دلیل اهمیت سفر لاریجانی به سوریه، لبنان و عراق چه بود؟

علی لاریجانی، رئیس مجلس شورای اسلامی، طی روزهای اخیر در قالب یک سفر منطقه ای، از سه کشور سوریه، لبنان و عراق دیدار و با مقامات ارشد این کشورها گفت و گو کرد. فارغ از موضع گیری های اتخاذ شده در این سفر که به شدت مورد توجه مطبوعات و رسانه های منطقه قرار گرفت، تحلیل ها و گزارش های این رسانه ها از اهمیت دستور کار اصلی لاریجانی در این سفر حکایت دارد.

کد خبر: ۴۶۱۱۵۹

تاریخ: ۰۵ دی ۱۳۹۳ - ۱۴:۲۵

به گزارش «تابناک»، سفر منطقه ای اخیر رئیس مجلس شورای اسلامی به سه کشور سوریه، لبنان و عراق، موضوعی بود که از همان روز نخست بازتاب گسترده ای در مطبوعات و رسانه های منطقه پیدا کرد و این امر بیانگر آن بود که سفر لاریجانی، امری فراتر از یک سفر و بازدید معمولی از کشورهای منطقه بوده و در راستای رویکرد و هدفی مشخص انجام می گیرد.

پیش از آغاز این سفر، لاریجانی در تهران و در جمع خبرنگاران گفت که موضوع تروریسم در منطقه خاورمیانه، در صدر دستور کار گفت و گوهای وی در سه کشور مذکور قرار خواهد داشت. این موضوع به ویژه با توجه به فعالیت گروه تروریستی داعش در عراق و سوریه و همچنین حملات پراکنده تروریست های وابسته به القاعده در لبنان اهمیت ویژه ای پیدا می کرد.

در حقیقت، این موضوع، یعنی اهمیت مبارزه با تروریسم در منطقه، در مواضع لاریجانی در هر سه کشور نمود پیدا کرد. وی از همان ابتدای سفر، موضع ایران در قبال اقدامات بین المللی صورت گرفته برای مبارزه با داعش در منطقه را تصریح کرد و گفت به عقیده وی، ائتلاف شکل گرفته به رهبری آمریکا برای مبارزه با داعش چیزی جز «ظاهرسازی» نیست. لاریجانی هدف کشورهای حامی تروریست ها در سوریه را خارج کردن این کشور از محور مقاومت دانست.

همین موضوع در لبنان و سپس عراق نیز مورد تأکید لاریجانی قرار گرفت. در این میان، به ویژه با توجه به شرایط حساس عراق، لاریجانی خواستار اتخاذ موضعی واحد از سوی همه گروه ها و طیف های عراقی در بحث مبارزه با تروریسم شد و بر ضرورت وحدت آن ها در این موضوع تأکید کرد.

اما مروری بر گزارش ها و تحلیل های منتشره درباره سفر اخیر رئیس مجلس شورای اسلامی، حکایت از آن دارد که فارغ از موضع گیری های رسمی و اخبار معمول، وی در هر یک از این کشورها هدفی مشخص را دنبال می کرده که البته در نهایت، همه این اهداف به هم مرتبط بوده اند.

بر این اساس، می توان گفت که در سوریه، مهمترین هدف لاریجانی از سفر و گفت و گو با مقامات این کشور، تسهیل شرایط و فراهم کردن زمینه ها برای دستیابی به راه حلی سیاسی جهت پایان دادن به جنگ داخلی در این کشور بود. موضوعی که از ابتدا نیز مورد توجه و تأکید ایران قرار داشته اما با توجه به حمایت های بین المللی از گروه های تروریستی در سوریه، تاکنون نتوانسته به نتیجه مطلوب برسد.

سایت «رادیو اروپای آزاد» در گزارشی که از سفر لاریجانی منتشر کرده بود ضمن اشاره به سخنان لاریجانی درباره ضرورت یافتن راه حلی سیاسی برای بحران سوریه، اشاره کرد که دیدار لاریجانی از سوریه، کمتر از دو هفته پس از آن صورت می گیرد که میخائیل باگدانف، معاون وزیر خارجه روسیه ضمن سفر به سوریه، از امیدواری مسکو به ازسرگیری گفت و گوهای صلح خبر داد.

بر این اساس، می توان گفت که هدف اصلی لاریجانی در سوریه، این بوده که ضمن اعلام پشتیبانی ایران از تلاش های جدید در حال انجام برای برقراری صلح در این کشور، هماهنگی های لازم در این زمینه را با مقامات سوری انجام دهد. در همین چارچوب، بشار اسد، رئیس جمهور سوریه در دیدار با لاریجانی از همراهی دولتش با تلاش های بین المللی صورت گرفته جهت پایان دادن به درگیری ها سخن گفت.

اما در سفر به لبنان، دستور کار اصلی سفر لاریجانی کم و بیش همان موضوعی بود که مورد اشاره روزنامه «النهار» قرار گرفت. این روزنامه با انتشار گزارشی پیش از رسیدن لاریجانی به لبنان، هدف وی را اعلام حمایت ایران از گفت و گوهای سیاسی میان جنبش المستقبل و حزب الله دانست. این امر به ویژه با توجه به بن بست سیاسی ایجاد شده در لبنان و ناکامی در انتخاب رئیس جمهور این کشور اهمیت می یابد؛ زیرا برقراری گفت و گو میان دو طیف شیعه و سنی در لبنان، عامل اصلی شکستن بن بست جاری به شمار می رود.

در همین چارچوب، لاریجانی تلاش کرد تا از یک سو در دیدار با مقامات دولتی لبنان و از سوی دیگر، در جریان گفت و گو با سید حسن نصرالله، دبیرکل حزب الله، ضمن شفاف سازی مواضع جمهوری اسلامی ایران در قبال این کشور، زمینه همکاری طیف های مختلف برای پایان دادن به شکاف سیاسی و همچنین بی ثباتی را فراهم نماید.

در این میان، شاید بتوان گفت که سفر لاریجانی به عراق مهمترین بخش از سفر منطقه ای وی بود که هم از نظر زمانی طولانی تر بود و هم تعداد دیدارها و گفت و گوهای انجام شده در این سفر با مقامات دولتی و غیردولتی بیش از دو کشور دیگر بود.

وی در این سفر علاوه بر حضور در بغداد، از نجف و کربلا نیز دیدار کرد و به جز گفت و گو با رئیس پارلمان و نیز مقامات دولت عراق، با شخصیت هایی چون آیت الله سیستانی، مرجع عالیقدر شیعه در نجف و عمار حکیم، رئیس مجلس عالی اسلامی عراق نیز دیدار و گفت و کرد. لاریجانی همچنین امروز ضمن سفر به شهر سلیمانیه در اقلیم خودمختار کردستان عراق، با جلال طالبانی، رئیس جمهور سابق عراق دیدار و گفت و گو کرد.

مجموعه این دیدارها و آنچه که از مضمون گفت و گوهای انجام شده منتشره شده است، موید همان موضوعی است که در قالب یک موضع گیری علنی از سوی لاریجانی بیان و به آن اشاره شد: تلاش برای ایجاد اتحاد میان گروه های مختلف عراقی جهت مبارزه با تروریسم در این کشور. در واقع، با قاطعیت می توان گفت که با توجه به طیف گسترده شخصیت هایی که لاریجانی با آن ها دیدار کرده، هدف وی نزدیک کردن دیدگاه تمامی این شخصیت ها و گروه های متبوع آن ها در راستای یک هدف واحد بوده است.

به هر حال، سفر لاریجانی به عراق تا حدی از اهمیت برخوردار بود که خبرگزاری کویت با انتشار گزارشی تحلیلی درباره آن، این سفر را به معنای ورق خوردن برگی جدید در روابط جمهوری اسلامی ایران و عراق دانست و در این میان، به ویژه بر اعلام حمایت همه جانبه لاریجانی از تلاش های ضد تروریستی در حال انجام در عراق تمرکز کرد.

بر این اساس و در مجموع، می توان گفت که سفر رئیس مجلس شورای اسلامی به سه کشور منطقه، بیش و پیش از هر چیز با هدف تلاش برای برقراری ثبات و آرامش در این کشورها جهت تسهیل تمرکز بر موضوع مبارزه با تروریسم است. این موضوع به ویژه با توجه به حضور هر سه کشور در محور مقاومت از اهمیت برخوردار بوده و با آینده نفوذ منطقه ای ایران ارتباطی تنگاتنگ و ناگسستنی دارد.