بی‌اختیاری دولت‌های آمریکا در قبال ایران

جواد جهانگیرزاده

کد خبر: ۴۰۵۷۹۰

تاریخ: ۱۶ خرداد ۱۳۹۳ - ۱۸:۰۶

«عزم اوباما برای عادی‌سازی رابطه با ایران» از مهمترین خبرهایی بود که در هفته گذشته تیتر اصلی رسانه‌ها را به خود اختصاص داد تا یکبار دیگر رابطه جمهوری اسلامی ایران با ایالات متحده آمریکا به عنوان بحثی مهم در فضای سیاسی خودنمایی کند و این سوال که «برای رابطه دو کشور چه ملزوماتی نیاز است» دوباره ذهنِ جامعه را به اشغال خود در آورد.

در این میان آنچه مسلم است، این است که هم دولت باراک اوباما و هم دولتهای گذشته ایالات متحده تمایل شدیدی برای رابطه با جمهوری اسلامی داشته و به نظر می‌رسد در آینده نیز هر دولتی که وارد کاخ سفید شود، این ابراز علاقه را با خود به همراه خواهد داشت.

چرا که برقراری رابطه‌ای که سی و چند سال پیش قطع شده و به یکی از مساله‌های مهم نظام بین الملل تبدیل شده است، می‌تواند به لحاظ سیاسی در کارنامه‌ دولتشان به عنوان «توفیقی بزرگ» به ثبت برسد و دقیقا به همین دلیل است که شاهد این هستیم که اوباما از هر فرصتی استفاده می‌کند تا ابراز تمایلش برای «برطرف شدن اختلافات و کاهش فاصله با جمهوری اسلامی» را علنی کند. با این شرایط ، این سوال وجود دارد که «پس چرا این رابطه برقرار نمی‌شود» ؟

برای پاسخ دادن به این سوال باید گفت که ساکنان کاخ سفید در هر دوره‌ای ، در ظاهر تصمیم‌گیرِ اصلیِ ایالات متحده هستند ولی واقعیت این است که در مساله رابطه با ایران اختیار چندانی از خود ندارند و به همین دلیل نمی‌توانند «استقلالِ عمل» داشته باشند.

این مساله نباید فراموش شود که لابی صهیونیست در آمریکا بسیار قوی است و مشخصا در بحث جمهوری اسلامی که باید گفت، آمریکا کوچک‌ترین تحرکاتش درباره ایران را با نظرخواهی از اسراییل انجام می‌دهد. همچنین لازم به ذکر است که به تازگی برخی از کشورهای عربی منطقه هم با «حس» اینکه شاید ایران و آمریکا اقدام به ترمیم فضای بین خود کنند، به طور کاملا جدی نگران شده‌اند و حاضر هستند هر امتیاز و تسهیلاتی را در اختیار آمریکا قرار بدهند تا این کشور با ایران هم رای یا هم منافع نباشد.

نکته مهمی که این روز‌ها باید تصمیم‌گیران در جمهوری اسلامی نسبت به آن حساس و آگاه باشند، این است که در خلال مذاکرات با 1+5، اجازه ندهند تا بحث موجود بین ایران و آمریکا در فضای هسته‌ای را تحت تاثیر خود قرار بدهد. چرا که پرونده هسته‌ای برای جمهوری اسلامی به مساله‌ای بسیار مهم و حیاتی تبدیل شده است و دقیقا به همین دلیل کمترین سوء استفادهِ غربی‌ها می‌تواند منافع ملی و مصالح نظام را با تهدیدی جدی مواجه کند و در نتیجه مردم محدودیت‌های بیشتری را تجربه کنند.

*عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس نهم