طرح وزارت اقتصاد برای ایرانیان خارج از کشور

دولت برای جذب سرمایه‌گذاری خارجی به جذب سرمایه ایرانی‌های مقیم خارج متمرکز شد.

کد خبر: ۴۱۳۷۴۸

تاریخ: ۱۵ تير ۱۳۹۳ - ۱۰:۴۴

روزنامه فرهیختگان نوشت:

گوشه‌چشمی از این توجه را می‌توان در تصویب طرح‌های جدید سرمایه‌گذاری خارجی به‌ویژه دو طرح مرتبط با سرمایه‌گذاری ایرانیان مقیم خارج از کشور برشمرد. این در حالی است که آخرین آمار قابل استناد در مورد میزان سرمایه ایرانیان خارج از کشور مربوط به گزارش مرکز پژوهش‌های مجلس شورای اسلامی است.

در این گزارش آمده است میزان سرمایه‌های مالی ایرانیان مقیم خارج با استناد به نظر مسئول بازرسی و نظارت سازمان نخبگان کشوردر سال 86 بالغ بر 1300 میلیارد دلار و ثروت ایرانیان مقیم آمریکا به تنهایی بالغ بر 900 میلیارد دلار بود. البته بعد از این گزارش، طبق اعلام بهروز علیشیری در سال 88 ورودی سرمایه‌گذاری خارجی ایرانیان خارج از کشور حدود 30 میلیون دلار بود که با اقدامات دبیرخانه شورای ایرانیان خارج از کشور این رقم در سال 89 به حدود دو میلیارد دلار رسید.

البته درباره توسعه جذب سرمایه خارجی به‌ویژه سرمایه ایرانی‌های مقیم خارج محمدرضا خان‌محمدی خرمی و جعفر قادری اعضای پژوهشی مجلس شورای اسلامی و همچنین علی قنبری، کارشناس مسائل اقتصادی دیدگاه‌هایی دارند. کما اینکه این کارشناسان در یک مساله هم‌عقیده‌اند و آن اینکه جذب سرما‌یه‌گذاران ایران مقیم خارج راحت‌تر از جذب سرمایه‌گذاران غیرایرانی است و باید از این فرصت بهتر استفاده کرد.

خان‌محمدی پیشنهاد می‌کند وزارت خارجه و نهادهای مستقیم در جذب سرمایه‌گذاری خارجی به استان‌های مرزی و دفاتر مستقیم در این استان‌ها توجه کنند تا بوروکراسی جذب سرمایه‌گذاران کاهش پیدا کند. اما قادری در کنار ارزیابی جذب سرمایه‌گذاران ایرانی مقیم خارج تاکید می‌کند: حمایت از سرمایه‌گذاران داخلی را فراموش نکنیم، ضمن اینکه این حمایت اطمینان سرمایه‌گذاران خارجی را دو چندان می‌کند. قنبری هم معتقد است که باید به ایرانی‌های مقیم خارج فرصت حضور با اطمینان بیش از گذشته داده شود. اینکه دارایی آنها در امنیت است و قرار نیست با مشکلات حقوقی مواجه شوند.

جذب ایرانی‌های مقیم خارج در اولویت باشد

بهروز علیشیری، معاون وزیر امور اقتصادی و دارایی در صد و هشتاد و ششمین جلسه هیات سرمایه‌گذاری خارجی به تصویب طرح‌های جدید سرمایه‌گذاری خارجی به‌ویژه دو طرح مرتبط با سرمایه‌گذاری ایرانیان مقیم خارج از کشور اشاره داشت. به گفته رئیس کل سازمان سرمایه‌گذاری خارجی سرمایه‌گذاری یکی از این طرح‌ها توسط یکی از ایرانیان مقیم خارج صورت گرفت که این سرمایه‌گذاری ضمن تشویق سایر ایرانیان مقیم خارج به ورود سرمایه‌های خود به کشور، باعث ورود دانش فنی وتکنولوژی برای اولین بار در زمینه تولید تونر چاپگر لیزری شد. محصولی که در گذشته صرفا وارد می‌شد.

در حالی علیشیری در این نشست تاکید کرد که طرح‌های سرمایه‌گذاری خارجی باید افزایش درآمد مالیاتی دولت، بهبود توزیع درآمد، انتقال تکنولوژی، افزایش اشتغال، توسعه صادرات وکاهش واردات و بهبودکیفیت محصولات داخلی را مد نظر قرار دهد که سوال اینجاست ما در قبال این سرمایه‌گذاران چه وظیفه‌ای داریم. اول از همه توجه ویژه به ایرانی‌های مقیم خارج است، چنانکه کارشناسان هم معتقدند این گروه می‌توانند زمینه را برای حضور غیرایرانی‌ها فراهم کنند.

محمدرضا خان‌محمدی خرمی، عضو پژوهشی مجلس شورای اسلامی در این‌باره به فرهیختگان می‌گوید: جذب سرمایه ایرانی‌های مقیم خارج از دو منظر قابل بررسی است؛ از یک طرف به سرمایه علمی این افراد نیاز داریم که طرف‌ ما نخبگان ایرانی مقیم خارج هستند. افرادی که می‌توانند دانش نوین را برای تولید داخلی به ارمغان بیاورند و با برقراری ارتباط با آنها می‌توان از دانش کشورهای توسعه‌یافته بهره برد.

وی ادامه می‌دهد: این ارتباط کما اینکه یک سرمایه معنوی دیده می‌شود در حقیقت ارزش مادی زیادی برای کشور دارد. اما از نظر جذب سرمایه مالی ایرانی‌های مقیم خارج باید گفت، امکان جذب این سرمایه‌گذاران می‌تواند حجم وسیعی از دارایی را به سهولت به ایران روانه کند. نایب‌رئیس دوم کمیسیون صنایع با بیان اینکه جذب سرمایه ایرانی‌های مقیم خارج نیازمند مساعدت نهادهای اجرایی و دولت است، می‌افزاید: سرمایه‌گذار ایرانی مقیم خارج به نسبت دیگر سرمایه‌گذاران خارجی غیر ایرانی ارجح است، چراکه با شرایط کشور خود آشناست. در همین حال شاهد بودیم که به‌رغم مشکلات اقتصادی در چندسال اخیر ایرانی‌های مقیم خارج کم و بیش به کشور ورود پیدا کردند و در جای جای این خاک برای تولید داخلی قدم برداشتند.

منتها باید حمایت از این گروه بیشتر و جدی‌تر از گذشته دنبال شود. جعفر قادری، عضو دیگر پژوهش‌های مجلس به فرهیختگان می‌گوید: جذب سرمایه خارجی چه سرمایه ایرانی‌های مقیم، چه سرمایه غیرایرانی‌ها هر دو یک شرایط را می‌طلبد. ضمن اینکه قبل از تمرکز در این دو زمینه حفظ سرمایه داخلی هم اهمیت دارد و باید سرمایه‌گذاران داخلی را هم راضی نگه داشت. وی می‌افزاید: قطعا سرمایه‌گذاران ایرانی مقیم خارج در هر شرایطی به وطن باز نمی‌گردند و آنها نیز به فکر حفظ دارایی و به دست آوردن فرصت مناسب برای سرمایه‌گذارانند. جعفری تصریح می‌کند: ایرانی‌های مقیم خارج شاید کمی نسبت به سرمایه‌گذاران خارجی غیرایرانی تعلق خاطر داشته باشند که این می‌تواند فرصت بهتر برای جذب این گروه باشد. با این حال برای جذب ایرانی‌های مقیم خارج باید مشوق‌هایی در نظر گرفت و این اطمینان را به این گروه داد که دارایی آنها در ایران مصون است. علی قنبری، کارشناس اقتصادی هم معتقد است که سرمایه ایرانی‌های مقیم خارج راحت‌تر از سرمایه‌های خارجی متعلق به غیرایرانی‌ها جذب می‌شود چراکه این گروه تعلق خاطر و وابستگی به ایران دارند.

راه ورود را هموار کنیم

قطعا اقبال ایرانی‌های مقیم خارج کافی نیست و سوال اینجاست که چه راهکاری برای جذب سرمایه این گروه وجود دارد. خان‌محمدی در این‌باره می‌گوید: باید فراتر از سرمایه‌گذاری ایرانی‌های مقیم خارج به تعامل این گروه با شرکت‌های مطرح خارجی تمرکز کرد. باید ایرانی‌ها را واسطه‌ای برای حضور شرکت‌های خارجی در ایران قرار داد. وی می‌افزاید: اگر ایرانی‌های مقیم را به اقتصاد کشور فرا بخوانیم قطعا زمینه برای ورود سرمایه‌گذاران غیرایرانی فراهم می‌شود. این نماینده مجلس با بیان اینکه آخرین آمار رسمی در سال 86 حجم قابل توجهی از سرمایه این گروه را روایت می‌کند، تاکید کرد: امروز این رقم خیلی بیشتر از گذشته است. وی درباره راهکارهای جذب بهتر سرمایه‌گذاری خارجی می‌گوید: وزارت خارجه سهم زیادی در برقراری این ارتباط اقتصادی دارد. کما اینکه می‌توان به فکر دایر کردن دفاتر استانی از سوی وزارت خارجه در استان‌های مرزی بود، تا ارتباط بین سرمایه‌گذاران داخلی و خارجی تسهیل شود.

در همین حال، قنبری با بیان اینکه کشور در شرایط تورمی و نرخ بالای بیکاری دست به گریبان است، تاکید می‌کند: تورم در حال کنترل شدن است و روند آن نزولی است. با این حال با کاهش رشد اقتصادی و افزایش نرخ بیکاری مواجهیم که برطرف شدن این مشکلات به جذب سرمایه‌گذاران خارجی بستگی دارد. وی اولین گام در تحقق جذب سرمایه خارجی را تمرکز بر جذب سرمایه‌گذاران ایرانی مقیم خارج می‌داند و می‌گوید: این گروه راحت‌تر از سرمایه‌گذاران غیرایرانی به سرمایه‌گذاری در کشور راغب می‌شوند کما اینکه آنها نیاز به حمایت دولت و نهادهای اجرایی دارند. قنبری در ادامه می‌افزاید: اولین و مهم‌ترین گام برای جذب سرمایه‌گذاری ایرانی‌های مقیم خارج، ایجاد اطمینان و امنیت برای حضور آنهاست. وی به عفو برخی از این سرمایه‌گذاران و اجازه ورود اشاره کرد و گفت: نگرانی عمده ایرانی‌های مقیم خارج درباره مصادره دارایی آنهاست که از این منظر دولت و مسئولان باید حمایت و اطمینان کافی را به طرف ایرانی بدهند.