ﭘﻴﺎﻣکﻫﺎی ﺟﻴﺐ ﺑُﺮ

مريم خباز

کد خبر: ۲۷۹۱۴۸

تاریخ: ۲۵ مهر ۱۳۹۱ - ۱۳:۵۸

«44700» از در دوستي وارد شده؛ فرد يا افرادي كه پشت اين شماره‌اند. به مشتركان تلفن همراه به زبان انگليسي به دليل برنده شدن شماره تلفن همراهشان در لاتاري كشور انگلستان شادباش مي‌گويند و از صاحب تلفن مي‌خواهند تا به مردي به نام «ديويد» ايميل بزند و راه دريافت جايزه 450 هزار دلاري را از او بپرسد.

اين‌كه چرا ديويد و همكارانش در انگلستان بايد چنين جايزه چرب و نرمي را به صاحب يك سيمكارت اعتباري در ايران بدهند، پرسشي است كه اگر در ذهن گيرنده پيام شكل نگيرد، او در مسيري پرفراز و نشيب مي‌افتد كه انتهاي آن يك كلاهبردار ايستاده است.

تار و پود اين پيام‌ها از دروغ بافته شده، اما هنوز مردمي هستند كه به اين پيام‌ها واكنش نشان مي‌دهند و پي آنها را براي رسيدن به ثروتي باد آورده مي‌گيرند.

ارسال اين پيام‌ها اتفاق تازه‌اي نيست؛ اينها نسل خلف پيامك‌هايي است كه روزي از سوي «چوپان دروغگو» فرستاده مي‌شد و روزي به نام همراه اول ولي به كام افرادي مجعول.

چوپان دروغگو مدعي بود كه در زمان چراندن گوسفندهايش در دشت، كوزه‌اي پر از سكه طلا كشف كرده كه چون بي‌سواد است و دستش به جايي نمي‌رسد، دست كمك به سمت صاحب تلفن همراه دراز كرده تا او بيايد و كوزه را به قيمتي منصفانه بخرد و خيرش را ببيند.

خيلي‌ها گول اين فرد به ظاهر چوپان را خوردند و به نشاني او رفتند و آن كوزه را تحويل گرفتند اما تنها چيزي كه در ازاي چند ميليون تومان پول نقد دريافت كردند، سكه‌هاي برنجي بود كه آه حسرت را از جانشان برآورد.

آه حسرت‌برانگيزتر كساني كه فريب پيامكي با اين مضمون را خوردند، سردتر از آه حسرت طعمه‌هاي چوپان بود: «مشترك گرامي، با عرض تبريك، شما در قرعه‌كشي همراه اول به مناسبت طرح همراه فجر در تاريخ بيست و سوم تير 90 برنده مبلغ ۷۰۰ هزار تومان شده‌ايد».

فريب‌خورده‌ها آنقدر ولع رسيدن به جايزه 700 هزار توماني را داشتند كه شماره ۱۶ رقمي كارت عابر بانك، تاريخ انقضا، كد حك شده روي آن و رمز اينترنتي دوم كارت را به شماره پيامك شركت جعلي فرستادند تا كلاهبرداران، بدون دغدغه حساب آنها را خالي كنند.

حالا «44700 » كه نسل جديد پيامك‌ها را توليد كرده نيز در كمين نشسته؛ شايد به اين علت كه مي‌داند هنوز فضا براي كلاهبرداران پيامكي آنقدر تنگ نشده كه مجالي براي ادامه حيات آنها وجود نداشته باشد.

خانمي خانه‌دار مي‌گويد: براي يكي از شبكه‌هاي ماهواره با ارسال پيامكي كوتاه مثلا در قرعه‌كشي شركت كرده است و پس از مدتي آنها پيام داده‌اند مبلغ 45 هزار تومان به حساب بانكي‌اشان بريزد تا جايزه‌اش را برايش بفرستند و متاسفانه او اين كار را انجام داده و خبري از جايزه‌اش نشده است.

شگردها به روز مي‌شود

دستش را نه توي صورت مردم كه روي صفحه گوشي تلفن همراه دراز مي‌كند، آن هم نه با عجز و لابه‌هاي شنيدني، بلكه با كلمات افسونگرنوشته شده به شكل پيامك كه اگر گيرنده پيام لجام عقلش را به دست احساسات بدهد، حتما به گداي پيامكي كمك مالي مي‌كند.

اين گدايان كه زحمت راه افتادن در كوچه و خيابان و فريب مردم به شكل سنتي را از سر خود كم كرده‌اند پيامك‌هايي مي‌نويسند و براي انبوهي از مشتركان تلفن همراه ارسال مي‌كنند، چون تجربه كرده‌اند كه در بين مخاطبانشان هنوز آدم‌هايي هستند كه دلشان به اين روش نيز به رحم بيايد.

اما مهرداد اميدي معاون مبارزه با جعل و كلاهبرداري پليس آگاهي رحم كردن به اين گداها را جايز نمي‌داند. او صاحبان اين پيامك‌ها را كلاهبرداراني مي‌داند كه هر روز با يك شگرد تازه وارد مي‌شوند و از طعمه‌هايشان اخاذي مي‌كنند.

اميدي حتي نقاب از چهره كلاهبرداراني برمي‌دارد كه با تقليد صداي تاجران بزرگ، از شعب بانك مي‌خواهند بسرعت مبالغي را به حسابشان واريز كنند و شعب نيز چنين مي‌كنند.

آمارهايي كه اين مقام ارشد انتظامي روز گذشته به رسانه‌ها داد نيز بسيار تامل‌برانگيز است بويژه آنجا كه او از رشد 17 درصدي كلاهبرداري‌هاي تلفني و پيامكي در شش ماه ابتدايي سال 91 خبر داد و اعلام كرد كه فقط در يك فقره، 20 ميليارد تومان به جيب كلاهبرداران سرازير شده است.

با محتوا كاري نداريم

در اقتصاد مي‌گويند عرضه، تابعي از تقاضاست يعني اگر تقاضايي وجود داشته باشد حتما عرضه هم اتفاق مي‌افتد. اين معادله در مورد پيامك‌هاي كلاهبردار نيز صدق مي‌كند.

هرچند سخنگوي شركت مخابرات ايران مرداد امسال در دستورالعملي كلي از مردم خواسته بود به پيامك‌هاي خاص، بدون آدرس و شماره تماس اعتماد نكنند اما ديروز در گفت‌وگو با جام‌جم طوري اظهار نظر كرد كه گويي براي مقابله با اين پيامك‌ها، هيچ راهي جز هوشياري مردم وجود ندارد.

به گفته داوود زارعيان، شركت مخابرات چون با محتواي پيامك‌ها كاري ندارد هيچگاه متن پيام‌ها را واكاوي نمي‌كند حتي اپراتورهاي تلفن همراه نيز در فيلترينگ پيام‌ها نقشي ندارد؛ اما با اين وجود اگر شهروندان به مخابرات اعلام كنند كه شماره‌اي قصد كلاهبرداري دارد، حتما موضوع را پيگيري خواهد كرد.

زارعيان اين بار نيز توپ را به زمين مردم مي‌اندازد، چون معتقد است كه اگر مردم آگاه باشند و به اين پيامك‌ها اعتماد نكنند بساط اين كلاهبرداران پيامكي برچيده مي‌شود؛ به همين علت او دو نسخه براي مردم مي‌پيچد.

نسخه اول او، آگاه و هوشيار شدن مردم در مقابل اين پيامك‌ها و نيفتادن در دام كلاهبرداران است و نسخه دومش مراجعه دريافت‌كنندگان پيامك‌هاي مشكوك به اپراتورهاي تلفن همراه، چون به گفته زارعيان، اپراتورها براحتي مي‌توانند جلوي فرستندگان اين پيامك‌ها را بگيرند و جو ناسالم ايجاد شده را كنترل كنند.

اما بار مقابله با پيامك‌هاي مجعول در حالي اين‌گونه به گردن مردم افتاده كه مركز توسعه فناوري اطلاعات و رسانه‌هاي ديجيتال وزارت ارشاد در حال تنظيم آيين‌نامه‌اي است كه راه ورود به پيامك‌هاي ارسالي را باز مي‌كند.

تماس‌هاي ديروز جام‌جم با رئيس اين مركز بي نتيجه ماند براي همين از متن اين آيين نامه تصويب نشده، همين قدر دستگيرمان شد كه وزارت ارشاد درصدد است تا متن پيامك‌هايي كه تعدادشان بيش از هزار مورد است را كنترل كند يعني اقدامي كه به گفته سخنگوي مخابرات ايران در تعارض با نص صريح قانون اساسي است. (اصل 25 قانون اساسي مي‌گويد: بازرسي و نرساندن نامه‌ها، ضبط و فاش كردن مكالمات تلفني، افشاي مخابرات تلگرافي، سانسور، عدم مخابره و نرساندن آنها، استراق سمع و هرگونه تجسس ممنوع است مگر به حكم قانون)

به اين ترتيب در شرايطي كه مراجع قانوني فقط زماني به موضوع ورود پيدا مي‌كنند كه كلاهبرداري اتفاق افتاده و مردم مورد سوءاستفاده قرارگرفته‌اند منطقي‌ترين راه، پيروي از نسخه سخنگوي مخابرات ايران است ؛ يعني حفظ هوشياري مردم براي نيفتادن در دام كلاهبرداران پيامكي.