معتادان بهبود يافته در انتظار تحقق وعده‌ها

ايجاد خانه‌هاي ميان راهي يكي از راهكارهاي بهزيستي براي توانمندسازي معتادان بهبود يافته است كه مقرر شده بود با ساخت اين خانه‌ها معتادان بهبود يافته پس از خروج از كمپ‌ها و مراكز درماني تا زمان پيدا كردن شغل، سرپناه و كسب درآمد در اين خانه‌ها ساكن شوند...

کد خبر: ۳۰۳۴۷۴

تاریخ: ۳۰ بهمن ۱۳۹۱ - ۱۰:۴۳

متوقف شدن طرح راه‌اندازي خانه‌هاي ميان راهي براي معتادان خبري است كه «فريد براتي سده»‌مديركل درمان و اعتياد سازمان بهزيستي داده و مي‌گويد: «اعتبار لازم براي اجراي اين طرح تامين نشده است.» به گفته مسئولان بهزيستي با اختصاص 800 ميليون تومان مي‌توان در 6 استان مورد نظر خانه‌هاي ميان راهي را تاسيس كرد كه از اين مقدار بهزيستي قرار بود 500 ميليون تومان اختصاص دهد و بقيه از سوي ستاد مبارزه با موادمخدر و وزارت تعاون،‌كار و رفاه اجتماعي تامين شود.اما به گفته براتي سده، خانه‌هاي ميان راهي جزو مسائل اولويت دار ستاد مبارزه با موادمخدر محسوب نمي‌شود و ظاهرا به اين علت است كه اعتبار مورد نياز اين خانه‌ها از سوي اين ستاد تامين نشده است.

راه‌اندازي خانه‌هاي ميان راهي يكي از طرح‌هاي سازمان بهزيستي كشور براي حمايت از معتادان است كه قرار بود در 6 استان پر خطر اصفهان،خراسان رضوي،تهران، كرمانشاه، خوزستان و هرمزگان اجرايي شود اما تامين شدن اعتبار اين طرح باعث شده تا عملياتي شدن آن متوقف شود. ايجاد خانه‌هاي ميان راهي يكي از راهكارهاي بهزيستي براي توانمندسازي معتادان بهبود يافته است كه مقرر شده بود با ساخت اين خانه‌ها معتادان بهبود يافته پس از خروج از كمپ‌ها و مراكز درماني تا زمان پيدا كردن شغل، سرپناه و كسب درآمد در اين خانه‌ها ساكن شوند، چرا كه در غير اين صورت معتادان بهبوديافته دوباره به سمت كانون‌هاي آسيب باز مي‌گردند و فرآيند بهبودي با شكست مواجه مي‌شود.

اعتبارات ناكافي و حمايت‌هاي نصفه و نيمه

ناكافي بودن اعتبارات در بخش درمان و پيشگيري از اعتياد يكي از مشكلات اساسي سازمان بهزيستي براي مبارزه با اعتياد در كشور است. فريد براتي سده با بيان اين مشكل مي‌گويد: «معتادان بعد از ترخيص نياز به حمايت‌هاي اجتماعي دارند اما براي خدمات مددكاري، روان‌شناختي و... اعتباري در نظر گرفته نشده است و اين چرخه‌اي معيوب است.» به گفته وي، ستاد مبارزه با موادمخدر حتي يك ريال هم براي حمايت‌هاي اجتماعي پس از ترخيص پرداخت نمي‌كند و همين حمايتي نيز كه از معتادان بعد از ترخيص مي‌شود فقط از سوي سازمان بهزيستي انجام مي‌شود كه آن نيز با توجه به مشكلات اين سازمان كافي نيست و پاسخگوي تمامي معتادان نخواهد بود. تا شهريور ماه امسال آمارمعتادان بهبود يافته‌اي كه به‌طور قطع اعتياد را ترك كرده‌اند 3 تا 5 درصد عنوان شده بود.مديركل درمان و اعتياد سازمان بهزيستي ابراز اميداوري كرده بود ايجاد خانه‌هاي ميان راهي بتواند به ارتقاي اين آمار كمك كند اما با وجود تخصيص نيافتن اعتبار نمي‌توان خيلي به كم شدن آمار معتادان خوشبين بود.

تحويل مسكن مهر به معتادان بهبود يافته

ارائه مسكن مهر به معتادان بهبود يافته يكي ديگر از خدماتي است كه با هدف تشويق معتادان به ترك اعتياد در نظر گرفته شده است اما ظاهرا اين طرح هم همانند ديگر طرح‌هاي مشابه به مرحله شكست نزديك است تا پيشرفت. آمار اختصاص 83 مسكن به معتادان بهبوديافته مويد اين ادعاست كه اين طرح نيز نتوانسته به افق‌هاي پيش رو حتي نزديك شود. به گفته بابك دين پرست، معاون كاهش تقاضا و توسعه مشاركت‌هاي مردمي ستاد مبارزه با موادمخدر، هيات وزيران در مرداد ماه سال گذشته و بر اساس پيشنهاد دبير كل ستاد مبارزه با موادمخدر طرحي را به تصويب رساند كه بر اساس آن وزارت‌خانه‌هاي راه و شهرسازي و تعاون، كار و رفاه اجتماعي وقت مكلف شدند كه معتادان بهبوديافته معرفي شده از سوي دبيرخانه‌هاي شوراي هماهنگي مبارزه با مواد استان‌ها را در طرح مسكن مهر در اولويت قرار دهند. از زمان ابلاغ اين مصوبه تا پايان روز 5 بهمن سال‌جاري 2 هزار و 559 معتاد بهبود يافته در اين طرح در 26 استان ثبت‌نام كرده‌اند كه از اين تعداد 83 نفر موفق به دريافت مسكن مهر شده‌اند. دين‌پرست با بيان اينكه استان‌هاي تهران با 494 نفر، خوزستان با 379 نفر، كرمان با 282 نفر، گيلان با 275 نفر و البرز با 177 نفر از جمله استان‌هايي هستند كه بيشترين بهبوديافتگان ثبت‌نامي را به خود اختصاص داده‌اند، مي‌گويد: «كمترين تعداد ثبت‌نامي بهبوديافتگان در اين تعداد از استان‌ها نيز مربوط به استان‌هاي چهارمحال و بختياري با يك نفر، ايلام با 6 نفر و سمنان با 16 نفر است.»

وي تاكيد مي‌كند: «بيشترين افراد بهبوديافته‌اي كه موفق به دريافت مسكن شده‌اند در استان‌هاي لرستان با 43 نفر، قم با 17 نفر و گلستان با 11 نفر بوده است.»

بيمه معتادان موضوع ديگري است كه در دستور كار متوليان مبارزه با موادمخدر قرار گرفته است. بر اساس مصوبه دولت صندوق‌هاي بيمه‌اي مكلفند هزينه‌هاي ترك اعتياد معتادان را بر اساس دستورالعمل ستاد مبارزه با موادمخدر از بيمه‌هاي پايه تا بستري در دستور كار قرار دهند. وعده بيمه شدن معتادان سال‌هاي گذشته نيز رسانه‌اي شده بود اما از آبان ماه سال 86 تاكنون كه رئيس‌جمهور با بيمه معتادان موافقت كرد اين موضوع تنها روي كاغذ باقي مانده است و هرگز عملي نشده است. به گفته دين پرست، در بحث حمايت‌هاي اجتماعي، معتادان بي‌بضاعت تحت حمايت‌هاي دولت براي درمان قرار مي‌گيرند و وزارت تعاون كار و رفاه اجتماعي طي سال‌جاري اعتباري بالغ بر 8 ميليارد تومان را به اين امر اختصاص داده كه متناسب با بودجه تخصيصي از سوي دولت در اين مسير هزينه خواهد شد.

اشتغال معتادان؛ از رويا تا واقعيت

اشتغال معتادان نيز موضوع ديگري است كه دين پرست به آن اشاره كرده و مي‌گويد: شوراي عالي اشتغال نيز موظف است حداقل 5 درصد از اعتبارات تخصيص يافته مربوط به اشتغال را به صورت سالانه به اشتغال معتادان بهبود يافته و رها شده از اعتياد اختصاص دهد اما اين وعده نيز همانند ديگر وعده‌هايي كه براي معتادان داده شده فقط روي كاغذ مانده و هيچ آماري از اشتغال معتادان تاكنون ارائه نشده است.

20 ميليارد تومان كمبود بودجه

كمبود اعتبار همواره يكي از مشكلات دستگاه‌هاي حمايتي است. فريد براتي سده هم دل پر دردي از اين موضوع دارد.به گفته او تمام طرح‌هاي حمايتي به وي‍ژه از اقشاري چون معتادان مستلزم طرح و بودجه كافي است اما كمبود اعتبار و بودجه سنگ بزرگ پيش پاي اين سازمان‌هاست. به گفته براتي سده، در سال‌جاري 5 ميليارد تومان بودجه به سازمان بهزيستي تعلق گرفته كه اعتبار واقعي مورد نياز اين سازمان 25 ميليارد تومان است كه اين كسري بودجه بيشترين تاثير را در بخش درمان، طرح‌ها و حمايت‌هاي اجتماعي دارد و همين كسري بودجه باعث شده تا طرح‌هاي حمايتي از معتادان روي كاغذ بماند. ‌مديركل درمان و اعتياد سازمان بهزيستي تصريح مي‌كند: «به علت كمبود بودجه امكان حمايت از معتادان وجود ندارد و اين افراد بعد از درمان دوباره به اجتماع باز مي‌گردند در حالي كه معتاد بايد بعد از ترك حمايت شود و از روش‌هاي غير دارويي و مشاوره بهره‌مند شود. امامعتادي كه به جامعه بر مي‌گردد اگر كار نداشته باشد يا خانواده او را نپذيرد تمام مراحل درمان به هدر رفته و اين فرد دوباره به موادمخدر روي مي‌آورد.»

حرفه آموزي و اشتغال

دكتر فرهاد اقطار، سرپرست مداخله و بازتواني بهزيستي نيز با بيان اين نكته كه اعطاي تسهيلات مي‌تواند باعث موفقيت هر چه بيشتر معتادان بهبود يافته شود، مي‌گويد: «اعطاي وام‌هايي نظير وام مسكن، اشتغال، كمك هزينه ازدواج و ادامه تحصيل در دستور كار بهزيستي قرار داده شده است.»وي با يادآوري حل مشكل اشتغال معتادان بهبود يافته مي‌گويد: «مشكل اشتغال معتادان بهبود يافته با اعطاي وام‌هاي يك يا دو ميليوني حل نمي‌شود بلكه باعث مقروض شدن آنها مي‌شود چون با پرداخت اين مبلغ حتي نمي‌توان يك كارگاه كوچك و زير پله‌اي براي امرار معاش راه‌اندازي كرد. به جاي پرداخت اين هزينه‌ها بهتر است موضوع حرفه آموزي و اشتغال معتادان بهبود يافته در دستور كار قرار بگيرد.»

نگاهي كوتاه به تمامي دستورالعمل‌هايي كه درخصوص معتادان بهبود يافته تا به حال تدوين شده نشان مي‌دهد كه كوتاهي‌هاي بسياري در اين باره صورت گرفته و تنها همتي بلند براي اجرايي شدن اين دستورالعمل‌ها كفايت مي‌كند تا بتوان تعداد زيادي از معتادان بهبود يافته را از افتادن دوباره به دامان اعتياد نجات داد.

منبع: تهران امروز