چهار واکنش احتمالی موقع عصبانیت

کد خبر: ۴۱۴۴۹۴

تاریخ: ۱۷ تير ۱۳۹۳ - ۱۷:۳۹

خشم نوعی هیجان منفی است که سلامت جسم و روان را تحت تأثیر قرار می‌دهد. وقتی خشمگین می‌شویم، ۴ نوع واکنش احتمالی وجود دارد که از میان آنها فقط یک واکنش سالم محسوب می‌شود و آن برخورد جرأتمندانه با موضوع است.

به گزارش فارس، حمید پورشریفی،روانشناس با اشاره به نقش هیجان‌ها بر سلامت روان اظهار داشت: هیجان‌های منفی به شدت سلامت روان و جسم را تحت تأثیر قرار می‌دهند و کنترل بر این هیجان‌ها به ویژه کنترل خشم بسیار ضروری است.

وی افزود: در این رابطه اولین قدم آموزش است اینکه فرد بداند در چه شرایط و مواقعی در معرض خشم قرار می‌گیرد مثلاً برخی موقع گرسنگی و خستگی سعی می‌کنند با کسی جر و بحث نکنند چرا که می‌دانند در این مواقع واکنششان پرخاشگری است.

وی ادامه داد: فرد به محض اینکه خشم را تجربه می‌کند باید این جمله را که به آن «خودگویی» می‌گوییم تکرار کند «تو از آن خشمگین هستی.» این موجب می‌شود تا به جای اینکه بخواهد به صورت خودکار رفتار را انجام بدهد که آسیبی را به دنبال داشته باشد این امکان را می‌یابد که بر واکنش خود تأمل بیشتری داشته باشد در واقع فرد درک می‌کند که عصبانی است و مراقب پیامدهای آن نیز خواهد بود.

عضو شورای مرکزی سازمان نظام روانشناسی و مشاوره تصریح کرد: در این راستا از مجموعه مهارت‌های زندگی، مهارت‌های ارتباطی ضروری به نظر می‌رسد. وقتی از خشم صحبت می‌کنیم باید بگوییم که نوع واکنش ما در رابطه با خشم در ارتباطات بین فردی ممکن است سازگارانه یا ناسازگارانه باشد. وقتی خشم را تجربه می‌کنیم 4 نوع واکنش می‌توانیم داشته باشیم که تنها یکی از آنها در ارتباطات بین فرد مفید و سازگارانه است.

وی ادامه داد: اولین واکنش عبارت است از اینکه فرد به پرخاشگری و برون‌ریزی هیجانات منفی بپردازد، تحقیقات نشان می‌دهد که این نوع واکنش فرد و طرف مقابل را اذیت می‌کند و به سلامت روان دو طرف آسیب می‌رساند.

این روانشناس اظهار داشت: دومین واکنش سرکوب کردن هیجان منفی و عدم ابراز آن است یعنی فرد با این توجیه که بهتر است خشمش ابراز نشود آن را سرکوب می‌کند. این شیوه نیز ناسازگار تلقی می‌شود زیرا اولاً فرد مقابل پیام لازم را برای کنترل رفتار دریافت نمی‌کند، دوم اینکه فردی که هیجان منفی را سرکوب کرده است به لحاظ روانی و جسمی آسیب می‌بیند به این افراد تیپ C گفته می‌شود که حرف اول Canser یا سرطان است یعنی این افراد بیشتر از بقیه در معرض بیماری‌هایی مانند سرطان هستند چرا که سیستم ایمنی آنها آسیب می‌بیند.

پورشریفی ادامه داد: سومین واکنش منفعلانه و به عبارتی پرخاشگری منفعلانه است یعنی فرد پرخاشگری خود را به شکل غیر مستقیم از طریق انجام کاری، کنایه زدن، قهر کردن و غیره انجام می‌‌دهد، این روش نیز آسیب‌های جدی را برای دو طرف همراه دارد.

این روانشناس سلامت گفت: چهارمین واکنش که سالم است برخورد جرأتمندانه با مشکل است، در این روش فرد هیجان منفی را ادراک می‌کند ولی بعد از یک مقدمه. یعنی ابتدا فرد جملات مثبتی را در مورد فرد مقابل بیان می‌کند سپس به بررسی موضوع می‌پردازد مثلاً از همه نکات مثبتی که قبلاً داشته است صحبت می‌‌کند و به دنبال آن مشکل خود را به فرد مقابل که بابت رفتار نادرست خود او را رنجانده است، مطرح می‌کند.

پورشریفی گفت: در این روش خشم سرکوب نشده و آثار منفی سرکوب نیز ایجاد نمی‌شود ولی به طرف مقابل نیز آسیب نمی‌رسد چرا که او قبلاً جملات مثبتی را دریافت کرده است.

وی خاطر نشان کرد: در این برخورد توصیه‌هایی نیز شده است مثلاً اینکه زمانی که ما بعد از یک مقدمه مثبت ناراحتی خود را از بابت رفتاری مطرح می‌کنیم لازم است پای نفر سوم به میدان کشیده نشود مانند اینکه این رفتار تو مانند پدر یا مادرت است که منجر به واکنش از سوی طرف مقابل می‌شود، همچنین توصیه شده است در ابراز جرأتمندانه موارد و گلایه‌های گذشته مطرح نشود و از بیان این جمله که این بار اولی نیست که اینگونه رفتار می‌کنی بپرهیزیم.