تحویل جنگنده‌های اف16 به قاهره

کد خبر: ۲۹۹۸۵۲

تاریخ: ۰۶ بهمن ۱۳۹۱ - ۱۴:۵۱

واشنگتن در راستای تقویت همکاری نظامی خود با مصر، 4 فروند هواپیمای جنگی اف16 را تحویل قاهره می‌دهد.

به گزارش خبرگزاری فارس، منابع آگاه مصری گزارش دادند که آمریکا و مصر قراردادی را در خصوص ارائه 16 فروند هواپیمای اف 16 به قاهره امضا کرده‌اند که 4 فروند آن امروز تحویل نیروهای مسلح می‌شود.

تقویت همکاری واشنگتن با حکومت اسلام‌گرای اخوان‌المسلمین و تحویل این جنگنده‌ها به قاهره با توجه به شرایط سیاسی مصر سوالاتی را درباره علل و انگیزه‌های واشنگتن از این اقدام مطرح می‌سازد.

در همین رابطه روزنامه «الاهرام» در مقاله‌ای به بررسی علل و انگیزه‌های دولت«باراک اوباما» از عقد چنین قراردادی با دولت نوپای «محمد مرسی» نخستین رئیس جمهور مدنی منتخب مردم مصر پرداخته است.

الاهرام نوشت: کارشناسان نظامی معتقدند که ارسال جنگنده‌های اف-16 به قاهره بیانگر میزان حمایت کاخ سفید از رئیس جمهور مرسی و جماعت اخوان المسلمین است که وی نمایندگی آن را برعهده دارد.

تحویل جنگنده‌های اف-16 به قاهره فضای ناآرام سیاسی مصر را به التهاب کشانده است. به اعتقاد بسیاری از ناظران سیاسی، این توافق کاملاً سیاسی است و تحویل هواپیماهای جنگنده به مصر تاثیر چندانی بر موازنه راهبردی قوا در منطقه نخواهد داشت. بعید است که قراردادهای تسلیحاتی مشابه در دوران حکومت «حسنی مبارک» نیز چنین مباحث و مجادلاتی را مطرح کرده باشد. اما فاکتور جدید و مهم در این بحث به قدرت رسیدن جماعت اخوان المسلمین است که نگرانی‌های متعددی را در محافل سیاسی قاهره و واشنگتن بوجود آورده است.

احزاب فعال در خارج از کشور و دشمنان داخلی جماعت اخوان المسلمین و شاخه سیاسی آن یعنی حزب آزادی و عدالت ترجیح می‌دهند روابط استراتژیک بین دو کشور تضعیف شود. با وجود این، یک منبع آگاه آمریکایی تاکید کرد که واشنگتن از دولت فعلی در قاهره حمایت می‌کند البته تا زمانیکه به ترویج دموکراسی در مصر متعهد بماند. از نگاه مقامات واشنگتن، این توافق یک مسئله دفاعی است تا سیاسی حتی اگر این قرارداد تسلیحاتی مباحث سیاسی را در محافل گوناگون بوجود آورد.

این منبع که خواست نامش فاش نشود، افزود: این توافق به الزامات امنیتی مرتبط با شرایط کنونی در مصر یا شبه جزیره سینا هیچ ارتباطی ندارد.

این قرارداد حاصل مذاکرات کمیته دفاعی مشترک آمریکا و مصر است که چند هفته قبل در قاهره برگزار شد و در بیست و هشتمین دور از این جلسات منظم بر ضرورت حفظ همکاری بین دو کشور طی سه دهه اخیر تاکید شد.

در همین رابطه «حسین حریدی» معاون سابق وزیر خارجه مصر زمانیکه به قرارداد تسلیحاتی اشاره می‌کند، ترجیح می‌دهد از عبارت «قواعد بازی» استفاده نماید. وی تصریح می‌کند: ظواهر امر نشان می‌دهد که جماعت اخوان المسلمین این قواعد را به خوبی می‌شناسد.

برخی از کارشناسان امور نظامی بیشتر تمایل دارند تا این مسئله را از زاویه کاملاً نظامی و نیازهای تسلیحاتی نگاه کنند و دلایل اندکی برای جنبه سیاسی این توافق قائل هستند. در این رابطه، سخنگوی ارتش مصر به نمونه‌های بسیاری از همکاری نزدیک نظامی بین آمریکا و مصر اشاره می‌کند.

اما یکی دیگر از کارشناسان نظامی معتقد است که جدا کردن سیاست از مسائل نظامی مصر غیرممکن است. وی می‌گوید: برای مثال، در تقابل کنونی رئیس جمهور «باراک اوباما» و کنگره آمریکا نمی‌توان این حقیقت را نادیده گرفت که در خصوص مدیریت روابط قاهره و واشنگتن با تاکید بر کمک نظامی به مصر اجماع کلی وجود دارد.

جنگنده‌های اف- 16 که تحویل قاهره می‌شوند، از مدل block 52/50 هستند و این در حالی است که جنگنده‌های اف-16 که هم اکنون در اختیار مصر قرار دارند از نوع مدل A ، B و C‌ blocks 30/32 و 40/42 هستند. این جنگنده‌ها از دهه 1980 در خدمت ارتش مصر بوده‌اند. اهمیت تحویل مدل‌های جدیدتر شاید از آن جهت است که آنها به مراتب پیشرفته‌تر هستند. این در حالی است که سایر کشورهای عربی مدل‌های بعدی و با امکانات بیشتر این جنگنده را در اختیار دارند. برای مثال، امارات عربی متحده جنگنده های اف- 16 مدل block 60/62 را در اختیار دارد. عربستان سعودی نیز گرانترین قراردادهای تسلیحاتی در تاریخ فروش تسلیحات آمریکا را منعقد می‌سازد که برآورد می‌شود طی ده سال اخیر بالغ بر 60 میلیارد دلار بوده است.

قاهره حدود 200 فروند جنگنده اف-16 در اختیار دارد اما تصمیم گرفته است تعداد 20 فروند مدل جدید و ارتقا یافته این جنگنده را نیز به خدمت بگیرد. این جنگنده‌های چندمنظوره نسل پنجم با هدف انجام حملات زمینی، عملیات شناسایی و ماموریت‌های پدافند هوایی با قابلیت رادار گریزی طراحی شده است.

در این رابطه، سرلشگر بازنشسته «صفوت الزیات» در مصاحبه تلفنی گفت: در بازی بین کاخ سفید و کنگره، لابی صهیونیسم هنوز در تلاش است تا در مسیر این معامله سنگ‌اندازی نماید. حتی اگر آنها به این نتیجه برسند که خرید این هواپیماها تغییر فاحشی در توازن نظامی منطقه ایجاد نمی‌کند اما آنها معتقدند این مسئله تحولات سیاسی را رقم می‌زند که به نفع محمد مرسی و جماعت اخوان المسلمین خواهد بود.

وی افزود: بدیهی است که نهایی شدن این قرارداد در روز 11 دسامبر که در اوج تظاهرات مردمی در میدان التحریر علیه مرسی به وقوع پیوست، یک پیام سیاسی را به همراه داشت. واشنگتن با عقد این قرارداد برای سه گروه هدف پیام داشت. گروه اول مرسی بود که به او گفت: ما از تو حمایت می‌کنیم. به راهت ادامه بده.

گروه دوم ارتش مصر بود که به آنها فهماند: ما مرسی را تشویق می‌کنیم.

گروه سوم نیروها و احزاب مخالف بودند که برای آنها نیز چنین پیامی داشت.

حریدی معاون سابق وزیر خارجه مصر نیز با این دیدگاه موافق است که عقد قرارداد تحویل جنگنده‌‌های اف-16 بیانگر حمایت بی‌سابقه واشنگتن از مرسی و جماعت اخوان المسلمین است.