نقش جدیدی که عمان در موضوع هسته‌ای ایران ایفا می‌کند

یکی از مباحثی که به فاصله اندکی پس از امضای توافقنامه هسته‌ای ژنو مطرح شد، نقشی است که گفته می‌شود دولت عمان در فراهم کردن زمینه‌های لازم برای برقراری تعامل میان ایران و آمریکا ایفا کرده است. اکنون برخی گزارش‌های جدید، حاکی از آن است که عمان در راستای افزایش نقش خود در موضوع هسته‌ای ایران، سیاست‌هایی ‌برای هماهنگ کردن کشورهای عرب منطقه طراحی کرده است.

کد خبر: ۳۶۸۰۳۳

تاریخ: ۰۹ دی ۱۳۹۲ - ۱۶:۲۸

به گزارش «تابناک»، روزنامه «وال‌استریت ژورنال» در مطلبی به بررسی نقش عمان در توافق هسته‌ای ایران پرداخته و می‌نویسد: دولت آمریکا در تلاش خود برای جلب حمایت کشورهای عرب منطقه از توافق هسته‌ای ایران، عمان را ‌متحدی جدید برای خود یافته است.

این روزنامه به نقل از مقامات آمریکایی، ایرانی و عرب گزارش داده که پس از ایفای نقش پشت پرده در برقراری تعامل مستقیم میان ایران و آمریکا، دولت عمان اکنون تلاش دارد تا زمینه پذیرش توافق هسته‌ای ایران را از سوی کشورهای عرب منطقه فراهم کند؛‌این کار پس از آن صورت می‌گیرد که عربستان سعودی، امارات و برخی دیگر از کشورهای عرب حاشیه خلیج فارس، از تلاش آمریکا برای نزدیک شدن به ایران انتقاد کرده و ضمن ابراز تردید نسبت به هدف نهایی برنامه هسته‌ای ایران، خواستار افزایش فشار‌ها بر ایران شدند.

وال استریت ژورنال در گزارش خود اشاره می‌کند که عمان بر خلاف دیگر کشورهای منطقه، ‌آشکارا از تعامل ایران و آمریکا استقبال کرده و بر این باور است که توافق هسته‌ای، فرصت نادری ‌برای کاهش تنش‌ها میان کشورهای عرب منطقه و ایران فراهم کرده است.

برخی مقامات کشورهای منطقه گفته‌اند که سلطان قابوس، پادشاه عمان‌ به درخواست دولت آمریکا، در دو سال اخیر، میزبان مجموعه‌ای از دیدارهای سری میان مقام‌هایی از ایران و آمریکا بوده است.

در همین راستا، وزیر امور خارجه عمان، چند هفته پیش در جریان کنفرانسی در بحرین اظهار داشت: «ما معتقدیم که اینک در مرحله‌ای تاریخی هستیم که نیازمند تلاش برای دستیابی به صلح و ثبات است؛ بنابراین، ما می‌توانیم به توسعه و پیشرفت پایدار دست پیدا کنیم».

به هر حال، به باور مقامات کشورهای منطقه، نقش عمان در تلاش برای برقراری تعامل میان ایران و آمریکا، دربردارنده فرصت‌ها و همچنین موانعی برای این کشور بوده است؛ البته به جز مسائل سیاسی و دیپلماتیک، منفعت‌های خاص اقتصادی و همچنین ژئوپلیتیک نیز عاملی بوده که روند جاری را در سیاست خارجی عمان به وجود آورده است.

در این باره باید گفت، دولت عمان از مدت‌ها پیش تلاش داشته تا با راه‌اندازی یک خط لوله، ‌گاز از ایران وارد کند؛ اما تحریم‌های آمریکا مانع تحقق این کار بوده است؛ بنابراین، در صورتی که فشار تحریم‌های آمریکا کاهش پیدا کند، این پروژه امکان عملی شدن ‌خواهد یافت.

تلاش عمان برای ایفای نقشی مستقل در تحولات منطقه، عامل دیگر در این زمینه است. در همین راستا، در جریان اخیر اجلاس کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس، دولت عمان به طور جدی با تشکیل اتحادیه‌ای که عربستان سعودی پیشنهاد آن را مطرح نموده بود، مخالفت کرد.

از جمله دیگر اقداماتی که عمان در راستای برقراری تعاملات میان ایران و آمریکا انجام داده، تلاش برای تسهیل اتباعی از هر دو کشور بوده که در کشور مقابل دستگیر شده بودند.

«سالم بن ناصر الاسماعیلی»، مشاور ارشد اقتصادی سلطان عمان و رئیس هیأت سرمایه‌گذاری این کشور، مسئولیت این اقدامات را بر عهده داشته است. از جمله کارهای وی، می‌توان به فراهم کردن زمینه آزادی سه آمریکایی بازداشت شده در ایران در اواخر سال ۲۰۱۰ اشاره کرد.

پس از این واقعه و در دسامبر سال ۲۰۱۱، جان کری که در آن زمان ریاست کمیته روابط خارجی سنای آمریکا را بر عهده داشت، گفت‌و‌گوهای محرمانه‌ای‌ با سلطان قابوس انجام داد و از وی ‌خواست تا دیدار‌های سطح بالایی در مسقط میان مقامات ایرانی و آمریکایی انجام شود.

گفته می‌شود که نخستین ملاقات از این دست، در ژوئیه ۲۰۱۲ انجام گرفت.
به هر حال، اکنون نیز شواهد و قراین حاکی از آن است که دولت عمان تلاش دارد در فاز جدیدی از اقدامات میانجی‌گرانه خود، زمینه پذیرش توافق هسته‌ای ایران و گروه ۱+۵ از سوی کشورهای عرب منطقه فراهم کرده و از این طریق، گام دیگری‌ در پیگیری دیپلماسی مستقل خود بردارند.