از بیمه زنان خانه‌دار تا تشکیل وزارتخانه زنان

تمام وعده‌های حسن روحانی به زنان

حسن روحانی که حالا قرار است کلیددار امور کشور باشد چه برنامه‌هایی برای زنان دارد؟

کد خبر: ۳۲۶۶۴۴

تاریخ: ۲۸ خرداد ۱۳۹۲ - ۱۱:۲۱

در جریان انتخابات ریاست جمهوری، یکی از برنامه‌هایی که نامزدها توجه ویژه‌ای به آن نشان می‌دادند مساله زنان و خانواده بود. بعضی از این وعده‌ها از نگاه جامعه‌شناسان، مسئولان نهادهای مربوط به زنان و فعالان این حوزه برای بهبود اوضاع زنان مفید ارزیابی می‌شد و بعضی وعده‌های دیگر طوری بود که پیش‌بینی می‌شد اگر آن کاندیدا به ساختمان پاستور راه پیدا کند و وعده‌هایش محقق شوند احتمال دارد فعالیت‌هایی که تا کنون برای زنان انجام شده را بی‌ثمر کند و آنها را چند گام به عقب ببرد.

حالا و با مشخص شدن نام رییس‌جمهور یازدهم، نگاهی می‌اندازیم به قول‌ها و برنامه‌های حسن روحانی در جریان برگزاری مناظره‌ها، گفت‌وگوها و نشست‌های مختلف درباره زنان و خانواده:

موضوع

اظهارنظر

گشت ارشاد

- فرهنگ دنیای وسیعی دارد. در زمینه فرهنگی، بگیر و ببندها جای پایی نباید داشته باشد. دنیای فرهنگ، ساز و کار فرهنگی دارد. باید در دنیای فرهنگ، مسائل را از طریق فرهنگی و با ابزار فرهنگی حل کنیم؛ نمی‌شود با نیروی پلیس مشکلات فرهنگی را حل کرد.
- کاری می‌کنم دختران احساس امنیت کنند. نخواهم گذاشت ماموری بی‌نام و نشان از کسی سوال کند. دختران جامعه خود حافظ حجاب و عفاف هستند.

ایجاد فرصت‌های برابر

- تبعیض برای زنان ما قابل قبول نیست. جنسیت نمی‌تواند معیار درستی برای تصدی مسئولیت‌ها در جامعه باشد. در تصمیم‌سازی‌ها و تصمیم‌گیری‌ها باید زنان همانند مردان نقش ایفا کنند.
- امروز که نیاز به حرکت جامعه برای رشد داریم باید جمعیت ۵۰ درصدی زنان را مورد توجه قرار دهیم. حتی باید امروز در برخی مشاغل مدیریتی سهمی برای زنان قائل شویم. با یک عقب ماندگی مزمن تاریخی در این زمینه مواجهیم و باید این عقب ماندگی جبران شود. در دولت تدبیر و امید در عرصه مدیریت، جنسیت معیار نخواهد بود.

- دولت آینده، دولتی است که فرصت برابری برای زنان و مردان ایجاد می‌کند. اگر زنان نقش برابری در رشد اجتماعی و توسعه دارند، پس باید دارای حقوق و فرصت‌های برابری در کنار مردان باشند.

- عدالت به معنای فرصت برابر در فعالیت‌های علمی، اجتماعی و سیاسی است و دولت تدبیر و امید این برابری را بین مردان و زنان برقرار می‌کند.

خدمات بیمه‌ای

- پوشش خدمات بیمه‌ای باید بین همه زنان جامعه به خصوص زنانی که سرپرستی خانواده را بر عهده دارند، گسترش یابد. در دولت تدبیر و امید، پوشش بیمه خدمات تأمین اجتماعی برای زنان برقرار خواهد شد و معیشت مردم، به ویژه معیشت زنان بهبود خواهد یافت.

تفکیک جنسیتی و محروم شدن دختران از انتخاب بعضی رشته‌ها

- در کجای قانون اساسی مجوز تفکیک جنسیتی در دانشگاه‌‌ها و محروم کردن زنان از برخی از رشته‌‌ها عنوان شده است؟ کدام اصل قانون این موضوع را تأیید می‌کند؟ طرح تفکیک جنسیتی یک طرح غیرکارشناسی است که با جامعه ایرانی تطبیق ندارد.

اشتغال زنان

- در دولت ما تقویت جایگاه زنان و نگاه برابر به استعدادهای علمی، پژوهشی، سیاسی، اجتماعی و اقتصادی مدنظر است. اینکه زنان بخواهند در خانه یا بیرون از خانه کار کنند اساس این گفتار ناپسند است چرا که انتخاب با خود آنان است و زنان برای برگزیدن نقش خود نیازی به قیم ندارند.
- در پنج سال گذشته، ۲۳ درصد از حضور زنان شاغل کاسته شده است، باید نسبت اشتغال زنان با نسبت اشتغال به تحصیل آنها برابری کند و در دولت آینده این نسبت نزدیک می‌شود.

- موضوع زنان باید مورد توجه قرار گیرد زن در یک جامعه فعال است و کار می‌کند، اما در عین حال کاری برابر انجام می‌دهد و حقوقش متفاوت است.

خانواده

-  در برنامه دولت تدبیر و امید، تقویت نهاد خانواده و افزایش رضایتمندی در زندگی خانواده را به عنوان یک اصل مورد توجه قرار خواهیم داد.
- لایحه حمایت از خانواده، موجب حمایت از خانواده نمی‌شود. زنانی که به دلیل طلاق از همسران خود جدا می‌شوند، باید سهمی از ثروت آن خانواده داشته باشند. در دولت آینده لوایح خاصی برای حمایت از زنان تدوین و به مجلس ارائه می‌شود.

بازنگری در فقه اسلامی

- دولت آینده معتقد است که فقه اسلامی در شرایط امروز از سوی حوزه علمیه نیاز به بازنگری دارد و ما از حوزه‌های علمیه تقاضا می‌کنیم که به اصل زمان و مکان توجه بیشتری بکنند. ما نمی‌توانیم بگوییم که یک دختر ۹ ساله اگر جرمی مرتکب شد، باید مجازات شود، اما پسر ۱۴ ساله مجازات نشود.
- باید رابطه بین بلوغ سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فکری با بلوغ عبادی مورد بازنگری قرار بگیرد. دولت تدبیر و امید در چارچوب فقه با توجه به زمان و مکان، لوایحی برای حمایت از زنان به مجلس ارائه می‌کند.

وزارت زنان

- تشکیل وزارت امور بانوان را در دولت تدبیر و امید پیش‌بینی کردیم تا حقوق ضایع شده زنان را به آنها برگردانیم.

پروین داداندیش، معاون امور زنان ستاد انتخاباتی  حسن روحانی هم به بعضی از برنامه‌های دولت تدبیر و امید برای زنان اشاره کرده است که در جدول زیر مهمترین آنها را می‌خوانید:

موضوع

اظهارنظر

اشتغال زنان

- لازم است دولت به حقوق شغلی زنان چه در بخش دولتی و چه بخش خصوصی نظارت کند تا حقوق آنها تضعیف نشود.
- ۶۱ درصد زنان ایرانی، خانه‌دارهستند که هر کدام از آنان مسوولیت‌های مختلفی مانند خرید مایحتاج خانواده و پخت غذا را بر عهده دارند. این در حالیست که اگر زنان این کارها را انجام ندهند، مردان باید برای انجام شدن این امور پول پرداخت کنند. در دوران دولت‌های قبلی ارزش کار زنان خانه‌دار محاسبه شد که در آن زمان حدود ۲۰۰ هزار تومان بود، اما در حال حاضر این مبلغ بسیار بیشتر شده است.

- لازم است ارزش کار زنان خانه‌دار به صورت علمی محاسبه و در تولید ناخالص ملی لحاظ شود، اما در حال حاضر سازمان آمار، زنان خانه‌دار را جزو بیکاران محسوب می‌کند و همین امر موجب افزایش آمار بیکاری شده است.

- زنان زیادی در استخدام برخی وزارتخانه‌ها هستند، ولی مدیران کمی از این وزارتخانه‌ها را تشکیل می‌دهند.

خانواده

-  دولت تدبیر و امید شش راهبرد در زمینه خانواده دارد که تقویت نهاد خانواده و ضرورت ایجاد رضایتمندی در زندگی خانوادگی، یکی از این راهبردهاست و آقای روحانی راهکارهایی برای این کار پیشنهاد داده و برای اجرایی کردن آنها چارچوب‌هایی مشخص کرده است.
- بر اساس دیدگاه‌های این کاندیدای ریاست جمهوری، دولت موظف است نیازهای اساسی خانواده‌های نیازمند را تامین کند که این نیازها بر اساس قانون اساسی، شامل خوراک، پوشاک و مسکن می‌شود.

-  توانمندسازی اعضای خانواده به منظور ایفای بهتر نقش‌های خانوادگی از جمله برنامه‌های روحانی است و در این جهت آموزش مهارت‌های زندگی، مشاوره حقوقی و در کل آموزش به منظور توانمندسازی همه اعضای خانواده مد نظر است. احیای اخلاق و فرهنگ اکرام و سالمندان و حمایت از معلولان جسمی و ذهنی در خانواده‌ها از دیگر برنامه‌های این کاندیدای ریاست جمهوری است، چرا که این خانواده‌ها نیازمند حمایت هستند.

-  در هشت سال اخیر شاهد بوده‌ایم که بعضی مشکلات اقتصادی، تصمیم‌گیری‌های غلط در زمینه اقتصاد، سیاست داخلی و سیاست خارجی باعث وارد شدن فشار به زنان و خانواده شده است، بنابراین روحانی این برنامه را دستور کار خود قرار داده است.

- بسیاری از مشکلات خانواده ها به سوء مدیریت برمی‌گردد و دستگاه قضا، قانونگذاری و اجرایی در این زمینه با یکدیگر همکاری لازم را ندارند.

- ۱۰ سال است که قوانین خانواده جمع‌بندی شده است و از سوی دستگاه قضا به دولت ارسال شده ولی دولت‌ها نسبت به این موضوع بی‌توجهی داشته‌اند و هنوز این قانون تصویب نشده است.

- تقویت نهاد خانواده و افزایش رضایتمندی زندگی زناشویی مهمترین برنامه دکتر روحانی در حوزه زن و خانواده است و برای این منظور به فراگیر شدن مشاوره‌های خانوادگی نیاز داریم.

حل مشکلات حقوقی زنان

- آقای روحانی معتقد است لایحه حمایت از خانواده با محوریت «ازدواج مجدد مردان» باید از نظر فقهی متناسب با شرایط روز و با بهره‌گیری از دیدگاه‌های‌ علما و مراجع تقلید بازنگری شود.
- برخی از قوانین نیاز به ضمانت‌های اجرایی قوی دارند که باید این امر محقق شود. این کاندیدای ریاست جمهوری درصدد تصویب قوانین جدید به منظور رفع ظلم و خشونت در خانواده و اجتماع نسبت به زنان است.

- برخی از قوانین که این استنباط و نگرش در موردشان وجود دارد که تبعیض آمیز هستند و به شرع نسبت داده می شوند، در قرآن آمده است و جزو قوانین شرع است. نظر روحانی در مورد این قوانین، این است که باید این مسایل در حوزه های علمیه حل شود. این قوانین باید با استناد به اجتهاد از طریق مراجع در حوزه علمیه بررسی شود و با توجه به شرایط زمانی و مکانی در مورد آن نظر بدهند. این مساله در حوزه اختیارات ریاست جمهوری نیست اما برخی از قوانین که به غلط از اسلام استنباط شده، می‌توانند تغییر کنند.

رویکرد نسبت به کنوانسیون‌های بین‌المللی زنان

- برخی کشورهای اسلامی به منظور پیوستن به کنوانسیون‌ها از حق شرط (حق تحفظ) استفاده می‌کنند، به گونه‌ای که برخی از قوانین را که مطابق با شرع نیستند، نمی‌پذیرند یا تنها بندهایی از آن را مورد پذیرش قرار می‌دهند. در دولت‌ اصلاحات پیوستن به کنوانسیون رفع تبعیض علیه زنان در مجلس مطرح و به شورای نگهبان ارسال شد. با توجه به اختلاف نظر دولت و شورای نگهبان در زمینه این کنوانسیون، موضوع به مجمع تشخیص مصلحت نظام ارجاع داده شد و در حال حاضر این موضوع در مجمع تشخیص مصلحت نظام است. با توجه به آنکه دکتر روحانی یک حقوقدان است، به طور حتم راهکارهایی به منظور تصمیم‌گیری درست برای این کنوانسیون پیشنهاد می‌دهد.

بیمه زنان خانه‌دار

- قانون بیمه همگانی برای زنان خانه‌دار حدود ۱۰ سال پیش تصویب شد، اما بخش کمی از آن به اجرا درآمده است. البته امیدواریم که در دولت تدبیر و امید بتوانیم تمام زنان خانه‌دار را بیمه کنیم و در مرحله اول زنان سرپرست خانوار در اولویت قرار دارند.

زنان روستایی

- رفع تبعیض و ناامنی شغلی در جامعه زنان کارگر و رفع محرومیت از چهره زنان روستایی از طریق اختصاص سهم معین از اعتبارات تسهیلات روستایی به زنان روستایی از برنامه‌های دیگر ایشان است. تاکنون شعارهای زیادی در حوزه زنان روستایی داده شده، ولی عملیاتی نشده است و در دولت قبل نیز به زنان روستایی بی‌مهری شد، آن هم در شرایطی که فقر و بحران‌های اقتصادی روی زنان روستایی تاثیر بیشتری می‌گذارد.
- زنان روستایی همانند مردان زحمت می‌کشند، هم در مزارع و بیرون از خانه کار می‌کنند و هم در داخل خانه ولی برای این کارها هیچ مزدی دریافت نمی‌کنند و در حالی که خودش ثروت به وجود آورده است، سهمی از این ثروت نمی برد. زنان کارگر هم از قشر محروم‌تری هستند و چون به این شغل نیاز دارند، مجبورند هر کاری را با حقوق کمتری و بدون بیمه انجام دهند که این شرایط باید تغییر کند.

افزایش جمعیت

-  زن و شوهر خودشان باید تصمیم به فرزندآوری بگیرند و بدین منظور بین خود تقسیم کار کنند و دولت نمی‌تواند در این زمینه مداخله کند، چرا که دخالت دولت در برخی مسائل خانواده اثرات معکوسی را در پی دارد.
- خودداری از عرضه لوازم جلوگیری از بارداری نمی‌تواند سیاست خوبی برای افزایش جمعیت باشد؛ چرا که در این شرایط افرادی که توانایی مالی خوبی دارند، می‌توانند به این وسایل دسترسی پیدا کنند؛ اما خانواده‌های دارای مشکلات اقتصادی ممکن است ناآگاهانه و ناخواسته فرزندآوری کنند و همین امر اثرات نامطلوبی را در پی دارد.

- در ابتدای پیروزی انقلاب اسلامی مرگ و میر مادران بر اثر زایمان و نوزادان بسیار بالا بود، اما در حال حاضر این آمار کاهش یافته است، به گونه‌ای که حتی برای تلاش‌های صورت گرفته در این زمینه در کشورمان جایزه بین‌المللی دریافت کردیم. در این شرایط اگر بخواهیم سیاست‌های جمعیتی را بدون توجه به زیرساخت‌های بهداشت، آموزش، مسکن و اشتغال ادامه دهیم، به نتیجه مطلوب نمی‌رسیم؛ اما در دولت تدبیر و امید تمهیداتی اندیشیده شده که جمعیت به عنوان ابزار قدرت کشور مطرح باشد.

تشکیل وزارتخانه زنان

- با توجه به اینکه راهبردها و برنامه‌ها نیاز به ساختاری مناسب به منظور اجرایی شدن دارند، روحانی پیشنهاد تشکیل وزارت زنان را داده است، چرا که از زمان تشکیل دفتر ریاست جمهوری تاکنون فعالیت‌های انجام شده در این حوزه در حد تغییر نام مرکز فعال در حوزه زنان ریاست جمهوری و وظایف و کارکردهای آنها بوده است. در دولت اصلاحات به زنان و خانواده بیشتر پرداخته می‌شد، اما در دولت نهم و دهم زنان زیرمجموعه خانواده قرار گرفتند. این در حالی است که بنا به فرمایش مقام معظم رهبری لازم است به صورت خاص طرح شود. بنابراین باید به موضوع زنان به طور جداگانه پرداخته شود.
- دولت تدبیر و امید یک نهاد اجرایی قوی و عالی در حد وزارت راه‌اندازی می‌کند، چرا که در این شرایط وزیر زنان می‌تواند هنگام تصمیم‌گیری در هیات دولت برای زنان حضور داشته باشد و برنامه‌های تدوین شده در این حوزه ضمانت اجرایی خواهد داشت. علاوه بر آن در عملکرد این وزارتخانه مجلس شورای اسلامی ایران نظارت می‌کند و بودجه کافی برای آن تصویب می‌شود.

امنیت

-  یکی از راهبردهای روحانی، حل مشکلات ویژه دختران جوان و زنان است. ایجاد امنیت اجتماعی و مقابله با خطرات و آسیب‌های متوجه زنان، از جمله راهکارهای ایشان است.
-  دکتر روحانی معتقد است که نابرابری بین دختران و پسران باید از بین برود. نظر روحانی این است که لایحه حمایت از خانواده با محوریت ازدواج مجدد مردان و شیوه اجرای طرح امنیت اخلاقی و اجتماعی در خیابان‌ها، مورد انتقاد بوده و باید مورد بازنگری فقهی متناسب با شرایط روز از سوی علما و مراجع تقلید صورت گیرد. این ناامنی روانی باعث می‌شود که دختران جوان وارد حوزه ازدواج نشوند. ایشان نظرشان این است که این ناامنی‌ها، چه در اجتماع و چه در خانه، باید از بین برود.