لزوم تأسیس سازمان رسانه‌های بین‌المللی

گفت‌وگو با مدير شبكه العالم

کد خبر: ۳۰۶۱۷۱

تاریخ: ۱۲ اسفند ۱۳۹۱ - ۱۷:۴۲

لابی صهیونیستی به هدف تحریف واقعیت‌ها و تأثیرگذاری بر افکار عمومی در دنیا، همه تلاش خود را برای نفوذ و سلطه بر رسانه‌ها و به ویژه شبکه‌ها و شرکتهای ماهواره‌ای به کار گرفته است؛ ولی در این بین افشاگری رسانه‌های جمهوری اسلامی ایران برای رژیم صهیونیستی و حامیان آن گران تمام شده است، چرا که اکنون رسانه‌های ماهواره‌ای ایران به زبانهای عربی، انگلیسی، اسپانیایی و... به دلیل پرده برداشتن از واقعیت‌ها و ارایه خبرهایی که تاکنون از افکار عمومی در دنیا مخفی نگه داشته می‌شد، مخاطبان بسیاری را در سراسر دنیا به خود جذب کرده‌اند... امری که می‌توان نتایج آن را این روزها در جریان بیداری اسلامی و همچنین حرکت‌ها و اعتراض‌های مردمی در سراسر دنیا ضد رژیم صهیونیستی و سیاستهای امپریالیستی حامیان غربی و منطقه این رژیم به خوبی مشاهده کرد.

اقدام غیرقانونی شبکه یوتلست در قطع برنامه‌های شبکه «العالم» از ماهواره «AB7» هاتبرد، بهانه‌ای شد تا در گفت‌وگویی با دکتر «سید احمد سادات» مدیر این شبکه، اقدامات لابی صهیونیستی ضد شبکه‌های ماهواره‌ای ایران و راهکارهای مقابله با این گونه اقدامات خصمانه را بررسی کنیم. در ادامه متن کامل گفت‌وگوی «تابناک» با دکتر سادات را می خوانید:

* شرکت یوتل‌ست روز پنجشنبه (10 اسفند) پخش شبکه العالم را از یکی از ماهواره‌های خود قطع کرد؛ موضوعی که قبلا نیز العالم و چند شبکه ماهواره‌ای جمهوری اسلامی ایران در برخی ماهواره‌ها با آن مواجه شدند. دلیل اینگونه اقدامات علیه شبکه‌های ماهوارای ایران و به خصوص العالم چیست؟

ترس و هراس غرب از افشاگری رسانه‌های جمهوری اسلامی ایران و تأثیرگذار بودن آنها بر افکار عمومی، دلیل قطع این رسانه‌ها از روی ماهواره ها است؛ زیرا افشاگری‌های العالم و رسانه‌های همسو برای غربی‌ها گران تمام می‌شود. در سال‌هاي اخير العالم به عنوان بازوي قدرتي ايران در حوزه كشورهاي جهان عرب، از تأثيرگذار‌ترين شبكه‌هاي برون مرزي بوده است. شبکه العالم که در آستانه حمله غرب به عراق به فرماندهی آمریکا تأسیس شد، در مدت کوتاهی توانست جایگاه ویژای بین مردم عراق و دیگر کشورهای عربی منطقه پیدا کند؛ این شبکه همچنین در جریان جنگ 33 روزه لبنان و 22 روزه غزه با انتشار گزارش‌های تصویری و اخبار لحظه به لحظه، واقعیتهایی را برای افکار عمومی منعکس کرد که بیشتر رسانه‌های عربی منطقه درباره آن سکوت کرده بودند . العالم قبل از بیداری اسلامی در کشورهای عربي نیز اقداماتي انجام داد كه هم اثرگذار و هم جريان ساز بود. در جریان بیداری اسلامی نیز عملکرد حرفه‌ای شبکه العالم در اطلاع رسانی، با استقبال چشمگیر مردم در کشورهای انقلابی و مخاطبان در کشورهای دیگر عربی همراه شد. بنابراین هدف قرار دادن فرکانسهای شبکه العالم با امواج پارازیت و حملات بی سابقه سایبری به سایت العالم و قطع برنامه‌های شبکه از برخی ماهواره‌ها، نشانه تأثیرگذاری العالم بر مخاطبان است و همانطور که رئیس رسانه ملی گفته، قطع شبکه العالم و پرس تی‌وی، کسب نمره قبولی برای جمهوری اسلامی ایران در بیداری‌بخشی به دنیا است.

* اخیرا در مصاحبه‌ای، از ضرورت راه اندازی ماهواره ملی سخن گفته بودید؛ به نظر شما لزوم راه اندازی چنین ماهواره‌ای تا چه حدی است؟

پس از قطع شبکه العالم از ماهواره‌های نایل ست و عرب ست در آبان 88 با تصمیم  پنج کشور مرتجع عربی، بارها به مسؤولان تأکید شد که به دنبال راهکار جایگزین باشند؛ زیرا این اقدام علیه العالم مقدمه‌ای برای برخورد با سایر شبکه‌های مستقل، همسو و حامی جریان مقاومت در منطقه بود. در آن زمان در دیدار با مسئولان مختلف در این خصوص توضیحات مفصلی داده شد؛ به آنها تأکید شد که بایستی از سلطه تکنولوژی غربی بر ماهواره ها رهایی پیدا کرد. با توجه به عدم توسعه دامنه تحریم ها در صورت وجود عزم ملی می توان به این ایده جامه عمل پوشاند؛ و هرچه در این خصوص تأخیر صورت گیرد هم فضای بین المللی علیه ما سخت تر می‌گردد و هم تأثیرگذاری رسانه‌های بین المللی ما کاهش خواهد یافت. حتی به خاطر دارم که در مقطعی به مسئولان مربوطه یادآوری گردید که ارزش و اهمیت فضای جمهوری اسلامی ایران به اندازه کافی درک نشده و میزان حساسیت مسئولان در خصوص فضا بایستی به اندازه خاک جمهوری اسلامی باشد، امری که به دلیل عدم درک واقعی از ارزش فضا و نقش آن در معادلات آینده ارتباطات بین المللی محقق نگردید.

به نظر بنده اگر در زمینه دستیابی به ماهواره ملی کوتاهی نمی‌شد، شاید امروز شاهد اینگونه فشارها از سوی غرب علیه رسانه‌های ایران نبودیم؛ و قطعا رسانه‌های بین المللی ما تأثیرگذاری بیشتری بر افکار عمومی در مناطق هدف داشتند. بنابراین همانطور که قبلا بارها تأکید کرده‌ام، ماهواره ملی به عنوان یک نیاز اساسی و اصلی بوده و هست، و تأخیر در ساخت و ارسال آن تبعات جبران ناپذیری دارد. زیرا راهکار استفاده از ماهواره‌های جایگزین پس از قطع شبکه‌های ایران نیز دوام اندکی دارد و آن ماهواره‌ها ممکن است در نتیجه فشار لابی‌های صهیونیستی و غربی، به مرور سرویس‌ خود را قطع کنند. همانطور که درحال حاضر امکان استفاده از ماهواره‌های عربی و غربی را از دست داده‌ایم و به ماهواره‌های روسی، آسیایی و غیره نیز دسترسی نداریم و اکنون با لطایف الحیل به دنبال سیگنال رسانی از طریق ماهواره‌ها و فضای سایبر هستیم؛ گرچه در خصوص راه‌های جایگزین به نتایج بسیار خوبی رسیده‌ایم، ولی این امر به معنی عدم نیاز ما به سیگنال رسانی از طریق ماهواره‌ نمی‌باشد، چراکه هریک از این ابزار کارکردهای ویژه خود را دارد.

* با در نظر گرفتن این موضوع که هنوز ما از داشتن ماهواره ملی بی‌بهره هستیم، شبکه العالم اکنون چه راهکارهایی را برای رساندن پیام خود به مخاطبان عرب در دنیا، در پیش گرفته است؟

در کنار یافتن ماهواره‌های جایگزین، فعالیت‌های گسترده‌ای را در شبکه‌های اینترنتی برای پخش استریم شبکه از طریق سرورهای مختلف ایجاد کردیم، به صورتی که اکنون پخش زنده اینترنتی العالم نسبت به دیگر شبکه های تلویزیونی جایگاه بالایی را کسب کرده؛ و خوشبختانه با درایت و دوراندیشی معاونت برون مرزی، توانسته‌ایم مشکلات سیگنال‌رسانی را از راه‌های مختلف حل کنیم، که البته اگر این تدابیر نبود اکنون با وضعیت متفاوت و دشواری مواجه بودیم؛ چرا که در همان زمان موفق شدیم از طریق روش‌های جایگزین صدا و تصویر خود را به مخاطبین برسانیم. به گونه‌ای که حتی در آن مقطع بیننده احساس نمی‌کرد که شبکه از نظر فنی و سیگنال رسانی دچار مشکل است. در همین راستا ابزارهای مختلف تلفن همراه را برای پخش زنده شبکه العالم توسعه دادیم .. همچنین برای مقابله با عملیات فیلترینگ در چند کشور، خبرها از طریق خبرنامه ارسال می‌شود، علاوه بر آن العالم در شبکه‌های اجتماعی فعالیتهای قابل توجهی انجام داده به صورتی که شمار قابل توجهی از مخاطبان شبکه اکنون در بسیاری از نقاط دنیا برنامه های شبکه العالم را از راه‌های مختلف از جمله سایت شبکه، لایو استیشن، دیلی موشن و شبکه های اجتماعی دنبال می کنند. اکنون سایت شبکه العالم با جهشی مناسب نسبت به گذشته، ماهانه حدود سه میلیون بازدید دارد، از طرف دیگر پخش اینترنتی شبکه العالم نیز ماهانه 350 هزار بازدید دارد که آن نیز رشد چشمگیری نسبت به سابق داشته است صفحه اصلی فیس بوک العالم نیز از 200 هزار لایک فراتر رفته، و تعداد علاقمندان به شبکه به صورت روزانه در حال افزایش است. علاوه بر این، در برخی از کشورها اقدام جالبی از سوی مخاطبان صورت گرفته است، به گونه ای که  به صورت تصادفی با شبکه‌های اجتماعی و سایتهایی مواجه شدیم که به صورت خودجوش به پخش اخبار سایت شبکه العالم و انتشار ویدیوها و برنامه های آن می پردازند؛ این امر در کشورهای کویت، بحرین، عربستان سعودی، و سوریه نسبت به بقیه کشورها بارزتر بوده است. پس دشمن باید متوجه شده باشد که امکان خاموش کردن صدای رسانه های ما را ندارد. چراکه امروزه هریک از مخاطبین ما به صورت یک رسانه عمل می کند. به خاطر دارم که رایزن فرهنگی ما در کویت به بنده گفت: «بسیاری از اخبار شبکه العالم به صورت گسترده از طریق واتس‌اپ بین مردم کویت در حال گردش است، و این امر برای من خیلی جالب و عجیب بود».

* با توجه به وجود رسانه‌های عربی  متعدد در دنیا و به ویژه منطقه، جایگاه العالم را چگونه ارزیابی می‌کنید؛ آیا نظرسنجی هایی درباره میزان تأثیرگذاری العالم صورت گرفته است؟

حقیقت این است که به دلیل کمبود بودجه مدتها است شبکه رأسا اقدام به نظرسنجی نکرده است؛ لیکن از نتایج نظرسنجی‌های منتشر شده توسط شبکه‌های رقیب به خوبی بهره برداری می شود؛ این نظرسنجی ها نشان می‌دهد که العالم بین 4 و 5 شبکه پر مخاطب خاورمیانه است. جدیدترین نظرسنجی اوایل امسال انجام شد که نشان می‌دهد العالم در عراق جزو پنج شبکه نخست است. همچنین بر اساس یک نظر سنجي که قبلا در فلسطين و در منطقه رام‌الله که به سفارش شبکه ابوظبی صورت گرفته بود، باز هم جز پنج شبكه اول بوديم. در یکی از نظرسنجی های شبكه الجزيره نیز شبکه العالم در یمن جزو پنج شبكه اول بود؛ این نظرسنجی در مقطعی انجام شد که همه شبکه‌های رقیب در یمن فعال بوده و العالم نیز به صورت عادی تحولات یمن را پوشش می داد. درصورتیکه شبکه العالم بیش از 10 ماه است که به صورت روزانه برنامه‌ای ویژه در خصوص یمن پخش می کند، و بازتابهای این فعالیتها به صورت گسترده در روزنامه ها و سایت های یمنی منتشر می شود. از طرفی در حال حاظر رسانه‌های رقیب توجه خاصی به تحولات یمن نداشته و خبرهای این کشور را به صورت کامل پوشش نمی‌دهند؛ بنابراین قطعا جایگاه ما در یمن بسیار تقویت شده است. علاوه بر این طبق نظرسنجی‌های صورت گرفته، شبکه العالم انتخاب اول مردم بحرین است، و جزو چهار رسانه اول مخاطبان عربستانی است. از دیگر ملاکهای مؤثر در سنجش نظر مخاطبان شبکه،  واکنش رسانه های معاند است. هفته‌ای نیست که رسانه های معاند و وابسته به کشورهای مرتجع عربی و به‌ویژه آل سعود مطلبی را برعلیه العالم ننویسند، و یا نسبت به گسترش نفوذ این شبکه احساس خطر نکنند؛ آنها حتی با جعل اخبار علیه العالم دروغ پردازی می‌کنند و از طریق مونتاژ تصویری به صورت گسترده در سایت‌های اینترنتی تلاش می‌کنند به نحوی به اعتماد مخاطبان العالم خدشه وارد کنند؛ حتی این رسانه‌ها بارها به حکام کشورهای عربی توصیه کرده‌اند برای مقابله با شبکه العالم به صورت مشترک شبکه های فارسی زبان راه اندازی کنند تا به قول آنها توپخانه رسانه‌ای جمهوری اسلامی ایران را کم اثر کنند.

* به طور کلی نقش رسانه‌های بین المللی جمهوری اسلامی ایران را در تحولات منطقه‌ای چطور ارزیابی می‌کنید؟

تصور می‌کنم که رسانه‌های بین المللی ما اعم از مکتوب، دیداری و شنیداری نیاز به متولی واحدی دارند تا از طریق تدوین راهبردها و تأسیس طیف گسترده‌ای از رسانه های جدید، بتوانند با رقبای منطقه‌ای رقابت کنند. در حال حاضر کشورهای کوچک منطقه مانند قطر یا برادران بزرگتر آنها مانند عربستان سعودی و مصر دارای سازمان‌های رسانه‌ای بسیار گسترده ای هستند که چند رسانه بین المللی موجود ما به هیچ وجه نه از نظر تعداد و گستردگی و نه از نظر کارکردها، توان مقابله با آنها را ندارند. در این خصوص ما خودمان را با کشورهای غربی که در این زمینه سرمایه گذاری بسیاری کرده‌اند مقایسه نکرده‌ایم، بلکه سخن از همین چند کشور در خاورمیانه است. عربستان سعودی بیش از هفتاد کانال ماهواره‌ای تأسیس کرده است که هریک از آنها در سپهر رسانه‌ای آن کارکرد ویژه ای دارد. از کانالهای دینی با رویکرد تخریب تشیع  گرفته تا کانالهای مروج زندگی به سبک غربی و کانالهای خبری، موسیقی، کودکان، فیلم و سریال و غیره. کشور مصر نیز در این خصوص جایگاه برتری دارد، و علاوه بر شبکه‌های سرگرمی، در حال حاضر به بیش از 40 زبان زنده برنامه پخش می‌کند، به گونه‌ای که فقط به 8 زبان و لهجه آفریقایی برنامه‌های متنوعی دارد.  پس این امر نشان می دهد که ما در مقایسه با رقبای مذکور چه از نظر تعداد و تنوع رسانه‌‌ها و چه از نظر سرمایه‌‌گذاری بسیار عقب‌تر هستیم. این امر توجه بیش از پیش مسئولان را می طلبد، تا برای تأسیس سازمانی جهت سیاست گذاری و اداره رسانه‌های بین المللی به صورت ویژه اهتمام داشته باشند. اگر این امر محقق شود، خواهید دید که ارزش و اثرگذاری آن از چندین وزارتخانه و سازمان موجود در کشور نیز بسیار بالاتر خواهد بود. در این خصوص هرچه تأخیر صورت گیرد فاصله ما با رقبا بیشتر می شود. امروزه تأثیر بر افکار عمومی دنیا و مردم کشورها مقدمه فتح آنها است؛ و در واقع این رسانه‌ها هستند که زمینه آن را فراهم می سازند، و دستگاه دیپلماسی و نیروی نظامی پس از آن وارد عمل می‌شوند.

* شما از سال 87 که مدیریت شبکه العالم را برعهده گرفتید؛ چقدر توانسته‌اید به اهداف شبکه العالم دست پیدا کنید؟ آیا العالم موفق بوده است، نقاط قوت و ضعف شبکه را در چه می‌بینید؟

مشکلاتی که در تخصیص بودجه ارزی و ریالی وجود دارد باعث می‌شود نتوانیم همگام با رقبای خود حرکت کنیم... عدم امکان توسعه فنی و تکنولوژی، ارسال پارازیت بر روی فرکانس‌های شبکه و فیلتر شدن سایت العالم در برخی از کشورها از دیگر نقاط ضعف شبکه محسوب می‌شود. همچنین مشکل تخصیص بودجه و لزوم انقباضی عمل کردن در هزینه‌ها باعث گردیده از میزان تحرکات و پوشش های خبری کاسته شود. البته روی آوردن به روش‌های پخش موازی از طریق اینترنت و انواع موبایل‌ها و استفاده از شبکه‌های اجتماعی از نقاط قوت شبکه محسوب می‌شود؛ همچنین به رغم مشکلات مالی با اعمال صرفه‌جویی موفق شدیم در اوایل سال جاری استودیوهای شبکه العالم در بیروت، دمشق و بغداد را تجهیز کنیم. علاوه بر آن مهمترین عامل قوت شبکه محتوای پیام آن است. با توجه به اینکه افکار عمومی به دنبال مفاهیم انسانی و ارزشهای والای انقلابی می باشند، این امر طبعا جزو ویژگی‌های خاص رسانه های ایرانی است که وظیفه مهم صدور انقلاب و ارزشهای آن را برعهده دارند. به یاری خدا توانستیم به موفقیت‌های خوبی برسیم. چرا که هم اکنون شبکه العالم در بسیاری از کشورها و نزد مردم منطقه به عنوان یک رسانه حامی جریان مقاومت و بیداری اسلامی شناخته می‌شود، در برخی از این کشورها نیز مثل بحرین، فلسطین و سوریه، العالم جایگاه ویژه‌تری داشته و دارد. در خصوص تقویت جایگاه شبکه العالم می‌توان به برخی شاخص‌ها از جمله ضریب نفوذ العالم در کشورهای مقصد اشاره کرد. در حال حاضر در کشورهای مصر، مغرب، الجزایر، موریتانی، لیبی و تونس توانستیم ضریب نفوذ خود را افزایش دهیم در برخی از این کشورها علاوه بر ایجاد یک دفتر اصلی شبکه ای متشکل از خبرنگاران شبکه را در استانهای مختلف ایجاد کردیم. علاوه بر آن توانستیم به لایه‌های مختلف اجتماعی و مردمی در کشورهای هدف نزدیک شویم،گرچه برخی از نهاد های رسمی و حکومتی بارها برای العالم مشکل ایجاد کردند اما توانستیم با نمایندگان پارلمان ، احزاب، و NGO ها و لایه‌های مختلف اجتماعی مردمی ارتباط خوبی داشته باشیم که این امر موجب تقویت جایگاه شبکه شد. همچنین در خصوص حمایت از محور مقاومت توانستیم در جنگ 33 روزه لبنان و جنگ‌های 22 روزه و هشت روزه غزه نقش ویژه‌ای داشته باشیم. به گونه‌ای که رهبران مقاومت در مقاطع مختلف شبکه العالم را شریک در پیروزی خود اعلام کردند همچنین تیم کارشناسی و خبری العالم در مناطق مختلف از جمله لبنان، سوریه، مصر و یمن تقویت شد. به گونه‌ای که اخبار العالم توانست در رسانه‌های محلی کشورهای مختلف به ویژه در کشورهای شمال افریقا، حوزه خلیج فارس و شامات نمود بیشتری داشته باشد.

* برخی رسانه‌ها اخیرا خبری را مبنی بر حذف شبکه العالم از ماهواره منتشر کرده اند، آیا این خبر صحت دارد؟

خیر، پس از قطع العالم از ماهواره آتلانتیک برد7، در حال حاضر ما همچنان بر روی دو ماهواره گالکسی و هاتبرد هستیم، و مخاطبان همچنان از طریق این دو ماهواره برنامه‌های شبکه العالم را دنبال می کنند.