در منطقه با پنج نيروي زميني، هوايي، دريايي، قدس و نيروي مقاومت بسيج كرد.

اكثر مديران عالي كشور در سطوح مختلف در زمان دفاع مقدس و يا بعد از جنگ، در سپاه يك مقطع زماني را تحت مديريت محسن رضايي فعاليت و با وي به عنوان مافوق ارتباط داشته اند.

اعتماد وي به نيروهاي جوان و به كارگيري در مديريت طولاني دفاع مقدس كه صحنه عيني كسب تجربه در زمينه: مديريت بحران، تلاش زياد با حداقل امكانات، روحيه مردم دوستي و برادري، وطن دوستي و اخلاص بود موجب شد تا حاكميت از لياقت و تجربه ارزشمند فرماندهان و مديران همراه وي در سپاه و دفاع مقدس، براي مديريت در سطوح مهم كشور به طور گسترده استفاده كند.

علاوه بر اين محسن رضايي بعد از جنگ نيز سالهاي زيادي در حوزه تحقيقات، برنامه ريزي و سياست گذاري در عالي ترين سطح مجمع تشخيص مصلحت حضور داشته و ضمن كسب تجربه ارتباط گسترده اي را با نخبگان، محققين و اساتيد شاخص در حوزه هاي مختلف داشته است و به كمك آنها زير ساختهاي چشم انداز 20 ساله و سياستهاي كلان نظام را طراحي كرده اند.

بنابراین پيش بيني مي شود محسن رضايي در صورت پيروزي، پتانسيل ارزشمند و عظيمي به اندازه يك دولت در زمينه مديريت كارآمد، باتجربه و اهل نظر از كابينه تا پايين ترين سطوح مديريتي در اختيار دارد كه محصول همان روابط مبتني بر صميميت و برادري و روحيه كادر سازي و تلاش وي و همراهانش در سالهاي گذشته است و اين ظرفيت عظيم مي تواند زمينه ساز اجراي مطلوب برنامه هاي وي شود.

البته قضاوت با مردم است.