آیا منظور روحانی از شناسنامه، رسید حسابداری است؟

در سه هفته‌ای که از درخواست رئیس‌جمهور از منتقدان و مخالفان دولت برای ارائه شناسنامه خود پیش از انتقاد می‌گذرد، آن‌ها معمولا به ارائه مشخصات سجلی خود پرداخته‌اند، ولی گویا هدف کنونی بخشی از هواداران دولت، یافتن منبع تأمین مالی انتقادات از دولت است.

کد خبر: ۴۰۱۰۳۰

تاریخ: ۲۷ ارديبهشت ۱۳۹۳ - ۱۶:۵۹

رسانه‌های نزدیک به دولت یازدهم، تفسیر جدیدی از سخنان رئیس جمهور در مورد شناسنامه منتقدان و مخالفان رئیس‌جمهور را مورد توجه قرار داده و به بررسی صورت حساب هزینه‌های مخالفت با دولت پرداخته‌اند.
به گزارش «تابناک»، دولت یازدهم پیش از پایان سال نخست کار خود با چنان انتقادات، اعتراضات و مخالفت‌های شدیدی از بخشی از فضای سیاسی ایران روبه‌رو گشت که مجبور شد، نه تنها به این وقایع واکنش نشان دهد، بلکه مجموعه‌ای از پرسش‌ها و مباحث جدید را در مورد نقد و نقدپذیری مطرح کند تا در آینده دست بازتری برای پرداختن به این مخالفت‌ها و انتقاد‌ها داشته باشد.

یکی از نخستین انتقادات دولت از منتقدان آن بود که برخی از منتقدین دولت در حوزه‌های بیرون از تخصص خود وارد شده‌اند. تعبیر «بی‌سواد» که رئیس جمهور در این باره مورد استفاده قرار داد، بعدا با انتقادات بیشتری روبه‌رو شد.

در مرحله بعد رئیس‌جمهور، کمتر از سه هفته پیش از این و در مراسم افتتاحیه جشنواره کتاب تهران از منتقدان خود درخواست ارائه شناسنامه کرد. روحانی پس از مقدمه‌ای در مورد حق نقد و ضرورت آن اظهار داشت: «اما آنچه پسندیده نیست، آنکه با پول مردم و با بیت‌المال مردم از دولتی که منتخب مردم است و با رأی اکثریت مردم فعالیت خود را آغاز کرده است، کسی بخواهد به جای نقد، تخریب را پیشه گیرد. این امری است که دولت نمی‌پسندد. ما از همه می‌خواهیم با شناسنامه سخن بگویند، بگویند از کجا هستند، بگویند وابسته به کدام جناح هستند‌».

هرچند سخنان روحانی ظاهرا هم وابستگی‌های مالی و هم وابستگی‌های سیاسی ـ جناحی منتقدین دولت را هدف قرار داده بود، ‌تحولات چند هفته اخیر نشان می‌دهد ‌در حالی که بخشی از منتقدین دولتی ترجیح داده‌اند به تعیین و تبیین موقعیت خود در فضای سیاسی کشور بپردازند، بخشی از طرفداران رئیس ترجیح داده‌اند وابستگی مالی منتقدین دولت را هدف گیرند.

اخبار یکی، دو هفته اخیر فضای سیاسی ایران به شدت تحت تأثیر انتشار مستندی با نام «من روحانی هستم» قرار داشت و پنجشنبه شب ۲۵ اردیبهشت ۹۳ وقتی که سیمای جمهوری اسلامی شاهد حضور حمیدرضا مقدم‌فر، معاون فرهنگی و اجتماعی سپاه و حسین انتظامی معاون مطبوعاتی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در برنامه هفتگی «دیروز، امروز، فردا» بود، نماینده وزارت ارشاد ـ که البته بار‌ها بر شأن کار‌شناسی و سابقه مطبوعاتی خود اشاره کرد ـ وقتی در مقابل پرسش مجری برنامه در مورد مفهوم شناسنامه‌دار بودن منتقدان قرار گرفت، اظهار داشت: «شناسنامه دار بودن رسانه‌ها، امری الزامی است. بعضی از سایت‌ها نقش شبنامه را ایفا می‌کنند که باید جلو‌ آن‌ها گرفته شود. سایت‌ها باید همگی شناسنامه داشته باشند تا اعتماد و اطمینان به وجود بیاید‌».

نشریه صدا که خود را هفته نامه اعتدالیون می‌نامد، در آخرین شماره خود و در مطلبی با تیتر «هزینه‌های دلواپسی» صریحا به این پرسش پرداخته ‌که سالانه چقدر از درآمدهای کشور برای راه‌اندازی سایت‌ها و ساخت فیلم‌های مستند هزینه می‌شود؟

این شواهد نشان می‌دهد که طرفداران دولت اکنون هدفی شفاف‌تر یعنی منابع مالی منتقدین و یا مخالفان دولت را هدف گرفته‌اند.

نشریه صدا در این باره نوشته است: «راه‌اندازی یک سایت خبری تحلیلی به طور متوسط ماهانه بین هشت تا میلیون تومان هزینه ‌دارد. ساخت یک فیلم مستند تلویزیونی بدون فیلمبرداری و امکانات سینمایی هم حداقل ۱۵ تا ۲۰ میلیون تومان برای سازندگانش خرج دارد... در حال حاضر حداقل ده سایت و دو خبرگزاری‌ مستقیم و بدون واسطه به منتقدان دولت بدل شده است...‌ برخی خبر‌ها نشان می‌دهد، بودجه یکی از خبرگزاری‌های منتقد دولت سالانه ۱۱ میلیارد تومان است. خبرگزاری دیگر وابسته به ارگان‌های نظامی نیز سالانه بیش از ۸ میلیارد تومان بودجه جاری نیاز دارد‌».

این نشریه سپس با مرور بودجه سالانه نهادهای نظامی و حاکمیتی مدعی شده است که دست‌کم شماری ‌از تحلیلگران سیاسی بر این باورند که ‌بخشی از بودجه‌های نهادهای نظامی برای فعالیت‌های فرهنگی هزینه می‌شود که در ‌‌نهایت به انتقاد از دولت می‌انجامد.

مشخص نیست، اعتراض هواداران دولت از هزینه‌های مالی مخالفان و منتقدان دولت تا چه هنگام ادامه خواهد یافت و تا چه میزان تأثیرگذار خواهد بود، ولی روند توجه بیش از پیش آن‌ها به این موضوع را نمی‌توان نادیده گرفت.