انتظار اصلاح طلبان از دولت

محمدتقی فاضل میبدی

کد خبر: ۴۶۰۶۲۵

تاریخ: ۰۶ دی ۱۳۹۳ - ۱۵:۱۸

انتخابات دهمین دوره مجلس شورای اسلامی در دو دور در اسفند ۱۳۹۴ و اردیبهشت ۱۳۹۵ برگزار خواهد شد.بنابراین تا انتخابات مجلس راه زیادی باقی مانده ولی ظاهرا همه از همین روزها به فکر افتاده‌اند تا طرح های خودشان را برای انتخابات مجلس عملی کنند. انتخابات مجلس دهم هر چقدر هم که دور باشد، اما صندلی های سبز بهارستان، همه را به تلاش انداخته است تا بتوانند در انتخابات آینده پیروز نهایی باشند.

به گزارش «تابناک»؛ اسفند 94 انتخابات آتی مجلس شورای اسلامی برگزار می‌شود و هنوز 15 ماه تا آن انتخابات باقی مانده اما اخبار این انتخابات داغ داغ است. درباره رویكرد اصلاح‌طلبان و اصولگرایان در صحنه انتخابات سوالات و گمانه‌زنی‌های زیادی به وجود آمده است؛ اصلاح‌طلبان چه می‌كنند؟ اصولگرایان و یا مستقل ها چه می کنند؟

ناطق نوری برای انتخابات خواهد آمد؟ آیا او محوریت اصولگرایان را برعهده می‌گیرد یا در لیست اصلاح‌طلبان و اعتدالیون قرار می‌گیرد؟ آیا اصولگرایان به اجماع می‌رسند؟ آیا عارف سر لیست اصلاح طلبان خواهد شد؟ و... اینها سوالاتی است كه بسیاری از فعالان سیاسی و تحلیل‌گران در تلاش برای پاسخگویی به آن هستند.

رویکرد اصلاح طلبان نیز در این انتخابات جالب است. انتخابات 92 باعث شد تا این باور در اصلاح طلبان که دوباره می توانند به قدرت برگشت برای آنان دست یافتنی تر بنماید. اصلاح طلبان هر چند با تمام قوا برای انتخابات ریاست جمهوری نیامدند اما نتیجه نیم بندی که گرفتند باعث شد تا آنان برای انتخابات مجلس شورای اسلامی و مجلس خبرگان خود را مهیا کنند. اما سئوال اساسی که هنوزپاسخ به ان قدری مشکل است این است که اصلاح طلبان چه استراتژی برای انتخابات 94 خواهند داشت؟

در همین زمینه محمدتقی فاضل میبدی ، عضو مجمع محققین و مدرسین حوزه علمیه قم و استاد دانشگاه در گفت و گو با تابناک به بررسی مسائل انتخابات آینده مجلس و همچنین رویکرد انتخاباتی اصلاح طلبان پرداخته است.

تقریباً یک سوم از عمر دولت یازدهم می گذرد، شما عملکرد دولت را به عنوان یک اصلاح طلب چگونه ارزیابی میکنید؟

هر دولتی که بر روی کار می آید، در انتخابات یک سری شعارهایی را می دهد. ولی هنگامی که به قدرت می رسد با موانعی روبرو می شود که باعث می شود نتواند آن شعارهایی را که قبل از انتخابات می داده است را انجام دهد. دولت اقای روحانی نیز از این جهت مستثنی نبوده است. دولت یازدهم نیز نتوانسته است به همه شعارهایش صد درصد عمل کند. البته هیچ دولتی هم به تمام شعارهاش عمل نکرده است.

حتی خود حضرت امام هم بیاناتی که در قبل از انقلاب داشتند، خیلی از آنها بعد از استقرار جمهوری اسلامی محقق نشده است. به هرحال در طول کار و گرفتن قدرت از دولت گذشته موانعی به وجود می آید، که دولت در برابر آن مجبور است که از وعده های خود عقب نشینی کند. مهم این است که دولت از اصولی که بر آن ایستاده است، عدول نکند. همانطور که حضرت امام از اصولش عدول نکرد.

به نظر شما این دولت از اصولش عدول کرده است یا همچنان به شعارهایی که می داده است پایبند است؟

دولت احمدی نژاد از اصول خودش کاملا عدول کرد. مثلا دولت قبل یک اصولی را برای خودش بنیان گذاری کرد و از آن اصول عدول کرد. نمونه این عدول که از آن نام می برم، اصل عدالت بود که دولت بر روی آن پا می فشرد. اما در نهایت اصل عدالت و پافشاری بر آن تبدیل به این همه سوء استفاده و اختلاس شد.

در مورد اقای روحانی عقیده من این است که ایشان از آن اصولی که دولت اعتدال را به وجود اورده است، بر روی ان ایستاده است و عدول نکرده است. حتی موضع گیری های ایشان نشان می دهد که محکم بر روی اصول خودش ایستاده است. مثلاً دولت روحانی بر همان شعاری که در مورد حل موضوع سیاست خارجی و مذاکرات با 5+1 مطرح کرده است، بر همان چیزی که از اول گفته بود تا الان نیز ایستاد و عدول نکرده است. البته طبیعی است کسانی که در انتخابات شکست خورده اند( چه اصولگرایان در برابر اصلاح طلب یا برعکس) سعی می کنند با سنگ اندازی کار دولت را با شکست مواجه کنند که این یک امر طبیعی در عالم سیاست است.

چه کسانی برای دولت یازدهم سنگ اندازی میکنند و نمی گذارند کار کند؟

برای مثال اکثر نمایندگان مجلس نهم چون در انتخابات شکست خوردند. در این میان بعضی از آن اکثریت شکست خورده در حال سنگ اندازی برای شکست دولت یازدهم هستند. متاسفانه در کشور ما منافع ملی معنا پیدا نکرده است، در حالی که منافع حزبی و گروهی بسیار پررنگ است. دولتی با نزدیک 51 درصد رای بر سر کار آمده است. این دولت برای خودش یک سری اصول مطرح کرده است که مورد قبول اکثریت واقع شده است. حالا در برابر این دولت سنگ اندازی کردن یک نوع معارضه با منافع ملی و مخالفت با رای مردم می باشد.

خوب اگر مردم ببینند که این مجلس عملکرد مناسبی نداشت در انتخابات آینده به آنها رای نخواهند داد. نظر شما در این مورد چیست؟

طبیعی است که مجلس آینده به غیر از این باشد. دولت باید هر چه در توان دارد انجام دهد تا بتواند مجلس همراه را به وجود آورد. تلاش دولت برای به دست آوردن مجلس همراه یک امر طبیعی است و هیچ کس نمی تواند منکر این قضیه شود. اگر رویه مجلس به همین وجه ادامه دار باشد دولت قطعاً به مشکلات جدی تری برخرود خواهد داشت.

مجلسی که دغدغه اش حجاب، امر و به معروف و نهی از منکر و.. است؛ ولی در برابر مسائل اصلی کشور بی تفاوت باشند، این مجلس نمی تواند منافع ملی را مراقبت نماید. در مجلسی که در آن شعار افراطی داده شود ، طبیعی است که دولت اعتدال با این مجلس نمی تواند کار کند. من موافقم که دولت تمام توانایی هایش را بگذارد که مجلس آینده به گونه ای انتخاب شود که در راستای دولت باشد و یا حداقل یک توافقی بین دولت و مجلس حاصل شود. این که بین مجلس و دولت تعارض باشد ، ضربه را خود کشور می خورد.

عده ای مطرح می کنند که دولت همه مشکلات را به گردن دولت قبل می اندازد و این درست نیست؟

این که دولت اقای روحانی دولت قبل را متهم می کند یک واقعیت است و بحث اتهام نیست.دولت قبلی این همه مشکلات را برای کشور ایجاد کرده است. خود اصولگراها نیز این امر را بیان می کنند و انکار هم نمی کنند. حتی این مجلس فعلی نیز بر سر همین مسائل با دولت قبل مشکل داشت. دولت قبل نفت را 140 دلار فروخت، اما معلوم نیست که پول آن کجاست. دولت قبل باعث ایجاد تحریم ها شد که ضررهای بزرگی را برای اقتصاد کشور به وجود آورد. البته این تحریم ها ملت را از پا درنیاورد و نخواهد آورد؛ اما نمی توان مشکلات تورمی و رکودی تحریم ها را نادیده گرفت. این دلار که هر روز پایین و بالا می شود به همین دلیل است. چرا کشور باید با این تحریم ها روبرو شود. روندی را که دولت قبل در موضوعات مختلف دنبال کرد ضایعات جدی برای کشور به همراه داشت، به گونه ای که جدا شدن از این مشکلات به این راحتی نخواهد بود. به همین دلیل هر روز شاهد یک اختلاس یا یک رانت خواری جدید هستیم که کشف می شود.

سیاست خارجی که در دولت قبل پی گیری و ایجاد کرد، مگر به این راحتی می شود آن را بازسازی کرد. باید همینطور در سیاست خارجی تملق گفت که کشور را به توانیم حداقل به دوران اصلاحات برگردانیم. من قبول ندارم که دولت روحانی دولت احمدی نژاد را مقصر می داند، بلکه دولت قبل یک مانع برای ادامه کار دولت جدید است. دولت الان با مشکلات فراوانی از جمله کاهش قیمت نفت روبرو است. با توجه به این که کشور به نفت وابسته است این روند اقدامات دولت را با مشکلات فروان تری روبرو می نماید و کار دولت را سخت و دشوار کرده است.

اما به هر حال برخی معتقدند این دولت هم از شعارهایش عدول کرده است؟

نمی شود همیشه دولت را متهم کرد که به وعده های که داده،عمل نکرده است. بخشی از وعده های دولت به عهده سایر نهادها است. به عنوان مثال آزادی زندان سیاسی فقط به دولت مربوط نیست بلکه سایر نهادها باید با دولت همکاری کنند.حالا اگر سایر نهاده همکاری نکنند دولت باید چه کاری انجام دهد. دانشجویانی که در دانشگاه با دولت قبل مشکل داشتند، این دانشجویان امیدوار بودند که دولت فضای دانشگاه را تا اندازه ای باز کند. دولت چند وزیر برای وزارت علوم معرفی کرد اما آنها در مجلس تایید نشدند. بنابراین دولت برای پوشش این شعار با مشکل مجلس مواجه و روبرو شد. البته اگرچه اصلاح طلبان از این دولت حمایت کردند، ولی انتظارات ما اصلاح طلبان غیر از این بود. من معتقدم این دولت تا الان بخش عمده از وعده های را که داده است، عمل کرده و اگر عمل نکرده، مانع خود دولت نبوده است. بلکه مشکلات بیرونی بوده است یا از مشکلاتی است که از دولت قبل به ارث برده است. در واقع اگر سایر نهادها با دولت همکاری کنند خیلی از مشکلات کشور حل خواهد شد.

شما از دخالت دولت در انتخابات اینده مجلس سخن گفتید. این در حالی است که عده ای مطرح می کنند که اگر دولت در انتخابات شرکت کند، یعنی به دنبال وکیل الدوله است.حتی بعضی از اصلاح طلبان متقدند که دولت نباید در انتخابات شرکت کند، چرا که دولت فقط مجری انتخابات است.

دولت واقعا مجری برگزاری انتخابات است. ولی هر دولتی که برسر کار است دوست دارد که مجلسی سر کار بیاید که فاصله اش با دولت زیاد نباشد. بر اساس قانون اساسی قوه مقننه باید از قوه مجریه جدا باشد؛ اما این بدان معنا نیست که قوه مقننه در کار قوه مجریه سنگ اندازی کند. بنابراین طبیعی است که دولت به گونه ای در انتخابات شرکت کند و تدبیر کند که آن کسانی که با سیاست های دولت نزدیک است در انتخابات پیروز شود. در دروه شاه هر کسی را شاه می خواست به مجلس می رفت اما در این دوره این طور نیست. در بعد از جمهوری اسلامی این اتفاق ها نمی افتد که دولت هر کس را بخواهد به مجلس بفرستد. فقط دولت می تواند فضا را به گونه ای آماده کند که مردم به نمایندگانی رای دهند که به سیاست های دولت نزدیک باشند و این اقدام اشکالی ندارد. در واقع دولت مجری انتخابات است و نباید در انتخابات دست ببرد و تقلب به هرشکلی ممنوع است. اما این که دولت فضای کشور رابه گونه ای فراهم کند که مردم که به پای صندوق بیایند و به کسانی رای دهند که با دولت همراه باشد اشکال ندارد.

حضور اصلاح طلبان در انتخابات آینده چگونه خواهد بود؟

الان معلوم نیست که محور اصلاح طلبان در انتخابات آینده کیست و هنوز هم مشخص نیست. در واقع بحث های جزئی نشده است که تاکتیک اصلاح طلبان چیست. از اینکه اصلاح طلب ها در انتخابات و یا هر انتخاباتی به طور جدی شرکت می کنند این یک واقعیت است. بنده خودم در هر شرایطی که فراهم شود در انتخابات شرکت میکنم. انسان برای اینکه نظر خود را نشان بدهد و سرنوشت کشورش را تغییر دهد بهترین مکان صندوق رای است. هر کس با صندق رای قهر بکند با سرنوشت کشورش قهر کرده است. این حرف و مبنای اصلی اصلاح طلبان است که قهر با صندوق رای خلاف اصل اصلاح طلبی و ملی و اسلام است. چرا که اسلام هم از انسان ها خواسته است که سرنوشت خودشان را تعیین کند. امروز هم سرنوشت با صندوق رای مشخص می شود.

مهمترین دغدغه اصلاح طلبان برای انتخابات آینده چه می دانید.؟

دغدغه این است که کسانی که به مجلس می روند چوب لای چرخ دولت نکنند و مثل مجلس فعلی عمل نکنند. در واقع منافع ملی مهم باشد. سیاست خارجی کلی نظام سرلوحه کار همه باشد. مجلسی باشد که سیاست خارجی دولت را با شعاررهای تند خراب نکند و همچنین وضع داخلی را با شعارهای افراطی خراب نکند. یک مجلس دور از شعارهای افراطی و کاملا عقلانی که بر اساس منافع حزبی عمل نکند. این که در مجلس شعار تند بدهیم علیه این حزب و آن فرد، این فضای مجلس را خراب می کند. مجلس جای بازی سیاسی نیست. رقابت سیاسی بعضی ها در مجلس به بازی سیاسی تبدیل شده است که این هم به حساب کم سوادی آنهاست. کسی که به مجلس می رود باید به دنبال منافع ملی باشد.

البته موضوع تایید صلاحیت نیز به عنوان یک دغدغه اصلاح طلبان وجود دارد. برخورد شورای نگهبان با اصلاح طلبان در انتخابات های گذشته چه ریاست جمهوری و ... مورد قبول نیست. این اعتقاد را به شورای نگهبان داریم که نظر استصوابی خودش را این گونه اعمال نکند. البته به هرحال هیچکدام از این ها باعث نمی شود که اصلاح طلبان در انتخابات شرکت نکنند.