وقتی دلار بورس را رکورد شکن می‌کند

بازار سرمایه تهران، این روز‌ها از تحریک خوبی برخوردار است و رسیدن شاخص کل بازار به کانال ۲۶ هزار واحدی ـ که یک رکورد در سال جاری قلمداد می‌شود ـ در نظر اتفاقی مبارک برای بازار سهام و سهامداران است؛ اما آیا این رشد، رشدی ذاتی برای بازار سرمایه است یا اینکه باید منتظر سقوط دوباره بازار بود؟

کد خبر: ۲۷۲۷۱۸

تاریخ: ۲۶ شهريور ۱۳۹۱ - ۱۴:۰۷

به گزارش «تابناک»، رشد شاخص بازار سرمایه در حالی از چند هفته پیش آغاز شد که پیش از آن سقوط همیشگی این بازار شاخص را به کانال ۲۳ هزار واحدی لغزانده بود. شرایطی که البته بازار سرمایه تهران کم درگیر آن نبوده و از آغاز سال جاری چندین بار سقوط و رکود در بازار سرمایه، منجر به خروج سرمایه‌های بسیار از این بازار ضرر مداوم سرمایه‌گذاران شده بود.

بنا بر این گزارش، اما پس از چندی حمایت‌های دولتی و رسمی از بازار بورس، کمک کرد تا در پایان شاخص بازار حرکت تصاعدی به خود بگیرد و به مرز ۲۴ و ۲۵ هزار واحدی وارد شود. تا اینکه در ‌‌نهایت اتفاقی خاص منجر به رکورد شکنی بورس تهران شد. افزایش یکباره بهای دلار و ارزهای خارجی در بازار موازی تهران.

بی‌گمان، تغییر نرخ ارز از مهم‌ترین فاکتورهای تأثیر گذار بر شاخص بازارهای سرمایه است. رشد بهای ارز منجر به تغییر در سرمایه شرکت‌های صادرات محور شده و همزمان با این امر و پیش بینی سود دهی بالای سهام این شرکت‌ها، هجوم برای خرید سهم این شرکت‌ها نیز افزایش می‌ابد.

این اتفاق برای اولین بار نیست که رخ می‌دهد. در زمستان سال گذشته نیز همزمان با افزایش بهای دلار و ارز در بازار شاهد آن بودیم که شاخص بازار سهام به مرز کانال ۲۶ هزار واحدی رسید.

البته رشد شاخص سهام در بازار سرمایه، به خودی خود، رخدادی خوشایند است و به هر میزان که بازار سرمایه کشور از تحرک و بازدهی مثبت برخوردار باشد، این به معنی انتقال و جریان نقدینگی به محل مفید برای سرمایه گذاری است. اما آیا رکورد بازار سرمایه در این شرایط فضیلت است؟

از‌‌ همان زمان شروع سقوط بازار سرمایه همه انتقادات متوجه آن بود که چرا دولت از این بازار حمایت نمی‌کند؛ انتقادی که بجا بود اما در پشت آن ضعف ساختاری بورس کشور پنهان بود. اصولاً بازار سرمایه بازاری است که نه مستقیماً از حمایت دولت، بلکه غیر مستقیم از تبعات سیاست‌های اقتصادی دولت تأثیر می‌پذیرد.

بازار سرمایه بازاری است که مکانیزم‌های عمل خاص خود را دارد و هر گونه دخالتی در این مکانیزم در راستای مثبت یا منفی شدن بازار، تخریب ساختار معمول بازار است. دخالت دولت در بازار اتفاقی است که جرقه آن از چند ماه پیش و در پی سقوط بازار زده شد و ادامه دارد.

هرچند از دخالت دولت در بازار سرمایه گریزی نبود و بسیاری از سهامداران خواهان آن بودند، اما این امر منجر به خارج شدن بورس از ریل عادی خود شده و می‌شود. وابستگی بیش از حد بازار به حمایت دولت، این بازار را طفیلی همیشگی دولت خواهد کرد؛ یعنی چیزی که اساساً با فلسفه وجودی بازار سرمایه در تناقض است.

همین امر منجر به آن می‌شود که از رکورد شکنی بورس بدون توجه به زمینه‌های آن خشنود باشیم. در جایی که بالا رفتن بهای ارز منجر به افزایش شاخص بازار به یکباره می‌شود، هرچند این اتفاق در نگاه نخست خوشایند است، به هیچ وجه حاکی از رشد ذاتی بازار نیست؛ اتفاقی است که از سر صدقه ـ البته تا این افزایش بهای ارز را چگونه تفسیر کنیم و عامل آن را چه بدانیم ـ بازار را این‌گونه سرحال می‌کند.

سخن پایانی آن که بازار بورس، اکنون می‌رود تا بیش از همیشه دست به دامان دولت و اتفاقات باشد؛ روندی که حرکت سینوسی مثبت و منفی بازار را تشدید می‌کند. با این حال، آیا نباید منتظر ماند تا پس از گذشت چندی، دوباره شاهد سقوط بازار سرمایه باشیم؟