چگونه جهان «چینی» شد‌‌؟

خانواد ه‌های سه نفره‌ای که تا 15- 10 سال پیش د ر خانه‌های 18 متری زند گی می‌کرد ند امروز به طور متوسط د ر خانه‌های 80 متری سکونت د ارند و این یعنی بهبود شد ید وضعیت اقتصاد ی چینی‌ها.

کد خبر: ۳۴۳۶۴۱

تاریخ: ۱۷ شهريور ۱۳۹۲ - ۱۰:۳۷

چین چگونه کشوری است؟ نقطه تلاقی ایران و چین کجاست. همین کالاهایی که با افزایش نرخ ارز د یگر چند ان ارزان نیستند اما عمر کوتاهی د ارند یا تکنولوژی د ست چند م توسعه مید ان‌های نفتی یا مذاکرات بلند و د نباله‌د ار بر سرتوسعه مید ان‌های مشترک گازی یا چیزهایی د یگر. مثلا اجرای تحریم‌های سازمان ملل ؟ چین هر چند همیشه پرجمعیت‌ترین کشور جهان بود ه ،اما د ر عرصه بین‌الملل چند ان کشور مهم تاثیرگذاری نبود ه است. عمر چینی شد ن جهان چند ان طولانی نیست. وقتی همه به خود شان آمد ند که چین د یگر جهان را چینی کرد ه بود و نه تنها اقتصاد خود بلکه اقتصاد جهان را د چارتحولی چشمگیر کرد ه بود . اینکه چین کجا بود و چگونه به اینجا رسید د استان پرفراز و نشیب و جذابی د ارد . محمد خوشنام بازرگان ایرانی فعال د ر چین د استان چینی شد ن جهان را مفصل برایمان تشریح کرد . وی می‌گوید خصوصیات فرد ی چینی‌ها د ر ایجاد تغییرات اجتماعی این کشور بسیار موثر بود .

مشروح گفت‌و‌گوی ما با این ایرانی سرمایه گذار د ر چین د رباره نحوه زند گی چینی‌ها د ر پی می‌آید :

د ر طول این سال‌هایی که به چین رفت‌و‌آمد د ارید چه تغییراتی را د ر این کشور د ید ید ؟
اگر کسی د ر سال 1360 شمسی به چین می‌رفت شاید به ند رت د ر خیابان ماشینی می‌د ید . د ر آن زمان بنابرآمارها تعد اد خود روهایی که د ر این کشور میلیارد نفری وجود د اشت از کل خود روهایی که د ر تهران وجود د اشت ، کمتر بود . 35 سال پیش چین واقعا کشور فقیری محسوب می‌شد . اما حالا د یگر نشانی از فقر آن سال‌ها نیست. د ر حقیقت د ر این سال‌ها چین اید ئولوژی کمونیستی را کنار گذاشته و فقط شکل آن راحفظ کرد و سعی کرد به بازار آزاد روی آورد و خود را به اقتصاد سرمایه‌د اری نزد یک کند . چینی‌ها به د نبال این رفتند که به هر طریقی، معمول یا نامعمول تکنولوژی را به کشورشان بیاورند و صنایع مد رن روز را بومی‌سازی کنند تا هم اشتغال ایجاد کنند و هم رفاه وهم د رآمد . بعد از 33 سال که تصمیم جد ی برای توسعه گرفتند ،حالا د ر‌این زمان د رآمد سالانه یک هزار میلیارد د لاری با شهرهای توسعه یافته ومد رن که بعضا با شهرهای اروپایی وآمریکایی برابری می‌کنند به وجود آمد ، نرخ رشد اقتصاد ی آنها د راین سال‌ها تا به امروز بین 12 تا 9 د ر نوسان بود ه است.

این برنامه را از چه طریقی پیگیری کرد ند ؟
آنها کارشناسان ود انشجیانی به خارج ازکشورفرستاد ند تا آموزش ببینند و همین افراد توانستند بخشی از کار انتقال تکنولوژی را به انجام برسانند . د ولت چین هم شرکت‌های تخصصی را د رست کرد که وظیفه آنها د ست یافتن به تکنولوژی‌های روز جهان بود . این شرکت‌ها تکنولوژی روز جهان را به طرق مختلف د ریافت کرد ه و به کارخانه‌ها ومراکز علمی‌د اخلی می‌سپرد ند واین مراکز نیز آنها را کپی سازی و بومی می‌کرد ند وبرآن مبنا تولید را آغاز کرد ند . به هر حال چین ویژگی‌های منحصر به فرد ی هم د اشت. جمعیت بالای چین سبب شد که کارخانه‌ها د ر ابعاد بزرگ و با تیراژ بالای تولید شکل بگیرند . همین تیراژ بالای تولید قیمت تمام شد ه کالاهای آنها را کاهش د اد . د ر چین یک مسئله نیز مد نظر سیاستگذاران و برنامه‌ریزان قرار د اشت. اینکه تولید را همزمان با قطعه سازی آغاز کرد ند و همه را د ر نزد یکی یکد یگر قرار د اد ند تا هزینه حمل و نقل به حد اقل برسد . مثال می‌زنم.یک کارخانه خود روسازی را با راه‌اند ازی کارخانه‌های متعد د قطعه‌سازی د ر تیراژ بالای تولید راه‌اند ازی کرد ند و توانستند علاوه بر تامین نیازهای د اخلی‌شان، صاد رات قطعه را د ر د ستور کار خود قرار د هند . حالا این‌که چرا راحت وارد بازارهای صاد راتی شد ند به همان ویژگی‌های منحصر به فرد شان برمی‌گرد د . تیراژ تولید د ر کارخانه‌های چینی بسیار بالا بود و قیمت نیروی کار بسیار پایین. همین امر سبب شد د ر رقابت با همتایان اروپایی و آمریکایی‌شان برند ه شوند . د ر ضمن شرکت‌های تخصصی بازاریابی راه اند اختند و این شرکت‌ها د ر کشورهای مختلف شروع به بازاریابی کرد ند . تا حد ود 10 سال قبل تمامی شرکت‌های بازاریابی چین د‌ر جهان، د ولتی بود اما به تازگی بخش خصوصی هم د ر این حوزه فعال شد ه است. د ر کل، تولید کنند ه‌ها کاری به صاد رات ند اشتند و این وظیفه بازاریابی تخصصی د ر اختیار شرکت‌های ویژه بازاریابی بود .البته آمد ن سرمایه‌های کشور هنگ کنگ که از طرف انگلستان به چین عود ت د اد ه شد نیز بی‌تاثیرنبود . زیرا د ر هنگ کنگ ثروتمند ان زیاد ی زند گی می‌کرد ند که د یگر د ر خود هنگ کنگ به د لیل کوچکی فضا، سرمایه گذاری برای آنها مهیا نبود وبا تشویق د ولت چین سرمایه‌های خود را به د رون چین سوق د اد ند که من آن سرمایه‌ها را د رموقعیت فعلی چین بسیار موثر می‌د انم وهمچنین استفاد ه از تجربه مد یریت انگلیسی که د ر هنگ کنگ جاری بود نیز کمک شایانی به د ولت چین کرد چه آنکه د ولت چین هیچ‌گاه به نوع مد یریت هنگ کنگ بعد از الحاق د ست نزد و آن‌جا را همانند زمان حضور انگلیس اد اره می‌کند و حتی رفت آمد چینی‌ها به هنگ کنگ نیز د ر حال حاضر با محد ود یت امکان پذیر است.

نیروی انسانی چه نقشی د ر تحقق این برنامه د اشت؟ مثلا ساعت کاری یک کارگر چینی چند ساعت است؟
9 ساعت. اینکه می‌گویم 9 ساعت ، منظورم این است که واقعا 9 ساعت کار مفید و سخت انجام می‌د هند .

کار یک کارگر چینی را با یک کارگر ایرانی مقایسه کنید ؟
کاری که یک چینی د ر یک روز با 9 ساعت کاری انجام می‌د هد یک کارگر ایرانی د ر سه روز تمام می‌کند .

کارگران چینی امنیت شغلی د ارند ؟
امنیت شغلی د ر چین معنا ند ارد و د ست کارفرمایان برای اخراج کارگران باز است. به‌همین خاطر کارگران تلاش می‌کنند طوری کار کنند که رضایت کارفرما را تامین کنند . د ر چین همه سعی می‌کنند بهترین باشند . خب شما جمعیت چین را د ر نظر بگیرید . حد ود 1.3 میلیارد نفر و آمار بزهکاری این جمعیت را با د یگر کشورها مقایسه کنید ، می‌بینید که نرخ بزهکاری واقعا پایین است و این نشان می‌د هد چینی‌ها سعی می کنند کار کنند و کار کنند . البته د ر‌این سال‌ها که د رآمد آنها بهتر شد ه چینی‌ها به تفریح و سفرهای توریستی وهزینه‌های رفاهی بیشتری روی آورد ه اند .

وضعیت مالی کارگران چینی چطور است ؟
تا 10 سال پیش که اصلا ثروتمند نبود ند اما حالا اوضاعشان بهتر شد ه است. عمد ه فعالیت چینی‌ها د ر د ست د ولتی‌هاست. وقتی رشد تولید رخ د اد خود به خود د رآمد ها هم بهتر شد و‌این د رآمد زایی روی تغذیه آنها نیز تاثیر بسیار گذاشت به طوری که استفاد ه از غذاهای بهتر به رشد بد نی آنها کمک شایانی کرد که د ر حال حاضر نسل جوان چین د ارای قامت‌های به مراتب بلند تر از‌ایرانی‌ها هستند .

متوسط حقوقی که کارگران چینی د ر ماه د ریافت می‌کنند چقد ر است؟
حد ود 3 هزار تا 4 هزار یوان. البته این کف د ستمزد است. اگر این رقم را بخواهیم به پول ایران تبد یل کنیم می‌شود ماهی 2 میلیون و
400 هزار تومان. حالا این رقم را با د ستمزد ایرانی‌ها مقایسه کنید . باید توجه د اشت میزان د ریافتی کارگران و کارمند ان د رایران د ر زمره کمترین‌ها د ر جهان است. البته باید مسئله افزایش نرخ ارز د رایران را نیز د ر نظر گرفت.

گویا وضعیت زند گی چینی‌ها د ر سال‌های اخیر به شد ت تغییر کرد ه است. مثلا می‌گفتند چینی‌ها د ر خانه‌های 18 متری و بیست متری زند گی می کنند و نرخ افسرد گی د ر آنها بسیار بالاست. این د رست است؟
بله، ولی الان وضعیت تغییر کرد ه است. د ر یک د وره‌ای د ر چین اکثر کارمند ان وکارگران د ر مراکز مسکونی و ساختمان‌هایی که د ر کنار محل کارشان قرار د اشت زند گی می‌کرد ند ، د ر همان خانه‌های 18- 17 متری که شما گفتید . کارمند ان وکارگران د ر این د وره هیچ فرصتی را برای رفت‌و آمد از د ست نمی‌د اد ند . مد رسه و مراکز د رمانی و. .. هم د ر کنار کارخانه و اد اره بود . کارمند ان و کارگران سر کار می‌رفتند و برمی‌گشتند . اما الان وضعیت تغییر کرد ه است. سطح زند گی کارگران بسیار بهتر شد ه و مراکز مسکونی د یگر د ر کنار کارخانه‌ها و واحد های تولید ی نیستند . خانواد ه‌های سه نفره‌ای که تا 15- 10 سال پیش د ر خانه‌های 18 متری زند گی می‌کرد ند امروز به طور متوسط د ر خانه‌های 80 متری سکونت د ارند و این یعنی بهبود شد ید وضعیت اقتصاد ی چینی‌ها. د ر ضمن آنها امروز برای د کوراسیون خانه و سفرهای توریستی و پوشاک مارک د ار پول خرج می‌کنند .

این طیفی که امروز وضعیت زند گی بهتر را تجربه می‌کنند قابل توجه هستند ؟
بله. الان بین 300 تا 400 میلیون چینی سطح د رآمد شان بالاست. این گروه به طبقه متوسط مشهور شد ه‌اند و غالبا کارمند ان د ولتی و کارگران متبحر بخش خصوصی د ر این گروه قرار د ارند .

وضعیت تولید کالا د ر چین چگونه است؟ ما تنها از طریق کالاهای بی‌کیفیت با چین آشنا شد ه‌ایم.
وقتی مشخص شد چین نیروی متبحر زیاد و ارزان د ارد بسیاری از کشورهای اروپایی، آمریکایی و حتی استرالیا تصمیم گرفتند خطوط تولید شان را به این کشور ببرند . خب حضور این کارخانه‌ها باعث شد جمعیتی از چین با این برند ها آشنا شوند و شیوه استفاد ه از تکنولوژی روز را بیاموزند . د ر حال حاضر بخش مهمی از برند های مصرفی د نیا چه برند هایی که مصرف شخصی د ارند ، چه لوازم خانگی. صنعتی و. .. د ر چین متمرکز شد ه است.اما د رباره کیفیت کالاهای تولید ی د ر چین. این را گفتم تا به اینجا برسم که د ر چین کالاها از د رجه یک تا د رجه 6 تولید می‌شوند .عمد ه تولید ات چین به بازار کشورهای آمریکایی و اروپایی صاد ر می‌شوند . به نظر من کالاهایی که د رجه سه هستند عموما به کشورهای جهان سومی و ایران صاد ر می‌شوند . این هم به د لیل موقعیت مالی مرد م‌این کشورهاست و من فکر نمی‌کنم چاره‌ای جز این باشد چون قیمت کالاهای د رجه یک و د و چین بسیار بالاست.الان د ر چین تمامی‌کارخانه‌های خود روسازی معتبر د نیا مثل بنز ولوو بیوک و. .. د ر حال تولید هستند ما د ر خیابان‌های چین نمای بسیار زیبایی از ماشین‌های مد رن می‌بینیم که د رحال رفت و آمد است. با‌این سیاست ،چینی‌ها هم تکنولوژی تولید را به کشورشان آورد ند و همه مرد مانش ماشین‌هایی به روز وبا کیفیت بالا سوار شد ند و د رمصرف سوخت صرفه‌جویی کرد ند وآلود گی هوا را کاهش د اد ند چون شرکت‌های خود روساز معتبر آخرین تکنولوژی‌های خود را د ر تولید ماشین د ر چین هم استفاد ه می‌کنند و الان هم خود چین شروع به تولید چند برند خوب د ر صنعت خود رو کرد ه است که به تد ریج وارد صنعت حمل و نقل چین می‌شود . د ر بسیاری از صنایع د یگر نیز به همین شکل عمل کرد ند . حتی هواپیماهای بوئینگ وایرباس د ر چین تولید و مونتاژ می‌شوند یا حتی قطارهای مد رن، د ولت چین ازتولید کنند گان خارجی تعهد گرفت که بسیاری از قطعات لازم را تولید کنند گان چینی تولید کنند و همین کار باعث انتقال تکنولوژی به کشور چین شد و حالاچین د ارد این زحمات را به نتیجه می‌رساند و با استفاد ه ازمجموعه‌این تکنولوژی‌ها فضاپیما می‌سازد و د ر فضا نیزایستگاه فضایی سرنشین‌د ار مستقر می‌کند .
پس باید قبول کنیم که سود جویی تاجران ایرانی باعث شد ه کالاهای بی‌کیفیت چینی وارد ایران شود .

خیر. این را قبول ند ارم. توان خرید قشر وسیعی از مرد م د ر این حد جواب می‌د هد . بازار ایران کشش کالاهایی با قیمت بیش از این رقم را ند ارد . اصلا من مثالی می‌زنم تا متوجه موضوع شوید . وقتی قیمت ارز بالا رفت قد رت خرید مرد م برای همین کالاهای چینی هم پایین آمد . وارد کنند ه‌ها با افزایش نرخ ارز واقعا نتوانستند تیراژ خرید شان را حفظ کنند . اگر تا قبل از بحران ارزی از یک کفش 10 هزار جفت وارد می‌کرد ند ، الان سه هزار جفت وارد می‌کنند . این یعنی کاهش قد رت خرید .

برگرد یم به وضع کارگران چینی. گفتید کارفرمایان به راحتی می‌توانند آنها را اخراج کنند . چینی‌ها از این بابت تحت فشار نیستند . تکلیف بیمه د ر این کشور میلیارد ی چه می شود ؟
از لحاظ بیمه د رمانی هنوز مثل کشورهای اروپایی و آمریکایی اجباری نیست. البته د ولت شی‌جین پینگ با وعد ه اصلاحات روی کار آمد و نسبت به د ولت هو جین تائو تلاش بیشتری برای جامه عمل پوشاند ن به د رخواست‌های مرد م د ارد . سیاست‌های د ولت فعلی حتما د ر این حوزه نیز تاثیرگذار خواهد بود .

فضای سیاسی د ر چین به شد ت بسته است. این باعث نارضایتی عمومی نیست؟
د ر همین اواخر فضای اجتماعی د ر حال باز شد ن است. البته باز شد ن فضای اجتماعی د ر ابتد ا با مخالفت‌های د ولت روبه‌رو بود . البته بخشی از فعالان سیاسی هنوز زند ان هستند اما سیاست بازکرد ن فضا د ر د ستور کار است. از مراکز نظرسنجی این‌طور استنباط شد ه است که اگر آزاد ی‌ها افزایش نیابد این کشور با بحران روبه‌رو می‌شود . اگر تا د یروز مرد م به د نبال غذا بود ند امروز اولویت‌هایشان تغییر کرد ه و بخش روشنفکر چین فرصت یافته مطالبات د یگری را مطرح کند .

به هر حال کم کم ساختار حکومتی و نوع سیاستگذاری و یکه‌تازی حزب کمونیست مورد نقد قرارگرفته است. د رحال حاضر د ولت اجازه اعتراضات مسالمت‌آمیز را می‌د هد . فکر می‌کنم د ر 10 سال آیند ه شرایط سیاسی بسیاربازتر خواهد شد .

کشور چین از جمله کشورهایی است که قانون منع استفاد ه از ماهواره را د ارد . وضعیت چگونه است؟ مرد م از ماهواره استفاد ه نمی‌کنند ؟
اصلا. مجازات استفاد ه از ماهواره و اینترنت بد ون فیلتر و. .. آن قد ر بالاست که کسی ریسک نمی‌کند . فقط د ر هتل‌های بین‌المللی برخی شبکه‌های ماهواره‌ای د ر د سترس هستند .

این کشور چند شبکه تلویزیونی د ارد ؟
200شبکه که البته حد ود 10 شبکه آن رایگان است و بقیه با پرد اخت پول د ر د سترس مشترکان قرار می گیرد .

با این وصف انتشار اخبار د ر این کشور به شد ت تحت کنترل است. آیا چینی‌ها با این اوصاف از جهان خارج خبر د ارند ؟
بله. بخش تجاری و تولید ی این کشور با جهان خارج آشناست و به د لیل هجوم شرکت‌های بازرگانی و سرمایه‌گذار چینی که د ر تمام سطح د نیا پراکند ه هستند ، آگاهی آنها بسیار زیاد است و شاید چین تنها کشوری د ر د نیا باشد که اتباعش د ر همه کشورهای د نیا حضور چشم‌گیر د ارند بنابراین اکثر بخش بازرگانی چین با تمام مسائل د نیا آشنا هستند .

وضعیت مطبوعات چطور است؟
تیراژ مطبوعات نسبت به جمعیت زیاد خوب نیست.

این وضعیت به خاطر سانسور است؟
کلا استفاد ه از شبکه‌های تلویزیونی بیشتر از کتاب و مطبوعات است.

وضعیت قیمت‌ها د ر چین چطور است؟ اول بفرمایید مواد غذایی د ر چه وضعیت قیمتی است؟
د ولت چین روی مصرف روزانه به شد ت نظارت می‌کند . قیمت غذا د ر چین ارزان است. د ر فروشگاه‌های عاد ی هر کیلو گوشت حد ود 30 تا 40 یوان است. یعنی چیزی د ر حد ود 15 هزار تا 22 هزار تومان. مرغ وبرنج هم قیمت ارزانی د ارند . همه افراد با کمترین د رآمد هم می‌توانند غذای روزانه‌شان را تامین کنند اما میوه تا حد ی گران است د رطول‌این سال‌ها که من د ر چین بود ه‌ام یعنی طی یک د هه اخیر افزایش قیمت‌ها د ر چین حد ود 10 د رصد بود ه است یعنی سالی 1 د رصد د ر بخش پوشاک وغذا و د ر مسکن افزایش حد ود 50 د رصد بود ه است. د ر 3 سال گذشته نرخ تاکسی همواره یکسان بود ه است.

قیمت خانه چطور است؟
د ر سه چهار سال قبل قیمت خانه صعود ی بود ه. البته باید اشاره کنم که د ر چین بالای شهر و پایین شهر به مفهوم ما وجود ند ارد . د ر چین واحد سنجش قیمت این است که خانه تا چه حد به مرکز شهر نزد یک باشد . رینگ اول، مرکز شهر است که گران‌ترین خانه‌ها را د ارد . هر چه از مرکز شهر به حاشیه برویم قیمت‌ها ارزان‌تر می‌شوند . مثلا قیمت د ر رینگ سوم شهری حد ود هر متر 10 هزار یوان است که به پول الان ما با د ر نظر گرفتن قیمت 600 تومان برای هر یوان، حد ود 6 میلیون تومان می‌‌شود . البته قیمت مسکن د ر شهرهای کوچک به شد ت ارزان است. سیاست د ولت چین پایین نگه‌د اشتن هزینه‌هاد ر شهرهای کوچک و روستاها برای جلوگیری از مهاجرت این جمعیت به شهرهای بزرگ است.

این قیمت زیاد نیست؟
د ر چین اغلب زوج‌ها هر د و کار می‌کنند و قیمت خانه د ر مقایسه با توانشان بالا نیست.

نرخ تورم چقد ر است؟
د ر بخش پوشاک و مواد مصرفی و غذایی 5 د رصد اما مسکن 10 د رصد .

نرخ بیکاری د ر چین چگونه است؟
خیلی پایین. چینی‌ها با هر د رآمد ی و د ر هر شرایطی کار می‌کنند . خیلی کم د ید م چینی‌ها علاف بچرخند . بالاخره خود را با هر نرخی مشغول به کار می‌کنند تا‌این که شغل بهتری پید ا کنند .

راست است مشاغل خانگی به شد ت رونق د ارد و بعد از بازگشت از کار د ر خانه وسیله‌ای د رست می‌کنند و می‌فروشند ؟
بله، قطعه‌سازی د ر خانه‌ها و ساخت اسباب‌بازی و. . رونق د ارد .

چین د ر سال‌های اخیر تغییرات زیاد ی را تجربه کرد ه است. فکر می‌کنید چه ویژگی رفتاری د ر خود چینی‌ها باعث شد برنامه‌ریزی‌های د ولتی برای توسعه به ثمر برسد ؟
نکته مهمی است. چینی‌ها د رمقایسه با غربی‌ها و کشور ما بهره هوشی بالایی ند ارند اما‌این نقیصه را بااستعد اد های د یگر پرکرد ند . مثلا د رانجام کارها د قت فراوان می‌کنند همچنین پشت‌کارقوی د ارند . اصلا چاپلوس نیستند . با حد اقل امکانات زند گی می‌کنند ، قانع هستند و بالاخره د ارای یک مد یریت متمرکز و یک د ست و هد فمند هستند . هر چند این کشور د موکرات نیست اما شایسته‌سالاری د ر آن رعایت می‌شود . د ر بخش آموزش،سرمایه‌گذاری فراوانی می‌کنند . با جد یت زبان‌های زند ه د نیا را آموزش می‌د هند . برای آموزش زبان، افراد را به همان کشورها اعزام می‌کنند و برای بخش آموزش با تمام قد رت سرمایه‌گذاری می‌کنند . البته به نظر من راز اصلی کشور چین که کشوری با حد اقل منابع اولیه و زیرزمینی نسبت به وسعت وجمعیت آن است، فقط وفقط مد یریت هد فمند و هوشمند و د ارای ابتکار و‌اید ه است.‌این برگرفته از شایسته‌سالاری بسیار بالایی است که د ر چین جاری است هرچند که نظام آن به صورت تک حزبی اد اره می‌شود اما‌این مد یریت هم خود چین را با آن جمعیت1.3 میلیارد ی مد یریت می‌کند و هم بقیه د نیا را، چه‌این که الان همه افراد بشر ریاین کره خاکی هم زمان د ر حال مصرف یکی از محصولات چینی هستند و د ر مجامع ومحافل بین‌المللی رای و نظر د ولت چین بسیار تعیین کنند ه است.

البته کشورهای آسیای شرقی و جنوب شرقی نیز با توجه به نزد یکی با چین از تجربه‌های مد یریتی چین استفاد ه بسیار کرد ه‌اند که آنها نیز توانستند راه‌های پیشرفت را به سرعت طی کنند . کشورهایی مانند مالزی ، اند ونزی،سنگاپور، تایوان و کره جنوبی _ ود ر حال حاضر هم کشوری مثل ویتنام د رحال پیاد ه سازی الگوی چین هستند . متاسفانه د ر 35 سال پیش که ما نیز توسعه د وم خود را د ر زمان انقلاب شروع کرد یم هم چین و هم کشورهای آسیای جنوب شرقی از لحاظ رشد اقتصاد ی و د رآمد زایی و رفاه و تکنولوژی بسیار پایین تر از‌ایران بود ند ولی الان آنها بسیار پیشرفته تر از‌ایران شد ه‌اند که جای بسی فکر و تأمل د ارد که چرا چنین شد ه است من فکر می‌کنم د ر حال حاضر چین د ر مسائل اقتصاد ی،تکنولوژی و توسعه 100 سال از ما جلوتر است وکشورهایی مثل کره جنوبی نیز همین طور. البته شالود ه همه‌این پیشرفت‌ها را من فقط وفقط د ر مد یریت هد فمند ، پیشرو و شایسته‌سالار می‌د انم.این کشورها توانسته‌اند بد ون د اشتن سرمایه‌های زیرزمینی و منابع اولیه بالا با همان اند ک سرمایه‌های موجود با مد یریت قوی کشور خود را به پیشرفت قابل ملاحظه‌ای برسانند که الان جوانان‌ایرانی آرزوی رفتن به مالزی را د ر سر د ارند و بسیاری نیز رفته‌اند و کشوری مانند سنگاپور که وسعتش به اند ازه کرج است و بد ون هیچگونه مواد اولیه توانسته د رآمد 150میلیار د لاری د ر سال را برای خود رقم بزند که اگر‌این رقم را با د رآمد کشورخود مان، با‌این وسعت و‌این جمعیت و‌این همه منابع اولیه مخصوصا انرژی و‌این همه سابقه مد نیت و موقعیت بالای استراتژیک مقایسه کنیم، برای ماغم انگیز است. کشورهای ترکیه - حاشیه خلیج فارس - کشورهای آسیای شرقی و جنوب شرقی به سرعت موشک د ر حال پیشرفت‌های اقتصاد ی و صنعتی هستند که با‌این اوصاف ما شاید به سختی بتوانیم به آنها برسیم.

اگر تا د یروز مرد م به د نبال غذا بود ند امروز اولویت‌هایشان تغییر کرد ه و بخش روشنفکر چین فرصت یافته مطالبات د یگری را مطرح کند .

کف د‌‌ستمزد‌‌ کارگران د‌‌ر چین بین 3 تا 4 هزار یوان است ؛ حد‌‌ود‌‌ 4/2 میلیون تومان بیش از د‌‌ستمزد‌‌ د‌‌ر ایران

مجازات استفاد‌‌ه از ماهواره اینقد‌‌ر بالاست که کسی ریسک نمی‌کند‌‌

د‌‌ولت چین بر مصرف روزانه به شد‌‌ت نظارت می‌کند‌‌ و مواد‌‌ غذایی د‌‌ر چین ارزان است