آزمون دكتري همچنان حاشيه‌ساز است

کد خبر: ۲۷۱۶۱۲

تاریخ: ۲۰ شهريور ۱۳۹۱ - ۱۲:۳۸

جام جم آنلاين نوشت: انگار قرار نيست كه قطار آزمون دكتراي امسال، بي‌حاشيه و با سلامت به ايستگاه آخر برسد؛ همين چند ماه قبل بود كه نزديك 200 داوطلب آزمون دكتري، به نشانه اعتراض به نتايج اوليه اين آزمون در مقابل ساختمان سازمان سنجش صف كشيدند؛ اعتراضي كه در نهايت نتوانست مسوولان آموزش عالي كشور را وادار به تجديدنظر در اعلام نتايج اوليه اين آزمون كند و حالا اين بار سازمان سنجش اعلام كرده است كه براي بررسي بيشتر و جلوگيري از تضييع حقوق داوطلبان، نتيجه نهايي اين آزمون را با چند روز تاخير در 26 شهريور امسال اعلام خواهد كرد.

پيش از اين قرار بود كه نتايج نهايي آزمون دكتري در 20 شهريور اعلام شود، اما حالا با انتشار خبر تاخير در اعلام نتايج، باز هم بر ابهام‌ها و پيچيدگي‌هاي آزمون دكتراي امسال افزوده شده است.

دلايل سازمان سنجش براي به تعويق انداختن اعلام نتايج نهايي آزمون دكتري نيز خود به خود بر ابهام مجدد اين آزمون افزوده است؛ يعني گرچه سازمان سنجش مي‌گويد براي دفاع از حقوق داوطلبان، نتايج نهايي آزمون دكتري را به تاخير انداخته است، اما با وجود حاشيه‌هاي دامنه‌دار آزمون دكتراي امسال، بسياري از متقاضيان آزمون دكتري و فعالان آموزش عالي نگران هستند كه پذيرش نهايي اين آزمون عادلانه نباشد و باز هم صف‌هاي اعتراض ديگري مقابل سازمان سنجش كشيده شود.

سازمان سنجش: سلامت نتايج را تضمين مي‌كنيم

حسين توكلي، مشاور عالي سازمان سنجش در خصوص دلايل به تعويق افتادن نتايج نهايي آزمون دكتري به «جام‌جم» مي‌گويد: ما از دانشگاه‌ها خواسته بوديم كه نمرات مصاحبه آزمون دكتري را به سازمان سنجش اعلام كنند، اما برخي دانشگاه‌ها نمرات مصاحبه را صفر يا نمره‌اي بسيار پايين اعلام كردند و حتي برخي دانشگاه‌ها نيز از غيبت داوطلبان در جريان مصاحبه خبر دادند؛ ما هم براي جلوگيري از تضييع احتمالي حقوق داوطلبان و براي اين كه هيچ داوطلبي بدون دليل در مصاحبه رد نشده باشد، به بررسي نمره‌ها پرداختيم.

وي مي‌افزايد: در بررسي كارشناسان سازمان سنجش به اين نتيجه رسيديم كه بايد قبل از اعلام نتايج نهايي آزمون دكتري، از طريق مكاتبه با وزارت علوم به دانشگاه‌ها تذكر دهيم تا در گزارش نمرات مصاحبه به نحوي عمل شود كه حق هيچ داوطلبي تضييع نشود.

توكلي با بيان اين كه اين بررسي پيش از اعلام نتايج آزمون دكتري به معناي وجود تخلف در نتايج نهايي اين آزمون نيست، تصريح مي‌كند: ما فقط به يكسري از دانشگاه‌ها كه نمره مصاحبه را خيلي پايين اعلام كرده بودند، تذكر داده‌ايم كه نمرات مصاحبه را طوري تعيين كنند كه حقوق داوطلب در اعلام نتايج نهايي تضييع نشود.

اين مقام مسوول در سازمان سنجش تصريح مي‌كند: به داوطلبان اطمينان مي‌دهيم كه نتايج نهايي آزمون دكتري با صحت كامل منتشر مي‌شود و در آن هيچ شك و شبهه‌اي وجود ندارد.

بايد سلامت آزمون تضمين شود

با وجود آن كه سازمان سنجش به همه متقاضيان آزمون دكتري اطمينان داده است كه در نتايج نهايي اين آزمون، تخلفي رخ نخواهد داد؛ اما قاسم جعفري، عضو كميسيون آموزش و تحقيقات مجلس شوراي اسلامي در همين رابطه به «جام‌جم» مي‌گويد: در برگزاري آزمون دكتري، چه به صورت متمركز و چه به صورت غيرمتمركز، بايد سلامت جريان آزمون تضمين شود؛ يعني بايد به داوطلب چنان اطميناني از نظر صحت و سلامت آزمون بدهيم كه حتي اگر متقاضي در آزمون دكتري هم قبول نشد، مطمئن شود كه نتوانسته است از جهت علمي در آزمون موفق شود.

وي مي‌افزايد: وجود اعتراض‌هايي كه پس از اعلام نتايج اوليه آزمون دكتري به وجود آمد، نشان مي‌دهد كه مسئولان آموزش عالي نتوانسته‌اند اين اطمينان خاطر را به متقاضيان بدهند.

جعفري با بيان اين‌كه نبايد در برنامه‌ريزي زماني آزمون دكتري، بي‌نظمي وجود داشته باشد، مي‌گويد: اگر نتايج نهايي آزمون دكتري، ديرتر يا زودتر از موعد مقرر اعلام شود، خود به خود شبهه و شك ايجاد مي‌كند كه مبادا دانشگاهي بخواهد در روند جذب دانشجوي دكتري، سليقه‌اي و رابطه‌اي برخورد كند.

نماينده مردم بجنورد در مجلس با اشاره به نقش مجلس و نمايندگان در نظارت بر روند اجراي آزمون دكتري، عنوان مي‌كند: بهترين سرمايه كشور، سرمايه اجتماعي است؛ در واقع اگر ما توانسته بوديم اين سرمايه اجتماعي را در بين متقاضيان دكتري ايجاد كنيم، ديگر در آن شرايط همه داوطلبان، نتيجه آزمون دكتري را بدون هيچ اعتراضي مي‌پذيرفتند.

وي تصريح مي‌كند: هر داوطلب آزمون دكتري كه پس از اعلام نتايج نهايي، به نتيجه آزمون اعتراض داشت مي‌تواند به صورت حضوري يا غيرحضوري با مجلس در ارتباط باشد و ما به عنوان نمايندگان مجلس موظفيم كه در راستاي نظارت كامل بر روند اجراي اين آزمون و جلوگيري از تضييع حقوق داوطلبان اقدام كنيم.

براي نخبگان آزمون نگذاريد

در سيستم نيمه متمركز آزمون دكتري، نمرات كتبي آزمون با ضريب يك و نمرات مصاحبه در دانشگاه، ضريب دو دارد؛ يعني نظر استادان براي جذب يك متقاضي از نمره آزمون كتبي دكتري، مهم‌تر است.

در حالي كه حسين توكلي، مشاور عالي سازمان سنجش معتقد است كه بايد براي اصلاح آزمون دكتري و كاهش حجم اعتراض‌ها، وزن نمرات كتبي بر وزن نمره مصاحبه ارجحيت داشته باشد، اما برخي كارشناسان آموزشي، اين شيوه را محدود كردن دامنه اختيارات استادان دانشگاه تعبير مي‌كنند.

محمدحسين رامشت، رييس دانشگاه اصفهان در گفت‌وگو با خبرنگار ما تاكيد مي‌كند: سيستم فعلي پذيرش دانشجوي دكتري، اصلا نمي‌تواند براي همه متقاضيان جواب دهد؛ زيرا برخي داوطلبان آزمون دكتري از جمله نخبگان كشور هستند كه شايد نتوانند در اين آزمون نيمه متمركز دكتري پذيرفته شوند، اما قابليت‌هاي علمي آنان غيرقابل انكار است.

وي اضافه مي‌كند: ذهن برخي نخبگان ما با شكل آزمون نيمه متمركز دكتري، همخواني ندارد، اما براي ورود اين قشر محدود به مقطع دكتري، بايد سازوكار ديگري غير از آزمون فعلي تعريف شود.

اين كارشناس آموزش عالي بر اين باور است كه آزمون نيمه متمركز فعلي، برخي استادان ممتاز كشور را محدود كرده است.

رامشت در خصوص راه حل رفع مشكلات آزمون دكتري فعلي مي‌گويد: برخي استادان مطرح كشور در طرح‌هاي حساس ملي فعاليت مي‌كنند و ما بايد به اين استادان حق بدهيم كه دستيار طرح‌هاي علمي‌شان را ـ كه در حقيقت همان دانشجويان مقطع دكتري مي‌شود ـ خودشان انتخاب كنند؛ يعني معتقدم براي رفع شائبه‌ها در اين آزمون، بايد تعدادي از دانشجويان مقطع دكتري از طريق آزمون نيمه متمركز فعلي و تعدادي ديگر نيز با نظر مستقيم «استاد كامل صاحب كرسي دانشگاهي» انتخاب شود.