مؤلفه‌های مدیریت جهادی در عرصه فرهنگ

محمدمسعود صادقی

کد خبر: ۳۹۷۱۲۳

تاریخ: ۱۰ ارديبهشت ۱۳۹۳ - ۱۵:۲۱

مقام معظم رهبری ـ مدظله‌العالی ـ سال پیش رو را سال «اقتصاد و فرهنگ با عزم ملی و مدیریت جهادی» اعلام فرمودند. این کوتاه سخن مؤلفه‌های مدیریت جهادی در عرصه فرهنگ را بررسی می‌کند و مخاطب اصلی آن مدیران فرهنگی کشورند.

ده سال پیش در ‌۱۷ /۴/ ۱۳۸۳ مقام معظم رهبری در تعریف جهاد فرمودند: «جهاد یعنی مبارزه. در زبان فارسی جنگ و ستیزه‏‌گری معنای مبارزه را نمی‌‏دهد. می‌‏گویی من دارم مبارزه می‌‏کنم: مبارزه علمی می‌‏کنم، مبارزه اجتماعی می‌‏کنم، مبارزه سیاسی می‌‏کنم، مبارزه مسلحانه می‌‏کنم، همه این‏‌ها مبارزه است و معنا دارد. مبارزه یعنی تلاش پر نیرو در مقابل یک مانع یا یک دشمن. اگر هیچ مانعی در مقابل انسان نباشد، مبارزه وجود ندارد. در جاده آسفالته انسان پایش را روی گاز بگذارد و با باک پر از بنزین سفر کند، این را مبارزه نمی‌گویند. مبارزه آن‏ جایی است که انسان با مانعی برخورد کند که این مانع در جبهه‏‌های انسانی‏ می‌‏شود دشمن و در جبهه‌‏های طبیعی می‌‏شود موانع طبیعی. اگر انسان با این موانع درگیر شود و سعی کند آن‏‌ها را از میان بردارد، این می‌‏شود مبارزه. جهاد در زبان عربی عیناً به همین معناست یعنی مبارزه. جهاد در قرآن و حدیث هم به همین معناست».

بنابراین، یک مدیر جهادی در عرصه فرهنگ درصدد دفع و رفع موانع موجود نظیر تهاجم فرهنگی گسترده‌ علیه فرهنگ اسلامی ایرانی است؛ اما شیوه برخورد او فعال است نه منفعل. منتظر نمی‌شود تا اتفاقی بیفتد و ‌علیه آن کاری کند.

برنامه محوری و توجه به شایسته سالاری، از مهم‌ترین ویژگی‌های یک مدیر جهادی در عرصه فرهنگ است. یک مدیر جهادی در عرصه فرهنگی، آرمان‌ها را اسیر بوروکراسی اداری و روزمرگی نمی‌کند و وضعیت فرهنگ را نه آنچنان آرمانی و انتزاعی می‌انگارد و نه آنچنان سطحی و پیش پاافتاده، بلکه با واقعیات عرصه فرهنگ همان گونه که هستند، روبه‌رو می‌شود و آن‌ها را به سوی آن وضعیتی که باید، هدایت می‌کند.

یک مدیر جهادی در عرصه فرهنگ نیک می‌داند که عرصه فرهنگ از آن حیث که ‌دنبال اثرگذاری و نفوذ بر عامه مردم و اصلاح فرهنگ عمومی است، حیات خلوت دولت‌ها و عرصه دخالت آن‌ها نیست، بلکه نیازمند نظارت دقیق و کیفی مدیران فرهنگی است.

یک مدیر جهادی در عرصه فرهنگ درصدد نهادینه کردن اخلاق و ارزش‌های دینی در محیط کار و نیز اهمیت دادن به بیت‌المال و مؤلفه‌های اقتصاد مقاومتی در حوزه تحت مدیریت خود است.

در مدیریت جهادی فرهنگی جوانان مؤمن باید نقش پر رنگی ‌داشته باشند و یک مدیر جهادی موفق کسی است که از نیرو و انرژی یک جوان در کنار تجربه و دانش یک پیشکسوت فرهنگی بیشترین بهره را ببرد.

از مؤلفه‌های یک مدیر جهادی موفق در عرصه فرهنگ، دوری از افراد متملق و چاپلوس است. یک مدیر جهادی خوب می‌داند که «أحب اخوانی من اهدی الیَّ عیوبی» یعنی بهترین دوستان من آنهایی هستند که مرا نقد سازنده می‌کنند و عیوب و نواقص مرا به بهترین شکل به من گوشزد می‌نمایند.

قانونمندی و ‌تخطی نکردن از چهارچوب‌های قانونی نیز از مهم‌ترین مؤلفه‌های یک مدیر جهادی موفق در عرصه فرهنگ است.

در پایان برای همه مدیران ارزشی و جهادی در عرصه فرهنگ که درصدد رفع نگرانی‌های مقام معظم رهبری در حوزه فرهنگ هستند، آرزوی موفقیت کرده و ‌بار دیگر توجه آن‌ها را به سخنان معظم‌له درباره فرهنگ در دیدار با رئیس و اعضای محترم مجلس خبرگان در‌ ۱۵ /۱۲/ ۹۲ جلب می‌کنم: «من هم از مسائل فرهنگی نگرانم و در این نگرانی نمایندگان محترم خبرگان سهیم هستم. دولت محترم باید به این موضوع توجه کند و مسئولان فرهنگی نیز باید توجه داشته باشند که چه می‌کنند، زیرا در مسائل فرهنگی نمی‌توان بی‌ملاحظگی کرد. مسأله فرهنگ مهم است، زیرا اساس ایستادگی و حرکت نظام اسلامی، مبتنی بر حفظ فرهنگ اسلامی و انقلابی و تقویت جریان فرهنگی مؤمن و انقلابی است. واقعاً همه باید قدر جوانان مؤمن و انقلابی را بدانند، زیرا همین جوانان هستند که در روز خطر، سینه سپر می‌کنند. کسانی که به این جوانان با بدبینی نگاه می‌کنند و تلاش دارند آن‌ها را منزوی کنند، به انقلاب و کشور خدمت نمی‌کنند. البته این جوانان مؤمن و انقلابی هیچ گاه منزوی نخواهند شد‌».