پزشک خانواده از ۱۷ سال پیش تکلیف وزارت بوده

کد خبر: ۳۰۵۸۸۸

تاریخ: ۱۱ اسفند ۱۳۹۱ - ۱۲:۱۵

سرپرست وزارت بهداشت گفت: اجرای برنامه پزشک خانواده از ۱۷ سال پیش تکلیف وزارت بهداشت بوده است، در دولت نهم و دهم نیز اعتبار کافی و دستور رئیس جمهوری برای اجرای آن بوده است، مسئولان قبلی باید پاسخ دهند، چرا بی‌توجهی کردند و به خاطر بی توجهی خود باید استغفار کنند.

به گزارش  فارس، محمد حسن طریقت منفرد امروز در مراسم اجلاس روسای دانشگاههای علوم پزشکی و خدمات بهداشتی- درمانی در ساختمان مرکزی دانشگاه علوم پزشکی تهران، افزود: درد دلهای زیادی دارم، از جمله بی توجهی که طی سالیان گذشته به برنامه پزشک خانواده شده است، این برنامه در سال 1374 تصویب شد و از 17 سال پیش تکلیف قانونی وزارت بهداشت بوده است. و در برنامه توسعه سوم، چهارم و پنجم بر آن تأکید شده اما متأسفانه هنوز در اول کار هستیم.

وی ادامه داد:‌ حداقل از ابتدای دولت نهم و حدود 7 سال پیش حاکمیت و شخص رئیس جمهوری تأکید زیادی بر اجرای این برنامه مهم داشته است. در 6 سال گذشته هم که مشکل اعتبار و بودجه نداشتیم و وضعمان خوب بوده است، چه ایرادی داشته که اجرا نکردند، چرا مسئولان به اجرای این تکلیف قانونی که اولویت اول وزارت بهداشت است، توجه نکردند.

سرپرست وزارت بهداشت گفت:‌ هنوز نتوانسته‌ایم حتی الگوی اجرای این برنامه را جمع و جور کنیم، در حالی که اولین دستور رئیس دولت نهم به وزرای بهداشت و رفاه اجرای برنامه پزشک خانواده بوده است. من هیچ توجیهی برای این کوتاهی و بی توجهی نمی‌بینیم و نمی‌دانم چرا هنوز در وضعیت مبتدی در اجرای این برنامه مهم است، فقط از نظر خودم می‌گویم مسئولانی که در این زمینه کوتاهی کردند باید استغفار کنند.

مردم 25 هزار میلیارد تومان برای سلامتشان هزینه کردند

وی افزود: بر اساس آمارها سال گذشته حدود 40 هزار میلیارد تومان در حوزه سلامت هزینه شده است که دولت و بیمه‌ها در مجموع فقط 15 هزار میلیارد تومان آن را پرداخت کرده‌اند و 25 هزار میلیارد تومان آن را مردم از جیبشان پرداخت کرده‌اند. این رقم بسیار سنگینی است.

افت سرانه درمان بعد از گران شدن دلار

طریقت منفرد اضافه کرد: با وجود این هزینه‌های سرسام آور باز هم اکثریت مردم از خدمات بهداشتی و درمانی که می‌گیرند، رضایت ندارند. سال گذشته سرانه درمان هر ایرانی 380 دلار بود اما با افزایش قیمت دلار اکنون سرانه درمان هر ایرانی به 200 دلار کاهش پیدا کرده است و ما وظیفه داریم برای مدیریت هزینه‌ها از این وضعیت بی ضابطه در حوزه سلامت فاصله بگیریم.

وی گفت: در کشورهای اروپایی و آمریکایی که ما در نظام سلامت از آنها تقلید می‌کنیم به هیچوجه مانند کشور ما این قدر اعتبارات حوزه سلامت را حیف و میل نمی‌کنند. کمبود منابع همه جا وجود دارد و منحصر به کشور ما نیست، این وظیفه حاکمیت است که از منابع محدود برای خواسته‌های نامحدود حداکثر بهره وری را ایجاد کنند.

چرا هنوز دستورالعمل درمان بیماری در کشور نداریم

سرپرست وزارت بهداشت ادامه داد: استفاده بی‌ضابطه از داروها و خدمات پاراکلینیکی گران قیمت و ارزبر هیچ توجیهی ندارد. در دنیا برای جلوگیری از این هزینه های بی مورد، دستورالعملها و گایدلاین هایی را تصویب می‌کنند، چرا ما تا امروز از این دستورالعمل‌ها برای مدیریت هزینه‌های حوزه سلامت استفاده نکرده‌ایم.

چاه ویل سلامت

وی گفت:‌ طب سنتی و اسلامی ما توان و ظرفیت بسیار بالایی دارد که خدمات بهداشتی و درمانی بسیار ارزان قیمت تر و مفید را به مردم ارائه دهد، چرا بر خلاف بسیاری از کشورهای پیشرفته ما از این ظرفیت عظیم استفاده نکرده‌ایم‌. با این وصف در چاه ویل سلامت اگر بودجه‌های بهداشتی درمانی چندین برابر و بلکه اگر همه بودجه کشور هم را هم اختصاص دهیم باز هم فایده‌ای ندارد.

طریقت منفرد اضافه کرد:‌ چه توجیهی دارد که مردم 25 هزار میلیارد تومان از جیبشان بدهند و باز هم خدمتی را که در شأن آنهاست دریافت نکنند. این مشکلات هیچ ربطی به مسائل سیاسی و تحریم ها ندارد . گروه پزشکی جمع مهمی از فرهیختگان کشور هستند و اگر خود ما که اعضای این گروه هستیم نتوانیم این وضعیت نابسامان را اصلاح کنیم، چه کسی می‌تواند؟

وی ادامه داد: اتفاقاً حوزه سلامت از جمله حوزه هایی است که ساماندهی آن بسیار راحت و امکانپذیر است در حالی که ما در بخش کشاورزی و صنعت به عوامل بسیار مختلفی بر می‌خوردیم که کار ساماندهی را به مراتب مشکل تر می‌کند. ما در حوزه سلامت واقعاً توان این را داریم که با کشورهای پیشرفته شانه به شانه حرکت کنیم و وضعیت بدی نداریم.

وی گفت: با استعدادترین نیروهای کشور در این حوزه هستند. هنوز فراموش نکرده‌ایم که 25 سال پیش پزشکان هندی و بنگلادشی به مردم ما خدمت پزشکی می‌دادند اما حالا بیش از 80 هزار پزشک عمومی داریم که متأسفانه از سرنوشت و موقعیت بخش زیادی از آنها اطلاع درستی نداریم.

تأسف بار است، مردم به پزشکان عمومی اعتماد ندارند

وی ادامه داد: این پزشکان عمومی هستند که در خط اول خدمات رسانی به مردم هستند اما چون به آنها اختیار ندادیم و نیازهای آنها را درست تأمین نکردیم و آموزشهای درستی به آنها ارائه نکردیم، اکنون نه مردم به آنها اطمینان و اعتماد لازم را دارند و نه خودشان از اشتغال در این حرفه رضایت دارند.

سرپرست وزارت بهداشت افزود: روزگاری توانستیم با حضور بهورزان خدمات بهداشتی مناسبی به مردم بدهیم و سطح سلامت جامعه را ارتقا دهیم اما حالا با وجود این همه پزشک عمومی نمی‌توانیم سلامت مردم را تأمین کنیم. تا زمانی که جایگاه اقتصادی و اجتماعی طب عمومی به درستی تعریف نشود و بی‌توجهی به این گروه ادامه یابد باور ندارم که بتوانیم خدمات شایسته مردم را در حوزه سلامت ارائه کنیم.

وی گفت: خیلی تأسف بار است که بسیاری از مردم دیگر به پزشکان عمومی اعتماد ندارند، باید سطح سواد و آموزش پزشکان عمومی با آموزشهای تکمیلی ارتقا یابد و جایگاه آنان در بین مردم تقویت شود. در عین حال باید اختیارات لازم را به جای فقط در سطح وزیر و ستاد وزارت بهداشت و ستاد دانشگاه علوم پزشکی متمرکز باشد باید به صف خدمت دهندگان و پزشکان عمومی منتقل شود.

طریقت منفرد افزود: اگر بتوانیم اختیارات لازم را به پزشکان عمومی بدهیم و آنان احساس مسئولیت کنند، قطعاً کیفیت خدمات طب عمومی به مردم ارتقای شایسته‌ای پیدا می‌کند. در این صورت خدمات پزشکی تخصصی و فوق تخصصی هم ساماندهی می‌شود و در آن صورت قطعاً بهره وری بیشتری در حوزه سلامت خواهیم داشت.

وی ادامه داد:‌ به نظر من توجه به طب عمومی مهمترین عامل افزایش بهره وری نظام سلامت در کشورهای پیشرفته است. اما ما متأسفانه در سالهای گذشته متناسب با شأن پزشکان عمومی رفتار نکرده‌ایم. حتی رئیس یک بخش بیمارستان نیز اختیار لازم را برای ساماندهی بخش خود ندارد و همه اختیارات در ستاد وزارت بهداشت متمرکز است در حالی که اختیارات باید به صف خدمت دهندگان منتقل شود. تا دلگرمی برای خدمت به مردم ایجاد شود.

پزشکان از اول به فکر بخش خصوصی هستند

سرپرست وزارت بهداشت گفت:‌ به همین علت است که پزشکان از همان اول که وارد عرصه خدمت می‌شوند به دنبال این هستند که یک جایگاهی در بخش خصوصی داشته باشند و در آنجا سرمایه گذاری می کنند در حالی که در کشورهای پیشرفته این وضعیت 100 درصد برعکس است و نظام دیوان سالاری و اداری در بخش سلامت، «پدر مردم را درآورده است» چرا باید همه اختیارات به دست وزیر بهداشت، ستاد وزارت بهداشت و ستاد دانشگاه علوم پزشکی باشد و پزشک هیچ دلگرمی برای ارائه خدمت مناسب به مردم در بخش خصوصی نداشته باشد.

وی افزود:‌ کجای این کار با فلسفه مردمسالاری دینی که مرتبط شعار آن را می‌دهیم،‌ همخوانی دارد. من از همکاران خود در وزارت بهداشت و دانشگاههای علوم پزشکی عاجزانه خواهش می‌کنم که این مسئله را جدی بگیرید. اصلاح نظام سلامت هیچ راهی غیر از این ندارد که طب عمومی و بومی کشور ما به جایگاه شایسته خود برگردد.

وی ادامه داد: اینها حرفهای «من درآوردی» نیست و من مبتکر و مخترع این سیستم که بیان می‌کنم نیستیم. اینها تجربه سالها مدیریت حوزه سلامت در کشورهای موفق است که من توفیق داشتم سالها در برخی از این کشورهای پیشرفته زندگی کنم و تجربه کسب کنم.

سیستم آموزش پزشکی معیوب

وی گفت: سیستم آموزش پزشکی ما نیز نیاز به تحولات اساسی دارد ما به هیچ وجه حق نداریم به بهانه آموزش پزشکان، عارضه مضاعفی برای بیماران به وجود بیاوریم. نیابد یک بیمار توسط یک دانشجو و فردی که هنوز آمادگی لازم را ندارد و بدون نظارت فرد متخصص و مسئول تحت درمان قرار بگیرد. در این صورت هر عارضه مضاعفی که برای بیمار به وجود بیاید در مقابل خدا مسئول هستیم.

تعرفه گذاری خدمات پزشکی به شیوه 30 سال پیش

طریقت منفرد افزود:‌ در مورد تعرفه‌های پزشکی هم خود ما مسئول هستیم که چرا تا این اندازه نادرست و اشتباه تصویب شده است. تعیین ارزش نسبی خدمت پزشکی کار پیچیده‌ای است و فقط یک شرکت در آمریکا این کار را انجام می‌دهد اما با وجود روزآمد شدن نظام تعرفه‌گذاری خدمات پزشکی ما هنوز از سیستم 30سال پیش پیروی می‌کنیم و نتوانسته ایم نظام اقتصاد درمان کشور را اصلاح کنیم.

وی ادامه داد:‌ از چند سال پیش در زمان وزارت دکتر لنکرانی سیستم جدید تعرفه گذاری خدمات سلامت تعریف شدو در زمان دکتر دستجردی ابلاغ شد اما عده‌ای آمدند و اعتراض کردند تا جایی که کتاب جدید تعرفه های خدمات پزشکی جمع شد و دوباره به سیستم معیوب گذشته برگشتیم.

تعرفه‌های تبعیض آمیز

وی اضافه کرد: تعرفه‌گذاری خدمات پزشکی در کشور ما به شدت تبعیض آمیز است. در دوره‌ای برخی گروههای پزشکی مانند جراحان قلب در تدوین تعرفه‌ها تأثیرگذار بودند و این تعرفه ها را به نفع خود تصویب کردند.

وی گفت: من شخصاً فردی هستم که همیشه نیمه خالی لیوان را می‌بینم و به دنبال پر کردن آن هستم و گر نه نیمه پر لیوان را مسئولان قبلی پر کرده‌اند و نیازی به حضور ما ندارد.