گردشگری سلامت اسیر دلالی

به دلیل حضور پررنگ دلالان، گردشگری سلامت در کشور ما به بن بست رسیده و تقریبا آبرو و اعتبار پزشکی ایران به دلیل حضور همین دلالان زیرسوال رفته است.

کد خبر: ۴۸۰۳۵۰

تاریخ: ۱۲ اسفند ۱۳۹۳ - ۰۹:۰۸

هر شاخه‌ای از گردشگری را که بگیرید، آن‌قدر درآمدزا هست که بتواند اقتصاد کشور را متحول کند. گردشگری سلامت هم یکی از همین حوزه‌هاست که بسیاری از کشورهای توسعه‌یافته از آن منافع مالی گسترده‌ای دارند، اما به گفته متولیان نظام سلامت، در کشور ما به دلیل حضور پرشمار دلالان، کمتر گردشگری جرات می‌کند که پا به مراکز درمانی ایران بگذارد.

به گزارش جام جم، این دلالان، رابط بین پزشک و مرکز درمانی با بیماران خارجی می شوند و با نشان دادن در باغ سبز و دادن هزار وعده و وعید، بیمار را به داخل کشور می کشانند، اما جدای از آن که حق دلالی شان را جداگانه می گیرند، چند برابر هزینه واقعی درمان هم از بیمار خارجی دریافت می کنند.

در صورت بروز اشتباهات پزشکی یا بی کیفیت بودن روند درمان هم دلال به هیچ وجه پاسخگو نیست و در نتیجه بیمار خارجی با کلی خاطره بد از کشور خارج می شود.

عابد فتاحی، عضو کمیسیون بهداشت و درمان مجلس در گفت‌وگو با جام جم می گوید: به دلیل حضور پررنگ دلالان، گردشگری سلامت در کشور ما به بن بست رسیده و تقریبا آبرو و اعتبار پزشکی ایران به دلیل حضور همین دلالان زیرسوال رفته است.

به گفته این نماینده مجلس، وقتی از بیمار خارجی حتی گاهی تا 10 برابر هزینه واقعی درمان، ارز دریافت می کنند، نباید انتظار داشته باشیم که گردشگر خارجی برای درمان به ایران بیاید.

او یادآوری می کند که به دلیل وجود دلالان پرشمار گردشگری سلامت، دیگر بیماران کشورهای همسایه هم به ایران نمی آیند.

در حالی که در گذشته بسیاری از بیماران کشور آذربایجان به تبریز، اردبیل و زنجان می آمدند، اما به دلیل آن که بارها از سوی دلالان به آنها اجحاف شده، دیگر برای درمان به کشور ما نمی آیند حتی بیماران کردستان عراق که همیشه به استان کردستان، ایلام و کرمانشاه می آمدند، آنها هم دیگر تمایلی به آمدن به ایران ندارند.

در این بین، بیمارستان های دولتی هم در کم رونق شدن گردشگری سلامت کم تقصیر نیستند. فتاحی تاکید می کند که حتی بیمارستان های دولتی هم از بیمار خارجی، سه برابر تعرفه رایج، هزینه درمان دریافت می کنند، در حالی که شما در کشورهای توسعه یافته و حتی در کشور چین هم با چنین مشکلی روبه رو نمی شوید و آنها همان تعرفه ای را از بیمار خارجی می گیرند که از بیمار هموطنشان دریافت می کنند و به همین علت هم همیشه گردشگری سلامتشان پررونق است.

وزارت بهداشت: اوضاع را سامان می دهیم

خود وزارت بهداشت که یکی از متولیان اصلی نظارت بر گردشگری سلامت است، منکر حضور پررنگ دلالان نیست و حتی رئیس اداره گردشگری سلامت وزارت بهداشت، دلالان و واسطه ها را «مهم ترین بازیگران گردشگری سلامت» می داند.

جلال نائلی در گفت وگو با میزان، بصراحت گفته است که مهم ترین بازیگران گردشگری سلامت واسطه ها و دلالان تسهیل گران و شرکت های توسعه دهنده گردشگری سلامت و آژانس های دارنده مجوز هستند.

حالا در تازه ترین خبرها این مقام مسئول از ساماندهی گردشگری سلامت در کشور خبر داده و درباره اجرای طرح ویژه ساماندهی گردشگری سلامت با هدف رفع مشکلات این حوزه و حذف دلالان از سال آینده سخن گفته است.

او درباره مفاد این طرح توضیح داده است که تاکنون هیچ گونه آیین نامه و پروتکلی در این زمینه وجود نداشته است.

بنابراین وزارت بهداشت در تلاش است تا از حضور و فعالیت دلالان در این حوزه جلوگیری کرده و این معضل را ریشه کن کند تا ارائه کنندگان خدمات در بخش موردنظر ساماندهی شوند.

همچنین پس از تصویب طرح ویژه ساماندهی، آیین نامه و پروتکل آن هم از سوی شورای راهبردی گردشگری سلامت تدوین شده است.

با اجرای این طرح، این مقام مسئول ابراز امیدواری کرده که ورودی های دلالان به این عرصه بسته شود؛ زیرا به اعتقاد او، با افزایش کنترل و نظارت ها، رفع نقص ها و خلأهای موجود در این زمینه می توان تا حد زیادی مشکلات موجود را برطرف کرد و به بی نظمی های موجود سامان داد.

البته با توجه به حضور چند ساله دلالان گردشگری سلامت و نفوذ زیاد آنها در بخش خصوصی و دولتی درمان، به نظر نمی آید که بشود با تدوین آیین نامه و دستورالعمل، دلالان را از گردشگری نظام سلامت پاک کرد و در واقع، این کار بیشتر از آن که به آیین نامه نیاز داشته باشد، به عزم جدی و عملی برای برخورد با تخلف نیاز دارد.

کشورهای عربی، بیشترین شاکی درمان در ایران

کشور ما با توجه به توان بالایی که در درمان بسیاری از بیماری های حاد دارد و با توجه به هزینه پایین درمان نسبت به دیگر کشورهای همسایه، بسیار مستعد پذیرش گردشگر سلامت است، اما به دلیل تخلفات متعدد دلالان و نظارت نکردن بر فعالیت آنها، این ظرفیت بالقوه در کشور ما تقریبا به فراموشی سپرده شده است.

قائم مقام معاون انتظامی سازمان نظام پزشکی کشور نیز خبر می دهد که ساکنان کشورهای عربی، بیشترین تعداد مراجعان برای اعلام شکایت را تشکیل می دهند و اغلب همین افراد هم از نوع درمان خود راضی نبوده اند

البته محسن خلیلی به میزان گفته است که نبود بیمار در تمامی مراحل رسیدگی و حاضر نشدن وی در کمیسیون مربوط بیشتر مواقع موجب شده است تا شکایت آنها رد شود.

اتفاقا این شکایت ها هم اغلب از سوی دلالان تنظیم می شود؛ یعنی ممکن است بیمار کشورهای عربی با وجود آن که از روند درمان در ایران ناراضی است، انگیزه ای برای شکایت نداشته باشد، اما دلال، بیمار را تشویق به شکایت می کند و جالب است که خودش هم روند شکایت را پیگیری می کند.

خلیلی معتقد است دلیل این کار این است که دلالان در تلاش هستند تا علاوه بر هزینه های هنگفتی که از بیماران برای ارائه خدمات و جابه جایی دریافت می کنند، درصدی نیز بابت ارائه شکایت به جیب بزنند.

عملکرد دلال ها هم در نوع خودش شنیدنی است. به گفته این مقام مسئول، دلالان زمان ورود بیمار به ایران، هیچ گونه اطلاعاتی به بیماران درباره خدمات موردنیاز ارائه نمی دهند که این امر خود سبب نارضایتی این قشر می شود.

پیامد این کار هم در نهایت موجب می شود جایگاه ایران در حوزه گردشگری سلامت میان کشورهای مختلف جهان از دست برود.

به تعبیر دیگر، دلال گردشگری سلامت فقط برای این که به هر طریقی که شده بیمار را به ایران بکشاند، متوسل به ارائه اطلاعات دروغ به بیمار می شود، اما بیمار خارجی وقتی به ایران می آید و از نزدیک می بیند که از هیچ کدام از آن امکانات وعده داده شده خبری نیست، ناراحت و دلخور به کشورش برمی گردد و احتمالا هم به هموطنانش خواهد گفت که اگر می خواهید تلکه نشوید، برای درمان بیماری تان به ایران سفر نکنید.

برخی پزشکان هم مقصرند

درست است که دلال گردشگری سلامت، پول خودش را به جیب می زند و حتی از ارائه شکایت هم درآمدزایی می کند، اما نباید از یاد ببریم که این وسط، برخی پزشکان هم هستند که بیمار خارجی را تلکه می کنند و خارج از مبلغ تعرفه ها از بیمار پول می گیرند.

به طور مثال، یکی از بیمارانی که خودش شاهد چنین برخوردی از سوی پزشک بوده به جام جم می گوید: برای درمان بیماری فشار چشم به یک مطب چشم پزشکی در تهران مراجعه کردم و پزشک هم برای درمان این بیماری، برایم تزریق آمپول چشم تجویز کرد که 400 هزار تومان برایم هزینه داشت، اما بیمار دیگری که از یکی از کشورهای عربی به ایران آمده بود، پزشک برای همین تجویز و همین نوع بیماری، مبلغ دو میلیون و 500 هزار تومان از بیمار خارجی دریافت کرد.

مشکل دیگری که وجود دارد این است که گاهی برخی پزشکان متخلف با دلالان در ارتباط هستند و هر دو از یک کیسه نان می خورند.

سهم خواری دلال از درآمدهای درمانی که برخی پزشکان کسب می کنند، آفتی است که گریبان گیر نظام سلامت شده است. بنابراین تا وقتی که این زنجیره قطع نشده و دست دلال از مطب ها کوتاه نشود، جریان دلالی گردشگری سلامت از بین نخواهد رفت.