اسنادی درباره نحوه حمایت دولت ترکیه از داعش (بخش دوم)

از زمانی که گروه داعش توانست با اقدامات تروریستی خود در سوریه و سپس عراق، توجه گسترده ای را در سطح بین المللی به خود جلب کند، بحث از ماهیت رویکرد دولت ترکیه نسبت به این گروه، همواره یک مبحث بسیار جدی در محافل مختلف بوده است. دانشگاه کلمبیا تحقیقی را در این زمینه انجام داده و جنبه های مختلف پیوند دولت ترکیه با داعش را مورد بررسی قرار داده است.

کد خبر: ۴۴۸۳۹۵

تاریخ: ۲۰ آبان ۱۳۹۳ - ۱۳:۱۷

به گزارش «تابناک»، مؤسسه مطالعات حقوق بشر دانشگاه کلمبیا، به تازگی در پژوهشی به بررسی پیوندهای موجود میان دولت ترکیه و گروه تروریستی داعش پرداخته که نتایج آن در قالب گزارشی در روزنامه «هافینگتون پست» منتشر شده است. سرپرستی تیم پژوهشی این دانشگاه را در تحقیق مذکور، دیوید فیلیپس، مدیر «برنامه صلح و حقوق» در دانشگاه کلمبیا بر عهده داشته است.

بخش دوم از مجموعه اتهاماتی که در زمینه حمایت از داعش متوجه ترکیه می‌شود، از این قرار است؛

اتهام پنجم: ترکیه با خرید نفت از داعش حمایت مالی می‌کند

۱- در ۱۳ سپتامبر ۲۰۱۴، روزنامه نیویورک تایمز از تلاش‌های دولت اوباما برای فشار بر ترکیه جهت جلوگیری از فروش مقادیر گسترده نفت توسط داعش خبر داد. جیمز فیلیپس، پژوهشگر ارشد «بنیاد هریتیج» می‌گوید ترکیه  کامل جلو شبکه فروش نفت داعش را نگرفته، زیرا این کشور قیمت پایین نفت عرضه شده از سوی داعش سود می‌برد و حتی برخی مقامات دولت آنکارا نیز از این موضوع منتفع می‌شوند.

۲- فهیم تاسکن در ۱۳ سپتامبر ۲۰۱۴ در روزنامه «رادیکال» درباره خطوط لوله غیرقانونی نوشت که نفت را از ترکیه به مناطق مرزی ترکیه منتقل می‌کنند. این نفت به بهای اندک ۱.۲۵ لیر به ازای هر لیتر به فروش می‌رسد. البته تاسکن معتقد است که احتمالاً بسیاری از این خطوط لوله پس از سه سال فعالیت دچار مشکل شده و استفاده از آن‌ها متوقف شده باشد.

۳- به گزارش «دیکن» و «اودا تی وی»، دیوید کوهن، از مقامات وزارت دادگستری آمریکا گفته تعدادی از اتباع ترکیه با فعالیت به عنوان دلال و واسطه، به فروش نفت داعش از طریق ترکیه کمک می‌کنند.

۴- در ۱۴ اکتبر ۲۰۱۴، یک عضو پارلمان آلمان و از اعضای حزب سبز این کشور ترکیه را به صدور اجازه انتقال تسلیحات برای داعش از طریق خاک خود و همچنین کمک به فروش نفت این گروه متهم کرد.

اتهام ششم: ترکیه داعش را در زمینه عضوگیری یاری می‌کند

۱- کریم قلیچداراوغلو در ۱۴ اکتبر ۲۰۱۴ گفت دفا‌تر داعش در استانبول و گازیانتپ برای جذب اعضای جدید مورد استفاده قرار می‌گیرد. در دهم اکتبر ۲۰۱۴ نیز مفتی کُنیا گفت ۱۰۰ نفر از مردم این منطقه به تازگی به داعش پیوسته‌اند.

۲- «اودا تی وی» گزارش داده که سایت «تقوا خبر» به عنوان یک منبع تبلیغاتی برای داعش فعالیت می‌کند تا افراد ترک زبان را در ترکیه و آلمان جذب نماید. آدرسی که نشانگر محل ثبت این وبسایت است، نشانی مدرسه‌ای با عنوان «عرفان کالجی» است که از سوی بنیاد «ایلیم یایما وقفی» تأسیس شده و اردوغان و داووداوغلو نیز از جمله موسسان این بنیاد به شمار می‌روند؛ بنابراین، می‌توان گفت این وب سایت از داخل مدرسه‌ای فعالیت می‌کند که توسط بنیاد وابسته به اعضای حزب و عدالت و توسعه تأسیس شده است.

۳- سوات قیلیچ، وزیر ورزش و از اعضای حزب عدالت و توسعه، با گروهی از افراط گرایان حامی داعش در آلمان دیدار کرده است. گروهی که قیلیچ با آن‌ها دیدار داشته، به واسطه فعالیت‌های تبلیغاتی خود برای داعش و همچنین حمایت مالی از انجام حملات انتحاری در سوریه و عراق شناخته شده است.

۴- «اودا تی وی» ویدئویی را نیز منتشر کرده که نشان می‌دهد شبه نظامیان داعش در حال راندن اتوبوسی در استانبول هستند.

اتهام هفتم: نیروهای ترک به همراه داعش می‌جنگند

۱- در هفتم اکتبر ۲۰۱۴، گروه IBDA-C، یک گروه شبه نظامی در ترکیه، حمایت خود را از داعش اعلام کرد. یک تبعه ترکیه که از فرماندهان داعش است، اظهار داشته که «ترکیه در تمام این ماجرا دخیل است» و «۱۰ هزار عضو داعش به ترکیه خواهند آمد». یک عضو «هدی پار» (یک حزب سیاسی بنیادگرای کرد) مدعی است که مقامات این حزب از داعش انتقاد می‌کنند، اما در حقیقت با آن احساس همسویی دارند. یک عضو «حزب اتحاد بزرگ» (BBP) نیز مدعی است به زودی مقامات حزب اقدام ملی (MHP) حمایت خود را از داعش اعلام می‌کنند. افزون بر این، گفته می‌شود اعضای داعش به طور مکرر برای استراحت به ترکیه می‌روند؛ به گونه‌ای که گویا در دوره مرخصی از خدمت نظامی هستند. این افراد می‌گویند ترکیه به زودی دستخوش یک «تحول اسلامی» خواهد شد و ترک‌ها باید برای «جهاد» آماده باشند.

۲- سیمور هرش، روزنامه نگار آمریکایی می‌نویسد داعش در سوریه با استفاده از گاز سارین حمله شیمیایی انجام داده و ترکیه نیز از این موضوع آگاه بوده است. هدف این کار نیز در آن زمان این بوده که اوباما مطابق خط قرمز اعلام شده از سوی خود، برای مقابله با استفاده از سلاح شیمیایی به سوریه حمله کند.

۳- در ۲۰ سپتامبر ۲۰۱۴، دمیر جلیک، از اعضای پارلمان ترکیه و عضو حزب دموکراتیک خلق (HDP) اظهار داشت نیروهای ویژه ترکیه به همراه داعش مشغول جنگ هستند.

اتهام هشتم: ترکیه در نبرد کوبانی به داعش کمک کرده است

۱- انور مسلم، شهردار کوبانی در ۱۹ سپتامبر ۲۰۱۴ گفت: «بر اساس اطلاعاتی که ما دو روز پیش از وقوع درگیری دریافت کردیم، قطارهایی پر از نیرو و مهمات به مقصد شمال کوبانی حرکت کرده و در راه در برخی روستاهای ترکیه توقف داشته است... چرا داعش تنها در شرق کوبانی قدرتمند است؟ چرا این گروه در جنوب یا غرب قوی نیست؟ از آنجا که این قطار‌ها در روستاهای واقع در شرق کوبانی توقف داشته‌اند، ما حدس می‌زنیم که آن‌ها حامل نیرو و مهمات برای داعش بوده‌اند». در تاریخ ۳۰ سپتامبر ۲۰۱۴ نیز یک عضو حزب جمهوری خواه خلق که از کوبانی دیدار کرده بود، گفت همه چیز، از لباس‌های اعضای داعش گرفته تا سلاح‌های آن‌ها از ترکیه آمده است.

۲- ویدئویی منتشر شده که نشان می‌دهد کاروان نظامی ترکیه، شامل تعدادی تانک و همچنین مهمات، تحت پرچم داعش آزادانه در منطقه سرابلوس و همچنین گذر مرزی کارکامیش رفت و آمد می‌کند.

۳- صالح مسلم، رهبر حزب اتحاد دموکراتیک کردهای سوریه گفته در فاصله روزهای ۲۰ تا ۲۴ اکتبر، ۱۲۰ نیروی شبه نظامی از طریق ترکیه وارد سوریه شده‌اند.

۴- در مقاله‌ای که در ۲۹ اکتبر در نیویورک تایمز منتشر شده، آمده که ترکیه اجازه می‌دهد نیروهای داعش و تجهیزات این گروه آزادانه از طریق مرز این کشور منتقل شود.

۵- «دیکن» گزارش داده که نیروهای داعش با استفاده از قطارهای مناطق مرزی ترکیه، وارد و جلو چشم سربازان ترک، وارد سوریه شده‌اند. آن‌ها پس از ورود به سوریه با نیروهای حزب اتحاد دموکراتیک کرد‌ها روبه رو شده و متوقف شده‌اند.

۶- یک فرمانده کرد در کوبانی می‌گوید نیروهای داعش، مهر ورود ترکیه را بر پاسپورت‌های خود دارند.

۷- کردهایی که قصد ملحق شدن به مبارزه در کوبانی را داشتند، توسط پلیس ترکیه در مرز این کشور با سوریه متوقف شده و بازگردانده شده‌اند.

۸- «اودا تی وی» عکسی را منتشر کرده که در آن یک سرباز ترکیه با حالتی صمیمانه در میان نیروهای داعش دیده می‌شود.

اتهام نهم: ترکیه و داعش جهان بینی مشترکی دارند

۱- روزنامه «حریت» در ۲۶ سپتامبر ۲۰۱۴ نوشت: «احساسات اعضای بلندمرتبه حزب عدالت و توسعه تنها به ترکیه محدود نمی‌شود. من زمانی که جملات تحسین آمیز درباره داعش را حتی از زبان مقامات محلی در شانلی اورفا شنیدم، شوکه شدم. یکی از این مقامات می‌گفت «آن‌ها مانند ما هستند و در نبرد برای استقلال، با هفت قدرت بزرگ می‌جنگند». دیگری می‌گفت «به جای پ.ک.ک من ترجیح می‌دهم داعش در همسایگی ما باشد».

۲- چنگیز جاندار، روزنامه نگار شناخته شده و مورد احترام ترک، چنین استدلال می‌کند که ترکیه در عراق و سوریه در نقش یک «قابله» ظاهر شده و داعش و به متولد شدن داعش و دیگر گروه‌های افراطی کمک کرده است.

۳- یک عضو شورای حزب عدالت و توسعه در صفحه «فیس بوک» خود نوشت: «خوشبختانه داعش وجود دارد... مهمات شما هرگز به پایان نخواهد رسید».

۴- یک نهاد نظارت بر امنیت اجتماعی در ترکیه در مکاتبات داخلی خود از آرم داعش استفاده می‌کند.

۵- گفته می‌شود بلال اردوغان و مقامات دولت ترکیه با تروریست‌های داعش دیدار داشته‌اند.