کاهش سن ابتلا به دیابت در کشور

رئیس پژوهکشده غدد درون‌ریز و متابولیسم کشور، از کاهش سن ابتلا به دیابت نوع 2 در بین ایرانیها خبر داد و افزود: سن ابتلا به دیابت نوع 2 در کشور، 20 سال کاهش یافته و از 30 سالگی به 10 سالگی رسیده است.

کد خبر: ۴۴۲۰۲۷

تاریخ: ۲۲ مهر ۱۳۹۳ - ۱۵:۰۲

به گزارش مهر، دکتر فریدون عزیزی با اشاره به دهمین کنگره بین المللی بیماریهای غدد درون‌ریز و متابولیسم که قرار است از 30 مهر تا دوم آبان‌ ماه امسال در سالن همایشهای بین‌المللی ابوریحان دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی برگزار شود، گفت: در این کنگره شایعترین بیماری‌های غدد درون‌ریز و متابولیسم که شامل بیماری‌های اختلالات تیروئیدی، چاقی، دیابت و استخوانی است، مورد بررسی قرار می‌گیرد.

رئیس دهمین کنگره بین‌المللی بیماریهای غدد درون‌ریز و متابولیسم با تاکید بر اینکه در کنگره امسال سعی شده است به بیماریهای غدد در زمان بارداری توجه ویژه‌ای شود، افزود: به این منظور سعی شده است از صاحبنظران برجسته در سطح دنیا استفاده شود. 315 مقاله به این کنگره ارسال شده است که 30 مقاله برای سخنرانی انتخاب شد و بقیه مقالات به صورت پوستر ارائه خواهند شد.

عزیزی ادامه داد: 65 سخنرانی در این کنگره ارائه خواهد شد؛ 9 سخنرانی جامع توسط اساتید داخلی و خارجی بوده، 13 سپموزیوم، 14 معرفی بیمار و 3 پانل. تعداد شرکت‌کنندگان داخلی 500 نفر و شرکت‌کنندگان خارجی از کشورهای ایتالیا، آلمان، دانمارک، انگلیس، عراق و عمان هستند.

رئیس دهمین کنگره بین‌المللی بیماریهای غدد درون‌ریز و متابولیسم در ادامه با تاکید بر اینکه اکثر بیماریهای غدد که در زمان بارداری ظاهر می‌شوند، خاموش بوده و بدون علامت هستند، گفت: این بیماریها باید با غربالگری مشخص شوند.

عزیزی ادامه داد: اکثر افرادی که در زمان بارداری مبتلا به دیابت می‌شوند، قبل از بارداری دیابت نداشتند. به همین دلیل همه افراد بویژه افرادی که دارای علایم خطر مانند چاقی، سابقه سقط جنین در خانواده، سابقه دیابت و فشار خون دارند باید در اولین مراجعه پس از بارداری مورد بررسی قرار گیرند. سایرین نیز باید بین هفته‌ های 22 تا 28 بارداری مورد بررسی قرار گیرند.

وی در این باره افزود: معمولا در سه ماهه دوم بارداری جفت مقدار زیادی هورمون ضدانسولین ترشح می‌کند و این امر باعث نشان دادن علایم دیابت می‌شود. درمان دیابت زمان بارداری بعد از زایمان قطع می‌شود، اما معمولا این افراد تا 10 سال پس از آن مبتلا به دیابت خواهند شد.

رئیس پژوهکشده غدد درون‌ریز و متابولیسم تاکید کرد: اگر دیابت در زمان بارداری تشخیص داده نشود، منجر به سقط نوزاد و عوارض دیگر خواهد شد. البته موارد ذکر شده در مورد تیروئید هم صادق است. در برخی از کشورها همه افرادی که قصد باردار شدن دارند، باید غربالگری شوند. اما در اغلب کشورها تنها افراد دارای علائم خطر مورد غربالگری قرار می‌گیرند. غربالگری تیروئید برای نوازان در ایران از 8 سال پیش آغاز شده و تقریبا همه نوزادن مورد غربالگری قرار می‌گیرند.

وی در مورد کبد چرب توضیح داد: تغذیه ناسالم و کم تحرکی زمینه‌ساز بیماری کبد چرب است. البته در کنگره امسال در مورد چاقی کمتر صحبت خواهد شد، زیرا هر دو سال یکبار کنگره سراسری چاقی در کشور برگزار می‌شود.

رئیس پژوهکشده غدد درون‌ریز و متابولیسم در پاسخ به این پرسش که چه عواملی باعث بروز بیماری‌های تیروئید، دیابت و... می‌شود، گفت: برای برخی از بیماری‌ها عوامل ارثی و محیطی شناخته شده است. به عنوان مثال عامل اصلی محیطی بروز تیروئید، کمبود ید است و عامل دیگر آن ژنتیک و بیماری‌های خودایمنی است. به این منظور که تیروئید در بدن موادی تولید می‌کند که ضدخودش عمل می‌کنند.

عزیزی ادامه داد: معمولا عوامل محیطی را می‌توان کنترل کرد، اما مطالعاتی که در دنیا در مورد عوامل ژنتیکی انجام شده، راه‌حلی برای رفع این عامل به دست نیاورده است.

وی درباره بیماری دیابت نیز گفت: در بروز بیماری دیابت هم هر دو عامل محیطی و ژنتیک تاثیر دارند. عامل ژنتیکی بویژه در نوع دوم دیابت موثر است؛ بطوری که یک‌ سوم نوزادانی که پدر یا مادرشان مبتلا به دیابت هستند و 60 درصد نوزادانی که هر دو والدین آنها مبتلا به دیابت هستند، دیابتی خواهند شد. اما تنها عامل ژنتیک در این زمینه تاثیر ندارد و عوامل محیطی مانند تغذیه ناسالم، و کمبود فعالیت بدنی هم تاثیرگذار است.

رئیس پژوهکشده غدد درون‌ریز و متابولیسم با تاکید بر اینکه با شیوع چاقی، دیابت هم به صورت موازی افزایش پیدا می‌کند، افزود: در جوامع چاق‌تر مانند کشورهای حوزه خلیج فارس، میزان دیابت هم بالاتر است. در واقع عوامل ژنتیکی در زمان گذشته هم بوده است اما ماشینی شدن زندگی، کم تحرکی، تغذیه نامناسب، باعث افزایش دیابت شده است.

عزیزی ادامه داد: از طرف دیگر سن ابتلا به دیابت نوع دو کاهش یافته است. در زمان گذشته سن ابتلا به دیابت نوع 2، 30 سال به بالا بود اما اکنون سن ابتلا به آن 10 سال به بالا است. 14 تا 20 درصد جمعیت بالای 30 سال و نیم تا یک درصد کودکان مبتلا به دیابت نوع 2 هستند.

وی با تاکید براینکه هرچه سن ابتلا به دیابت کاهش پیدا کند عوارض آن در جوانی بروز پیدا می‌کند، اظهار کرد: افراد بین 25 تا 30 سالی که در زمان کودکی مبتلا به دیابت شده‌اند، دچار سکته قبلی و مغزی خواهند شد.

رئیس پژوهکشده غدد درون‌ریز و متابولیسم در مورد آمار شیوع دیابت در کشور توضیح داد: به طور کلی 9 درصد جمعیت در سطح کشور مبتلا به دیابت نوع 2 هستند. در شهرهای بزرگ کشور مانند تهران 14 درصد افراد بالای 20 سال مبتلا به دیابت و 14 درصد افراد پره‌دیابت (افرادی که دیابت ندارند اما احتمال بروز دیابت در آنها وجود دارد) هستند، یعنی به طور کلی یک‌ سوم مردم تهران یا دیابت دارند یا پره‌دیابت هستند.

عزیزی در مورد آمار چاقی در کشور گفت: 65 درصد مردم تهران یا چاق هستند یا اضافه وزن دارند. 20 درصد افراد بالای 20 سال چاق هستند. البته این مشکل فقط در کشور ما وجود ندارد و کشورهایی مانند آمریکا، کانادا، برخی از کشورهای اروپایی هم به این مشکلات دچار هستند.

وی با اشاره به عوامل آلودگی و پارازیت اظهار کرد: عوامل آلودگی و پارازیت هم در شیوع این بیماری‌ها بی‌تاثیر نیست، اما تاثیر آنها به اندازه سبک زندگی اشتباه نیست. برای مثال این عوامل باعث تشدید تیروئید در فرد باردار می‌شود.

رئیس پژوهکشده غدد درون‌ریز و متابولیسم با تاکید بر اینکه افرادی که قبل از بارداری تیروئید دارند و در صورتی که به صورت صحیح درمان شوند، دچار هیچ عارضه‌ای نخواهند شد، افزود: اما اگر تیروئید ناشناخته بماند یا خوب درمان نشود، باعث سقط و زایمان زودرس خواهد شد یا بر رشد ذهنی نوزاد تاثیر منفی خواهد داشت. این موضوع در کشورهای پیشرفته هم صدق می‌کند. به عنوان مثال در کشور انگلیس حدود 40 تا 50 درصد بیمارانی که باید درمان صحیح شوند، شناخته نمی‌شوند.

عزیزی در مورد برنامه «ید رسانی» در کشور، گفت: برنامه «ید رسانی» در ایران از سال 69 آغاز شد و در 16 سال اول بعد از شروع براساس پایش‌هایی که پژوهشکده غدد درون‌ریز و متابولیسم انجام می‌داد، بسیار موفق بود، اما براساس آخرین پایشی که انجام شده، در برخی از نقاط کشور هنوز کمبود ید وجود دارد. این نقاط شامل 7 استان کشور می‌شود که تهران و مخصوصا جنوب تهران هم شامل آنها است.

وی ادامه داد: برای رفع این مشکل تعاملاتی را با وزارت بهداشت آغاز کردیم که هنوز کامل نشده است، زیرا نظارت در این مورد شامل چند بخش است. برای رفع این مشکل به هموطنان توصیه می‌شود که لیست شرکت‌هایی که نمک یددار تولید می‌کنند را از وزارت بهداشت گرفته و از این نمک‌ها استفاده کنند.

رئیس پژوهکشده غدد درون‌ریز و متابولیسم ادامه داد: توصیه می‌شود از نمک‌های ‌یک کیلوگرمی برای مصرف خانواده استفاده نشود زیرا این نمک‌ها ید ندارند. همچنین توجه شود روی بسته نمک‌ها عبارت تصفیه شده و یددار ذکر شده باشد.

عزیزی با تاکید بر اینکه مصرف قرص برای ید توصیه نمی‌شود، گفت: تامین ید اهمیت ویژه‌ای دارد. هم‌اکنون کمبود ید به عنوان مهم‌ترین علت کمبود هوش و اختلالات روانی در دنیا شناخته شده است.

وی با بیان اینکه افراد باردار باید دو تا 2.5 برابر سایرین ید دریافت کنند، افزود: این میزان ید از طریق نمک تامین نمی‌شود. بنابراین پیشنهاد شد زنان در زمان بارداری و شیردهی قرص‌های تقویتی که مجهز به 150 میکروگرم ید است، مصرف کنند. این موضوع در همه نقاط دنیا به تدریج در حال انجام است. برای مثال کشور آمریکا از پنج سال گذشته و کشور اسپانیا از امسال این فرآیند را آغاز کرده‌اند.

رئیس پژوهکشده غدد درون‌ریز و متابولیسم در مورد مشکل کمبود ویتامین D نیز گفت: کمبود ویتامین D بسیار مهم است و باعث راشیتیسم و نرمی استخوان در کودکان و بزرگسالان می‌شود. مصرف ویتامین D به همه افراد جامعه توصیه می‌شود. به همین دلیل در نامه‌ای که به وزارت بهداشت فرستادیم، از آنها درخواست کردیم تا همه افراد جامعه حداقل هرماه یک بار یک قرص 50 هزار واحدی ویتامین D را مصرف کنند.

عزیزی ادامه داد: بررسی‌های لازم در مورد این قرص در بارداران و دانش‌آموزان طالقان انجام شده است. این بررسی‌ها نشان داده مصرف یک قرص در ماه می‌تواند از کمبود ویتامین D جلوگیری کند.