مرور روزنامه‌های صبح پنجم آذرماه

نخستین رئیس‌جمهور ایران که به دادگاه می‌رود

امروز نخستین جلسه دادگاه محمود احمدی‌نژاد برگزار می‌شود؛ این شاید جنجالی‌ترین خبر کنونی باشد که بتواند بر موج اخبار مذاکرات ژنو فائق آید. روزنامه‌های بسیاری امروز به استقبال این خبر رفته بودند.

کد خبر: ۳۶۰۱۷۷

تاریخ: ۰۵ آذر ۱۳۹۲ - ۱۲:۲۰

در یکصدمین روز از عمر دولت تدبیر و امید، محمود احمدی‌نژاد، رئیس جمهور سابق ایران، راهی دادگاه می‌شود تا در نخستین نشست دادگاه‌اش حاضر شود؛ این، در کنار موج اخبار و تحلیل‌های پس از توافقات ژنو، مهم‌ترین عناوین روزنامه‌های صبح امروز را تشکیل می‌دهد.

به گزارش «تابناک»، دست‌کم دو روزنامه کیهان و وطن امروز بر خلاف دیگر روزنامه‌هایی که موج اخبار امیدوار کننده از توافقات ژنو را منتشر می‌کنند، با نگاه بدبینانه‌ای این موضوع را دنبال می‌کنند.

حسین شریعتمداری که آخرین سرمقاله‌اش مربوط به صبح روز توافق در ژنو بود، در نخستین سرمقاله‌ای که پس از ژنو۳ منتشر کرده، به جریانی که آن‌ها آن را «جریان مرموزی در داخل کشور که ننگ وطن‌فروشی در فتنه آمریکایی ـ اسرائیلی ۸۸ را بر پیشانی خود دارد و در آن ماجرا نقش ستون پنجم مثلث آمریکا، انگلیس و اسرائیل را بازی کرده بود» خطاب می‌کند، تاخته که اصرار دارند‌ رونمایی مستند کیهان از هویت باج‌خواهانه آمریکا و متحدانش را به حساب مخالفت با تیم هسته‌ای کشورمان و نادیده گرفتن تلاش بی‌وقفه آنان بنویسد!».

در بخشی از این سرمقاله می‌خوانیم: «کمتر از یک ساعت بعد از امضای توافقنامه ژنو و در حالی که وزیر خارجه محترم کشورمان، در پی ۴ روز تلاش بی‌وقفه و چالش نفس‌گیر و درخورتقدیر با کشورهای ۵+۱، پشت تریبون رفته و از پذیرش حق غنی‌سازی ایران در توافقنامه یاد شده خبر داده بود، جان کری وزیر امور خارجه آمریکا، در جمع خبرنگاران حاضر شد و با وقاحت ادعا کرد؛ «گروه ۵+۱ در توافقنامه ژنو، حق غنی‌سازی ایران را نپذیرفته و تایید نکرده است»! و با استناد به‌‌ همان ماده ۴ از معاهده NPT که کیهان پیشاپیش درباره تحریف و سوءاستفاده آمریکا و متحدانش از آن هشدار داده بود، گفت؛ «نه فقط در ماده ۴ معاهده NPT، بلکه در هیچ یک از چهار گوشه معاهده مزبور، هیچ اشاره‌ای نشده است که حاکی از حق غنی‌سازی برای کشورهای عضو این پیمان و از جمله ایران باشد»!

ملاحظه می‌کنید که پیش‌بینی و هشدار کیهان تا چه اندازه دقیق و بموقع بوده است و اگر پادوهای ـ با جیره و مواجب آمریکا ـ در پوشش حمایت دروغین از دولت و با همکاری رسانه‌های بیرونی، علیه این هشدار به موقع جارو‌جنجال نمی‌کردند، هشدار مزبور می‌توانست توجه اعضای محترم تیم مذاکره‌کننده کشورمان را به این ترفند جلب کرده و با اصرار از حریف بخواهند که در متن توافقنامه بر تفسیر واقعی و غیرقابل تحریف ماده ۴ NPT تأکید شود تا راه هرگونه زبان‌درازی درباره متن توافقنامه مزبور بسته باشد. آیا اصحاب فتنه با حمله به کیهان که چرا چنین هشداری را داده است، بار‌ دیگر و برای چندمین بار در خدمت آمریکا و اسرائیل و انگلیس نبوده‌اند؟!

البته آقای دکتر ظریف بلافاصله پس از اظهارات پیمان‌شکنانه وزیر خارجه آمریکا، پاسخ منطقی و حقوقی محکمی به اظهارات وی داده و از جمله گفته بود؛ «تفسیر آمریکا از ماده ۴ مورد قبول اغلب کشور‌ها نیست.

در این سند، برنامه غنی‌سازی به عنوان جزیی از هر راه‌حل به رسمیت شناخته شده است» و آقای روحانی، رئیس‌جمهور محترم نیز در کنفرانس خبری خود با اعلام اینکه «هر که هر تفسیری می‌خواهد داشته باشد ولی حق غنی‌سازی ایران در توافقنامه به رسمیت شناخته شده است» به اظهارات جان کری و سخنان مشابه اوباما، پاسخی منطقی و حقوقی داد.

۳ ـ کیهان در شماره روز دوشنبه خود ـ ۴/۹/۹۲ ـ ضمن اختصاص یک تیتر جداگانه به تقدیر رهبر معظم انقلاب از تلاش و ایستادگی تیم هسته‌ای کشورمان در مقابل زیاده‌خواهی‌های حریف و انتشار اظهارنظرهای منطقی و حقوقی آقایان روحانی و ظریف در پاسخ به ادعای بی‌اساس جان‌کری و اوباما، تیتر اول خود را به اعتراض علیه اظهارات پیمان‌شکنانه جان کری اختصاص داد و با اشاره به نقض مفاد توافقنامه ژنو از سوی جان کری نوشت: «آمریکا قابل اعتماد نبود» و اینکه «توافقنامه ژنو یک ساعت دوام آورد».

این تیتر و خبر کیهان بلافاصله با اعتراض شدید، مشترک و گسترده رسانه‌های بیگانه و سایت‌های اجاره‌ای تحت مدیریت اصحاب فتنه قرار گرفت و در تفسیر‌ها و تحلیل‌های خود بدون اشاره به اعتراض کیهان علیه عهدشکنی آمریکا که با حمایت از تیم هسته‌ای کشورمان همراه بود، تیتر و خبر کیهان را علیه دولت و تیم مذاکره‌کننده هسته‌ای قلمداد کردند! و سوال این است که آیا جان کری، با صراحت، حق غنی‌سازی تاکید شده در توافقنامه ژنو را انکار نکرده بود؟ و آیا این انکار به مفهوم نقض توافقنامه ژنو نبود؟! اگر چنین بود ـ که بود ـ جیغ بنفش اصحاب فتنه برای چه بود؟ و چرا بلافاصله احساس کرده بودند کیهان با اعتراض به آمریکا روی دم رضاخانی آن‌ها پا گذاشته است؟!

۴ ـ گفتنی است که باز هم در پی پیش‌بینی کیهان که با اطلاع از هویت باج‌خواهانه و غیرقابل اعتماد آمریکا و متحدانش ابراز شده بود، دیروز ویلیام هیگ، وزیر امور خارجه انگلیس نیز، در صفحه توئیتر خود نوشت، «اینکه ایرانی‌ها می‌گویند در متن توافقنامه ژنو به آن‌ها حق غنی‌سازی داده شده است حقیقت ندارد»!

روزنامه وطن امروز هم روی تصویری از هیگ و کری از تیتر «انکار دوباره جان‌کری» استفاده کرده که در آن از به رسمیت نشناختن حق غنی‌سازی برای ایران خبر داده است.

روزنامه ابتکار اما گزارشی درباره سکوت این روزهای سعید جلیلی منتشر کرده که در بخشی از آن می‌خوانیم: «در حالی که بسیاری از شخصیت‌های سیاسی و مقامات مسئول کشور در دو روز گذشته درباره عملکرد تیم هسته‌ای کشور به اظهار‌نظر پرداخته و عموما نیز به تمجید و قدردانی از عملکرد تاریخی دستگاه دیپلماسی کشور پرداخته‌اند، سعید جلیلی، مذاکره کننده ارشد ایران در شش سال گذشته، ترجیح داد که در این باره سکوت کند. این موضوع در حالی است که عملکرد جلیلی به عنوان دبیر شورای امنیت ملی کشور یکی از مهم‌ترین مباحث مطرح شده در مبارزات انتخاباتی بود و اتفاقا یکی از نکاتی بود که برخی از تحلیل گران، توجه ویژه روحانی به آن را، از دلایل پیروزی وی در انتخابات می‌دانند.

شاید صریح‌ترین انتقاد به عملکرد جلیلی را علی اکبرولایتی از خود نشان داد. وی در مناظره آخر نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری یازدهم با لحنی صریح گفت: ببینید جناب آقای جلیلی! بحث دیپلماسی کلاس فلسفه نیست، آنچه مردم می‌بینند این است که شما چند سال است مسئول پرونده هسته‌ای هستید، یک قدم هم پیش نرفته‌ایم، تحریم‌ها بیشتر شده و هر روز فشارش بر روی مردم می‌آید. هنر دیپلماسی این است که حق هسته‌یی را حفظ کنید و در عین حال تحریم‌ها کاهش پیدا کند و بر آن اضافه نشود‌». در ادامه این گزارش به واکنش‌های محسن رضایی، علی اکبر ولایتی و محمد باقر قالیباف که روز گذشته نسبت به توافقات ژنو اتخاذ شده اشاره شده و اینکه سعید جلیلی هیچ واکنسی نسبت به این مسأله نداشت اشاره شده است.

روزنامه شرق اما به مناسبت روز جهانی منع خشونت علیه زنان در صفحه جامعه خود گزارشی از «بررسی خشونت علیه زنان در ایران و جهان» منتشر کرده که در بخشی از آن می‌خوانیم: «در ایران به ‌ندرت آمار دقیقی از این پدیده خاص و حساسیت‌برانگیز وجود دارد، اما به‌طور قطع فقدان آمار نمی‌تواند دلیل موجهی بر نادیده‌گرفتن آن باشد. روز گذشته یعنی چهارم آذر ـ ۲۵نوامبر ـ روز جهانی نفی خشونت علیه زنان بود. همزمان دفتر اطلاع‌رسانی سازمان ملل‌متحد نیز به مناسبت روز جهانی نفی خشونت علیه زنان گزارشی را ارایه کرده است که طبق مطالعات بین‌المللی سازمان جهانی بهداشت ۳۵‌درصد از زنان سراسر دنیا در طول عمر خود نوعی از خشونت‌های جسمی یا جنسی را تجربه می‌کنند‌».

و در ادامه در خصوص «آمارهایی از خشونت علیه زنان در ایران» می‌خوانیم: «بر اساس پژوهشی در کشور در دهه۸۰ طی دو هفته تعداد ۱۲۰زن به ‌صورت تصادفی انتخاب شد و جهت بررسی علل خشونت از آن‌ها سؤال‌هایی پرسیده شد. بر اساس نتایج این پژوهش از مجموع ۱۲۰زن مورد بررسی در شش گروه سنی، ۲۹نفر (معادل ۸۰‌درصد) عامل اخلاقی و کلیشه تربیتی از سوی همسر، ۱۸نفر (معادل ۵۰ درصد) دخالت خانواده شوهر، ۱۴نفر (معادل ۳۸‌درصد) مشکلات اقتصادی، سه نفر (معادل۸/۳درصد) اختلافات فرهنگی و طبقاتی و هفت نفر (معادل ۱۹/۴درصد) مشکلات جنسی زناشویی خود را عمده عوامل درگیری معرفی کرده‌اند که همگی حاضران در این بخش در گروه سنی ۱۸ تا ۲۴سال قرار داشتند. اما در گروه سنی ۲۵ تا ۲۹سال از مجموع ۲۰نفر، ۱۵ نفر (معادل ۷۵‌درصد) عامل اخلاقی و کلیشه تربیتی از سوی همسر، ۹نفر (معادل ۴۵‌درصد) دخالت خانواده شوهر، ۱۰نفر (معادل ۵۰‌درصد) مشکلات اقتصادی، سه‌نفر (معادل ۱۵‌درصد) اختلافات فرهنگی و طبقاتی و چهارنفر (معادل ۲۰درصد) مشکلات جنسی زناشویی خود را مهم‌ترین علل بروز خشونت دانستند. در مجموع عوامل زمینه‌ساز اصلی در نزاع خانوادگی از پنج جنبه مختلف مورد بررسی قرار گرفت، جنبه‌هایی همچون: مشکلات اخلاقی و کلیشه تربیتی از سوی همسر، مشکلات اقتصادی، دخالت خانواده شوهر، مشکلات جنسی و اختلافات فرهنگی و طبقاتی. بر این اساس مصاحبه شوندگان در هریک از حیطه‌های مورد بررسی به ترتیب ۷۹/۲، ۵۴/۲، ۳۹/۲، ۱۳/۳ و ۱۰‌درصد را به‌عنوان مهم‌ترین عامل خشونت ذکر کرده‌اند‌».

حضور جواد نکونام در میان سه نامزد نهایی دریافت جایزه بازیکن سال آسیا، صفحات ورزشی روزنامه‌های امروز را به تسخیر خود درآورده بود. تهران امروز در گزارش خود در صفحه ورزشی‌اش می‌نویسد: «امروز در کوالالامپور مالزی یک اتفاق مهم برای فوتبال آسیا رخ می‌دهد. انتخاب برترین‌های قاره. ما در چند بخش نامزد داریم که قطعا مهم‌ترین آن‌ها انتخاب بازیکن بر‌تر آسیا در سال ۲۰۱۳ میلادی است؛ رقابت جواد نکونام با دو بازیکن کره‌ای و چینی. پیرو این موضوع ظهر دیروز دوشنبه کنفرانس خبری مشترکی در هتل مندرین کوالالامپور برگزار شد. کنفرانسی که جواد نکونام و ‌ها دائه سونگ از کره‌جنوبی در آن حاضر بودند و برای خبرنگاران صحبت کردند. اما نکته عجیب و قابل تامل به غیبت ژانگ ژی بازیکن چینی مربوط می‌شد. گفته می‌شود این چینی که امسال با تیم گوانگژو قهرمان لیگ قهرمانان آسیا شده است از شانس خوبی نسبت به دو بازیکن دیگر برخوردار است. اما غیبت او این شائبه را به وجود آورد که شاید این بازیکن به مالزی نیاید و رقابت تنها بین بازیکنان ایران و کره‌جنوبی باشد. اما یکی از مسئولان کنفدراسیون فوتبال آسیا به خبرنگاران ایرانی گفت این بازیکن چینی قطعا خودش را به مالزی می‌رساند. قبل از پرداختن به دلایل غیبت این چینی در ابتدا به صحبت‌های دو بازیکن ایرانی و کره‌ای در کنفرانس خبری می‌پردازیم. جایی‌که جواد نکونام و‌‌ها دائه سونگ در مورد حضورشان صحبت کردند‌».

و سرانجام اینکه شاید جنجالی‌ترین موضوع روزنامه‌های امروز ماجرای دادگاه محمود احمدی‌نژاد است که روزنامه قانون با تیتر «اتهام؛ استفاده از الفاظ زشت» به استقبال آن رفته و در بخشی از آن می‌خوانیم: «برای اولین بار در تاریخ ایران یک رئیس جمهور در پیشگاه دادگاه به عنوان یک متهم حاضر شده و پاسخگوی سوالات قاضی پرونده خواهد بود. فارغ از نوع اتهامات و دفاعیات احمدی‌نژاد ازابتدای انتشار این خبر تا کنون نظرات گوناگونی در رابطه با چگونگی رسیدگی به اتهامات یک رئیس جمهور و همچنین نوع شکایت‌ها و ابلاغ احضاریه مطرح شده است. برخی از حقوقدان‌ها با استناد به اصل ۱۴۰ قانون اساسی رسیدگی به این جرائم را در صلاحیت دادگاه عمومی دانستند و برخی دیگر نیز با استناد به تبصره ماده ۴ قانون اصلاح قانون تشکیل دادگاه‌های عمومی و انقلاب مصوب سال ۸۱ و اینکه رئیس جمهور از اعضای حقوقی مجمع تشخیص مصلحت نظام است، رسیدگی به جرائم او را در صلاحیت دادگاه کیفری استان دانستند.

البته تنها حاشیه این احضاریه فقط بحث صلاحیت دادگاه کیفری برای رسیدگی به شکایت از احمدی‌نژاد نبوده و این روز‌ها الزام به حضور یا عدم حضور رئیس جمهور سابق‌کشورمان در دادگاه برای تحقیقات مقدماتی نظرات متفاوتی را در پی‌داشته است. تعداد زیادی از حقوقدان‌ها از ضرورت حضور احمدی‌نژاد سخن می‌گویند و تعدادی هم حضور وکیل متهم را در این مرحله کافی قلمداد می‌کنند. هرچند نباید فراموش کرد طی دو دوره ریاست‌جمهوری احمدی‌نژاد انتقادات بسیاری به نادیده گرفته شدن قوانین توسط او از سوی حقوقدان‌ها مطرح شد، تا این روز‌ها بر کسی پوشیده نباشد که قانون‌گریزی جزو لاینفک شناسنامه کاری او طی ۸ سال گذشته بوده است. اکنون احترام به قوانین و حضور در دادگاه قانونی برای پاسخگویی به سوالات قاضی رسیدگی کننده به پرونده انتظاری است که پاسخگویی به آن می‌تواند نشانه خوبی از تغییر رفتار محمود احمدی‌نژاد در فضای معتدل ایران امروز باشد‌».