پزشکان از اولویت های سلامت زنان می‌گویند

کد خبر: ۳۱۲۴۹۶

تاریخ: ۱۹ فروردين ۱۳۹۲ - ۱۷:۰۸

زنان در جامعه امروز به واسطه داشتن نقش های گوناگون چه در اجتماع و چه در خانواده با شرایط ویژه ای روبرو هستند که بایستی این شرایط را بهتر بشناسند و در کنار آن به سلامت خود توجه ویژه ای داشته باشند. علی رغم این موضوع مسئولین نیز باید برای رفاه حال زنان و توجه به سلامت آنان اقداماتی را انجام دهند.

به گزارش مهرخانه، آنچه در ادامه می آید اولویت های مهم حوزه سلامت زنان از زبان پزشکان است که زنان و مسئولین را بر آن می دارد تا توجه بیشتری به خود و جامعه زنان داشته باشند.

مهم ترین اولویت در حوزه سلامت زنان اصلاح سبک زندگی است

دکتر اشرف معینی جراح و متخصص زنان و زایمان در گفتگو با خبرنگار مهرخانه در این خصوص می گوید: در حال حاضر مهم ترین اولویت در حوزه سلامت زنان اصلاح سبک زندگی است. روش زندگی سالم باعث کاهش اضافه وزن و جلوگیری از سرطان ها به ویژه سرطان پستان که شایع ترین سرطان در میان زنان خواهد بود.

وی با بیان اینکه یکی از فاکتورهای بسیار مهم بروز سرطان سینه چاقی است که با اصلاح سبک زندگی می توان از وقوع آن پیشگیری کرد، می افزاید: زنان باید سبک زندگی خود را تغییر دهند؛ تغذیه سالم، فعالیت روزانه و ورزش مستمر برای پیشگیری از بیماری های قلبی و عروقی و سرطان ها به ویژه سرطان سینه بسیار مؤثر است.

بیماری های قلبی عروقی، دیابت، فشار خون و چاقی اولویت ویژه ای در سلامت زنان

دکتر مرضیه وحید دستجردی وزیر سابق بهداشت و متخصص زنان و زایمان نیز در این خصوص اعتقاد دارد: طبق بررسی های انجام شده در کشور، بیماری های قلبی عروقی و بیماری های عروقی مغز و همه عوامل خطرساز و زمینه ای که به آنها منجر می شوند(مانند دیابت، فشار خون و چاقی) از اولویت ویژه ای در سلامت زنان برخوردارند.

عدم برخورداری از مراقبت های شش گانه دوران بارداری خطری مهم برای زنان باردار

وی می افزاید: درست است که میزان مرگ و میر زنان، به ویژه مرگ و میر مادران باردار، در سال های پس از انقلاب شکوهمند اسلامی ایران، روند رو به کاهش چشمگیر و قابل توجهی داشته است، اما از فاصله ای که تا وضعیت مطلوب وجود دارد نباید غافل بود. از طرف دیگر، اگرچه مرگ و میر زنان در بعضی از گروه های سنی کمتر از مردان است، اما بر اساس بررسی ملی بار بیماری ها، زنان در مقایسه با مردان آسیب پذیرترند و ناتوانی های ناشی از بیماری های مزمن در آنها به مراتب بیشتر از مردان است.

مرگ و میر مادران به علت بارداری و زایمان نیز از علل مهم مرگ و میر زنان است که نمی توان به سادگی از آن گذشت. بارداری های ناخواسته، بارداری های پرخطر، عدم برخورداری از مراقبت های شش گانه دوران بارداری و زایمان غیرایمن از علل مهمی هستند که باید از آنها پیشگیری کرد.

در ایران، بار اصلی سرطان ها در زنان، مربوط به سرطان پستان است

دستجردی با بیان اینکه سرطان ها از علل اصلی مرگ و میر زنان هستند، ادامه می دهد: در ایران، بار اصلی سرطان ها در زنان، مربوط به سرطان پستان است و البته سرطان دهانه رحم نیز به علت سیر بالارونده ای که دارد، از اهمیت ویژه ای برخوردار است. سرطان پستان در زنان ایران همچنان در رتبه اول سرطان ها قرار دارد و همه ساله به تعداد موارد بروز آن افزوده شده و به رقمی حدود ۷ هزار مورد در سال رسیده است.

بیماری های اعصاب و روان زنان را دریابید

این متخصص زنان و زایمان تصریح می کند: از طرف دیگر، از مهم ترین اولویت هایی که بیماری مزمن و ناتوان کننده برای زنان ایجاد می کنند، بیماری های اعصاب و روان(به خصوص افسردگی)، بیماری های عضلانی اسکلتی(به ویژه کمردرد و آرتروز)، کم خونی و یائسگی هستند که البته در گروه های سنی مختلف زنان رتبه آنها تغییر می کند. به عنوان مثال، یائسگی و مشکلات ناشی از آن در زنان ۴۵ تا ۶۰ سال، رتبه دوم علل عوارض را به خود اختصاص می دهد و همچنین گرفتاری های عضلانی اسکلتی رتبه بالایی در بار بیماری های این گروه سنی دارد.

کنترل رفتارهای پرخطر جنسی در سنین بلوغ و نوجوانی دختران

دکتر حسن جولایی داروساز و معاون مرکز تحقیقات سلامت شیراز نیز اولویت های حوزه سلامت زنان را در چهار رده نوجوانی، جوانی، میانسالی و سالمندی برشمرده و اظهار می دارد: سلامت زنان و دختران از مباحثی است که در رده های سنی مختلف توجهات خاصی را می طلبد و باید مسئولین توجه ویژه ای به آن داشته باشند.

وی ادامه می دهد: رفتارهای پرخطر جنسی در سنین بلوغ و نوجوانی دختران، سلامت آنها را در معرض خطر قرار می دهد که باید مسئولین آموزش پرورش توجه ای ویژه ای به این مسئله داشته باشند و مهارت زندگی لازم را به آنها آموزش دهند.

شناخت بیماری های مقاربتی

جولایی به اولویت های سلامت زنان در دوران جوانی اشاره کرده و می افزاید: در دوران جوانی علاوه بر آموزش مهارت های ارتباط با همسر در گرم نگه داشتن زندگی مشترک، باید در زمینه بیماری های مقاربتی و آمیزشی، آموزش هایی را به زنان و دختران جوان آموخت.

تحرک بدنی و تغذیه مناسب

معاون مرکز تحقیقات سلامت شیراز تحرک بدنی و تغذیه مناسب را به عنوان اولویت دوم و سوم زنان و دختران در این دوره دانسته و ادامه می دهد: طبق آمار در سطح روستا و شهر زنان از بیماری های دیابت و پرفشاری خون و اضافه وزن رنج می برند که این میزان در ایران و جوامع غربی دو برابر مردان است. پس می توان گفت تحرک بدنی و تغذیه مناسب در اولویت حوزه سلامت زنان و دختران قرار دارد که باید با احداث و افزایش پارک ها و مکان های ورزشی مناسب به این مهم توجه کرد.

سلامت باروری

جولایی اضافه می کند: در دورانی که زنان صاحب فرزند می شوند، باید سلامت باروری به آنان آموزش داده شود تا بتوانند با فاصله گذاری مناسب بین موالید، حاملگی های کم خطر داشته باشند. به علاوه اینکه در این دوره باید به توانمندسازی زنان به ویژه زنان سرپرست خانوار توجه ویژه ای داشت تا بار فشارها و بیماری های روحی روانی در آنان کاهش پیدا کند.

آگاه سازی زنان از عوارض سزارین

این استاد دانشگاه اظهار می دارد: افزایش بالای میزان سزارین از جمله مسائلی است که سلامت زنان را به خطر می اندازد و باید در این دوره زنان را نسبت به عوارض زایمان سزارین آگاه کرد که البته میزان بالای آمار عمل جراحی سزارین تاکنون در کشور ما قابل کنترل نبوده و به مرز 50 درصد رسیده است.

پیشگیری از پوکی استخوان در دوران سالمندی زنان

رئیس مرکز تحقیقات ایدز شیراز به بیان اولویت های سلامت زنان در دوره سالمندی پرداخته و اشاره می کند: در دوران سالمندی و یائسگی، زنان در معرض بیماری پوکی استخوان قرار می گیرند که باید در این خصوص آموزش هایی را برای آنان در نظر گرفت.

البته لازم بذکر است که اگر زنان در دوره جوانی تحرکات بدنی مناسب داشته باشند، در دوران پیری کمتر با بیمارهایی چون پوکی استخوان، دیابت و افزایش فشار خون مواج خواهند شد.

به سلامت روان زنان توجه بیشتری شود

دکتر سید علی آذین متخصص پزشکی اجتماعی و مسئول کلینیک سلامت جنسی ابن سینا نیز در گفتگو با مهرخانه به اولویت های بخش سلامت در حوزه زنان اشاره کرده و می گوید: اولویت بندی یا Priority Setting در حوزه سلامت مراحلی دارد که پژوهش و تولید داده های معتبر یکی از اجزای مهم آن به حساب می آید. در بعد کلان برای اولویت بندی از شاخص هایی مثل سال های از دست رفته استفاده می شود. محاسبه این شاخص ها روش شناسی خاص خود را دارد و خوشبختانه در گزارش های اخیر بار بیماری ها در جهان، اطلاعاتی در خصوص ایران نیز منتشر شده است.

وی ادامه می دهد: اگر بخواهیم تنها به این شاخص ها بسنده کنیم، کماکان عواملی همچون بیماری های قلبی عروقی یا ملاحظات سلامت باروری و... از جمله اولویت های سلامت زنان در کشور محسوب می شوند. اما به عنوان یک متخصص پزشکی اجتماعی، من نگران جنبه هایی از سلامت هستم که به لحاظ روش شناسی، کمتر در مطالعات بار بیماری ها به آنها عنایت می شود و به علاوه بجای محدود کردن طول عمر، بیشتر روی کیفیت زندگی تأثیر می گذارند.

آذین تصریح می کند: به نظر من یکی از مهم ترین این جنبه ها موضوع «سلامت روان» است. به ویژه اگر توجه داشته باشیم که برخورداری از آسایش روحی و سلامت روان در زنان، علاوه بر آن که یک حق فردی برای همه زنان کشور است، بطور مستقیم در سلامت کودکان، مردان، خانواده و در نهایت کل جامعه تأثیرگذار است. البته سلامت روان مؤلفه های خاص خود را دارد که پرداختن به آنها مجال بیشتری می طلبد.

توجه به مدل زندگی بهترین راهکار برای ارتقای وضعیت سلامت زنان

دکتر وحیددستجردی شیوه زندگی سالم و مطلوب را به عنوان راهکاری برای ارتقای وضعیت سلامت زنان عنوان می کند و اظهار می دارد: بی تردید یکی از مهم ترین عوامل پیشگیری کننده از همه اولویت های فوق، شیوه زندگی سالم و مطلوب است که متأسفانه در زنان ایران، به ویژه در خصوص فعالیت جسمانی و تغذیه سالم و صحیح، مشکلات مهمی وجود دارد.

وی ادامه می دهد: آمار چاقی و عدم تحرک جسمانی در زنان بسیار بالا است. بنابراین اتخاذ شیوه سالم زندگی برای زنان ایرانی یک امر مهم در تأمین، حفظ و ارتقای سلامت آنهاست و از زنان می خواهیم که برای زندگی خود برنامه ریزی صحیحی داشته باشند و تغذیه سالم و فعالیت جسمانی کافی روزانه را در آن بگنجانند تا از آثار مطلوب آن بر سلامت خود بهره مند شوند.

وزیر سابق بهداشت تصریح می کند: البته نباید و نمی توان از آثار و عواقب آسیب های اجتماعی زنان و سلامت اجتماعی آنان چشم پوشی کرد. در جامعه اسلامی ایران همه باید دست به دست هم بدهند تا ریشه های خشونت، مزاحمت، بحران های ازدواج و طلاق، فرار از خانه، بزه های اجتماعی و… از زندگی اجتماعی زنان رخت بر بندد و همه مردم، چه زن و چه مرد، از منافع آن بهره مند شوند.

دکتر اشرف معینی در این خصوص می افزاید: هزینه پیشگیری از بروز بیماری، بسیار کمتر از درمان بیماری است. بنابراین سبک زندگی سالم به کاهش بیماری و هزینه های درمانی کمک می کند.

دکتر جولایی نیز توجه به مدل زندگی ر ا به عنوان بهترین راهکار در این زمینه معرفی کرده و تأکید می کند: زنان با توجه به مدل صحیح زندگی می توانند تا آخر عمر در کمال سلامت زندگی کنند. ما باید از یک مدل جامع به مسائل روحی و روانی زنان نگاه کنیم. به علاوه اینکه باید از منظر قانون، سیستم های مددکاری اجتماعی به بعد سلامت زنان توجه کنند و سیستم های مراقبت های سلامت در اولویت قرار گیرد.

وی خاطرنشان می کند: نظام جامع ارتقای سلامت باید به ابعاد مختلف و فاکتورهای دخیل در سلامت زنان توجه کنند تا آنها بتوانند بر طبق آن از حقوق اجتماعی خویش دفاع کند.

رئیس مرکز تحقیقات ایدز شیراز تأکید می کند: افزایش فعالیت های بدنی به ایجاد ورزشگاه های قابل دسترس این قشر نیاز دارد. البته این امکانات باید توسط نهادهای حمایتی در همه سطوح شهرها و استان ها در نظر گرفته شود و مربوط به منطقه خاصی نباشد. به جز این ما باید گروه های اجتماعی زنان را تشکیل دهیم، تا بتوانند خودشان گروه ایجاد کنند، توانمند شوند، بخش خصوصی و خیریه را در زمینه نیازهایشان متقاعد کنند و توسط آنها مطالباتشان را از دولت بخواهند و در این زمینه تشکیل سازمان های مردم نهاد زنان روند خوبی داشته است.