آیا گروه‌های دوستی رقیب وزارت خارجه هستند؟

برخی از شایعات حاکی از استارت خوردن تشکیل گروه دوستی پارلمانی ایران و امریکا است هر چند این شایعات از سوی هیچ منبع رسمی یا تکذیب نشده است اما سوال اصلی این است که اساسا گروه دوستی های بین پارلمانی کارکردشان چیست؟

کد خبر: ۳۵۶۰۱۹

تاریخ: ۱۴ آبان ۱۳۹۲ - ۱۷:۵۰

موید حسنی صدر عضو دو گروه دوستی ایران و ترکیه و ایران گرجستان در گفت و گو با خبرنگار اعتدال، به تشریح وظایف، کارکردها و محدودیت های این گروه ها پرداخت، و گفت: گروه های دوستی پارلمانی در تمام مجالس دنیا وجود دارد و در طول یک دوره حداکثر دو سفر انجام می شود؛ یک سفر که گروه دوستی کشورها می رود و یک سفر که گروه دوستی کشور متقابل می آید.

وی در ادامه اظهار داشت:این گروه ها موضوعات گوناگونی را دنبال می کنند. یکی ازکارکردهای گروه های پارلمانی تبادل تجربیات پارلمانی است. نمایندگان به رایزنی می پردازند و به موضوعات و تجربیات دیگران را در مجالس کشور خود منعکس می کنند تا مورد استفاده قرار بگیرد. علاوه بر همکاری های پارلمانی و انتقال تجربیات می توان گفت که مجلس نماینده ملت است؛ ممکن است دولت ها زمانی اختلاف نظر پیدا کنند اما مجلس به عنوان نمایندگان مردم کارشان این است که فارغ از ملاحظلات سیاسی ارتباط بین ملت ها را هم فراهم کنند و در زمینه های فرهنگی، بشردوستانه و ... فعال باشند. گروه های دوستی می توانند پیام آور ملت های خود باشند و غالبا کارهایی توسط نمایندگان قابل حل و فصل است و از تنشها جلوگیری می شود.

رئیس گروه دوستی پارلمانی ایران و گرجستان، در ادامه افزود: به عنوان مثال مسئولی تصمیمی در مورد کشوری که دوستی پارلمانی داریم بگیرد ما از مسئولین می توانیم توضیح بخواهیم و اگر سهوی شده باشد جبران می شود. یا به عنوان مثال دیگر، ما از کشور گرجستان به خاطر قرار دادن رواید توضیح خواسته ایم و نمایندگان آن‌ها پس از انتخابات این موضوع را بررسی خواهند کرد و حتی از ما برای سفر به گرجستان دعوت کردند. از گروه ما آقای حسن‌نژاد انتخاب شد تا به عنوان ناظر در انتخابات گرجستان شرکت کند.

این عضو کمیسیون صنایع مجلس در ادامه خاطر نشان کرد: در گروه های دوستی پارلمانی در زمینه های بسیاری مانند دفاع از حقوق بشر و حقوق شهروندی  و حتی محتوای قوانین و شیوه اداره مجلس، قانون گذاری و نظارت تبادل نظر می شود. گروه های دوستی از تشکل های بدون هزینه است که بیشترین خدمات را انجام می دهد.

وی در مورد کارکردهای رایزن فرهنگی در کشورهای دیگر گفت: هر نقشی کارکرد خود را دارد. اگر اینها موثر عمل کنند کارکرد بسیاری خواهد داشت و می توانند نقش سازنده ای داشته باشند.

حسینی صدر در مورد کارگرد گروه دوستی پارلمانی ایران و انگلیس و اینکه این گروه چه کارکردی در برهه کنونی که تنش های بسیاری بین دو کشور به وجود آمد،گفت: کارکردهای گروه دوستی به قابلیت نمایندگانی بستگی دارد که عضو گروه دوستی هستند. این بستگی دارد که رئیس گروه دوستی چه کسی باشد و اعضای گروه تا چه اندازه فعال باشند. برای مثال رئیس مجلس ترکیه که رئیس یکی از قوای ترکیه است 3 روز در ایران بود و در مورد مسائل مختلف بین دو کشور گفتگو کردیم. حتی به دیدار رهبر انقلاب رفتیم و خواسته هایی داشتند که در حد امکان بنا شد رسیدگی شود. رهبر انقلاب نیز توصیه هایی کردند از جمله این که جهت گیری های ترکیه باید همسو با ایران باشد.

رئیس گروه پارلمانی بین المجالس درباره اقدامات گروه دوستی ایران و ترکیه گفت: برای نمونه تعدادی از ایرانیان که برای زیارت به سوریه رفته بودند دستگیر شدند ما از طریق گروه دوستی با ترکیه صحبت کردیم و ترکیه از نفوذ خود استفاده کرد و ایرانیان آزاد شدند. ما در ترکیه در باره مسائل مختلف نتیجه گرفته ایم. به زندانیان ایرانی کمک کردیم. در زمینه سازی و توسعه روابط اقتصادی نقش موثری داشته ایم.

حسینی صدر در پاسخ به این سوال که آیا گروه های دوستی نقشی موازی با وزارت خارجه انجام نمی دهند، گفت: خیر. کارکردهای اینها متفاوت است. وزراتخانه ها نماینده دولت هستند و ما نماینده مردم هستیم. ممکن است دولتی چیزی بخواهد که مردم آن را نخواهند. در هر کشوری آداب معاشرتی وجود دارد. ما به عنوان نمایندگان ملت می خواهیم روابط خود را با ترکیه و گرجستان افزایش دهیم. این موضوع را ما به اطلاع آنها می رسانیم و آنها نیز این موضوع را به اطلاع مقامات خود می رسانند.

وی در ادامه خاطر نشان کرد: هر گروه دوستی حداکثر 12 عضو دارد و ما با بیشتر کشورهای دنیا گروه دوستی داریم. هیئت رئیسه گروه دوستی یک رئیس دارد یک نایب رئیس، یک دبیر و یک خزانه دار. وزارت خارجه نیز با گروه های دوستی همکاری دارد و اطلاعات لازم را در اختیار نمایندگان قرار می دهد. علاوه بر کارهای تشریفاتی کارکردهای دیگری نیز دارد. یک دبیرخانه نیز در مجلس کار کلیه گروه های دوستی را انجام می دهد

وی در توضیح این سوال که چرا تعاملات و کارهای گروه های دوستی رسانه ای نمی شود، گفت: در حد امکان رسانه ای می شود ولی شاید حساسیت های جانبی مانع رسانه ای شدن اخبار شود. به عنوان مثال دکتر به مریض خود جزئیات بیماری را نمی گوید و تنها اطلاعات ضروری را می گوید. اگر نماینده ای بگوید رئیس گروه دوستی است، ممکن است برداشت مردم و یا رقبای انتخاباتی این باشد که ما همیشه در سفر خارجی هستیم در حالی که در هر دوره 4 ساله یک بار چنین سفرهایی انجام می شود. شاید پوشش خبری مجلس ضعیف باشد اما مانعی برای اطلاع رسانی وجود ندارد.

نماینده مردم خوی و چایپاره در مجلس شورای اسلامی در مورد تفاوت گروه های دوستی و بین المجالس گفت: بین المجالس ماهیت متفاوتی دارد. بین المجالس جایگاهی بین المللی دارد و حتی مصوباتش به سازمان ملل ارجاع می شود. بین المجالس جایگاهی رسمی دارد اما گروههای دوستی جایگاهی نیمه رسمی دارند . برای بین المجالس از بین نمایندگان رای گیری می شود و سیستم متمرکز دارد و همه کشورها به یک شیوه عمل می کنند. بین المجالس هر کشوری 15 عضو دارد . هر دو سال یکبار انتخابات برگزار می شود که پس از انتخاب اعضا، رئیس، نایب رئیس، دبیر، خزانه دار و سخنگو انتخاب می شود.

این عضو گروه پارلمانی ایران در اتحادیه بین المجالس، گفت: اجلاس اعضای این تشکل بین المللی سالی 2 بار  و در کشورهای مختلف تشکیل جلسه می دهد. دو جلسه عمومی که از هر کشور 4 یا 5 نماینده در این جلسات حاضر می شود.  اجلاسها معمولا در بهار و پاییز انجام می شود. اجلاس پاییزه معمولا در ژنو و اجلاس بهاره در کشورهایی که اعلام آمادگی کنند برگزار می شود. بین المجالس یک مجلس بین المللی است و بسیار مهم است. از حقوق نمایندگان و دفاع از آنها در برابر دولت هایشان گرفته تا امور منطقه ای و هر بار در باره یک مشکل جهانی قانونی تصویب می شود. معمولا 5 روز کار مفید از قوانین کار و حقوق کودکان و زنان گرفته تا محیط زیست و بهداشت جهانی و مبارزه با بی سوادی و فقر و.... بحث می شود  که در همکاری های بین المللی تاثیرگذار است