زمینه‌های تحول در عرصه دیپلماسی

عوض حیدرپور

کد خبر: ۳۴۲۷۲۶

تاریخ: ۱۲ شهريور ۱۳۹۲ - ۱۸:۱۶

دولت جدید جمهوری اسلامی ایران در شرایطی آغاز به کار کرده است که فضای سیاست خارجی در شرایط خاصی قرار دارد. هجمه همه جانبه فشارهای اقتصادی از سوی کشورهای غربی به دلیل تنش‌های هسته‌ای ایران و غرب و همچنین فشارهای منطقه‌ای در راستای سیاست‌های ضدایرانی در منطقه از زمره این شرایط ویژه است. لذا به این دلایل اهمیت توجه سیاستمداران و در راس آنها دستگاه دیپلماسی به ایجاد تغییر و تحول تاکتیکی در این حوزه دوچندان می‌شود.

رئیس‌جمهور با تاکید بر برنامه‌هایی که وزیر امور خارجه جدید جمهوری اسلامی آماده کرده است عنوان کرده که دولت با رعایت اصول و پای‌بندی به چارچوب‌های اصولی در سیاست خارجی باید روش‌ها و تاکتیک‌های کشور را برای دستیابی به وضعیت جدید در سیاست خارجی طراحی کند.

با توجه به اینکه این مسئله در راس شعارهای اعلامی دکتر روحانی در پیش از انتخابات هم قرار داشت لذا باید گفت که حضور پر رنگ مردم در انتخابات و رای به وی نشان از آن دارد که تحولات در عرصه سیاست خارجی از پشتوانه اکثریت مردم هم بهره‌مند خواهد بود.

این مسئله البته نیازمند راهکارهایی است که باید با توجه به 3 اصل ارزشی نظام در راستای عزت،‌حکمت و مصلحت تدوین شود. بر این اساس با توجه به شرایط تحریم‌هایی که علیه ایران تحمیل شده است دولت و مشخصا دستگاه وزارت خارجه باید در درجه نخست با تغییر لحن و ادبیات جمهوری اسلامی در راستای رساندن پیغام مردم به عرصه بین‌المللی باشند. پیغامی که منظور از آن حمایت مردم از سیاست‌های نظام در مقابل هجمه سیاسی و اقتصادی ناعادلانه غربی‌هاست.

بر این اساس دولت باید با فعال کردن دستگاه دیپلماسی در مسیری گام بردارد که از یکسو نقض حقوق بشر توسط کشورهای غربی به واسطه تحریم‌های ناعادلانه ثابت شود و از سوی دیگر به سمت و سوی حل دیپلماتیک مسئله هسته‌ای با غربی‌ها حرکت کند.

این مسئله البته خود نیازمند تحول در تیم مذاکره‌کننده هسته‌ای و همچنین بررسی همه جانبه راهکارهای هسته‌ای با ادبیات جدید است. ایران باید با رویه‌ای جدید به غربی‌ها بفهماند که همه برنامه‌های هسته‌ای‌اش در راستای تامین برق، نیازها و مطالبات دارویی و پزشکی است و هدفی ورای آن را جست‌وجو نمی‌کند.

البته بهتر است که دستگاه دیپلماسی کشورمان در درجه اول کشورهای منطقه را جذب کرده و در تلاش باشد تا پشتیبانی و همراهی آنها را در حوزه برنامه‌های صلح آمیز هسته‌ای خود کسب کند و با بهره‌مندی از چنین پشتوانه‌ای به گفت‌وگو با کشورهای غربی بنشیند.

این در حالی است که علاوه بر مسئله هسته‌ای، شرایط ایران در منطقه در پرتو نگاه جدید و دوستانه‌تر با کشورهای این حوزه بهتر خواهد شد. همچنین دستگاه دیپلماسی با توجه به فشارهای اقتصادی علیه ایران باید احیای روابط اقتصادی با کشورهای منطقه و بین‌الملل را در دستور کار خود قرار دهد این کار هم می‌تواند با میزبانی نشست‌های منطقه‌ای و حضور فعال و مبتکرانه در اجلاس‌های منطقه‌ای و جهانی صورت گیرد.