دربند تهران دربند قلیان

کد خبر: ۲۸۱۹۰۸

تاریخ: ۰۹ آبان ۱۳۹۱ - ۱۱:۳۵

آمارها قابل تامل است؛ تعطیلات آخر هرهفته مناطق گردشگری در ارتفاعات شمالی پایتخت ازجمله دربند و درکه میزبان بیش از نیم میلیون نفر است که تنها سه تا چهار درصد آنان با قصد کوهنوردی و ورزش به این مناطق می روند.

به گزارش ایرنا ، دربند، درکه، توچال، دارآباد و کلکچال ازجمله مناطق گردشگری در شمال تهران به شمار می رود که همه روزه بوی‍ژه ایام تعطیل می تواند میزبان شهروندان برای تفریح های سالم و نیز ورزش باشد اما رواج قلیان در آنها و بی توجهی به محیط زیست نگران کننده شده است.

این گزارش قصد ندارد مراجعه شهروندان به مناطق گردشگری شمالی تهران و تفریح آنان را زیرپرسش ببرد اما موضوع نابرابری سهم ˈورزشˈ با سهمˈ استفاده از برخی تفریح های ناسالم مانند قلیانˈ در اینگونه فضاها درجای خود قابل تامل به نظر می رسد.

نخستین پرسشی که مطرح است اینکه چرا کشش و رغبت استفاده از قلیان و غذا در نقاط گردشگری شمال تهران بسیار بیشتر از ورزش است، براستی ترویج فرهنگ ورزش نیازمند چه مولفه هایی است؟

** زور قلیان بر ورزش می چربد

براساس اعلام رییس هیات کوهنوردی استان تهران در ایام تعطیل پایان هر هفته بیش از 500 هزار نفر به مناطق گردشگری در ارتفاعات شمالی تهران می روند.

ˈ کاوه کاشفیˈ در گفت وگو با خبرنگار ایرنا افزود: از این تعداد مراجعه تنها حدود سه یا چهار درصد را ورزشکارانی تشکیل می دهند که با هدف ورزش مراجعه کرده اند.

وی گفت: سهم ناچیز سه تا چهاردرصدی آمار مراجعان به مناطق گردشگری شمال تهران نشانگر وضع فرهنگ ورزش بین مردم است که نیاز به کار کارشناسی بسیار بیشتر دارد.

کاشفی تاکید کرد: عمده مراجعان به مناطقی مانند دربند و درکه نه تنها با هدف ورزش به این مناطق نمی روند بلکه حضورشان به تخریب محیط زیست نیز منجر می شود.

وی تولید زباله، کندن و آتش زدن پوشش گیاهی منطقه را مهمترین آسیب‌های وارده توسط مردم به این مناطق دانست.

رییس هیات کوهنوردی استان تهران بیان کرد: اگر آسیب‌های مردم به همین شکل ادامه داشته باشد به طور قطع در آینده‌ نزدیک خسارت‌های جبران ناپذیری به طبیعت مناطق گردشگری شمال تهران وارد خواهد شد.

وی گفت: حضور شهروندان در این مناطق و استفاده از برخی تفریح ها و ابزارهای ناسالم مانند قلیان نه تنها به فرد آسیب می زند بلکه محیط زیست را نیز دستخوش تاثیر می کند.

کاشفی گفت: البته ما در هر شرایطی خواهان حضور شهروندان در این مناطق هستیم حتی اگر با هدف ورزش نباشد زیرا همین حضور و پیاده روی چند دقیقه ای در ارتفاعات خود به نوعی برای دقایقی ورزش و حداقل گردش محسوب می شود که تاثیرهای خود را نیز دارد.

** وقتی کار رستوران ها سکه می شود

یکی از افرادی که در رستورانی در دربند مشغول فعالیت است بیان می کند آخر هر هفته یا روزهای تعطیل و حتی شب ها کسب و کارشان سکه می شود زیرا با مراجعه گسترده شهروندان بویژه جوانان مواجه هستند که برای صرف غذا و استفاده از قلیان به آنجا مراجعه می کنند.

وی که خود را ˈ رمضانیˈ معرفی کرد، به خبرنگار ایرنا افزود: حضورشهروندان بویژه جوانان به صورت گروهی در این منطقه بسیار بیشتر از افرادی است که به صورت انفرادی به این محل می آیند.

رمضانی گفت: بالای 70درصد مراجعان به رستوران قبل یا بعد از صرف غذا و نوشیدنی ها از قلیان و سیگار استفاده می کنند.

یکی از شهروندان که به این رستوران مراجعه کرده بود به خبرنگار ایرنا گفت: ˈما دانشجو هستیم که نیاز است همراه با همکلاسی های دیگر درمورد درس هایمان همفکری کنیم اما در سطح شهر جای مناسبی که اجازه داشته باشیم به شکل گروهی از آن استفاده کنیم وجود ندارد و ناچار به رستوران های واقع در دربند و درکه یا فرحزاد می آییم.

وی که خود را ˈ اشکانˈ معرفی کرد، افزود: ما با هم کلاسی هایمان روزهای پنجشنبه به طور معمول به دربند می آییم بعد از چند ساعت کوهنوردی در رستوران غذا می خوریم، قلیان می کشیم و سپس به منزل می رویم.

این دانشجو در پاسخ به این پرسش که کوهنوردی با استفاده از قلیان و سیگار چه تناسب و توجیهی دارد، گفت: ˈهردو اینها باهم حال می ده؛ باید تا جوونیم و می تونیم تفریح کنیم دیگهˈ.

ˈ یعقوبیˈ یکی دیگر از رستوران داران مستقر در دربند گفت: استفاده از قلیان بیشتر، شب ها هنگامی که شهروندان فقط برای صرف غذا به این محل مراجعه می کنند انجام می شود.

وی در پاسخ به این پرسش که چه تمهیداتی برای جلوگیری از آلودگی محیط زیست مناطق شمالی تهران ازسوی رستوران ها اندیشیده شده، گفت: کارشناسان شبکه بهداشت گاه گاهی می آیند اینجا سر می زنند ما هم سعی می کنیم رعایت کنیم.

به گزارش ایرنا در کنار این رستوران و عمده دیگر رستوران ها و حتی در مسیرهای کوهنوردی دربند و درکه زباله های بسیاری ریخته و فاضلاب این واحدها نیز بدون ساماندهی رهاست.

**هر تفریحی ورزش نیست

به اعتقاد کارشناسان هر ورزشی تفریح محسوب می شود اما هر تفریحی ورزش نیست؛ وقتی تفریح و گردش ما با استفاده از برخی ابزارهای نامناسب همراه شود نه تنها ورزش نیست بلکه برای فرد و حتی دیگران یا محیط زیست مخرب است.

آمارهای دقیقی از افرادی که در هر هفته یا روز به رستوران های این مناطق مانند دربند و درکه مراجعه می کنند دردست نیست اما شواهد نشان می دهد شمار قابل توجهی از شهروندان پس از حضور در این مناطق و صرف غذا از قلیان یا سیگار استفاده می کنند.

کشش و میل به استفاده از برخی مواد دخانی در مناطق گردشگری از سوی روانشناسان میلی غریزی تعریف می شود که در همه جوامع وجود دارد اما هرجامعه بنا به فرهنگ سازی های خود، این میل را کنترل یا دستخوش تغییر کرده است.

نمی توان انتظار داشت که شهروندان برای تفریح به مناطق شمالی پایتخت مراجعه نکنند اما می توان انتظار داشت سهم ورزش و سهم استفاده سودمند از این مناطق حداقل به سهم استفاده ناسالم آن نزدیک شود.

درباره علت های این سهم نابرابر موارد زیادی مطرح می شود اما برخی جامعه شناسان محیط شهر را یکی از علت ها می دانند.

یکی از جامعه شناسان معتقد است: ˈ وقتی جوان در سطح شهر برای آنچه آن را در ذهن خود تفریح فرض کرده مانند استفاده از قلیان با موانع یا محدودیت هایی مواجه می شود یاد می گیرد که مناطق گردشگری حومه یا خارج از شهر می تواند محیط مناسبی برای قلیان یا سیگارکشیدن باشد.

ˈمحمد صادق زکی خانیˈ در گفت وگو با خبرنگار ایرنا افزود: بررسی های روانشناسی نشان می دهد که کشش هر انسان به طور غریزی به سمت تفریح بسیار بیشتر از ورزش است که خود فرد با خودشناسی و مدیریت خود و نیز جامعه با فرهنگ سازی باید زمینه تمایل بیشتر افراد به سمت ورزش و تفریح سالم و دوری از تفریح های ناسالم را فراهم آورند.

وی گفت: اگر فضاهای مناسب برای تفریح های دلخواه شهروندان داخل شهر باشد دیگر به ارتفاعات که محل مناسبی برای ورزش است و نباید محیط زیست آن تخریب شود، نمی روند.

وی همچنین تبلیغات و فرهنگ سازی برای ترویج ورزش و تفریح های سالم بین شهروندان را ضروری دانست و ایجاد امکانات ورزشی با هزینه های اندک برای مردم را خواستار شد.

زکی خانی گفت: با افزایش تفریح ها در سطح شهر و فراهم کردن شرایط لازم برای پرداختن به ورزش، رفته رفته به تعداد ورزشکارانی که به ارتفاعات شمالی تهران می روند افزوده و سهم نابرابر کنونی بین تفریح های ناسالم و ورزش در مناطقی مانند دربند و درکه منطقی تر می شود.

** سرگرمی علت قلیان کشی

یک آسیب شناس اجتماعی و متخصص علوم رفتاری چندی پیش در گفت وگو با رسانه ها گفت: براساس پژوهش انجام شده ازمیان دختران و پسران ۱۶تا۲۵ سال مشخص شد ۸۰ درصد جوانان برای تفریح و سرگرمی قلیان می کشند.

دکتر ˈمجید ابهریˈ افزود: این پژوهش از طریق پرسش حضوری از دختران و پسران ۱۶ تا ۲۵ سال در مناطق فرحزاد، درکه و دربند انجام شده است.

وی بیان کرد: از آنجا که بسیاری از مراکز پذیرایی مجاز و غیرمجاز عرضه قلیان را یکی از وسایل جذب و افزایش مشتری بویژه جوانان قرار داده اند گسترش استفاده از قلیان بین نوجوانان و جوانان افزایش یافته بدون آنکه زیان های آن بطور گسترده بیان شود.

این آسیب شناس اجتماعی تاکید کرد: با توجه به اینکه زیان یک قلیان ۲۰ برابر یک بسته سیگار است و اسانس های مختلف موجود در ستون قلیان ها باعث ایجاد بیماری های ریوی و مشکلات تنفسی می شود، متاسفانه استفاده از این وسیله به یک رفتار اجتماعی تبدیل شده است.

ابهری افزود: 80 درصد دختران و پسران که قلیان مصرف می کنند استفاده از آن را فقط برای سرگرمی و تفریح می دانند و هفته ای دوبار تا پنج بار قلیان مصرف می کنند.

این استاد دانشگاه گفت: فقط ۲۰ درصد از جوان هایی که قلیان می کشند درخانه نیز قلیان دارند و به طور مرتب از آن استفاده می کنند.

این متخصص علوم رفتاری ایجاد مراکز تفریحی، رفاهی و سرگرمی های سالم برای جوانان را در ترویج تفریحات سالم برای جوانان مهم می داند.

** ویژگی های ورزشی ارتفاعات شمالی پایتخت را حفظ کنیم

ضرورت پاسداشت محیط زیست و ویژگی های خاصی که ارتفاعات شمال پایتخت برای ورزشکاران مهیا کرده ازجمله مسائلی است که همگان از مردم و مسئولان در آن دخیل هستند.

هرچقدر سهم استفاده از تفریح های ناسالم و آلودگی های زیست محیطی مکان هایی مانند دربند و درکه، توچال، دارآباد و ... کاهش یابد، زمینه و شرایط برای ورزش و ورزشکاران بیشتر فراهم می شود لذا ضرورت دارد در این زمینه متولیان مربوط، آستین هایشان را به طور جدی بالا بزنند.

ˈرضا شهلاییˈ یکی از کوهنوردان حرفه‌ای کشور معتقد است: ارتفاعات شمالی تهران یکی از مناطق فنی کشور درحوزه کوهنوردی محسوب می شود که به علت نزدیکی به پایتخت شرایط مناسبی را برای ورزشکاران فراهم کرده است.

وی درگفت و گو با خبرنگار ایرنا افزود: ظرفیت بالای این مناطق می تواند زمینه مناسبی را برای گسترش ورزش کوهنوردی و ترویج آن حتی بین شهروندان که کوهنوردی را به شکل حرف ای دنبال نمی کنند، فراهم آورد.

رییس هیات کوهنوردی استان تهران نیز این ارتفاعات را یکی از نقاط قوت استان تهران برای گسترش ورزش کوهنوردی دانست.

کاشفی ادامه داد: روزانه تعداد زیادی از گروه‌های کوهنوردی برای آموزش و پرداختن به کوهنوردی و صخره نوردی پا به ارتفاعات شمالی تهران می گذارند.

وی معتقد است: با افزایش حضور شهروندان برای ورزش و کوهنوردی در ارتفاعات شمالی تهران ضرورت افزایش آموزش ها و مراقبت های لازم برای جلوگیری از آسیب ها و حوادث ناشی از آن نیز نمایان تر می شود که در این زمینه اقدام هایی در دست اجراست.

رییس هیات کوهنوردی استان تهران اظهارکرد: پیش از سال 86 ،سالانه بیش از 20 نفر در ارتفاعات شمالی تهران جان خود را از دست می دادند که با توجه به اقدامات پیشگیرانه این آمار اکنون حداکثر به کمتر از سه یا چهار نفر رسیده است.

کاشفی با تاکید بر اینکه اکثر این حوادث در فصل سرما برای شهروندان رخ می دهد گفت: هیات کوهنوردی استان تهران هرساله با تشکیل ستاد پیشگیری از حوادث به دنبال کاهش این حوادث است.

وی افزود: هیات کوهنوردی استان تهران از سال 86 تا کنون هر ساله با همکاری کوهنوردان کار آزموده استان به آگاهسازی مردم و جلوگیری از بروز حوادث می پردازد.